I SA/Lu 25/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Fita po rozpoznaniu w dniu 28 stycznia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi C. N. i B. "Ż." spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. na czynność Prezydenta Miasta w przedmiocie wystąpienia pokontrolnego p o s t a n a w i a - odrzucić skargę. Prezydent Miasta na podstawie § 7 ust. 1 uchwały Rady Miasta L. z dnia 21 grudnia 2017 r. nr [...] w sprawie ustalenia trybu udzielania i rozliczania dotacji z budżetu miasta L. oraz trybu przeprowadzania kontroli prawidłowości ich pobrania i wykorzystania przez podmioty funkcjonujące na terenie miasta L. prowadzone przez osoby fizyczne lub prawne inne, niż miasto L. (Dz.Urz.Woj.Lub.2018.85, w skrócie uchwała), wydał w dniu 20 listopada 2020 r. wystąpienie pokontrolne nr [...] dotyczące nieprawidłowości w zakresie wykorzystania przez C. o. w Ł. (skarżąca, spółka) części dotacji w 2017 r. i 2018 r. w łącznej kwocie [...]zł. Na wskazane wystąpienie pokontrolne spółka złożyła skargę, w której wniosła o stwierdzenie bezskuteczności zaskarżonej czynności. Skarżąca zarzuciła naruszenie: - art. 35 ustawy z 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych (u.f.z.o.) poprzez błędną wykładnię i uznanie, że dotacja w 2018 r. wydatkowana była niezgodnie z przeznaczeniem, podczas gdy wszystkie wydatki poniesione przez spółkę mieszczą się w dyspozycji wymienionego artykułu; - art. 90 ust. 3d ustawy z 7 września 1991 r. o systemie oświaty (u.s.o.) poprzez błędną wykładnię i uznanie, że dotacja w 2017 r. wydatkowana była niezgodnie z przeznaczeniem, podczas gdy wszystkie wydatki poniesione przez spółkę mieszczą się w dyspozycji art. 90 ust. 3d u.s.o. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie oddalenie. Organ wskazał, że wystąpienie pokontrolne zawiera wykaz nieprawidłowości w zakresie wykorzystania części dotacji niezgodnie z przeznaczeniem oraz wskazuje kwoty podlegające zwrotowi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: P.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r. poz. 2096 oraz z 2019 r. poz. 60, 730, 1133 i 2196), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2019 r. poz. 900, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. z 2019 r. poz. 768, 730, 1520, 1556 i 2200), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Akty lub czynność inne niż określone w art. 3 § 2 pkt 1-3 P.p.s.a. mogą podlegać kontroli sądu administracyjnego, ale muszą mieć charakter publicznoprawny, muszą być skierowane do indywidualnego podmiotu i dotyczyć jego uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (por. postanowienie NSA z dnia 12 sierpnia 2016 r., sygn. akt II GSK 2250/16). W rozpoznawanej sprawie spółka złożyła skargę na wystąpienie pokontrolne, które w ocenie Sądu nie jest decyzją, postanowieniem jak również aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej o których stanowi art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. Prezydent Miasta wydał skarżone wystąpienie pokontrolne w oparciu o § 7 ust. 1 uchwały Rady Miasta L. z dnia 21 grudnia 2017 r. Zgodnie z tym przepisem uchwały, na podstawie ustaleń zawartych w protokole kontroli, po analizie zastrzeżeń i wyjaśnień, a także uzasadnienia odmowy podpisania protokołu kontroli Prezydent Miasta kieruje wystąpienie pokontrolne do osoby lub osób prowadzących podmiot kontrolowany. Wystąpienie pokontrolne zawiera: 1. ocenę w zakresie pobrania lub wykorzystania dotacji, 2. wykaz nieprawidłowości wraz z ich opisem, 3. kwotę dotacji podlegająca zwrotowi wraz z tytułem do jej zwrotu oraz pouczeniem o możliwości pisemnego jej uznania i zwrotu do budżetu miasta L. na wskazany rachunek bankowy, 4. zalecenia i rekomendacje w celu uniknięcia nieprawidłowości w przyszłości. Zgodnie ze wskazaną uchwałą kontrole prawidłowości pobrania i wykorzystania dotacji przeprowadzają pracownicy Urzędu Miasta L. na podstawie imiennego upoważnienia Prezydenta Miasta lub osoby przez niego upoważnionej (§ 5 ust. 1 uchwały). Z przeprowadzonej kontroli kontrolujący sporządzają protokół kontroli w dwóch jednobrzmiących egzemplarzach, który podpisują kontrolujący i osoba reprezentująca podmiot kontrolowany (§ 5 ust. 6 uchwały). W terminie 5 dni roboczych od podpisania protokołu kontroli podmiot kontrolowany lub osoba go prowadząca może złożyć zastrzeżenia i wyjaśnienia do ustaleń zawartych w protokole (§ 5 ust. 7 uchwały). Zgodnie z § 6 ust. 1 uchwały podmiot kontrolowany lub osoba go prowadząca może odmówić podpisania protokołu składając w terminie 5 dni roboczych od dnia otrzymania protokołu pisemne wyjaśnienie przyczyny tej odmowy. Odmowę podpisania protokołu kontroli kontrolujący odnotowują w protokole kontroli (§ 6 ust. 2 uchwały). Odmowa podpisania protokołu kontroli nie wstrzymuje dalszego postępowania Prezydenta Miasta, w tym dochodzenia zwrotu dotacji w trybie określonym w odrębnych przepisach (§ 6 ust. 3 uchwały). Mając na uwadze powyższe uregulowania stwierdzić można, że wystąpienie pokontrolne kończy etap kontroli i w przypadku braku dobrowolnego zwrotu przez stronę dotacji, bądź braku przestrzegania innych zaleceń zawartych we wnioskach pokontrolnych stanowić będzie podstawę do wszczęcia postępowania administracyjnego i wydania rozstrzygnięcia, które dopiero po wyczerpaniu środków zaskarżenia może być poddane kontroli sądu administracyjnego. Należy mieć na uwadze, że zawarte w wystąpieniu pokontrolnym stwierdzenie dotyczące zwrotu do budżetu Miasta kwoty [...]zł jako części dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych zgodnie z art. 252 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 5 ustawy o finansach publicznych, nie rodzi możliwego do egzekucji obowiązku, a jedynie możliwość zapłaty wskazanej kwoty, na zasadzie dobrowolności. Zatem wystąpienie pokontrolne kończy etap kontroli i w przypadku braku dobrowolnego zwrotu przez stronę dotacji, bądź braku przestrzegania innych zaleceń zawartych we wnioskach pokontrolnych, stanowić będzie podstawę do wszczęcia postępowania administracyjnego i wydania rozstrzygnięcia, które dopiero po wyczerpaniu środków zaskarżenia może być poddane kontroli sądu administracyjnego (postanowienie NSA z 12 sierpnia 2016 r., sygn. akt II GSK 2250/16, oraz postanowienie NSA z 18 sierpnia 2015 r., sygn. akt II GSK 1591/15). Wystąpienie pokontrolne, zawierające ustalenia dotyczące określonego stanu faktycznego oraz wnioski zmierzające do wyeliminowania stwierdzonych nieprawidłowości – nie stanowi rozstrzygnięcia nadzorczego ani nie jest aktem władczej ingerencji w sferę działalności kontrolowanej jednostki; przyjąć należy, że przedmiotem zaskarżenia nie może być akt ze sfery postępowania kontrolnego (postanowienie NSA z 26 października 2011 r., sygn. akt II GSK 2111/11). Konkludując, zaskarżone wystąpienie pokontrolne nie może być uznane za czynność, podlegającą kontroli sądowoadministracyjnej. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.