I SA/Bk 682/20

WyrokWSA w Białymstoku2020-11-04

Skład orzekający: Małgorzata Anna Dziemianowicz, Marcin Kojło, Paweł Janusz Lewkowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Rada Gminy jest uprawniona do ustalenia stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi od gospodarstwa domowego, różnicując ją w zależności od liczby osób w tym gospodarstwie, oraz do samodzielnego definiowania pojęcia "gospodarstwa domowego"?
Ratio decidendi
Rada Gminy nie jest uprawniona do ustalania stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi od gospodarstwa domowego, różnicując ją w zależności od liczby osób w tym gospodarstwie, ani do tworzenia własnej definicji pojęcia "gospodarstwa domowego". Takie działania wykraczają poza zakres ustawowego upoważnienia zawartego w przepisach ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, co stanowi istotne naruszenie prawa uzasadniające stwierdzenie nieważności uchwały.
Stan faktyczny
Prokurator Rejonowy w W. zaskarżył uchwałę Rady Gminy Sokoły z dnia 27 sierpnia 2019 r. nr VIII/53/2019, dotyczącą wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia jej wysokości. Zarzucono naruszenie przepisów ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach poprzez ustalenie pozanormatywnej definicji "gospodarstwa domowego" oraz zróżnicowanie stawek opłaty od gospodarstwa domowego według kryterium liczby osób w tym gospodarstwie, co zdaniem Prokuratora wykraczało poza delegację ustawową. Rada Gminy wniosła o oddalenie skargi, argumentując, że uchwała była zgodna z prawem i nie została zakwestionowana przez organ nadzoru.
Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Anna Dziemianowicz, Sędziowie asesor sądowy WSA Marcin Kojło (spr.), sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz, , po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w dniu 4 listopada 2020 r. sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego w W. na uchwałę Rady Gminy Sokoły z dnia 27 sierpnia 2019 r. nr VIII/53/2019 w przedmiocie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia wysokości tej opłaty stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w całości. W dniu 27 sierpnia 2019 r. Rada Gminy Sokoły, na podstawie art. 6j ust. 2 i art. 6k ust. pkt 1, ust. 2a, ust. 3 w związku z art. 6j ust. 2a ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2018 r. poz. 1454 ze zm. – dalej "u.c.p.g.") oraz art. 18 ust. 2 pkt 15, art. 40 ust. 1, art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 506 ze zm. – dalej "u.s.g."), podjęła uchwałę nr VIII/53/2019 w sprawie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia wysokości tej opłaty. W § 1 ust. 1 tej uchwały przewidziano, ze dokonuje się wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi powstającymi na terenie nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy - od gospodarstwa domowego. Następnie w § 1 ust. 2 Rada zdefiniowała na potrzeby uchwały pojęcie gospodarstwa domowego wskazując, że należy rozumieć przez nie gospodarstwo prowadzone przez osobę samodzielnie zamieszkującą lokal lub zespół mieszkających razem osób spokrewnionych lub niespokrewnionych wspólnie utrzymujących się, jak również osoby, które mają inne prawa do zamieszkiwania w lokalu. W § 2 postanowiono, że stawka opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi powstającymi na terenie nieruchomości, na której zamieszkują mieszkańcy stanowi iloczyn liczby gospodarstw domowych prowadzonych na terenie nieruchomość i stawki opłaty określonej w § 3. Z kolei w § 3 prawodawca lokalny uchwalił, że: stawka opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, które są zbierane i odbierane w sposób selektywny jest różnicowana w zależności od liczby mieszkańców zamieszkujących gospodarstwo domowe i wynosi: 1) od gospodarstwa jednoosobowego - 22 zł/miesiąc; 2) od gospodarstwa dwuosobowego - 34 zł/miesiąc; 3) od gospodarstwa trzyosobowego - 46 zł/miesiąc; 4) od gospodarstwa czteroosobowego - 58 zł/miesiąc; 5) od gospodarstwa pięcioosobowego - 70 zł/miesiąc; 6) od gospodarstwa sześcioosobowego i więcej - 82 zł/miesiąc (ustęp 1). W przypadku, gdy powstające w gospodarstwach domowych bioodpady stanowiące odpady komunalne, będą wykorzystywane przez mieszkańców we własnym zakresie poprzez kompostowanie w przydomowych kompostownikach wówczas stawka opłaty wynosi: 1) od gospodarstwa jednoosobowego - 17 zł/miesiąc; 2) od gospodarstwa dwuosobowego - 29 zł/miesiąc; 3) od gospodarstwa trzyosobowego - 41 zł/miesiąc; 4) od gospodarstwa czteroosobowego - 53 zł/miesiąc; 5) od gospodarstwa pięcioosobowego - 65 zł/miesiąc; 6) od gospodarstwa sześcioosobowego i więcej - 77 zł/miesiąc (ustęp 2). Jeżeli odpady nie są zbierane i odbierane selektywnie stawka opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi wynosi: 1) od gospodarstwa jednoosobowego - 44 zł/miesiąc; 2) od gospodarstwa dwuosobowego - 68 zł/miesiąc; 3) od gospodarstwa trzyosobowego - 92 zł/miesiąc; 4) od gospodarstwa czteroosobowego - 116 zł/miesiąc; 5) od gospodarstwa pięcioosobowego - 140 zł/miesiąc; 6) od gospodarstwa sześcioosobowego i więcej - 164 zł/miesiąc (ustęp 3). Powyższa uchwała stała się przedmiotem skargi, którą wywiódł do tut. Sądu Prokurator Rejonowy w W., zarzucając naruszenie art. 6j ust. 2a w zw. z art. 6j ust. 2 u.c.p.g., poprzez ustalenie pozanormatywnej definicji pojęcia "gospodarstwa domowego", a nadto ustalenie i zróżnicowanie stawek opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi metodą od gospodarstwa domowego, według nieprzewidzianego w ustawie kryterium liczby osób w gospodarstwie domowym. Wskazując na powyższe skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności uchwały w całości. Uzasadniając skargę Prokurator wskazał, że u.c.p.g. nie zawiera definicji "gospodarstwa domowego", jak też nie zawiera żadnej delegacji dla organów rad gmin przy uchwalaniu aktów prawa miejscowego, do określania kryteriów pojęcia "gospodarstwa domowego". Tym samym przyjęcie w § 1 ust. 2 zaskarżonej uchwały przez Radę Gminy swoistej definicji pojęcia "gospodarstwa domowego" należy uznać za podjęte bez żadnej podstawy prawnej i delegacji ustawowej. Poza tym skarżący odwołał się do orzecznictwa sądowego i zauważył, że gospodarstwa domowego nie należy utożsamiać ze wszystkimi osobami zamieszkującymi daną nieruchomość, gdyż osoby zamieszkujące nieruchomość wcale nie muszą tworzyć ze sobą gospodarstwa domowego. Tym samym przyjęta przez Radę Gminy definicja, nie dość że podjęta bez żadnej delegacji ustawowej, pozostaje ponadto w oczywistej sprzeczności z treścią art. 6j ust. 2a u.p.c.g. w którym to przepisie jest mowa o "mieszkańcach zamieszkujących nieruchomość", a zatem osób, które wcale nie muszą tworzyć gospodarstwa domowego. Zdaniem Prokuratora, z żadnej regulacji u.c.p.g. nie wynika ponadto upoważnienie dla rady gminy do wprowadzenia w ramach metody wymienionej w art. 6j ust. 2 u.c.p.g. dodatkowego kryterium, jakim jest podział gospodarstw domowych na kategorie zależne od liczby osób w nich zamieszkujących i zróżnicowanie na tej podstawie wysokości stawki opłaty. W odpowiedzi na skargę Rada wniosła o jej oddalenie podnosząc, że zaskarżona uchwała była przedmiotem kontroli organów nadzoru, w tym wypadku Regionalnej Izby Obrachunkowej w Białymstoku, która nie stwierdziła jej niezgodności z prawem, natomiast Prokuratur domaga się stwierdzenia nieważności, co jest niezrozumiałe. Kwestionując stanowisko skarżącego organ przywołał wyroki NSA w sprawach II FSK 3231/15 oraz II FSK 2972/14. W ocenie organu błędny i pozbawiony racjonalnego uzasadnienia jest pogląd wyrażony w uzasadnieniu skargi, że możliwość różnicowania stawek opłat przez dotyczy wyłącznie metody określonej w art. 6j ust. 1 ustawy. Brak jest merytorycznych argumentów, które by przemawiały przeciwko dopuszczalności różnicowania stawek opłaty od gospodarstwa domowego. Trudno też zaakceptować takie stanowisko biorąc pod uwagę stan prawny obowiązujący w okresie od 6 marca 2013 r. do 31 stycznia 2015 r., który wprost dopuszczał różnicowanie stawki oraz biorąc pod uwagę zasadę sprawiedliwości społecznej, które nie pozwalają na obciążanie w taki sam sposób gospodarstwa zamieszkiwanego przez 1 mieszkańca i gospodarstwa domowego składającego się z większej liczby osób. Skoro ustawodawca wprost dopuszcza możliwość różnicowania stawek w zależności od liczby mieszkańców niezrozumiałe jest wyłączenie tej możliwości w przypadku przyjęcia takiej stawki od "gospodarstwa domowego". Niewątpliwie zatem intencją przyświecającą określonemu ostatecznie brzmieniu art. 6j ust. 2a ustawy było dopuszczenie możliwości różnicowania stawek zależnie od liczebności gospodarstwa domowego. Rada wskazała ponadto, że wprowadzenie definicji gospodarstwa domowego. miało na celu doprecyzowanie pojęcia niezdefiniowanego w samej ustawie, a funkcjonującego w innych, niezwiązanych z systemem gospodarki odpadami aktach prawnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sadów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Kontroli sądu administracyjnego poddane zostały między innymi akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej (art. 3 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm. - dalej: "p.p.s.a."). Sąd uwzględniając skargę na uchwałę stwierdza jej nieważność w całości lub w części albo stwierdza, że została wydana z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności (art. 147 § 1 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 91 ust. 1 i 4 u.s.g. uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne. W przypadku nieistotnego naruszenia prawa organ nadzoru nie stwierdza nieważności uchwały lub zarządzenia, ograniczając się do wskazania, że uchwałę lub zarządzenie wydano z naruszeniem prawa. Do istotnych wad uchwały, skutkujących stwierdzeniem jej nieważności, zalicza się naruszenie przepisów wyznaczających kompetencję organów samorządu do podejmowania uchwał, naruszenie podstawy prawnej podjętej uchwały, naruszenie przepisów prawa ustrojowego oraz prawa materialnego poprzez wadliwą ich interpretację oraz przepisów regulujących procedury podejmowania uchwał (por. Z. Kmieciak, M. Stahl, Akty nadzoru nad działalnością samorządu terytorialnego, Samorząd terytorialny 2001/1-2, s. 102). Kwestią sporną w sprawie pozostaje, czy zaskarżona uchwała jest sprzeczna z treścią art. 6k ust. 1 pkt 1 i art. 6j ust. 2 i 2a u.c.p.g. w zakresie zróżnicowania stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi metodą od gospodarstwa domowego, według nieprzewidzianego w ustawie kryteriom liczby osób w gospodarstwie domowym. Prokurator zarzucił również, że w uchwale doszło do przekroczenia delegacji ustawowej i nieuprawnionego sformułowania definicji "gospodarstwa domowego". W sprawie należało też rozstrzygnąć, czy naruszenia te mają cechę "istotności", uzasadniającą stwierdzenie nieważności przepisu prawa miejscowego na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a. Kompetencję gmin do wydawania aktów prawa miejscowego określa Konstytucja RP oraz przepis art. 40 ust. 1 u.s.g. Klauzula kompetencyjna zobowiązuje organy stanowiące gmin do wydawania aktów prawa miejscowego wyłącznie na podstawie upoważnień ustawowych. Materia regulowana wydanym przez organ aktem normatywnym ma wynikać z upoważnienia ustawowego i nie może przekraczać zakresu tego upoważnienia. Potwierdza to treść § 143 w zw. z § 115 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" (Dz. U. z 2016 r., poz. 283), z których wynika, że w akcie prawa miejscowego umieszcza się tylko przepisy regulujące sprawy przekazane do unormowania w przepisie upoważniającym, upoważnieniu ustawowym. W niniejszej sprawie przedmiotem zaskarżenia jest uchwała Rada Gminy Sokoły z dnia 27 sierpnia 2019 r. Nr VIII/53/2019 w sprawie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia wysokości tej opłaty. Upoważnienie ustawowe dla tego rodzaju uchwały przewiduje przepis art. 6k u.c.p.g. i na tej podstawie została ona podjęta. Przepis art. 6k ust. 1 pkt 1 u.c.p.g. zawiera ustawowe upoważnienia dla rady gminy do podjęcia uchwały w sprawie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi spośród metod określonych w art. 6j ust. 1 i 2 oraz do ustalenia stawki takiej opłaty. Dopuszcza się stosowanie więcej nie jednej metody ustalenia opłat na obszarze gminy. Z brzmienia art. 6k ust. 2 u.c.p.g. wynika, że rada gminy, określając stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi bierze pod uwagę: 1) liczbę mieszkańców zamieszkujących daną gminę, 2) ilość wytwarzanych na terenie gminy odpadów komunalnych, 3) koszty funkcjonowania systemu gospodarowania odpadami komunalnymi, o których mowa w art. 6r ust. 2-2b i 2d, 4) przypadki, w których właściciele nieruchomości wytwarzają odpady nieregularnie, w szczególności to, że na niektórych nieruchomościach odpady komunalne powstają sezonowo. W art. 6k ust. 2a u.c.p.g. ustawodawca określił maksymalne stawki za odpady komunalne zbierane i odbierane w sposób selektywny, a w art. 6k ust. 3 – w sposób nieselektywny. Przywołane regulacje w żadnym przypadku nie przewidywały możliwości różnicowania stawek opłat w sytuacji wyboru metody, o której mowa w art. 6j ust. 2 u.c.p.g. w zależności od liczby osób w gospodarstwie domowym. Konieczne wydaje się w tym miejscu poddanie analizie zmian art. 6k u.c.p.g. W ustawie z dnia 25 marca 2013 r. o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U. z 2013 r. poz. 228) dodano ust. 4 do art. 6k. Stanowił on, że rada gminy określając warunki opłat zgodnie z metodą, o której mowa w art. 6j ust. 1 i 2, może różnicować stawki opłat, wprowadzać zwolnienia przedmiotowe, ustanawiać dopłaty dla właścicieli nieruchomości, o których mowa w art. 6c ust. 1, spełniających ustalone przez nią kryteria lub określić szczegółowo zasady ustalania tych opłat. Ustawa z dnia 28 listopada 2014 r. (Dz.U. z 2015 r. poz. 87) znowelizowała brzmienie przepisu art. 6k ust. 4 stanowiąc, że rada gminy w drodze uchwały może zwolnić w całości lub części z opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi właścicieli nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy, w części dotyczącej gospodarstw domowych, w których dochód nie przekracza kwoty uprawniającej do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (...). Mocą ustawy z dnia 11 września 2015 r. (Dz. U. z 2015 r. poz. 1793), art. 6k ust. 4 otrzymał nowe brzmienie, zgodnie z którym rada gminy, w drodze uchwały może zwolnić w całości lub części z opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi właścicieli nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy, w części dotyczącej gospodarstw domowych, w których dochód nie przekracza kwoty uprawniającej do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (...) lub rodziny wielodzietne o których mowa w ustawie o Karcie Dużej Rodziny (...). Przedstawione powyżej brzmienie przepisy pozwala na konstatację, iż w stanie prawnym od 1 lutego 2015 r., ale także w stanie prawnym obowiązującym w dacie podjęcia uchwały, niezależnie od przyjętej metody ustalania opłat brak jest podstaw do różnicowania stawki w zależności od liczby osób w gospodarstwie domowym. Metoda "od gospodarstwa domowego" dopuszcza zróżnicowanie stawek uzależniając je od przeciętnego miesięcznego dochodu rozporządzalnego na 1 osobę ogółem. Jest więc zróżnicowaniem dochodowym, a nie liczbowym, pod którym kryje się liczba osób składających się na dane gospodarstwo domowe. Pomimo częściowej zmiany przepisu art. 6k ust. 4 u.c.p.g. nadal zachowuje aktualność w swej istocie pogląd zaprezentowany w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 maja 2016 r. sygn. akt II FSK 16/16, zgodnie z którym: "Z żadnej regulacji u.c.p.g. nie wynika również upoważnienie dla rady gminy do wprowadzenia w ramach metody wymienionej w art. 6j ust. 2 u.c.p.g., dodatkowego kryterium, jakim jest podział gospodarstw domowych na kategorie zależne od liczby osób w nich zamieszkujących i zróżnicowanie na tej podstawie wysokości stawki opłaty.". W orzeczeniu z dnia 19 lutego 2019 r. sygn. akt II FSK 3267/18, NSA podkreślił, że o ile w okresie do dnia 31 stycznia 2015 r. jako dopuszczalne należało uznać stosowanie kryterium wielkości gospodarstwa domowego, o tyle po tej dacie stosowanie takiego kryterium nie było już możliwe. Sąd w tut. składzie stanowisko to podziela. Ocena zaskarżonej uchwały prowadzi do wniosku, że uchwała ta narusza art. 6k ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 6j ust. 2 i ust. 2a u.c.p.g. Rada gminy zdecydowała, że opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi będzie ustalana na podstawie metody określonej w art. 6j ust. 2 oraz art. 6k ust. 1, 3 i 4a u.c.p.g. Wobec tego obowiązana była do ustalenia stawek opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi od gospodarstwa domowego z uwzględnieniem miesięcznego przeciętnego dochodu rozporządzalnego na 1 osobę ogółem przy uwzględnieniu okoliczności, czy odpady komunalne są zbierane i odbierane w sposób selektywny. W zaskarżonej uchwale Rada wprawdzie uzależniła stawki opłaty od okoliczności, czy odpady są zbierane i odbierane w sposób selektywny, ale ponadto wprowadziła zróżnicowanie tej opłaty od ilości osób wchodzących w skład gospodarstwa domowego (gospodarstwa domowe jednoosobowe i wieloosobowe), pomimo braku już w art. 6k ust. 4 ustawy prawa do "różnicowania" stawek. Tymczasem żadna z metod nie przewidywała zróżnicowania opłat od ilości osób wchodzących w skład gospodarstwa domowego, tak jak uczynił to organ gminy. Zmiana dokonana przez ustawodawcę w art. 6k ust. 4 u.c.p.g. wyeliminowała możliwość różnicowania stawek z uwzględnieniem liczby osób w gospodarstwie domowym począwszy od 1 lutego 2015 r. Zdaniem Sądu, regulowanie metody ustalania opłaty za gospodarowanie odpadami w sposób odmienny niż uczynił to ustawodawca stanowi naruszenie ustawowego upoważnienia zawartego w art. 6k ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 6j ust. 2 i ust. 2a u.c.p.g. Podnieść należy, że w wyroku z dnia 6 maja 2016 r. sygn. akt II FSK 16/16 Naczelny Sąd Administracyjny odniósł się m.in. do wyroków Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 października 2015 r. sygn. akt II FSK 1797/15 oraz z dnia 22 stycznia 2016 r. sygn. II FSK 3231/15. W tym kontekście podać trzeba, że w szczególności w wyroku o sygn. akt II FSK 1797/15 Naczelny Sąd Administracyjny analizował treść art. 6k ust. 4 ustawy, "w którym wprost wskazano, że rada gminy, określając warunki opłat zgodnie z metodą o której mowa w art. 6j ust. 1 i 2 może m.in. różnicować stawki opłat" i wywiódł, że "powołany art. 6k ust. 4 u.c.p.g. wyraźnie przewiduje takie uprawnienie także w przypadku wyboru metody, o której mowa w art. 6j ust. 2 tej ustawy". Następnie po przeprowadzeniu wykładni powołanych regulacji Sąd zwrócił uwagę na argumenty natury funkcjonalnej i celowościowej, których dostarcza ocena treści materiałów przygotowanych w toku procesu legislacyjnego. NSA przyjął, że uchwały różnicujące stawki, w przypadku wyboru metody ustalania opłaty "od gospodarstwa domowego" - podejmowane w 2013 r. - miały oparcie w art. 6k ust. 4 u.c.p.g. Natomiast w dniu podejmowania uchwały w sprawie II FSK 16/16, przepis art. 6k ust. 4 u.c.p.g. miał nowe brzmienie. Z kolei w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 stycznia 2016 r. w sprawach o sygn. II FSK 3231/15 i II FSK 3232/15, nie przeprowadzono analizy zmiany art. 6k ust. 4 u.c.p.g, albowiem rozpoznawane w tamtych postępowaniach skargi kasacyjne nie zawierały takiego zarzutu, jak zauważył NSA w wyroku sygn. akt II FSK 16/16. Wyrok z dnia 22 kwietnia 2016 r. sygn. akt II FSK 2972/14, na który powołano się w odpowiedzi na skargę dotyczył uchwały podjętej przed zmianą art. 6k ust. 4 ustawy dokonaną w 2015 r. i nie można jego tez przenosić na stan prawny istniejący w dacie uchwalenia przez Radę Gminy Sokoły zaskarżonego w niniejszej sprawie aktu. Należy przy tym powtórzyć za przywołanym już wyrokiem NSA o sygn. akt II FSK 3267/18, że o ile w okresie do dnia 31 stycznia 2015 r. jako dopuszczalne należało uznać stosowanie kryterium wielkości gospodarstwa domowego, o tyle po tej dacie stosowanie takiego kryterium nie było już możliwe. Wobec powyższego na uwzględnienie zasługiwał zarzut skargi dotyczący istotnego naruszenie prawa, tj. art. 6j ust. 2a w związku z art. 6j ust. 2 u.c.p.g. Nadto w zaskarżonej uchwale w § 1 ust. 2 sformułowano definicję "gospodarstwa domowego". Prawodawca lokalny uchwalił, że poprzez gospodarstwo domowe należy rozumieć gospodarstwo prowadzone przez osobę samodzielnie zamieszkującą lokal lub zespół mieszkających razem osób spokrewnionych lub niespokrewnionych wspólnie utrzymujących się, jak również osoby, które mają inne prawa do zamieszkiwania w lokalu. W tym zakresie podnieść trzeba, że przepisy obowiązujące w dacie podjęcia uchwały nie zawierały upoważnienia do tworzenia definicji "gospodarstwa domowego" na potrzeby uchwalenia stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Ustawa w art. 6j ust. 1 pkt 1 posługuje się pojęciem liczby mieszkańców zamieszkujących daną nieruchomość. Przepisy u.c.p.g. posługują się jednolitym pojęciem gospodarstwa domowego, bez dalszego jego różnicowania na jedno i wieloosobowe. U.c.p.g. nie zawiera definicji gospodarstwa domowego, ale nie zawiera też delegacji do utworzenia takiej definicji przez radę gminy, a także wskazania kryteriów różnicowania gospodarstw domowych. Ustawa nie uprawnia rady gminy do objaśniania pojęć, które powinny być rozumiane w znaczeniu wynikającym z obowiązujących regulacji prawnych, w myśl zasady jednolitości prawa, albo w braku takich unormowań – w rozumieniu potocznym (wyrok WSA w Kielcach z dnia 27 lutego 2020 r. sygn. II SA/Ke 1008/19, wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 10 marca 2020 r. sygn. I SA/Bd 31/20, wyrok WSA w Warszawie z dnia 21 maja 2020 r. sygn. VIII SA/Wa 148/20). Reasumując, Sąd uznał, że zarzuty podniesione w skardze są zasadne. Przepisy uchwały wskazane przez Prokuratora wydane zostały z istotnym naruszeniem prawa, gdyż wykraczały poza ustawowe umocowanie. Wybierając metodę ustalenia opłaty, o której mowa w art. 6j ust. 2 ustawy, tj. od gospodarstwa domowego, Rada Gminy Sokoły nie była uprawniona do zróżnicowania miesięcznej stawki opłaty w zależności od ilości osób pozostających w gospodarstwie domowym. Również zawarcie w zaskarżonej uchwale definicji "gospodarstwa domowego" zostało dokonane bez podstawy prawnej. Sąd pragnie przy tym podkreślić, że bez znaczenia dla sprawy pozostaje, że zakwestionowana uchwała nie została podważona przez organ nadzoru - Regionalną Izbę Obrachunkową. W tych okolicznościach Sąd, na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a., stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w całości. Niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym, a podstawę ku temu stanowił art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 1842) i wydane na jego podstawie w dniu 19 października 2020 r. zarządzenie Przewodniczącego Wydziału I w zw. z § 1 pkt 1 i 2 oraz § 3 zarządzenia nr 39 Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 października 2020 r. w sprawie odwołania rozpraw oraz wdrożenia w NSA działań profilaktycznych służących przeciwdziałaniu potencjalnemu zagrożeniu zakażenia wirusem SARS-CoV-2 w związku z objęciem Miasta Stołecznego Warszawy obszarem czerwonym.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło