I SA/Gd 134/20
WyrokWSA w Gdańsku2020-04-21
Skład orzekający: Zbigniew Romała, Marek Kraus, Irena Wesołowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Administracji Skarbowej prawidłowo odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego, uznając, że wnioskodawca nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu oraz nie zachował 7-dniowego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie, uznając, że organ odwoławczy naruszył przepisy proceduralne. Organ błędnie przyjął, że brak wskazania daty ustania przyczyny uchybienia terminowi we wniosku o przywrócenie terminu pozwala na przyjęcie, że datę tę stanowi moment powzięcia informacji o wydaniu decyzji, bez przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego. Ponadto, organ nie podjął wystarczających czynności wyjaśniających w celu ustalenia wpływu przyjmowania leków psychotropowych przez stronę w zakładzie karnym na jej stan świadomości i brak winy w uchybieniu terminu, co narusza zasadę prawdy obiektywnej i obowiązek wyjaśniania okoliczności sprawy.Stan faktyczny
Skarżący D. J. złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego dotyczącej podatku od towarów i usług. Jako przyczynę uchybienia terminu podał pobyt w zakładzie karnym i przyjmowanie leków psychotropowych powodujących zobojętnienie. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej odmówił przywrócenia terminu, uznając, że wnioskodawca nie uprawdopodobnił braku winy i nie zachował terminu do złożenia wniosku. WSA w Gdańsku uchylił postanowienie Dyrektora IAS, stwierdzając naruszenia proceduralne.Rozstrzygnięcie
1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej na rzecz strony skarżącej kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zbigniew Romała, Sędziowie Sędzia WSA Marek Kraus (spr.), Sędzia WSA Irena Wesołowska, , po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 21 kwietnia 2020 r. sprawy ze skargi D. J. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 11 października 2018 r., nr [...] w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej na rzecz strony skarżącej kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
1. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 24 września 2019 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej (dalej jako "Dyrektor IAS"), działając na podstawie art. 163 § 2 oraz art. 162 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 900 ze zm., dalej jako "O.p." lub ,,Ordynacja podatkowa") po rozpatrzeniu wniosku D. J. (dalej jako "Skarżący") o przywrócenie terminu do złożenia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 16 marca 2018 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące; lipiec 2013 r. i od kwietnia 2014 r. do lipca 2015 r. odmówił przywrócenia terminu do złożenia odwołania od decyzji.
2. Rozstrzygnięcie zapadło na tle następującego stanu faktycznego sprawy:
2.1. Naczelnik Urzędu Skarbowego ( dalej jako ,,Naczelnik US’’ ) ww. decyzją z 16 marca 2018 r. określił Skarżącemu nadwyżkę podatku nadliczonego nad należnym do przeniesienia na następny miesiąc za lipiec 2013 r. i miesiące od lipca do listopada 2014 r., określił zobowiązanie podatkowe za miesiące od kwietnia do czerwca 2014 r., grudzień 2014 r. oraz marzec 2015 r., a także określił na podstawie art. 108 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r., Nr 177, poz. 1054 ze zm., dalej: "ustawa o VAT") do zapłaty w miesiącach lipiec 2013 r. i od kwietnia 2014 r. do lipca 2015 r.
Wskazana decyzja z 16 marca 2018 r. została doręczona Skarżącemu w dniu 23 marca 2018 r. na adres Urzędu Śledczego w [...], tj. na adres, pod jakim Skarżący wówczas przebywał.
Pismem z 27 lipca 2018 r. (nadanym 1 sierpnia 2018 r.) Skarżący wystąpił do Naczelnika US z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania wyjaśniając, że podczas pobytu w Zakładzie Karnym zażywał środki psychotropowe, które spowodowały u niego zobojętnienie, w związku z czym wcześniej nie podejmował żadnych kroków w sprawie odwołania.
Dyrektor IAS, któremu przekazano przedmiotowy wniosek zgodnie z właściwością, dnia 23 sierpnia 2018 r. wezwał Skarżącego do uzupełnienia braków formalnych wniosku poprzez złożenie odwołania od decyzji Naczelnika US z 16 marca 2018 r., w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia podania bez rozpatrzenia. Wezwanie doręczono Skarżącemu 29 sierpnia 2018 r.
W odpowiedzi na powyższe, Skarżący pismem z 29 sierpnia 2018 r. wystąpił z wnioskiem o przedłużenie 7 dniowego terminu do złożenia odwołania od decyzji organu I instancji podnosząc, że z uwagi na brak wiedzy prawniczej wyznacza do sporządzenia odwołania obrońcę – adwokata [...].
Następnie w dniu 4 września 2018 r., Skarżący przesłał pismo zatytułowane "Odwołanie od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego".
2.2. Postanowieniem z 11 października 2018 r. Dyrektor IAS odmówił przywrócenia terminu do złożenia odwołania. Przywołując treść przepisu art. 162 § 1 i 2 O.p. organ wskazał, że wniosek nie zasługuje na uwzględnienie zarówno z przyczyn proceduralnych, jak i merytorycznych.
Zdaniem organu odwoławczego skoro Skarżący nie wskazał z jakim dniem nastąpiło ustanie przyczyny uniemożliwiającej wniesienie odwołania, to brak wskazania ustania przyczyny uniemożliwiającej wniesienie odwołania nie pozwala na stwierdzenie czy żądanie przywrócenia uchybionego terminu zostało wniesione z zachowaniem terminu. Ponadto zdaniem Dyrektora IAS termin ten należy liczyć od daty odbioru decyzji tj. w niniejszej sprawie 23 marca 2018 r., gdyż w tym dniu Skarżący powziął informację o wydaniu decyzji.
Ponadto w ocenie organu okoliczność zażywania leków psychotropowych, a w konsekwencji spowodowana przez te leki obojętność, nie uprawdopodobnia braku winy w uchybieniu terminu oraz nie potwierdza braku winy Skarżącego w uchybieniu terminu. Wnioskodawca nie uprawdopodobnił przy tym samej okoliczności przyjmowania leków psychotropowych.
W ocenie organu pobyt strony w areszcie śledczym nie wpłynął negatywnie na jej prawa i udział w postępowaniu podatkowym. Z akt sprawy wynika, że podatnik brał udział w postępowaniu prowadzonym przez organ I instancji, był na bieżąco informowany o wszystkich czynnościach podejmowanych przez ten organ, składał stosowne wnioski, jak też kontaktował się telefonicznie z pracownikami Urzędu Skarbowego, co znajduje potwierdzenie w materiale dowodowym znajdującym się w aktach sprawy. Dyrektor zauważył jednocześnie, że przedmiotowa decyzja została wydana w dniu 16 marca 2018 r., natomiast ostatni kontakt z podatnikiem miał miejsce 9 lutego 2018 r. (podatnik skontaktował się z pracownikiem Urzędu Skarbowego w związku z otrzymanym zawiadomieniem w trybie art. 200 Ordynacji podatkowej). Powyższe okoliczności zdaniem Dyrektora IAS przeczą zatem twierdzeniom strony co do tego, że pozostawanie pod wpływem leków psychotropowych powodowało stan obojętności, uniemożliwiający dochowanie terminu do złożenia odwołania.
3.1. Na powyższe rozstrzygnięcie Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wnosząc o przywrócenie terminu do złożenia odwołania od decyzji Naczelnika US z 16 marca 2018 r.
Uzasadniając skargę Skarżący wyjaśnił, że przebywając w Zakładzie Karnym nie miał obrońcy i nie był zorientowany prawnie. Wskazał, że w okresie od października 2015 r. do maja 2018 r. był na silnych lekach przeciwbólowych i psychotropowych, co powodowało że było mu wszystko jedno. Po odstawieniu leków i zapoznaniu się z treścią zaskarżonego postanowienia, skarżący uznał, że został źle oceniony, a wydane rozstrzygnięcie mija się z prawdą, co uzasadnia złożenie skargi do sądu.
3.2. Dyrektor IAS w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację i stanowisko, jak w zaskarżonym postanowieniu.
4. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 29 stycznia 2019 r. sygn. akt I SA/Gd 1064/18 uchylił zaskarżone postanowienie.
WSA uchylając zaskarżone postanowienie wskazał, że w przedmiotowej sprawie w związku ze złożonym przez Skarżącego dokumentem zawierającym sygnalizację konieczności korzystania z profesjonalnego pełnomocnika i własnoręcznie napisanym dokumentem, oznaczonym jako pełnomocnictwo udzielone wskazanemu adwokatowi, organ nie podjął żadnych czynność procesowych. W ocenie Sądu I instancji sytuacja procesowa związana ze złożeniem pełnomocnictwa w formie odręcznego pisma Skarżącego nie była przedmiotem rozważań organu, na co wskazuje chociażby brak wypowiedzi w tym zakresie w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wydanego przez organ.
Zdaniem WSA ustalenia odnośnie ustanowionego pełnomocnika w sprawie miały kluczowe znaczenie w świetle gwarancji procesowych Skarżącego oraz spoczywających na organie obowiązków związanych z doręczaniem pism procesowych i rozstrzygnięć. Zaniechania wyjaśnienia skuteczności ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika w sprawie mogło mieć w tym przypadku istotny wpływ na wynik sprawy z uwagi na sygnalizowany przez stronę brak znajomości prawa i dostrzegalną potrzebę skorzystania z pomocy profesjonalnego pełnomocnika.
5. W związku ze złożoną skargą kasacyjną przez Dyrektora IAS, Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 4 grudnia 2019 r. sygn. akt I FSK 895/19 uchylił zaskarżony wyrok w całości i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku do ponownego rozpoznania.
W ocenie NSA niesłusznie Sąd I instancji uznał ustalenia dotyczące ustanowionego pełnomocnika w sprawie za mające jakiekolwiek, a tym bardziej kluczowe znaczenie w świetle gwarancji procesowych Skarżącego oraz spoczywających na organie obowiązków związanych z doręczaniem pism procesowych i rozstrzygnięć, które zgodnie z art. 145 § 1 O.p. zostały zdaniem WSA naruszone.
Zdaniem NSA, nie sposób zgodzić się również z Sądem I instancji w kwestii naruszenia zasady zaufania i informowania uczestników postępowania, o których mowa w art. 121 § 1 i § 2 O.p. W ocenie Sądu kasacyjnego z akt sprawy wynika, że organ udzielił Skarżącemu niezbędnych informacji i wyjaśnień o przepisach prawa podatkowego dotyczących złożonego przez niego wniosku właśnie poprzez wezwanie go do uzupełnienia braków formalnych odwołania, co Skarżący osobiście uczynił, dając tym samym dowód, że wezwanie było dla niego pismem zrozumiałym.
NSA wskazał, że ponownie rozpoznając sprawę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku winien uwzględnić powyższe stanowisko i ponownie ocenić zaskarżone postanowienie, biorąc jednak pod uwagę prawidłowość rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonym postanowieniu Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, zarówno w kwestii istnienia podstaw odmowy przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych odwołania, jak i powoływanej przez Skarżącego okoliczności przebywania w zakładzie karnym i faktu długoterminowego przyjmowania leków w kontekście winy lub jej braku w uchybieniu terminu do uzupełnienia braków formalnych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
6.1. Skarga zasługuje na uwzględnienie.
6.2. Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 - dalej jako "p.p.s.a."), stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty.
W wyniku takiej kontroli postanowienie może zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.).
Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika z kolei, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Wykładnia powołanego przepisu wskazuje, że Sąd ma prawo ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony.
Ponadto, w myśl art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
Badając rozpoznawaną sprawę w tak zakreślonej kognicji, Sąd stwierdził naruszenie prawa, które skutkuje koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego postanowienia.
6.3. Dokonując oceny zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia w pierwszej kolejności należy wskazać, że niniejsza sprawa była przedmiotem oceny Naczelnego Sądu Administracyjnego, który w wyniku złożonej przez Dyrektora IAS skargi kasacyjnej, wyrokiem z dnia 4 grudnia 2019 r. sygn. akt I FSK 895/19 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku.
Uchylenie zaskarżonego wyroku przez Naczelny Sąd Administracyjny i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania skutkuje powrotem do takiej sytuacji, która istniała przed wydaniem wyroku przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. Stosownie jednak do treści art. 190 p.p.s.a. wojewódzki sąd administracyjny, któremu sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Możliwość odstąpienia od zawartej w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego wykładni prawa może nastąpić jedynie w sytuacjach wyjątkowych w szczególności, jeżeli stan faktyczny sprawy ustalony w wyniku ponownego jej rozpoznania uległ tak zasadniczej zmianie, że do nowo ustalonego stanu faktycznego należy stosować przepisy prawa odmienne od wyjaśnionych przez Naczelny Sąd Administracyjny (por. wyrok SN z dnia 9 lipca 1998 r. sygn. akt I PKN 226/98, OSNAP 1999, nr 15, poz. 486), jak również w przypadku, gdy przy niezmienionym stanie faktycznym sprawy, po wydaniu orzeczenia przez Naczelny Sąd Administracyjny, zmienił się stan prawny (tak: H. Knysiak-Molczyk [w:] H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, T. Woś, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis 2005).
Odnosząc przedstawione powyżej rozważania do okoliczności rozpoznawanej sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku nie stwierdził zaistnienia przesłanek umożliwiających odstąpienie od oceny prawnej wyrażonej w wyżej przywołanym wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego. Oznacza to, że dalsze rozważania na temat legalności zaskarżonego aktu będą prowadzone w oparciu o stanowisko Sądu wyższej instancji.
6.4. Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do stwierdzenia, czy wniosek Skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania spełniał wymogi formalne zawarte w art. 162 § 2 O.p. oraz czy strona uprawdopodobniła, że uchybienie terminowi do wniesienia odwołania nastąpiło bez jej winy.
Zdaniem Dyrektora IAS wniosek strony nie zasługuje na uwzględnienie zarówno z przyczyn proceduralnych jak i merytorycznych, bowiem Skarżący nie wykazał z jakim dniem ustała przyczyna uchybienia terminowi do wniesienia odwołania, natomiast 7 dniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu nie został zachowany. Ponadto Skarżący nie wykazał braku winy w niedochowaniu ustawowego terminu do wniesienia odwołania.
W ocenie Sądu stanowisko organu ze względu na uchybienia przepisów proceduralnych nie jest prawidłowe.
Podstawę do wydania zaskarżonego postanowienia stanowił art. 162 § 1 i § 2 O.p. Zgodnie z art. 162 § 1 i § 2 O.p., w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jednocześnie z wniesieniem podania należy dopełnić czynności, dla której był określony termin.
Aby przywrócić termin konieczne jest kumulatywne spełnienie czterech przesłanek: 1) uchybienie terminowi; 2) złożenie przez zainteresowanego wniosku o przywrócenie terminu w określonym terminie; 3) uprawdopodobnienie braku winy wnioskującego w uchybieniu terminowi oraz 4) dokonanie czynności, dla której termin jest przewidziany.
Pierwszą w kolejności przesłanką dopuszczalności podania o przywrócenie terminu wniesionego w trybie art. 162 § 1 O.p. jest obiektywne istnienie uchybienia terminu. Następnie organ ustala, czy strona zachowała termin z art. 162 § 2 O.p. do wnioskowania o przywrócenie terminu oraz czy wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu strona dokonała czynności, dla której termin ten był ustanowiony ( art. 162 § 2 O.p. ). Dalej organ bada, czy strona uprawdopodobniła, że uchybienie nastąpiło bez jej winy.
W rozpoznawanej sprawie bezsporne jest, że decyzja Naczelnika US z dnia 16 marca 2018 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące; lipiec 2013 r. i od kwietnia 2014 r. do lipca 2015 r. została wysłana za pośrednictwem Urzędu Pocztowego za zwrotnym potwierdzeniem odbioru, na adres Urzędu Śledczego w [...] tj. adres pod którym Skarżący przebywał, a jej odbiór Skarżący potwierdził osobiście w dniu 23 marca 2018 r.
W związku z powyższym termin do wniesienia odwołania określony w art. 223 § 2 pkt 1 O.p. rozpoczynał swój bieg w dniu 24 marca 2018 r. i upływał z dniem 6 kwietnia 2018 r.
Bezsporne również jest w niniejszej sprawie, że pismo Skarżącego z dnia 4 września 2018 r. zawierające odwołanie od decyzji Naczelnika US, zostało złożone w dniu 4 września 2018 r., ( data złożenia pisma w administracji Aresztu Śledczego ) a więc z uchybieniem terminu do jego wniesienia.
W związku z powyższym zostały spełnione przesłanki przywrócenia terminu do wniesienia odwołania w postaci uchybienia temu terminowi oraz dokonanie wraz z wniesieniem wniosku o przywrócenie terminu czynności, dla której termin jest przewidziany, a więc wniesienia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji.
Natomiast odnośnie zachowania terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania organ uznał, że złożono go z uchybieniem 7 dniowego terminu, o którym mowa w art. 162 § 2 O.p.
Zdaniem Dyrektora IAS skoro Skarżący nie wskazał z jakim dniem nastąpiło ustanie przyczyny uniemożliwiającej wniesienie odwołania, to brak wskazania ustania przyczyny uniemożliwiającej wniesienie odwołania nie pozwala na stwierdzenie czy żądanie przywrócenia uchybionego terminu zostało wniesione z zachowaniem terminu. Ponadto zdaniem Dyrektora IAS termin ten należy liczyć w niniejszej sprawie od daty odbioru decyzji tj. 23 marca 2018 r., gdyż w tym dniu Skarżący powziął informację o wydaniu decyzji.
W ocenie Sądu stanowisko organu jest błędne, bowiem brak wskazania we wniosku daty ustania przyczyny uchybienia terminowi nie uprawniał organ do przyjęcia w okolicznościach niniejszej sprawy, że datę tę stanowi dzień doręczenia decyzji.
Przyjęta przez organ data rozpoczęcia biegu 7 dniowego terminu do złożenia wniosku w żaden sposób nie ma odniesienia do przyczyny uchybienia terminowi wskazanej przez stronę. Organ odwoławczy wiąże datę ustania przyczyny uchybienia terminowi z datą powzięcia informacji przez podatnika o wydaniu decyzji. Natomiast Skarżący jako przyczynę uchybienia terminowi podał jego stan związany z przyjmowaniem leków psychotropowych, a więc wskazał przyczynę uchybienia zupełnie inną, niż związaną ze stanem wiedzy co do wydania decyzji. Skarżący składając wniosek o przywrócenie terminu, a następnie w jego uzupełnieniu odwołanie, miał świadomość uchybienia terminowi, ale jako przyczynę wskazywał przyjmowanie leków psychotropowych w trakcie pobytu w zakładzie karnym, które wywołały u niego stan zobojętnienia. W związku z tym brak wskazania daty ustania przyczyny uchybienia terminowi do wniesienia odwołania nie uprawniał organ podatkowy do przyjęcia, że datę tę stanowi dzień doręczenia decyzji, a więc fakt powzięcia informacji przez stronę o wydaniu decyzji.
Mając powyższe na uwadze w ocenie Sądu uznanie przez organ, że brak wskazania we wniosku daty ustania przyczyny uchybienia terminowi wniesienia odwołania pozwala na przyjęcie, że datę tę stanowi moment powzięcia przez Skarżącego informacji o wydaniu decyzji tj. dzień 23 marca 2018 r., przy jednoczesnym braku przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w tym zakresie stanowi naruszenie art. 162 § 2 O.p. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Ponadto mając na uwadze wytyczne zawarte w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 grudnia 2019 r. sygn. akt I FSK 895/19 oceny wymaga kwestia czy ustalenia faktyczne, na których opierało się postanowienie były pełne, w szczególności wyjaśnienia wymaga powoływana przez Skarżącego okoliczność przebywania w zakładzie karnym i faktu długoterminowego przyjmowania przez niego leków w kontekście winy lub jej braku w uchybieniu terminu.
We wniosku o przywrócenie terminu Skarżący wskazał, że przebywając w zakładzie karnym przyjmował przez cały czas leki psychotropowe, powodujące u niego stan zobojętnienia.
Skarżący nie wskazał w jakim okresie przebywał w zakładzie karnym oraz nie przedłożył dokumentacji lekarskiej potwierdzającej fakt brania leków, jak i ewentualny ich wpływ na stan świadomości Skarżącego. Dopiero w złożonej skardze podniósł, że potwierdzeniem podnoszonych okoliczności jest książeczka zdrowia Aresztu Śledczego w [...].
Niemniej zdaniem Sądu mając na uwadze, szczególną sytuację Skarżącego, tj. pobyt w Areszcie Śledczym w [...] w momencie składania wniosku o przywrócenie terminu oraz brak udziału w postępowaniu profesjonalnego pełnomocnika, uzasadnione było w świetle art.122 O.p. (zasada prawdy obiektywnej) zwrócenie się przez organ podatkowy do Skarżącego, bądź administracji Aresztu Śledczego w [...] o przedłożenie dokumentacji medycznej dotyczącej procesu leczenia Skarżącego w trakcie pobytu w zakładzie karnym.
W ocenie Sądu ze względu na sytuację procesową strony i jego ograniczone możliwości dowodzenia prezentowanego stanowiska, brak podjęcia czynności przez organ podatkowy w tym zakresie narusza art. 122 i 187 § 1 O.p. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
6.5. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ odwoławczy zobowiązany będzie uwzględnić przedstawione w niniejszym uzasadnieniu wyroku stanowisko Sądu, w szczególności organ zwróci się do właściwej administracji więziennej o przedłożenie dokumentacji medycznej dotyczącej procesu leczenia Skarżącego celem oceny, kiedy ustała przyczyna uchybienia terminowi związana z przyjmowaniem leków w trakcie pobytu w zakładzie karnym i czy dokumentacja lekarska uprawdopodabnia brak winy Skarżącego w uchybieniu terminowi do wniesienia odwołania w kontekście okoliczności wskazanych we wniosku o przywrócenie terminu.
6.6. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora IAS.
W związku z uwzględnieniem skargi, Sąd na podstawie art. 200 w zw. z art. 210 § 2 p.p.s.a., zasądził na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania obejmujących kwotę 100 zł tytułem uiszczonego w sprawie wpisu sądowego.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło