II SA/Gl 1580/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Renata Siudyka po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 6 maja 2020 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia "A" w J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] r., znak [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia postanawia: 1) odrzucić skargę, 2) zwrócić skarżącemu wpis sądowy w wysokości 200 zł. Pismem z dnia 30 października 2019 r. Stowarzyszenie "A" w J. reprezentowane przez profesjonalnego pełnomocnika wniosło skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] r., znak [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia. Zarządzeniem Zastępcy Przewodniczącego Wydziału II, skarżące Stowarzyszenie zostało wezwane do uzupełnienia braków formalnych skargi w terminie 7 dni, poprzez nadesłanie pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu strony skarżącej przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gliwicach lub przed sądami administracyjnymi, oznaczenia numeru strony skarżącej w KRS bądź numeru identyfikacyjnego REGON. Pismem z dnia 20 grudnia 2019 r. skarżące Stowarzyszenie nadesłało potwierdzenie nadania numeru NIP oraz numeru REGON, a także zaświadczenie o wpisie do rejestru stowarzyszeń z dnia [...] r., wskazujące Przedstawiciela Stowarzyszenia, a także pełnomocnictwo procesowe udzielone przez Przedstawiciela Stowarzyszenia. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II ponownie wezwano skarżącego do nadesłania – statutu lub regulaminu stowarzyszenia, a także pełnomocnictwa do wniesienia skargi udzielonego pełnomocnikowi (adwokatowi D. B.) przez wszystkich członków Stowarzyszenia wraz z aktualną listą tych członków, a także wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu od skargi. Pismem z dnia 25 lutego 2020 r. skarżące Stowarzyszenie nadesłało dowód uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 200 zł. A pismem z dnia 17 marca 2020 r. (data wpływu do Sądu), nadesłano regulamin stowarzyszenia, oraz ponownie odpis pełnomocnictwa udzielonego adwokatowi przez Przedstawiciela Stowarzyszenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Zgodnie z art. 28 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu. Stosownie do art. 29 p.p.s.a. przedstawiciel ustawowy lub organ albo osoby, o których mowa w art. 28 p.p.s.a., mają obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu. Natomiast w myśl art. 57 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 46 § 3 p.p.s.a. do skargi należy dołączyć pełnomocnictwo lub jego wierzytelny odpis, jeżeli pismo wnosi pełnomocnik, który w danej sprawie nie złożył jeszcze tych dokumentów przed sądem. Natomiast zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę postanowieniem, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Postanowienie w tym przedmiocie może być wydane na posiedzeniu niejawnym (§ 3). Zgodnie z art. 40 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. Prawo o stowarzyszeniach (Dz. U. z 2019 r. poz. 713 ze zm.), stowarzyszenie zwykłe jest uproszczoną formą stowarzyszenia i nie posiada osobowości prawnej. Osoby w liczbie co najmniej trzech, pragnące założyć stowarzyszenie zwykłe, uchwalają regulamin działalności, określając w szczególności jego nazwę, cel, teren i środki działania, siedzibę oraz przedstawiciela reprezentującego stowarzyszenie. Oznacza to, że stowarzyszenie takie tworzą wszyscy członkowie, a sposób ich działania określa regulamin. Analiza kolejnych przepisów rozdziału 6 ustawy Prawo o stowarzyszeniach, a w szczególności art. 43 pkt 1 nie pozostawia wątpliwości, że skoro do stowarzyszenia zwykłego nie stosuje się art. 10 i 11 tej ustawy to oznacza, że stowarzyszenie takie nie posiada organów. Regulamin stowarzyszenia wskazuje jedynie, że stowarzyszenie posiada przedstawiciela, który je reprezentuje, ale przedstawiciel nie jest jego organem. Stowarzyszeniu zwykłemu może przysługiwać zdolność sądowa jako organizacji społecznej, jednak legitymację procesową, a zatem zdolność do czynności procesowych posiadają jedynie wszyscy członkowie tego stowarzyszenia. Sąd orzekający w niniejszej sprawę podziela pogląd prezentowany w orzecznictwie, w którym wskazuje się, że właściwym dokumentem, z którego wynikałoby upoważnienie do udzielenia pełnomocnictwa procesowego przez stowarzyszenie zwykłe, jest dokument podpisany przez wszystkich członków stowarzyszenia zwykłego. Za źródło takiego upoważnienia nie można natomiast uznać regulaminu, jako dokumentu statuującego tylko powstanie stowarzyszenia zwykłego (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 marca 2014 r., II OSK 2525/12, oraz z dnia 14 maja 2014 r., II OSK 2966/12, dostępne na http://:orzeczenia.nsa.gov.pl). Wskazać należy, że gdy stowarzyszenie zwykłe nie ma zdolności prawnej, a reprezentujący je przedstawiciel nie jest organem, to takie stowarzyszenie może działać przed administracją publiczną oraz sądami tylko i wyłącznie w oparciu o umocowanie pochodzące od wszystkich jego członków (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjne z dnia 20 listopada 2012 r., II OSK 1308/11; wyrok z dnia 10 lipca 2014 r., II OSK 311/14, wyrok z dnia 13 marca 2014 r., II OSK 2525/12 oraz wyrok z dnia 4 listopada 2014 r., II OSK 2086/13). Zaznaczyć trzeba, że stowarzyszeniu zwykłemu przysługuje oczywiście co do zasady legitymacja do działania w postępowaniu sądowoadministracyjnym, jednakże może ono czynić z niej użytek tylko, gdy wynika to z umocowania udzielonego przez wszystkich członków tego stowarzyszenia. Podmiotowość stowarzyszenia zwykłego ukształtowana została bowiem jako pochodna podmiotowości prawnej jego członków (według stanu prawnego obowiązującego w dacie wydania kontrolowanych postanowień). Oznacza to, że przedstawiciel wskazany w regulaminie może reprezentować stowarzyszenie zwykłe, jeżeli pozostali członkowie stowarzyszenia upoważnią go do tego w należytej formie prawnej. W niniejszej sprawie skarżące Stowarzyszenie zostało prawidłowo wezwane do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez nadesłanie pełnomocnictwa do wniesienia skargi udzielonego pełnomocnikowi przez wszystkich członków Stowarzyszenia, jednakże powyższego braku nie uzupełniło. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 p.p.s.a., orzekł jak w pkt 1 postanowienia. O zwrocie wpisu sądowego orzeczono w pkt 2 postanowienia, na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 i § 2 p.p.s.a.