VII SA/Wa 1593/19
WyrokWSA w Warszawie2020-01-08
Skład orzekający: Tomasz Stawecki, Joanna Gierak-Podsiadły, Izabela Ostrowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy brak udziału strony w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę, który nie skutkuje niemożliwymi do zaakceptowania skutkami społeczno-gospodarczymi, stanowi rażące naruszenie prawa uzasadniające stwierdzenie nieważności decyzji w trybie nadzwyczajnym?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając zaskarżoną decyzję za zgodną z prawem. Stwierdzono, że brak udziału strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę, nawet jeśli stanowi naruszenie przepisów proceduralnych, nie jest rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., jeśli nie wywołuje niemożliwych do zaakceptowania skutków społeczno-gospodarczych. Postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji ma charakter nadzwyczajny i ogranicza się do badania konkretnych przesłanek nieważności wskazanych w art. 156 § 1 k.p.a.Stan faktyczny
Skarżący domagał się stwierdzenia nieważności decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na przebudowę wiaty przystanku autobusowego, zarzucając m.in. brak udziału w postępowaniu i naruszenie jego interesu prawnego jako właściciela sąsiedniej działki. Organy administracji obu instancji odmówiły stwierdzenia nieważności, uznając, że ewentualne naruszenia nie miały rażącego charakteru. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organów.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Stawecki (spr.), , Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Protokolant specjalista Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 stycznia 2020 r. sprawy ze skargi Z. J. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2019 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę
1. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: "GINB") decyzją z [...] kwietnia 2019 r., znak: [...], po rozpatrzeniu odwołania Z. J. (dalej: "skarżący") utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] kwietnia 2016 r., znak: [...], odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Starosty W. z [...] lutego 2013 r. nr [...].
Zaskarżona decyzja GINB została wydana w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.
2. Pismem z 24 kwietnia 2015 r. skarżący złożył do Wojewody [...] wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty W. z dnia [...] lutego 2013 r., nr [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia dla Gminy K. (dalej: "inwestor") na przebudowę nadziemnej części budynku zlokalizowanego pod wiatą przystanku autobusowego zlokalizowanego w miejscowości K. na działce nr [...] wraz z instalacjami wewnętrznymi wodno-kanalizacyjnymi, elektrycznymi oraz przebudową wiaty przystankowej, wymianą nawierzchni placu manewrowego oraz wymianą opraw oświetleniowych.
Skarżący zarzucił przedmiotowej decyzji z [...] lutego 2013 r., że została wydana z pominięciem jego interesu prawnego. Wskazał, że jako właściciel działki sąsiedniej nr ewid. [...] powinien brać udział w postępowaniu przepędzającym wydanie ww. decyzji. Skarżący podniósł też, że inwestycja znacząco obniżyła wartość jego nieruchomości, a niewłaściwe umiejscowienie na jego działce kanalizacji ściekowej umożliwiło jakąkolwiek zabudowę czy rozbudowę budynku umiejscowionego na jego działce.
3. Wojewoda [...] decyzję z [...] kwietnia 2016 r., wydaną na podstawie art. 104 § 1, art. 156, art. 157 i art. 158 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm. – dalej: "k.p.a."), odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Starosty W. z dnia [...] lutego 2013 r., nr [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia inwersorowi na przebudowę wyżej opisanej nadziemnej części budynku przystanku autobusowego wraz z instalacjami wewnętrznymi.
Organ pierwszej instancji wskazał, że skarżącemu przysługuje przymiot strony postępowania w sprawie pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji. Projektowana wiata nad budynkiem zaplecza przystanku autobusowego od zachodniej strony zlokalizowana jest bowiem w granicy z działką nr [...] należącą do skarżącego. Zgodnie z art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 z późn. zm., dalej: "pr.bud."), na podstawie którego ustalano zakres oddziaływania inwestycji, właściciel tej działki winien zostać uznany za stronę postępowania w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę analizowanej inwestycji.
Brak udziału strony postępowania stanowi naruszenie zasady ogólnej postępowania administracyjnego określonej w art. 10 k.p.a. Naruszenie to nie jest jednak rażącym naruszeniem prawa skutkującym uznaniem decyzji za nieważną na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., stanowi jedynie przesłankę wznowienia postępowania administracyjnego według art. 147 i art. 148 k.p.a.
Organ wskazał ponadto, że decyzja została skierowana do właściwej osoby, dlatego w rozpatrywanej sprawie, wbrew skarżącemu, nie znalazł zastosowania art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. Pojęcie "skierowanie decyzji do strony" dotyczy strony, która jest adresatem decyzji, czyli w przypadku decyzji o pozwoleniu na budowę inwestora, a nie właściciela sąsiedniej nieruchomości.
Rozpoznając wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewoda [...] poddał analizie projekt budowlany, w szczególności plan sytuacyjny obrazujący zakres projektowanej przebudowy oraz projekt branży instalacji sanitarnej. Organ nie stwierdził, aby projekt został sporządzony w sposób rażąco wadliwy.
Zdaniem Wojewody [...] nie mogą również odnieść skutku zarzuty dotyczące utraty wartości działki wnioskodawcy oraz uniemożliwienia ich przyszłej zabudowy. Podlegający przebudowie obiekt, w tym wiata przystankowa, istnieje od 1993 r., a jego lokalizacja nie uległa zmianie. Przebudowa nie powoduje więc dodatkowych ograniczeń dla działek sąsiednich.
Organ wskazał ponadto, że decyzja z [...] lutego 2013 r. nie jest dotknięta innymi wadami określonymi w art. 156 § 1 k.p.a.
4. Pismem z dnia 5 maja 2016 r. skarżący złożył odwołanie od decyzji Wojewody [...], wnosząc o uchylenie jej w całości i orzeczenie co do istoty sprawy poprzez stwierdzenie nieważności decyzji Starosty W. z [...] lutego 2013 r.
Skarżący zarzucił decyzji organu pierwszej instancji naruszenie :
a) art. 144 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 380 ze zm., dalej "k.c.") poprzez jego niezastosowanie,
b) art. 64 § 3 Konstytucji RP poprzez jego niezastosowanie i nieprzyjęcie, że decyzja Starosty W. z dnia [...] lutego 2013 r. ograniczyła prawo własności działki skarżącego,
c) art. 5 pr.bud. przez jego niezastosowanie i nieprzyjęcie, że kwestionowana decyzja zatwierdza projekt budowlany, który nie spełnia wymogów przewidzianych w przepisach prawa,
d) art.7 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i niepodjęcie czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy,
e) art. 8 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i nie prowadzenie postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej,
f) art. 10 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie do stwierdzenia nieważności decyzji.
5. Po rozpatrzeniu odwołania skarżącego, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...] kwietnia 2019 r. utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] kwietnia 2016 r. Jako podstawę prawną zaskarżonego rozstrzygnięcia wskazano art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.
GINB stwierdził, że nie zostały rażąco naruszone art. 32 ust. 4 pkt 1 i 2, art. 33 ust. 2 pkt 2 i 3 oraz art. 35 ust. 1 pkt 1 pr.bud. Inwestor do wniosku o wydanie pozwolenia na przebudowę dołączył wszystkie wymagane dokumenty. Analiza zaś dokumentacji projektowej nie wykazała, aby przyjęte rozwiązania projektowe uchybiały rażąco przepisom obowiązującym w dacie wydania kontrolowanego rozstrzygnięcia, w tym unormowaniom rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r., Nr 75, poz. 690 ze zm., dalej: "rozporządzenie").
Organ przyznał, że w sprawie doszło do naruszenia § 12 ust. 1 pkt 1 w zw. z § 2 ust. 1 ww. rozporządzenia. Udzielono bowiem pozwolenia na powiększenie istniejących otworów drzwiowych w ścianie budynku usytuowanego w odległości ok. 2 m od granicy z działką nr ewid. [...]. W ocenie GINB wskazane naruszenie nie ma jednak "rażącego charakteru", z uwagi na brak skutków społeczno-gospodarczych, które by były niemożliwe do zaakceptowania w państwie prawa.
GINB podkreślił, że na wysokości ściany zachodniej istniejącego budynku znajduje się mur oporowy o szer. 0,34 – 0,4 m i wysokości ok. 1 m. W ramach zatwierdzonych robót budowlanych przewidziano obłożenie powyższego muru cegłą klinkierową na całej wysokości z ostatnim rzędem cegieł ustawionych na sztorc. Z dokumentacji projektowej wynika, że jest to mur o odporności ogniowej EI60
Odnosząc się do skutków społeczno-gospodarczych powyższego naruszenia przepisów rozporządzenia wskazano, że przedmiotowe otwory drzwiowe istniały już, w dniu wydania kontrolowanej decyzji, a zatwierdzone roboty budowlane obejmowały jedynie nieznaczne ich poszerzenie. Nie stanowi to "rażącego" naruszenia prawa, gdyż obie nieruchomości oddziela częściowo mur oporowy o odpowiedniej odporności ogniowej, a rozwiązania budowlano-materiałowe zaplanowane zostały jako nierozprzestrzeniające ognia.
Projekt budowlany zatwierdzony pozwoleniem na budowę został sporządzony przez osoby posiadające uprawnienia budowlane do projektowania w odpowiednich specjalnościach, legitymujące się zaświadczeniem o wpisie na listę właściwego samorządu zawodowego. W aktach sprawy znajduje się ponadto oświadczenie projektantów o sporządzeniu projektu zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej (art. 20 ust. 4 pr.bud).
Dla prowadzonego postępowania bez znaczenia pozostają zarzuty dotyczące pozbawienia skarżącego przymiotu strony w postępowaniu zakończonym decyzją Starosty W. z [...] lutego 2013 r. Brak udziału strony w postępowaniu może stanowić przesłankę do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., a nie stanowi rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Odnosząc się do zarzutów odwołania dotyczących naruszenia art. 5 pr.bud., art. 64 ust. 3 Konstytucji RP oraz art. 144 k.c. organ stwierdził, że nie podziela stanowiska skarżącego. Organ wyjaśnił też podstawy przyjętej wykładni ww. przepisów.
GINB nie dopatrzył się także naruszeń art. 7 i 8 k.p.a., które mogły skutkować uchyleniem decyzji organu wojewódzkiego i stwierdzeniem nieważności pozwolenia na budowę. Wobec powyższego GINB nie stwierdził, aby kontrolowana decyzja Starosty W. z [...] lutego 2013 r. była obarczona którąkolwiek z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a.
6. Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem organu drugiej instancji skarżący pismem z dnia 1 czerwca 2019 r. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.
Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie:
a) art. 144 k.c. poprzez jego niezastosowanie i w konsekwencji brak przyjęcia, że wydaniem decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na przebudowę organ przyczynił się do działań, które zakłóciły korzystanie z nieruchomości należącej do skarżącego ponad przeciętną miarę, wynikającą ze społeczno-gospodarczego przeznaczenia nieruchomości i stosunków miejscowych,
b) art. 64 § 3 Konstytucji poprzez jego niezastosowanie i nieprzyjęcie, że decyzja Starosty W. ograniczyła prawo własności działki skarżącego,
c) art. 5 pr.bud. przez jego niezastosowanie i nieprzyjęcie, że decyzja Starosty W. z dnia [...] lutego 2013 r. zatwierdza projekt budowlany, który nie spełnia wymogów przewidzianych w tym przepisie,
d) art.7 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i niepodjęcie czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, a to nieuwzględnienie szeregu naruszeń prawa budowlanego oraz faktu, że przy budowie inwestycji Gmin K. naruszyła w sposób bezprawny granice nieruchomości skarżącego i w ten sposób pomniejszyła powierzchnię nieruchomości skarżącego o kilka metrów,
e) art. 8 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i nieprowadzenie postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej,
f) art. 10 k.p.a poprzez jego niezastosowanie do stwierdzenia nieważności decyzji zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia przebudowę.
7. Odpowiadając w dniu 17 lipca 2019 na ww. skargę organ drugiej instancji podtrzymał swoje stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi. Organ stwierdził, że przesłanki, którymi kierował się przy podejmowaniu zaskarżonej decyzji zostały wskazane w jej uzasadnieniu, a zarzuty podniesione przez skarżącego pozostają bez wpływu na treść wydanej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
8. Na wstępie należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 ze zm.) zadanie Sądu jest ściśle określone: Sąd ma dokonać kontroli zaskarżonego aktu administracyjnego pod względem zgodności z prawem, czyli trafności wykładni właściwych przepisów prawa oraz prawidłowości ich zastosowania.
Co do zasady, Sąd ma więc obowiązek wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, jeśli stwierdzi, że w danej sprawie niewątpliwie doszło do naruszenia przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, lub doszło do naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, albo przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie. Nakazuje to art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a."). Sąd ma też obowiązek stwierdzić nieważność decyzji lub postanowienia, jeśli akt taki jest dotknięty którąkolwiek z wad określonych w art. 156 § 1 k.p.a.
Natomiast w przypadku niestwierdzenia wskazanych postaci naruszenia prawa przez organ administracji, skarga podlega oddaleniu. Inaczej mówiąc, jeśli zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, uchylenie jej przez sąd jest niedopuszczalne.
W rozpatrywanej sprawie Sąd oddalił skargę ponieważ stwierdził, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem i nie ma podstaw prawnych do jej uchylenia.
9. Analizując treść i podstawy prawne zaskarżonej decyzji, a także zarzuty sformułowane przez skarżącego należy bezwzględnie mieć na uwadze fakt, że zaskarżona decyzja została wydana w nadzwyczajnym trybie postępowania, tj. na podstawie wniosku skarżącej o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty W. z [...] lutego 2013 r. W takim postępowaniu Sąd ma obowiązek stwierdzić nieważność kwestionowanej decyzji, tylko wówczas, gdy ustali, że kwestionowany akt jest dotknięty którąkolwiek z wad określonych w art. 156 § 1 k.p.a.
Należy przy tym podkreślić, że jeśli przesłanką nieważności ma być rażące naruszenie prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.), to niezbędne jest wykazanie, że zostały spełnione łącznie trzy przesłanki: (1) oczywistość naruszenia prawa, (2) charakter przepisu, który został naruszony oraz (3) racje ekonomiczne lub gospodarcze, czyli niemożność zaakceptowania w praworządnym państwie skutków, które wywołuje kwestionowana decyzja. Dodatkowo, wskazane wyżej przesłanki muszą wystąpić łącznie i nie mogą być dorozumiewane, ale muszą być jasno wskazane (patrz np. "klasyczne" orzeczenia - wyrok Sądu Najwyższego z 8 kwietnia1994 r., sygn. akt III ARN 13/94, OSN 1994, z. 3, poz. 36; a także wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 lipca 1994 r., V SA 535/94, ONSA 1995, z. 2, poz. 91. Z najnowszych orzeczeń patrz np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 17 kwietnia 2018 r., sygn. akt II OSK 1439/16).
Oczywistość naruszenia prawa polega na rzucającej się w oczy sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia, a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną. Z kolei w sposób rażący może zostać naruszony wyłącznie przepis, który może być stosowany w bezpośrednim rozumieniu, to znaczy taki, który nie wymaga stosowania wykładni prawa. Skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszającą prawo, to skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności - skutki gospodarcze lub społeczne skutki naruszenia, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji jako aktu wydanego przez organy praworządnego państwa.
10. W niniejszej sprawie, Sąd uznał, że postępowanie nie wykazało wystąpienia takich wad zaskarżonej decyzji, które dawałyby podstawę do stwierdzenia jej nieważności.
Przede wszystkim zarzuty skarżącego zostały sformułowane w sposób bardzo ogólny i bez wskazania konkretnych rozwiązań pozwalających na stwierdzenie rażącego naruszenia prawa. Skarżący nie określił w sposób precyzyjny na czym polegało naruszenie przez Starostę W. art. 144 k.c. i jakie konsekwencje wydania kwestionowanej decyzji powodują niemożność korzystania przez skarżącego z należącej do niego nieruchomości lub że ograniczenia praw skarżącego przekraczają przeciętną miarę wynikającą ze społeczno-gospodarczego przeznaczenia nieruchomości i stosunków miejscowych
Odnosząc powyższy zarzut do okoliczności sprawy należy podkreślić, że obiekt budowlany będący przedmiotem kwestionowanego pozwolenia na budowę, to istotne części dworca autobusowego służącego mieszkańcom K. oraz licznym gościom i turystom. Społeczne znaczenie tego obiektu jest więc doniosłe. Skarżący nie wykazał jednak, jakie rozwiązania techniczne lub budowlane przekraczają ową "przeciętna miarę" wynikającą z wymogów i zasad współżycia społecznego. Przebudowa nadziemnej części budynku zlokalizowanego pod wiatą przystanku autobusowego takiej miary nie przekracza, za to służy pasażerom oczekującym na odpowiedni autobus, zwłaszcza w okresach złej pogody (jesień – zima). Nie ma też przesłanek, aby uznać, że prawa skarżącego jako właściciela działki nr ewid. [...] ograniczają instalacje wewnętrzne, w tym wodno-kanalizacyjne i elektryczne. Analogiczną ocenę należy przyznać czynnościom polegającym na wymianie nawierzchni placu manewrowego oraz wymianie opraw oświetleniowych. Nawet jeśli część instalacji kanalizacyjnych zlokalizowana jest już na działce skarżącego, to odległość tych instalacji od istniejącego budynku skarżącego jest mniejsza niż pas ziemi, który i tak z powodu przepisów o warunkach technicznych, jakim powinny podlegać budynki i ich lokalizacja, powinien pozostać niezabudowany.
Należy też pamiętać, że skarżący stał się właścicielem działki nr ewid. [...] w 1989 r. Natomiast pierwsze pozwolenie na budowę dworca autobusowego na działce nr ewid. [...] zostało wydane w dniu 11 marca 1993 r. Skarżący nie brał udziału w postępowaniu poprzedzającym wydanie decyzji z 1993 r., gdyż przebywał zagranicą. Po jego powrocie do kraju w dniu 1 września 1993 r. została zawarta ugoda między skarżącym a Urzędem Miasta K., w której skarżący zaakceptował mające wówczas miejsce naruszenia i ograniczenia jego praw. Jednocześnie skarżący uzyskał prawo do korzystania ze studzienek kanalizacyjnych powstałych w związku z budową dworca autobusowego. Skarżący nie wnosił przy tym o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z [...] marca 1993 r., ani o stwierdzenie nieważności tej decyzji. Badając projekt budowlany zatwierdzony decyzją z [...] lutego 2013 r. Sąd nie stwierdził, aby obecny projekt budowlany wprowadzał dalsze, znaczące ograniczenia praw skarżącego jako właściciela działki nr ewid. [...].
Analogicznie należy ocenić zarzuty naruszenia przez Starostę W. art. 5 pr.bud., a także art. 64 § 3 Konstytucji RP. W przypadku pierwszego z powołanych przepisów Sąd nie dopatrzył się wymogów przewidzianych w tym przepisie, które nie zostały spełnione przez organ architektoniczno-budowlany. Pamiętajmy też, że w postępowaniu o stwierdzenie nieważności należałoby wykazać, że przepisy techniczne, przepisy ustawy Prawo budowlane oraz przepisy Unii Europejskiej musiałyby być naruszone w sposób rażący, aby można było stwierdzić nieważność kwestionowanej decyzji z [...] lutego 2013 r.
Natomiast z uwagi na wskazane wyżej zasady wykładni art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. i przyjmowane w orzecznictwie sądów administracyjnych kryteria nieważności, zwłaszcza wymóg konkretności i jasności przepisu prawnego będącego przedmiotem naruszenia, nie można było uwzględnić wniosku skarżącego odwołującego się do art. 5 ust. 1 pkt 9 pr.bud., tj. przepisu, który nakazuje poszanowanie występujących w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich. Poza ogólnymi odesłaniami do różnych przepisów, skarżący nie wykazał, jaki interes został naruszony przez Starostę W., co stanowiłoby uzasadnienie takiego interesu, ani tym bardziej, że doszło do rażącego naruszenia prawa w związku z interesem skarżącego.
Całkowita niekonkretność zarzutów skarżącego sprawia również, że Sąd nie mógł uznać za trafny zarzutu naruszenia art. 64 § 3 Konstytucji RP, poprzez jego niezastosowanie i nieprzyjęcie, że decyzja Starosty W. ograniczyła prawo własności działki skarżącego. W związku z argumentacją konstytucyjną należy podkreślić dwie istotne okoliczności. Po pierwsze, zasady konstytucyjne nie są standardami absolutnymi, czyli nie dopuszczającymi jakiegokolwiek ograniczenia. Przeciwnie, przyjmuje się, że w konkretnych przypadkach ograniczenia praw obywateli mogą być dopuszczalne, jeśli są one wprowadzane zgodnie z konstytucyjną zasadą proporcjonalności (art. 31 ust. 3 polskiej ustawy zasadniczej). Standard taki wyraża również art. 8 ust. 1 k.p.a. nakazujący organom administracji publicznej ochronę zaufania obywateli do państwa, z zastrzeżeniem jednak innych wartości i standardów konstytucyjnych.
Po drugie, w poszczególnych przypadkach często dochodzi do kolizji różnych zasad, na przykład zasady ochrony własności osoby żądającej, aby jej prawa do nieruchomości nie były naruszane i jednocześnie zasady ochrony prawa własności poprzez nieograniczanie praw właściciela do wykorzystywania posiadanej przezeń nieruchomości na cele inwestycyjne. W przypadku kolizji różnych zasad konstytucyjnych, np. zasady równości wobec prawa i zasady ochrony wolności jednostki, należy dokonywać tzw. ważenia tych zasad, to znaczy zastosować każdą z nich w tak szerokim zakresie, w jakim jest to możliwe. Natomiast, w przypadku kolizji interesów poszczególnych osób powołujących się na jedną zasadę, przeprowadza się ważenie tych interesów, jako okoliczności faktycznych. W takim razie bierze się pod uwagę naturę tych interesów, wartości które są przez nie realizowane i chronione (patrz na przykład wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 27 lutego 2018 r., sygn. akt I OSK 1876/17 i z 5 grudnia 2017 r., sygn. akt I OSK 3519/15, a także – w kwestii ważenia interesów – wyrok z 11 lipca 2017 r., sygn. akt II OSK 2813/15; źródło: CBOSA).
W rozpatrywanej sprawie interes faktyczny skarżącego był bardzo enigmatyczny lub w ogóle nie został zidentyfikowany. W związku z tym przeciwstawienie takiego niejasnego interesu indywidualnego z interesem publicznym, związanym z potrzebą zapewnienia bezpiecznej i sprawnej komunikacji autobusowej, nie może w żadnym zakresie przeważyć.
11. W opinii Sądu nietrafne są również zarzuty skarżącego wskazujące na naruszenie przepisów regulujących postępowanie administracyjne. Przede wszystkim błędne jest twierdzenie o naruszeniu art. 7 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i niezbadanie wszystkich istotnych okoliczności faktycznych sprawy. Należy przypomnieć, że w postępowaniu nadzwyczajnym jakim jest postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji, a z takim mamy do czynienia w rozpatrywanej sprawie, nie prowadzi się pełnego postępowania dowodowego mającego na celu ustalenie wszelkich faktów, które mogą mieć wpływ na ocenę stanu faktycznego. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że nadzwyczajne tryby zaskarżenia decyzji administracyjnej - w przeciwieństwie - do zwyczajnych środków zaskarżenia - powodują, że organ administracji publicznej kontrolujący postępowanie po wniesieniu takiego środka może tylko ocenić, czy w sprawie zmaterializowała się konkretna przesłanka nieważności określona w art. 156 § 1 k.p.a. i konkretnie wskazana przez wnioskodawcę, zaś pozostałe naruszenia prawa nie mogą być wzięte pod uwagę przez organ rozpoznający wniosek o stwierdzenie nieważności (patrz: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 listopada 2011 r., sygn. akt II OSK 1636/10; LEX nr 1151965).
W przedstawionym kontekście zarzut naruszenia art. 7 k.p.a. nie może być uwzględniony.
12. Biorąc pod uwagę przedstawioną analizę przepisów prawa znajdujących zastosowanie w rozpatrywanej sprawie, zasady rozumowania prawniczego i okoliczności faktyczne istotne w sprawie, Sąd w pełni podzielił stanowisko organu, który wydał zaskarżoną decyzję. Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja o odmowie stwierdzenia nieważności, a następnie decyzja o utrzymaniu w mocy decyzji organu pierwszej instancji są prawidłowe, a skarga jest niezasadna.
Mając na względzie powyższe ustalenia, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 151 powołanej wyżej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło