VI SA/Wa 1725/19

WyrokWSA w Warszawie2020-01-14

Skład orzekający: Pamela Kuraś-Dębecka, Dorota Dziedzic-Chojnacka, Barbara Kołodziejczak-Osetek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ samorządu adwokackiego może procedować wniosek o umorzenie postępowania w sprawie stwierdzenia trwałej niezdolności do wykonywania zawodu adwokata, gdy uchwała w tej sprawie została nieprawomocnie uchylona przez sąd administracyjny?
Ratio decidendi
Organ samorządu adwokackiego nie może procedować wniosku o umorzenie postępowania w sprawie stwierdzenia trwałej niezdolności do wykonywania zawodu adwokata, dopóki wyrok sądu administracyjnego uchylający poprzednią uchwałę w tej sprawie nie stanie się prawomocny. Wniosek taki jest przedwczesny, ponieważ dopiero prawomocny wyrok sądu administracyjnego wywołuje skutki prawne eliminujące uchwały organów z obrotu prawnego.
Stan faktyczny
Skarżąca A. B. wniosła o umorzenie postępowania dotyczącego stwierdzenia jej trwałej niezdolności do wykonywania zawodu adwokata. Okręgowa Rada Adwokacka (ORA) odmówiła wszczęcia postępowania w sprawie umorzenia, uznając, że postępowanie główne nie toczy się, gdyż została wydana ostateczna decyzja organów samorządu adwokackiego, a wyrok WSA uchylający te decyzje jest nieprawomocny. Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej (NRA) uchyliło uchwałę ORA i odmówiło umorzenia postępowania, uznając, że wniosek skarżącej jest przedwczesny do czasu prawomocności wyroku WSA. Skarżąca zaskarżyła uchwałę Prezydium NRA, zarzucając naruszenie przepisów k.p.a. i Prawa o adwokaturze.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Sędziowie Sędzia WSA Dorota Dziedzic-Chojnacka (spr.) Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek Protokolant st. sekr. sąd. Karolina Pilecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 stycznia 2020 r. sprawy ze skargi A. B. na uchwałę Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej z dnia [...] maja 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania dotyczącego trwałej niezdolności do wykonywania zawodu oddala skargę Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest uchwała Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej ("Prezydium NRA" lub "organ") z [...] maja 2019 r. Skarżona uchwała została wydana po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez A. B.(dalej także jako: "skarżąca" lub "strona"). Uchwałą tą organ: 1. uchylił uchwałę Okręgowej Rady Adwokackiej w [...] ("ORA") z [...] marca 2019 r. odmawiającą wszczęcia postępowania w sprawie umorzenia postępowania dotyczącego stwierdzenia trwałej niezdolności skarżącej do wykonywania zawodu adwokata i 2. odmówił umorzenia postępowania w przedmiocie trwałej niezdolności do wykonywania zawodu adwokata na skutek wniosku skarżącej z 17 stycznia 2019 r. Powyższa uchwała Prezydium NRA zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy: Uchwałą z [...] czerwca 2015 r. ORA wszczęła z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie stwierdzenia trwałej niezdolności adwokat A. B. do wykonywania zawodu adwokata, w trybie art. 4c ustawy z dnia 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze (Dz. U. z 2016 r. poz. 1999 ze zm., dalej "P.a."). Podstawą wszczęcia postępowania było postanowienie Prokuratury Rejonowej w [...] z [...] czerwca 2015 r. wydane w sprawie [...] o umorzeniu śledztwa prowadzonego przeciwko A. B., podejrzanej o popełnienie przestępstw z art. 286 § 1 k.k. i z art. 276 k.k. Śledztwo umorzono na podstawie art. 17 § 1 pkt. 2 k.p.k., tj. w związku z ustaleniem, że zachowania A. B. w czasie dokonywania zarzucanych jej czynów, uwarunkowane były całkowicie zniesioną zdolnością rozpoznania znaczenia czynów i kierowania postępowaniem. W wyniku przeprowadzonego postępowania, uchwałą z [...] czerwca 2017 r. ORA orzekła o trwałej niezdolności A. B. do wykonywania zawodu adwokata, zaś uchwałą z dnia [...] września 2017 r. nr [...] Prezydium NRA ww. uchwałę utrzymało w mocy. Wyrokiem z 22 marca 2018 r. wydanym w sprawie sygn. akt VI SA/Wa 2382/17, na skutek skargi wywiedzionej przez A. B., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie ("WSA w Warszawie") uchylił jednak zarówno ww. uchwałę Prezydium NRA z [...] września 2017 r., jak i uchwałę ORA z [...] czerwca 2017 r. Wyrok ten jest nieprawomocny, bowiem wywiedziona od niego przez Prezydium NRA skarga kasacyjna nie została rozpoznana do chwili wydania niniejszego orzeczenia. Wnioskiem z 17 stycznia 2019 r. A. B. zwróciła się do ORA o umorzenie sprawy wszczętej w trybie art. 4c P.a. z powodu braku podstaw do jej dalszego prowadzenia. Wskazała w jego treści, że przedłożyła do akt szereg zaświadczeń i orzeczeń wojskowych, wskazujących na jej dobry stan zdrowia i brak przeciwwskazań do wykonywania zawodu adwokata, w związku z czym prowadzone postępowanie powinno zostać umorzone jako bezprzedmiotowe na zasadzie art. 105 § 1 k.p.a. Uchwałą z [...] marca 2019 r. ORA odmówiła wszczęcia postępowania w sprawie umorzenia postępowania dotyczącego stwierdzenia trwałej niezdolności skarżącej do wykonywania zawodu adwokata z wniosku skarżącej z 17 stycznia 2019 r. ORA wskazała, że postępowanie objęte wnioskiem o umorzenie musi być w toku, natomiast obecnie postępowanie jest zakończone na etapie organów, gdyż została wydana ostateczna decyzja organów samorządu adwokackiego. WSA w Warszawie wprawdzie uchylił zarówno uchwałę Prezydium NRA z [...] września 2017 r., jak i uchwałę ORA z [...] czerwca 2017 r., wyrok ten jest jednak nieprawomocny, bowiem wywiedziona od niego przez Prezydium NRA skarga kasacyjna nie została nadal rozpoznana. ORA powołała się na przepis art. 61a § 1 k.p.a. ORA podniosła, że warunkiem uwzględnienia wniosku o umorzenie postępowania jest to, aby ono się toczyło. Dlatego też ORA odmówiła wszczęcia postępowania w sprawie. Powyższą uchwałę ORA strona zaskarżyła odwołaniem. Jak wskazano powyżej, uchwałą z [...] maja 2019 r. Prezydium NRA, po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez A. B., 1. uchyliło uchwałę ORA z [...] marca 2019 r. odmawiającą wszczęcia postępowania w sprawie umorzenia postępowania dotyczącego stwierdzenia trwałej niezdolności skarżącej do wykonywania zawodu adwokata i 2. odmówiło umorzenia postępowania w przedmiocie trwałej niezdolności do wykonywania zawodu adwokata na skutek wniosku skarżącej z 17 stycznia 2019 r. W uzasadnieniu uchwały organ wskazał, iż skarżąca nie odróżnia dwóch faz postępowania: przed organami samorządu na podstawie przepisów k.p.a. oraz przed sądami administracyjnymi, do którego k.p.a. nie ma zastosowania. Zasadnie zatem w ocenie organu ORA uznała, że postępowanie administracyjne się nie toczy, zatem żądanie skarżącej nie mogło być uwzględnione. Negatywnie natomiast Prezydium NRA oceniło rozważania ORA, iż do rozpoznania wniosku strony o umorzenie postępowania konieczne jest wszczęcie odrębnej procedury (pozostającej poza ramami dotychczasowego postępowania), zmierzającej do rozpoznania wniosku o umorzenie. Zdaniem organu, procedowanie wniosku o umorzenie nie wymaga formalnego wyodrębnienia. Dlatego organ dokonał reformatoryjnej kontroli uchwały ORA i orzekł jak powyżej wskazano. Uchwałę Prezydium NRA z [...] maja 2019 r. zaskarżyła do WSA w Warszawie strona, zarzucając jej naruszenie art. 7 w zw. z art. 75 § 1 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., art. 4c P.a. w zw. z art. 105 § 1 k.p.a. oraz art. 105 § 1 k.p.a. Skarżąca wniosła o uchylenie uchwały organu oraz poprzedzającej jej uchwały ORA oraz o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego. W piśmie procesowym z 30 lipca 2019 r. strona zarzuciła naruszenie: art. 8, 9, 11, 23, 35, 61, 77, 80 k.p.a. W odpowiedzi organ wniósł o oddalenie skargi jako bezzasadnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd pragnie podkreślić, iż przedmiot niniejszej sprawy dotyczy wyłącznie kwestii formalnych, tj. tego, czy jest możliwe orzekanie przez organy samorządu adwokatury w przedmiocie stwierdzenia trwałej niezdolności skarżącej do wykonywania zawodu adwokata i wydania korzystnego dla strony w tym zakresie orzeczenia, tj. umorzenia postępowania w sytuacji, gdy w obrocie prawnym istnieje nieprawomocnie uchylona przez WSA w Warszawie uchwała ORA z [...] czerwca 2017 r. stwierdzająca trwałą niezdolności skarżącej do wykonywania zawodu adwokata. Przypomnieć bowiem należy, iż uchwałą z [...] września 2017 r. Prezydium NRA ww. uchwałę ORA z [...] czerwca 2017 r. utrzymało w mocy, zaś wyrokiem z 22 marca 2018 r. wydanym w sprawie sygn. akt VI SA/Wa 2382/17, na skutek skargi wywiedzionej przez stronę, WSA w Warszawie uchylił zarówno uchwałę Prezydium NRA z [...] września 2017 r., jak i uchwałę ORA z [...] czerwca 2017 r. Wyrok ten jest jednak nieprawomocny, bowiem wywiedziona od niego przez Prezydium NRA skarga kasacyjna nie została rozpoznana do chwili wydania niniejszego orzeczenia. W ocenie Sądu w takiej sytuacji nie ma możliwości dla organów samorządu adwokackiego do procedowania wniosku skarżącej z 17 stycznia 2019 r. przed prawomocnym zakończeniem postępowania przed sądami administracyjnymi. Wniosek strony o umorzenie postępowania jest zatem, zdaniem Sądu, co najmniej przedwczesny. Sąd jednocześnie podkreśla, iż w niniejszej sprawie nie badał ewentualnej zmiany stanu zdrowia skarżącej, gdyż nie tego dotyczy niniejsza sprawa. Przedstawiona sprawa dotyczy tylko i wyłącznie kwestii formalnej, tj. możliwości wydania przez organy samorządu adwokackiego uchwały o umorzeniu postępowania z art. 4c P.a. w sytuacji, gdy poprzednia uchwała w przedmiocie stwierdzenia trwałej niezdolności skarżącej do wykonywania zawodu adwokata nie została prawomocnie przez sąd administracyjny uchylona. Sąd podkreśla, iż takiej możliwości obecnie nie ma, nie przewidują jej bowiem przepisy prawa, stąd zarzut naruszenia art. 105 § 1 k.p.a. w związku z art. 4c ust. 1 P.a. uznać należy za bezzasadny. Sąd podnosi bowiem, iż tylko prawomocny wyrok sądu administracyjnego wywołuje skutki prawne wiążące strony postępowania oraz sąd, który wydał orzeczenie, a także inne sądy i inne organy (art. 170 P.p.s.a.). Tylko prawomocne orzeczenia sądowe podlegają także wykonaniu, przy czym prawomocnymi orzeczeniami są takie, od których nie została wniesiona skarga kasacyjna w terminie przewidzianym w art. 177 § 1 i § 2 P.p.s.a., skarga kasacyjna została prawomocnie odrzucona lub sąd pierwszej instancji (wsa) umorzył postępowanie kasacyjne oraz te, w przypadku których skarga kasacyjna została rozpoznana przez Naczelny Sąd Administracyjny i oddalona lub sąd drugiej instancji umorzył postępowanie odwoławcze. Powyższe potwierdza także orzecznictwo sądów administracyjnych. Jak wskazuje bowiem NSA w swoim wyroku z 24 lipca 2013 r. sygn. I OSK 1968/12: "Prawomocne orzeczenie wiąże strony i sąd, które je wydał, a także inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach przewidzianych w ustawie również inne osoby (art. 170 P.p.s.a.). Oczywistym jest, że takie skutki prawomocne orzeczenie wywołuje już z datą uzyskania waloru prawomocności (...). Skoro tylko prawomocne orzeczenie wywołuje skutki prawne (poza rozważaniami pozostają kwestie związane ze stosowaniem art. 152 P.p.s.a.), to oczywistym również jest, że wyrok uchylający kontrolowaną decyzję eliminuje taką decyzję z obrotu prawnego z datą, w której wyrok stał się prawomocny. Zasada ta w pełni odnosi się także do skutków prawnych wyroku uchylającego decyzję o zwolnieniu policjanta ze służby". A zatem w stanie faktycznym niniejszej sprawy podnieść należy, iż uchwała ORA z [...] czerwca 2017 r., jak i uchwała Prezydium NRA z [...] września 2017 r. nadal istnieją w obrocie prawnym. Dopiero bowiem prawomocny wyrok sądu administracyjnego będzie wywoływał skutki prawne w postaci ich prawomocnego wyeliminowania z obrotu prawnego. Skoro zatem powyższe uchwały istnieją, wniosek strony o umorzenie postępowania z art. 4c P.a. uznać należy za co najmniej przedwczesny. Dopiero w przypadku uprawomocnienia się wyroku WSA w Warszawie z 22 marca 2018 r. (np. na skutek oddalenia przez NSA skargi kasacyjnej Prezydium NRA), uchwały te zostaną wyeliminowane z obrotu prawnego i sprawa "wróci" do organu. Dopiero wówczas skarżąca będzie mogła kierować do ORA wnioski o umorzenie postępowania – wówczas, gdy sprawa będzie podlegała rozpoznaniu na etapie tego organu. Jak słusznie podnosi się w doktrynie prawniczej, komentując art. 170 P.p.s.a. i odnosząc się do prawomocnych (podkreślenie własne Sądu) orzeczeń sądów administracyjnych: "Orzeczenie sądu administracyjnego spełniające swoją funkcję może być – w relacji do losów zaskarżonego aktu lub czynności – negatywne lub pozytywne. Orzeczenie negatywne zawarte jest w wyroku uwzględniającym skargę, zawierającym rozstrzygnięcie o uchyleniu lub stwierdzeniu nieważności aktu albo stwierdzeniu bezskuteczności czynności. Rozstrzygnięcie takie wywiera w stosunku do tego aktu lub czynności skutek wsteczny. W jego rezultacie w postępowaniu przed organami administracji publicznej następuje powrót do sytuacji, która miała miejsce przed wydaniem aktu lub podjęciem czynności. W tym skutku rozstrzygnięcia wyczerpują się w zasadzie funkcje orzeczenia sądu administracyjnego. Dalszy tok postępowania w sprawie, już przed organami administracji publicznej, zależny jest od stwierdzenia, czy w danym konkretnym przypadku istnieje możliwość i potrzeba wydania nowego aktu lub podjęcia czynności w sprawie, czy też przeciwnie – wydanie takiego aktu lub podjęcie czynności jest niedopuszczalne. (...) Oddziaływanie ex tunc orzeczeń sądu administracyjnego uwzględniających skargę (orzeczeń kasatoryjnych) przejawia się również w odniesieniu do dalszego toku postępowania administracyjnego. Oddziaływanie to może przejawić się w taki sposób, że stworzona zostaje możliwość kontynuacji postępowania administracyjnego, a w szczególności ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy co do jej meritum, bądź też w taki sposób, że kontynuacja taka będzie zbędna i niedopuszczalna" (Woś Tadeusz (red.), Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. VI, Opublikowano: WK 2016). Powrót do postępowania przed organem następuje zatem dopiero po uprawomocnieniu się wyroku sądu administracyjnego uchylającego skarżoną decyzję. Dopiero wówczas strona może skutecznie składać przed tym organem stosowne wnioski odnośnie dalszego toku postępowania. Sąd dodatkowo wskazuje, iż dopiero po uprawomocnieniu się wyroku sąd administracyjny zwraca do organu akta sprawy wraz z odpisem wyroku ze stwierdzeniem jego prawomocności. Stosownie bowiem do treści art. 286 § 1 P.p.s.a. sąd pierwszej instancji po uprawomocnieniu się swego orzeczenia kończącego postępowanie zwraca akta administracyjne organowi administracji publicznej, załączając odpis orzeczenia ze stwierdzeniem jego prawomocności. Termin do załatwienia sprawy przez organ administracji publicznej określony w przepisach prawa lub wyznaczony przez sąd liczy się od dnia doręczenia akt organowi (art. 286 § 2 P.p.s.a.). W sytuacji takiej, jak obecna, ani ORA, ani NRA nie dysponują nawet aktami sprawy, na podstawie których mogłyby orzekać – akta te znajdują się bowiem w NSA, badającym sprawę na tym etapie. Wniosek strony o umorzenie postępowania z 17 stycznia 2019 r. kierowany do ORA niejako "miesza" etapy postępowania. Sprawa strony nie jest bowiem rozpoznawana na etapie organów adwokatury, ale na etapie sądów administracyjnych. To sądy administracyjne, a konkretnie obecnie NSA, są w tym momencie władne do rozstrzygania niniejszej sprawy, która – co należy podkreślić z całą siłą – nie jest prawomocnie zakończona na etapie sądowo-administracyjnym. Dlatego też zarzut naruszenia art. 7 w związku z art. 75 § 1 w związku z art. 77 § 1 k.p.a. uznać należy za bezzasadny. Sąd jeszcze raz podkreśla, iż niniejsza sprawa ma charakter formalny, nie dotyczy oceny zdrowia psychicznego strony, gdyż wobec braku prawomocnego rozstrzygnięcia sądu administracyjnego merytoryczne rozstrzyganie przez organy adwokatury byłoby co najmniej przedwczesne. Stąd zarzuty dotyczące postępowania dowodowego uznać należy za bezzasadne. Natomiast sprawa dotycząca zmiany środka zabezpieczającego w postaci zawieszenia skarżącej w czynnościach zawodowych jest prowadzona odrębnie, pod sygn. VI SA/Wa 1723/19. Zarzuty dotyczące tego środka mogą zostać rozpoznane wyłącznie w tamtym postępowaniu. Odnosząc się z kolei do zarzutu naruszenia art. 105 § 1 k.p.a. wobec przyjęcia, że wniosek skarżącej nie zmierzał do wszczęcia postępowania w sprawie umorzenia postępowania w sprawie orzeczenia o trwałej niezdolności do wykonywania zawodu adwokata, wskazać należy, co następuje. Postępowanie z art. 4 P.a. dotyczące skarżącej zostało wszczęte z urzędu uchwałą ORA z [...] czerwca 2015 r. Wniosek skarżącej o jego umorzenie nie może zatem być uznany za wszczynający postępowanie, albowiem było ono już wcześniej wszczęte. Wniosek skarżącej jest zatem tylko jej postulatem dotyczącym korzystnej dla niej formy zaskarżenia tego postępowania, a zatem nie jest to wniosek wszczynający postępowanie. Podnieść przy tym należy, iż organy działają na podstawie przepisów prawa (art. 7 Konstytucji RP i art. 6 k.p.a.). Uchwała ORA nie mogła w sytuacji przed prawomocnym rozstrzygnięciem NSA orzec o umorzeniu postępowania z art. 4c P.a. Nie mogły także odnieść skutku zarzucane przez skarżącą naruszenia dotyczące prowadzenia postępowania dowodowego – w tym art. 77 i 80 k.p.a., gdyż organ z uwagi na stan faktyczny sprawy i zawisłość sprawy przed NSA w zasadzie nie prowadził postępowania wyjaśniającego, ograniczając je do ustalenia stanu sprawy przed sądami administracyjnymi, a następnie dokonując subsumpcji tego stanu pod normę prawną. Organ nie mógł wydać uchwały o treści żądanej przez stronę z uwagi na powyżej wyjaśniony stan faktyczny i brak prawomocnego orzeczenia sądowego. Prezydium NRA nie naruszyło także zasad ogólnych wyrażonych w art. 8, 9 i 11 k.p.a. – tj. zasady pogłębiania zaufania obywateli i utrwalonych praktyk rozstrzygania spraw, a także zasady informowania stron i zasady przekonywania. To, że strona nie zgadza się z rozstrzygnięciem, nie oznacza naruszenia powyższych zasad. W sprawie nie miał w ogóle zastosowania przywoływany przez skarżącą art. 23 k.p.a., zgodnie z którym "Do czasu rozstrzygnięcia sporu o właściwość organ administracji publicznej, na którego obszarze wynikła sprawa, podejmuje tylko czynności niecierpiące zwłoki ze względu na interes społeczny lub słuszny interes obywateli i zawiadamia o tym organ właściwy do rozstrzygnięcia sporu". W sprawie nie zaistniał spór o właściwość organów administracji. Z tych powodów organ nie mógł naruszyć art. 23 k.p.a. Odnośnie zarzutu naruszenia art. 35 k.p.a., wskazać należy, że normuje on termin załatwiania spraw. Niniejsza sprawa nie jest sprawą o bezczynność organu, a zatem nie można uznać, że nawet zaistniałe przekroczenie terminów do załatwienia spraw miało wpływ na jej wynik. Skarga strony bowiem może być uwzględniona z przyczyny naruszenia przepisów postępowania tylko, gdy mogły mieć one wpływ na wynik sprawy. Dłuższe procedowanie przez organ niż przewidziane jest to w art. 35 k.p.a. nie ma zasadniczo wpływu na treść rozstrzygnięcia zawartego w skarżonej uchwale. Strona także tego nie wykazała. Jak słusznie bowiem podniósł WSA w Warszawie w wyroku z 29 listopada 2017 r., sygn. I SA/Wa 1100/17, LEX nr 2457775: "Zarzuty naruszenia art. 12 i art. 35 k.p.a. nie mogą być skutecznie podnoszone w postępowaniu, w którym decyzja została wydana. Zarzut ten może być podnoszony w postępowaniu ze skargi na bezczynność". Ponadto, jak zasadnie wskazał WSA w Olsztynie w wyroku z 2 października 2018 r., sygn. II SA/Ol 523/18, LEX nr 2562211: "Określone przepisie art. 35 k.p.a. terminy załatwiania spraw mają charakter instrukcyjny, co oznacza, że po ich upływie organ nie traci właściwości do załatwienia sprawy. Natomiast, o ile przepisy szczególne nie stanowią inaczej, miarodajny do załatwienia sprawy jest stan faktyczny i prawny obowiązujący w dacie wydania decyzji". Stan faktyczny w niniejszej sprawie zaś był taki, że na dzień wydania uchwały przez Prezydium NRA wyrok WSA w Warszawie z 22 marca 2018 r. sygn. VI SA/Wa 2382/17 był nieprawomocny. Bez znaczenia jest powoływanie się przez skarżącą na art. 61 k.p.a. Skoro przedmiotowa sprawa wszczęta była z urzędu, a ponadto dodatkowo brak jest przepisu szczególnego, który uznawałby takie sprawy jak z art. 4c P.a. za objęte milczącą zgodą organu, nie ma znaczenia, kiedy skarżąca złożyła wniosek o umorzenie postępowania, gdyż nie wszczynał on odrębnego postępowania i nie na tym skarżącej w tym wniosku zależało. Skarżąca, jak wskazano, wnioskiem z 17 stycznia 2019 r. postulowała korzystne dla niej zakończenie postępowania wszczętego z urzędu uchwałą ORA. Już z tej przyczyny wniosek skarżącej nie mógł być uznany za wszczynający postępowanie. Art. 61 k.p.a. nie został zatem w sprawie naruszony. Odnosząc się do wniosku skarżącej o przeprowadzenie uzupełniającego dowodu z dokumentów przedłożonych do pisma procesowego z 19 listopada 2019 r. stosownie do treści art. 106 § 3 P.p.s.a., wskazać należy, iż Sąd uznał go za niezasadny. Sąd wskazuje, iż art. 106 § 3 P.p.s.a. nie służy do zwalczania ustaleń faktycznych, z którymi strona się nie zgadza. Celem postępowania dowodowego przed sądem administracyjnym nie jest ustalenie stanu faktycznego sprawy administracyjnej, lecz ocena, czy organ ustalił ten stan zgodnie z regułami obowiązującymi w procedurze administracyjnej. Cel ten wyraża zarówno brzmienie art. 106 i art. 113 P.p.s.a., jak i ugruntowane w tym względzie stanowisko judykatury i doktryny. Sąd nie mógł zatem uwzględnić wniosku dowodowego z: a. pisma Sądu Dyscyplinarnego Izby Adwokackiej w [...] z 4 czerwca 2019 r. zawiadamiającego o terminie rozprawy w dniu [...] czerwca 2019 r., b. pisma Rzecznika Dyscyplinarnego Izby Adwokackiej w [...] z 7 czerwca 2019 r., c. pisma ORA z 11 czerwca 2019 r., d. pisma pełnomocnika strony z 14 czerwca 2019 r., e. umowy o pracę zawarta przez skarżącą 13 czerwca 2019 r., f. pisma MON z 15 sierpnia 2019 r., gdyż powstały one po dniu wydania skarżonej uchwały, a zatem organ nie mógł nimi dysponować w toku prowadzonego postępowania. Nie można przeto czynić zarzutu organowi, że nie uwzględnił tez z dokumentów, które nie istniały na dzień orzekania w sprawie. Jak słusznie podnosi się w orzecznictwie, sąd administracyjny, kontrolując zgodność z prawem postępowania administracyjnego i wydanej w jego wyniku ostatecznej decyzji administracyjnej, nie ma w świetle obowiązujących przepisów ani obowiązku, ani nawet uprawnienia, aby odnosić się do zdarzeń późniejszych i uwzględniać dokumenty powstałe po wydaniu zaskarżonej decyzji (zob. wyrok NSA z 26 lipca 2017 r., II OSK 2100/16, LEX nr 2358606). Sąd nie mógł także uwzględnić kolejnego wniosku dowodowego skarżącej, tj. o przeprowadzenie dowodu z artykułu internetowego pr. "Adwokaci zapłacą za opieszałość w nadaniu skargi na swoją uchwałę", albowiem nie dotyczył on sprawy strony i nie miał związku ze sprawą. Jak wskazał bowiem NSA w wyroku z 6 października 2005 r., sygn. II GSK 164/05, ONSA WSA 2006/2, poz. 45, przeprowadzenie przez sąd administracyjny uzupełniającego postępowania dowodowego z dokumentu (art. 106 § 3) będzie dopuszczalne w sytuacji, gdy wnioskowany (bądź dopuszczony z urzędu) dowód będzie pozostawał w związku z oceną legalności zaskarżonego aktu. Celem tego postępowania nie jest bowiem ponowne ustalenie stanu faktycznego sprawy administracyjnej, lecz ocena, czy właściwe w sprawie organy ustaliły ten stan zgodnie z regułami obowiązującymi w procedurze administracyjnej, a następnie – czy prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego do poczynionych ustaleń. Podobne zastrzeżenie odnośnie braku związku ze sprawą należy także podnieść do zgłoszonych przez stronę dowodów w postaci: a. pisma Sądu Dyscyplinarnego Izby Adwokackiej w [...] z 4 czerwca 2019 r. zawiadamiającego o terminie rozprawy w dniu [...] czerwca 2019 r.; b. pisma NRA z 9 kwietnia 2019 r. w przedmiocie skargi strony na nieetyczne i pozbawione podstaw działanie Dziekana ORA; c. pisma Rzecznika Dyscyplinarnego Izby Adwokackiej w [...] z 7 czerwca 2019 r. wzywającego stronę do stawiennictwa w dniu [...] czerwca 2019 r.; d. pisma ORA z 11 czerwca 2019 r. o ustanowieniu dla strony pełnomocnika; e. pisma pełnomocnika strony z 14 czerwca 2019 r. kierowanego do skarżącej; f. pisma NRA z 8 marca 2019 r. w przedmiocie skargi strony na pisma Dziekana ORA z 5 listopada 2018 r. i 26 listopada 2018 r.; g. umowa o pracę zawarta przez skarżącą 12 kwietnia 2019 r.; h. umowa o pracę zawarta przez skarżącą 13 czerwca 2019 r.; i. pismo MON z 15 sierpnia 2019 r. Pisma NRA z 8 marca 2019 r. i 9 kwietnia 2019 r. dotyczyły skargi strony na działanie Dziekana ORA w przedmiocie tymczasowego zawieszenia w czynnościach zawodowych, natomiast niniejsza sprawa dotyczy odmowy umorzenia postępowania w przedmiocie stwierdzenia trwałej niezdolności strony do wykonywania zawodu adwokata w trybie art. 4c P.a. Są to dwa odmienne przedmioty rozstrzygnięcia. Umowa o pracę zawarta przez skarżącą 12 kwietnia 2019 r. także nie ma znaczenia w niniejszej sprawie, która dotyczy w istocie kwestii proceduralnej, tj. możliwości procedowania przez organ wniosku strony o umorzenie postępowania, gdy toczy się nadal postępowanie sądowo-administracyjne. Jak Sąd powyżej wykazał, ORA i Prezydium NRA nie miały żadnej prawnej możliwości, nawet hipotetycznej umorzenia postępowania, w sytuacji nieprawomocnego uchylenia uchwały przez WSA w Warszawie. Brak jest bowiem takiej możliwości do czasu zakończenia sprawy przed NSA. Pozostałe wymienione dokumenty, oprócz tego, że powstały po dniu wydania skarżonej w niniejszej sprawie uchwały organu, nie dotyczą także przedmiotu niniejszej sprawy, tj. odmowy umorzenia postępowania w przedmiocie stwierdzenia trwałej niezdolności strony do wykonywania zawodu adwokata w trybie art. 4c P.a. Sąd podkreśla, iż treść wyroku NSA z 10 maja 2019 r. sygn. II GSK 311/19 była mu znana z urzędu. Wyrok ten dotyczy zresztą nie wprost niniejszej sprawy, ale bezczynności i przewlekłości ORA w prowadzeniu sprawy w przedmiocie tymczasowego zawieszenia w wykonywaniu czynności zawodowych, a nie stwierdzenia trwałej niezdolności adwokat A. B. do wykonywania zawodu adwokata w trybie art. 4c P.a. Z kolei wyrok WSA w Białystoku z 30 listopada 2018 r. sygn. II SAB/Bk 114/18 znajduje się w aktach sprawy (k. 406). Ponadto wyrok ten także nie dotyczy wprost niniejszej sprawy, ale bezczynności i przewlekłości ORA w prowadzeniu sprawy w przedmiocie tymczasowego zawieszenia w wykonywaniu czynności zawodowych. Tymczasem przedmiotem niniejszej sprawy jest odmowa umorzenia postępowania w przedmiocie stwierdzenia trwałej niezdolności strony do wykonywania zawodu adwokata w trybie art. 4c P.a. Są to dwa odmienne przedmioty rozstrzygnięcia. Z kolei następujące dokumenty znajdują się już w aktach sprawy: 1. pismo strony z 21 listopada 2018 r. "o podanie podstawy prawnej pisma (...) z dnia 15 listopada 2018 r." (k.135); 2. postanowienie Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Adwokatury z 1 grudnia 2017 r. w przedmiocie umorzenia postępowania dyscyplinarnego (k. 271); 3. wniosek skarżącej "o podanie podstawy prawnej pisma z dnia 15 listopada 2018 r." z 29 listopada 2018 r. (k. 227); 4. pismo ORA z 15 listopada 2018 r. w przedmiocie poddania się badaniom psychologicznym przez stronę (k. 131); 5. pismo ORA z 26 listopada 2018 r. w przedmiocie poddania się badaniom psychologicznym przez stronę (k. 137); 6. wyrok WSA w Warszawie z 22 marca 2018 r. sygn. VI SA/Wa 2382/17 (k. 26); 7. pismo Prezesa Sądu Okręgowego w [...] z 16 listopada 2015 r. kierowane do I. O. (k. 428), 8. pismo Prezesa Sądu Okręgowego w [...] z 16 listopada 2015 r. kierowane do A. B. (k. 68), 9. pismo ORA z 26 lutego 2019 r. (k. 343); 10. wniosek strony z 17 stycznia 2019 r. o umorzenie postępowania (k. 235); 11. wniosek strony o umorzenie postępowania z 28 grudnia 2016 r. (k. 274). Skoro dokumenty te były już w aktach sprawy przekazanych Sądowi przez organ (przy czym niektóre z nich były kilkukrotnie przedkładane przez stronę organowi), nie było potrzeby przeprowadzania z nich dowodu przed Sądem. Sąd odmówił przeprowadzenia dowodu z wniosku strony o umorzenie postępowania w trybie art. 4c P.a. i uchylenie uchwały o zawieszeniu w czynnościach zawodowych z 14 marca 2017 r., gdyż nie dotyczy on wprost niniejszej sprawy. Wniosek ten oznacza tylko tyle, że przed wydaniem uchwały przez ORA z [...] czerwca 2017 r. był on wówczas składany przez stronę. Okoliczności tej ani organ, ani strona nie kwestionują. Jak wynika z akt sprawy, wniosek ten nie był wówczas uwzględniony przez ORA, co znajduje odzwierciedlenie w jej rozstrzygnięciu zawartym w uchwale z [...] czerwca 2017 r. W związku z niezasadnością skargi oraz brakiem stwierdzenia z urzędu innych naruszeń prawa, skutkujących uchyleniem skarżonej uchwały, Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło