IV SA/Wa 2421/19
WyrokWSA w Warszawie2020-01-28
Skład orzekający: Tomasz Wykowski, Iwona Owsińska-Gwiazda, Anna Sękowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy obowiązek ograniczenia oddziaływania na środowisko w zakresie emisji hałasu poprzez budowę ekranów akustycznych może zostać nałożony na zarządcę drogi, jeśli nieruchomość, na którą oddziałuje hałas, znajduje się na terenie zakwalifikowanym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego jako teren usługowy, mimo że jest faktycznie zabudowana budynkami mieszkalnymi?Ratio decidendi
W przypadku obowiązywania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, kwalifikacja terenu pod kątem ochrony przed hałasem powinna opierać się na jego przeznaczeniu w planie, a nie na faktycznym zagospodarowaniu. Jeśli plan miejscowy przeznacza teren pod usługi, a nie pod mieszkalnictwo, to zabudowa mieszkaniowa na takim terenie nie podlega ochronie przed hałasem w rozumieniu art. 113 ust. 2 pkt 1 Prawa ochrony środowiska.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Ministra Środowiska utrzymującej w mocy decyzję Marszałka Województwa nakładającą na Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad obowiązek budowy ekranów akustycznych w celu ograniczenia hałasu z drogi krajowej. Skarżący, właściciel nieruchomości mieszkalnej, domagał się nałożenia tego obowiązku. Organ odwoławczy (Minister) pierwotnie uchylił decyzję organu I instancji, wskazując na potrzebę uwzględnienia faktycznego zagospodarowania działki pod zabudowę mieszkaniową, mimo jej usługowego przeznaczenia w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Po wyroku NSA uchylającym decyzję Ministra i poprzedzającą ją decyzję WSA, Minister wydał decyzję utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji, opierając się na ustaleniach planu miejscowego. Skarżący zaskarżył tę decyzję do WSA, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących ochrony środowiska i Konstytucji RP.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Tomasz Wykowski, Sędziowie sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda (spr.), sędzia WSA Anna Sękowska, Protokolant spec. Joanna Ziółkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 stycznia 2020 r. sprawy ze skargi K. G. na decyzję Ministra Środowiska z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia obowiązku ograniczenia oddziaływania na środowisko oddala skargę
Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej "Sądu") decyzją z [...] sierpnia 2019 r. znak [...] Minister Środowiska (dalej "Minister"), po rozpatrzeniu odwołania K. G. (dalej: Skarżący) od decyzji Marszałka Województwa [...] (dalej "Marszałka") z [...] września 2017 r. znak [...], nakładającej na Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad, jako zarządcę drogi krajowej nr [...], na odcinku [...], obowiązek ograniczenia oddziaływania na środowisko w zakresie emisji hałasu poprzez budowę ekranów akustycznych – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
II. Stan sprawy poprzedzający wydanie przez Ministra zaskarżonej obecnie decyzji z [...] sierpnia 2019 r., przedstawia się następująco:
1. Decyzją z [...] września 2017 r., wydaną na podstawie art. 362 i art. 377a ustawy z 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2017 r. poz. 519, ze zm.), dalej także "Poś", Marszałek zobowiązał GDDKiA - zarządcę drogi krajowej nr [...] na odcinku [...], do ograniczenia jej akustycznego oddziaływania na środowisko poprzez budowę siedmiu ekranów akustycznych, określając jednocześnie lokalizację w/w ekranów, ich długość, wysokość oraz termin wykonania.
2. Odwołanie od decyzji Marszałka wniósł Skarżący, wnosząc o nałożenie na GDDKiA obowiązku ograniczenia akustycznego oddziaływania przedmiotowej drogi na nieruchomość przy ul. [...], w [...] (dz. nr [...], dawniej działka nr [...], obręb [...]), poprzez budowę ekranu akustycznego lub o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ I instancji.
3. Decyzją z [...] grudnia 2017 r. [...] Minister uchylił decyzję Marszałka i przekazał temu organowi sprawę do ponownego rozpatrzenia. Wskazał, że organ I instancji na podstawie analizy przedłożonego przez zarządzającego drogą [...] "Przeglądu ekologicznego pod kątem oddziaływania hałasu pochodzącego od drogi krajowej nr [...] na odcinku od węzła [...] ([...]) do węzła [...], tj. od km [...] do km [...]", uchwały Nr [...] Rady Miasta [...] z [...] listopada 2016 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego [...] rejon ulicy [...] w mieście [...] (Dz. Urz. Województwa [...] 2016 r. poz. [...], MPZP) uznał, że skoro przedmiotowa działka nr [...] obręb [...], przy ul. [...] w [...], w myśl ustaleń MPZP, jest zlokalizowana na terenie usługowym oznaczonym symbolem [...], to nie podlega ona ochronie przed hałasem, a w szczególności przed hałasem emitowanym przez drogę [...]. W konsekwencji, organ I instancji nie zobligował zarządcy tejże drogi do podjęcia działań mających na celu zapewnienie właściwego klimatu akustycznego na terenie tej działki. W ocenie Ministra niezależnie od faktu, że w/w działka, zgodnie ustaleniami zawartymi w MPZP, znajduje się w obszarze terenu usługowego, który istotnie, w związku z przepisem art. 113 ust. 2 pkt 1 uPoś, nie podlega ochronie przed hałasem, to z uwagi na znajdującą się na niej zabudowę mieszkaniową, jest faktycznie działką zagospodarowaną w sposób, o którym mowa w przepisie art. 113 ust. 2 pkt 1 lit. a lub f uPoś, a więc działką objętą ustawową ochroną przed hałasem. Przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia zalecił Marszałkowi ustalenie, z uwzględnieniem dyspozycji art. 114 ust. 2 uPoś, czy rozważana działka zalicza się do terenów faktycznie zagospodarowanych w sposób, o którym mowa w przepisie art. 113 ust. 2 pkt 1 lit. a czy lit. f tej ustawy, a następnie podjęcie ustawowych działań na rzecz zapewnienia w związku z funkcjonowaniem drogi krajowej [...], właściwego akustycznego standardu jakości środowiska (dopuszczalny poziom hałasu) na terenie tejże działki i innych działek z budynkami mieszkalnymi, znajdujących się w obszarze, określonym w przedmiotowym MPZP, jako obszar usługowy.
4. Pismem z 4 stycznia 2018 r. GDDKiA wniósł do WSA w Warszawie sprzeciw od decyzji Ministra.
5. Wyrokiem z 2 maja 2018 r. w sprawie IV SA/Wa 738/18 WSA w Warszawie oddalił sprzeciw. W motywach orzeczenia Sąd uznał, że kontrolowane postępowanie administracyjne toczyło się w przedmiocie uregulowanym w art. 362 ustawy Prawo ochrony środowiska. Przepis ten stanowi w ust.1, iż jeżeli podmiot korzystający ze środowiska negatywnie oddziałuje na środowisko, organ ochrony środowiska może, w drodze decyzji, nałożyć obowiązek: 1) ograniczenia oddziaływania na środowisko i jego zagrożenia, 2) przywrócenia środowiska do stanu właściwego. Zidentyfikowane w niniejszej sprawie negatywne oddziaływanie na środowisko polegało na nadmiernym akustycznym oddziaływaniu drogi krajowej na najbliższe otoczenie. Istnienie w/w oddziaływania obligowało Marszałka (a w II instancji Ministra) do zobowiązania zarządcy przedmiotowej drogi, do jego ograniczenia. W ocenie WSA w pełni trafnie organ odwoławczy zakwestionował ocenę Marszałka, w świetle której sam bezsporny fakt przeznaczenia w/w działki w MPZP pod usługi, miałby wyłączać tę działkę spod ochrony przed hałasem, w tym w szczególności przed hałasem emitowanym przez drogę [...], która to ocena pociągnęła za sobą odstąpienie przez Marszałka od nałożenia na GDDKiA zobowiązań, mających na celu zapewnienie w/w działce ochrony akustycznej. Sąd pierwszej instancji podzielił stanowisko organu odwoławczego, że w/w ocena Marszałka nie daje się pogodzić z art. 113 ust. 2 pkt 1 lit. a uPoś, obejmującym wprost ochroną akustyczną takie grunty, który zostały faktycznie zagospodarowane pod zabudowę mieszkaniową (a taki charakter, niezależnie od przeznaczenia planistycznego, posiada działka uczestnika). Zdaniem Sądu prawidłowo przyjął Minister, że niezależnie od usługowego przeznaczenia przedmiotowej działki w MPZP (istotnie wyłączonego spod ochrony akustycznej), faktycznie zabudowanie tej działki zabudową mieszkaniową przesądza o objęciu tej działki ochroną akustyczną na zasadzie art. 113 ust. 2 pkt 1 lit. a uPoś.
6. Powyższy wyrok zaskarżyła skargą kasacyjną Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad.
7. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 3 października 2018 r. II OSK 2409/18 uchylił zaskarżony i zaskarżoną decyzję oraz zasądził od Ministra Środowiska na rzecz GDDKiA kwotę 660 zł. tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W uzasadnieniu wyroku wskazał, że zasady ochrony środowiska oraz warunki korzystania z jego zasobów, z uwzględnieniem wymagań zrównoważonego rozwoju, a w szczególności zasady ustalania warunków ochrony zasobów środowiska, obowiązki organów administracji oraz odpowiedzialność i sankcje określa ustawa z 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (uPoś). Zgodnie z art. 362 ust. 1 tej ustawy jeżeli podmiot korzystający ze środowiska negatywnie oddziałuje na środowisko, organ ochrony środowiska może, w drodze decyzji, nałożyć obowiązek ograniczenia oddziaływania na środowisko i jego zagrożenia lub przywrócenia środowiska do stanu właściwego. W decyzji tej organ ochrony środowiska może określić: zakres ograniczenia oddziaływania na środowisko lub stan, do jakiego ma zostać przywrócone środowisko; czynności zmierzające do ograniczenia oddziaływania na środowisko lub przywrócenia środowiska do stanu właściwego, a także termin wykonania obowiązku (art. 362 ust. 2 uPoś). Zdaniem NSA sąd wojewódzki niezasadnie zaakceptował kasatoryjną decyzję organu odwoławczego. Minister Środowiska przedstawił nietrafne uwarunkowania prawne skutkujące potrzebą przeprowadzenia ponownego postępowania przez organ I instancji celem ustalenia, czy rozważana działka zalicza się do terenów do terenów faktycznie zagospodarowanych w sposób, o którym mowa w lit. a czy lit. f przepisu art. 113 ust. 2 pkt 1 uPoś, a następnie podjęcie ustawowych działań na rzecz zapewnienia w związku z funkcjonowaniem drogi krajowej [...], właściwego akustycznego standardu jakości środowiska (dopuszczalny poziom hałasu) na terenie tejże działki i innych działek z budynkami mieszkalnymi, znajdujących się w obszarze, określonym w przedmiotowym MPZP, jako obszar usługowy. Stwierdził, że zgodnie z art. 113 ust. 2 pkt 1 uPoś zróżnicowane dopuszczalne poziomu hałasu określone zostały w rozporządzeniu Ministra Środowiska z 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz. U. 2014, poz. 112), z rozróżnieniem przeznaczenia terenów. Określenia rodzaju terenów (w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego) dokonują właściwe organy na podstawie faktycznego zagospodarowania i wykorzystywania tego i sąsiednich terenów (art. 115 uPoś). NSA wskazał, że analizowany obszar objęty jest obecnie miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego [...] rejon ulicy [...] w mieście [...] (numer planu [...]) uchwalonym uchwałą Nr [...] Rady Miasta [...] z [...] listopada 2016 r. – MPZP. Zgodnie z ustaleniami ww. planu działka nr [...] obręb [...], na której zlokalizowany jest przedmiotowy budynek mieszkalny znajduje się w strefie usługowej (teren [...]), a zatem nie na terenie chronionym akustycznie w myśl art. 113 ust. 2 pkt 1) uPoś.
Fakt obowiązywania bądź nie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w istotny sposób wpływa na tryb postępowania w sprawie ustalenia dopuszczalnego poziomu hałasu na terenie planowanego przedsięwzięcia. Dopiero bowiem rozstrzygnięcie kwestii czy na danym terenie obowiązuje MPZP, determinować będzie upoważnione organy do podjęcia określonych działań i do zastosowania właściwego przepisu prawa materialnego. W sytuacji bowiem, gdy dla danego obszaru obowiązuje plan miejscowy, niedopuszczalne jest korzystanie przez organy z unormowań art. 115 uPoś i przyporządkowywanie danego terenu do odpowiedniej kategorii określonej w art. 113 ust. 2 pkt 1 tej ustawy, na podstawie faktycznego zagospodarowania i wykorzystywania tego terenu i terenów sąsiednich (por. wyrok NSA z 9 lutego 2012 r., II OSK 2270/10, LEX nr 1138122).
NSA wskazał w przywołanym wyroku, że jak wynika z utrwalonych poglądów w orzecznictwie NSA, w razie braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oceny, czy teren należy do rodzajów terenów, o których mowa w art. 113 ust. 2 pkt 1 uPoś, właściwe organy dokonują na podstawie faktycznego zagospodarowania i wykorzystywania tego i sąsiednich terenów (por. np. wyrok NSA z 24 listopada 2015 r., II OSK 757/14, LEX nr 1990940). Należy zauważyć, że w przepisie tym mowa jest o terenie, a nie o poszczególnych działkach (por. wyrok WSA w Olsztynie z 22 lutego 2011 r., II SA/Ol 21/11, LEX nr 1086405). Z kolei art. 114 ust. 2 uPoś stanowi, że "jeżeli teren może być zaliczony do kilku rodzajów terenów, o których mowa w art. 113 ust. 2 pkt 1, uznaje się, że dopuszczalne poziomy hałasu powinny być ustalone jak dla przeważającego rodzaju terenu".
NSA podniósł, że redakcja przepisów Działu V uPoś "Ochrona przed hałasem" wydaje się oczywista i wskazująca przede wszystkim na łączną interpretację przepisów art. 112-115 tej ustawy w sytuacji obowiązywania miejscowego planu oraz traktowanie jako wyjątku regulacji art. 115 uPoś, który wskazuje ścieżkę postępowania organu w sytuacji braku obowiązywania planu miejscowego. W sytuacji, gdy zatem – jak to ma miejsce w niniejsze sprawie – przedmiotowy teren jest objęty obowiązującym MPZP, to jego ustalenia, zgodnie z art. 114 i 115 uPoś, służą do określenia przeznaczenia terenu i oceny, czy teren należy do rodzajów terenów, o których mowa w art. 113 ust. 2 pkt 1 tej ustawy. Z uwagi na powyższe, nieprawidłowa jest ocena WSA w Warszawie, który podzielił stanowisko zawarte w decyzji kasatoryjnej Ministra Środowiska. Wskazać bowiem trzeba, że w każdym przypadku obowiązywania planu miejscowego ustalenia organów administracji publicznej co do faktycznego zagospodarowania terenu w tym zakresie stają się bezprzedmiotowe. NSA zaznaczył, że nie jest to zależne od tego czy z woli ustawodawcy sporządzenie planu miejscowego było obowiązkowe czy fakultatywne. W sytuacji obowiązywania planu miejscowego działania organu zmierzające do ustalenia dopuszczalnego poziomu hałasu są zminimalizowane, ponieważ norma "hałasowa" wynika wówczas automatycznie z przepisów powołanego wyżej rozporządzenia MŚ z 2007 (zob. przywoływany uprzednio wyrok II OSK 2270/10).
Tym samym NSA uznał, że WSA w Warszawie dopuścił się naruszenia prawa procesowego błędnie przyjmując, a podzielając motywy decyzji zaczepionej sprzeciwem, że w przedmiotowej sprawie nie zostały poczynione ustalenia faktyczne, co do faktycznego zagospodarowania w/w działki mimo, iż przeznaczenie planistyczne tej nieruchomości w MPZP jest jednoznaczne. Nie zachodziły zatem przesłanki do podjęcia decyzji przez Ministra na podstawie art. 138 § 2 kpa. Zdaniem NSA konsekwencją pominięcia faktu obowiązywania MPZP na terenie nieruchomości K. G. stało się naruszenie art. 113 ust. 2 pkt 1 lit. a uPoś poprzez niewłaściwe przyjęcie, że ten przepis znajduje zastosowanie niezależnie od faktu objęcia danego terenu planem, a decydujące znaczenie ma faktyczne zagospodarowanie nieruchomości. Rację ma skarżący kasacyjnie wywodząc, że w przepisie art. 115 uPoś enumeratywnie wskazano przypadek, w którym kwalifikacji terenu dokonuje się na podstawie faktycznego zagospodarowania (brak miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego), zaś w sytuacji gdy plan jest uchwalony i obowiązuje, kwalifikacji terenu dokonuje się w oparciu o ustalenia tego planu miejscowego. Ponieważ dopuszczalne poziomy hałasu, o których mowa w art. 113 ust. 2 pkt 1 uPoś odnoszą się do terenów "faktycznie zagospodarowanych" powyższe przepisy należy odkodowywać w ten sposób, że w przypadku, gdy dla terenu uchwalony jest plan miejscowy teren podlega obowiązkowi "ochrony" tylko, gdy jednocześnie zostają spełnione dwie przesłanki: teren został zakwalifikowany w planie miejscowym zgodnie z art. 113 ust. 2 pkt 1 uPoś, teren jest zagospodarowany w sposób zgodny z kwalifikacją wynikającą z planu miejscowego.
Zdaniem NSA, obowiązkowi ochrony przed hałasem w trybie określonym w art. 113 ust. 2 pkt 1 uPoś nie podlega zabudowa mieszkaniowa (tereny pod zabudowę mieszkaniową) zlokalizowana na terenach wskazanych w planie miejscowym jako tereny usługowe. NSA podkreślił, że organy administracji publicznej działają w ramach granic prawa, tym samym organ nie może dokonać kwalifikacji terenu odmiennej, niż wynikająca z przepisów art. 113-115 uPoś.
NSA wskazał, że rzeczą Ministra będzie rozpoznanie raz jeszcze odwołania od decyzji Marszałka z [...] września 2017 r., przy uwzględnieniu oceny zawartej w niniejszym wyroku. Organ ten powinien mieć na względzie, że analizowany obszar objęty jest MPZP, a przedmiotowy budynek postępowania znajduje się w strefie usługowej, zaś z przepisów art. 113 – 115 uPoś wynika, iż przy ustalaniu poziomu dopuszczalnego hałasu, którego przekroczenie skutkuje nałożeniem obowiązków w zakresie ograniczenia oddziaływania na środowisko, uwzględnia się przeznaczenie danego terenu w planie miejscowym, a dopiero w razie jego braku – oceny charakteru terenu dokonują organy na podstawie faktycznego zagospodarowania i wykorzystywania tego i sąsiednich terenów.
III. Jak już zaznaczono wyżej, zaskarżoną obecnie decyzją z [...] sierpnia 2019 r. Minister, po rozpatrzeniu odwołania Skarżącego, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W motywach, po przedstawieniu przebiegu postępowania organ wskazał w szczególności, że w związku z wyrokiem NSA z 3 października 2018 r. II OSK 2409/18 oraz wniesionym odwołaniem należało uwzględnić, że analizowany obszar, tj. obszar na który oddziałuje droga [...], jest objęty miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. W myśl tego planu budynek pana K. G., znajduje się w strefie usługowej, która to strefa w związku z art. 113 ust. 2 pkt 1 ustawy – Prawo ochrony środowiska , nie podlega ochronie przed hałasem. Takie stanowisko zawierała zaskarżona przez Skarżącego decyzja Marszałka Województwa [...] z [...] września 2017 r. Na mocy tej decyzji nieruchomość Skarżącego usytuowana przy ul. [...] w [...] nie została uznana za nieruchomość w odniesieniu do której, zarządzający drogą [...], jest zobowiązany do podjęcia działań mających na celu zapewnienie właściwego klimatu akustycznego w obrębie tej nieruchomości. Podniósł, że Marszałek ewidentnie oparł swoje orzeczenie na zapisach miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obejmującego tę nieruchomość. Jednocześnie wskazał, że Minister w decyzji zakwestionowanej przez NSA kierował się tym, że zgodnie z Konstytucją RP każdy obywatel na terenie RP ma prawo do czystego środowiska, w którem spełnione są m.in. akustyczne standardy jakości środowiska, o których mowa w art. 113 ust. 2 pkt 1 ustawy – Prawo ochrony środowiska, czyli standardy odnoszące się do terenów faktycznie zagospodarowanych w sposób, o którym mowa w tym przepisie; zapisy miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, które np. nie uwzględniają faktycznego zagospodarowania terenu prowadzą do pozbawienia obywatela praw zagwarantowanych Konstytucją RP, m.in. chociażby w dziedzinie ochrony środowiska przed hałasem. Niemniej, jak wskazał Minister, biorąc pod uwagę wyrok NSA z 3 października 2018 r. orzeczono w przedmiotowej sprawie jak w sentencji.
IV. W skardze do tut. Sądu Wojewódzkiego Skarżący wnosząc o uchylenie w/w decyzji i decyzji organu I instancji oraz o nałożenie na GDDKiA obowiązku ograniczenia akustycznego oddziaływania drogi krajowej [...] na nieruchomość przy ul. [...] w [...] (działka ew. nr [...], dawniej nr [...] obręb [...]) przez budowę ekranu akustycznego zarzucił naruszenie prawa materialnego i procesowego tj.:
- art. 20 pkt 13 ustawy o drogach publicznych,
- art. 173 ust. 1 lit. a, art. 174 ust. 1i 2 pkt 4 ustawy – Prawo ochrony środowiska,
- art. 7, 8, 77 § 1 i 80, 107 § 3 kpa,
- art. 68 pkt 1 i pkt 4 i art. 74 pkt Konstytucji RP.
Wskazał, że gdy rozpoczynał i kończył budowę domu nie było uchwalonego planu zagospodarowania dla jego działki ani najbliższej okolicy. Plan powstał kilka miesięcy po zakończeniu budowy (zakończenie budowy: lipiec 2016, uchwalenie MPZP: grudzień 2016). Na działce Skarżącego występują udokumentowane badaniami WIOŚ przekroczenia dobowych norm hałasu. Plan zagospodarowania uznaje dla działki Skarżącego jej funkcję mieszkaniowa za zgodna z planem, a większość terenów w najbliższej okolicy działki w przedmiotowym planie zakwalifikowana jest do terenów zabudowy mieszkaniowo – usługowej i stoją na nich domy mieszkalne, a więc teren spełnia funkcje mieszkaniową. Do terenów usługowych zakwalifikowany jest tylko wąski pas ziemi wzdłuż samej [...], do którego należy działka Skarżącego, która w zasadzie graniczy z [...]. Podniósł, że sprzeciwiał się takiemu zakwalifikowaniu terenu podczas prac nad planem miejscowym.
V. W odpowiedzi na skargę Minister wskazał, że w przedmiotowej sprawie wiąże go wyrok NSA II OSK 2409/18 jaki zapadł po rozpoznaniu skargi kasacyjnej GDDKiA od wyroku WSA w Warszawie z 2 maja 2018 r. IV SA/Wa 738/18 oddalającego sprzeciw GDDKiA od decyzji Ministra Środowiska z [...] grudnia 2017 r. Dlatego też zaskarżone orzeczenie wydane zostało z pełnym uwzględnieniem w/w wyroku NSA. W piśmie procesowym z 22 stycznia 2020 r. Minister Klimatu wskazał m.in., że w jego ocenie ochronie przed hałasem podlegają tereny faktycznie zagospodarowane w sposób o którym mowa w art. 113 ust. 2 pkt 1 ustawy – Prawo ochrony środowiska, a nie zapisy miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, a przedmiotowy plan nie uwzględniający faktu powstania i funkcjonowania w majestacie prawa budynku mieszkalnego jest dotknięty wadą pozbawiającą właściciela omawianej nieruchomości należnej mu w związku z art. 112, 113 ust. 2 pkt 1, 139 i 174 u POŚ, ochrony przed hałasem
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
VI. Do rozpoznania niniejszej sprawy kluczowe znaczenie ma dla wojewódzkiego sądu administracyjnego treść art. 153 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj.: Dz. U. 201 r., poz. 1302 ze zm. – dalej p.p.s.a.). Zgodnie z tym przepisem ocena prawna i wskazania, co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy chyba, że przepisy prawa uległy zmianie.
Powyższe oznacza, że zarówno organy administracyjne rozpoznające ponownie sprawę w wyniku uprzedniego uchylenia ich decyzji prawomocnym wyrokiem sądowym, ale także sądy administracyjne przeprowadzające kolejne kontrole w sprawie pozostają związane oceną prawną i wskazaniami, co do dalszego postępowania zawartymi w uprzednio zapadłych wyrokach. Związanie to utrzymuje się tak długo, aż nie dojdzie do zmiany stanu prawnego, który zdezaktualizuje wyrażony uprzednio pogląd, wzruszenia orzeczenia zawierającego ocenę prawną w przewidzianym do tego trybie lub gdy zajdzie zmiana istotnych okoliczności faktycznych (B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka - Medek. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wyd. 3, Warszawa 2009, str. 403).
Związanie, o którym mowa powyżej miało miejsce w okolicznościach niniejszej sprawy, bowiem w postępowaniu poprzedzającym wydanie niniejszego wyroku zapadł wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 3 października 2018 r., sygn. akt II OSK 2409/18, uchylający wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 maja 2018 r. o sygn. akt IV SA/Wa 738/18 oraz uchylający kasatoryjną decyzję organu odwoławczego. Kontrola wydanej przez Ministra decyzji z [...] sierpnia 2019 r. przeprowadzona obecnie przez Sąd sprowadza się do ustalenia, czy Minister będąc związany dokonaną przez NSA oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania, zastosował się do wyrażonej oceny i wskazań zawartych w wyroku NSA oraz czy doszło do zmiany stanu prawnego dezaktualizującego wyrażony uprzednio pogląd, wzruszenia orzeczenia zawierającego ocenę prawną w przewidzianym do tego trybie lub czy zaszła zmiana istotnych okoliczności faktycznych. Tak jak wskazano wyżej i jak wynika to z dyspozycji cyt. art. 153 p.p.s.a. związanie to dotyczy także tut. Sądu.
VII. W ocenie Sądu wydając zaskarżoną decyzję z [...] sierpnia 2019 r. Minister zastosował się do wytycznych zawartych w w/w wyroku NSA i uwzględnił zawartą w tym wyroku ocenę prawną. Organ ten miał na względzie, że analizowany obszar objęty jest MPZP, przedmiotowy budynek Strony Skarżącej znajduje się w strefie usługowej, zaś z przepisów art. 113 – 115 uPoś wynika, iż przy ustalaniu poziomu dopuszczalnego hałasu, którego przekroczenie skutkuje nałożeniem obowiązków w zakresie ograniczenia oddziaływania na środowisko, uwzględnia się przeznaczenie danego terenu w planie miejscowym, a dopiero w razie jego braku – oceny charakteru terenu dokonują organy na podstawie faktycznego zagospodarowania i wykorzystywania tego i sąsiednich terenów. Okoliczność zastosowania się przez Ministra Środowiska w zaskarżonej decyzji do w/w oceny zaprezentowanej w wyroku NSA w sprawie II OSK 2409/18 nie jest sporna w przedmiotowej sprawie.
Poza sporem w sprawie niniejszej pozostaje również okoliczność, że nie doszło do zmiany stanu prawnego, który zdezaktualizowałby wyrażony uprzednio i wiążący pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażony w cyt. wyroku z 3 października 2018 r., a także do wzruszenia orzeczenia zawierającego ocenę prawną w przewidzianym do tego trybie bądź by zaszła zmiana istotnych okoliczności faktycznych (np.: stwierdzenie nieważności zapisów MPZP w części dotyczącej działki Skarżącego). Z tych względów nie zasługują na uwzględnienie zarzuty skargi polemizujące z w/w poglądem. Sąd obowiązany jest bowiem mieć na uwadze, że orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby (art. 170 p.p.s.a.). Zarzuty naruszenia wskazanych w skardze przepisów prawa materialnego nie mogą zatem zasługiwać na uwzględnienie.
Jednocześnie Sąd nie dopatrzył się naruszenia przy wydawaniu kontrolowanej decyzji przepisów postępowania, zarówno tych wymienionych w skardze, jak i z urzędu nie dostrzegł by doszło do naruszenia innych przepisów procesowych.
Wobec powyższego Sąd oddalił skargę – art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło