IV SA/Po 538/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Józef Maleszewski po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. S. na pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2020 r. nr [...] w przedmiocie udostępnienia informacji postanawia 1. odrzucić skargę 2. odmówić prawa pomocy Pismem z [...] września 2020 r. R. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2020 r. nr [...] w przedmiocie udostępnienia informacji. W treści skargi skarżący wskazał, że w związku z decyzją odmowną udzielenia informacji wg. art. 217 k.p.a. i decyzją odmowną udzielenia informacji publicznej wg ustawy z 6 września 2001r. wnosi o: 1. zobowiązanie SKO w P. do wydania zaświadczenia w związku z pismem o znaku nr [...] z dnia [...] września 2020 r. 2. zobowiązanie SKO w P. do wydania decyzji zgodnie z ustawą z [...] września 2020r. W trakcie postępowania skarżący wniósł również o przyznanie prawa pomocy. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi jako jej przedmiot wskazując przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawie z odwołania od decyzji Burmistrza Ś. z dnia [...] lipca 2020r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył co następuje: Stosownie do art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.- dalej p.p.s.a.) sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego; wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia; gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi; jeżeli sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku lub została już prawomocnie osądzona; jeżeli jedna ze stron nie ma zdolności sądowej albo jeżeli skarżący nie ma zdolności procesowej, a nie działa za niego przedstawiciel ustawowy albo jeżeli w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną skarżącą zachodzą braki uniemożliwiające jej działanie; jeżeli interes prawny lub uprawnienie wnoszącego skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 nie zostały naruszone stosownie do wymagań przepisu szczególnego, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Natomiast w myśl art. 52 § 1 p.p.s.a., skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Zakres kognicji sądu administracyjnego uregulowany został w 3 § 2 p.p.s.a., zgodnie z którym kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 oraz z 2019 r. poz. 60, 730, 1133 i 2196) [w skrócie: "k.p.a."], postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2019 r. poz. 768, 730, 1520, 1556 i 2200), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Nadto, zgodnie z art. 3 § 2a p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. Stosownie do art. 3 § 3 p.p.s.a., sądy administracyjne orzekają również w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Powołany przepis art. 58 p.p.s.a. określa przesłanki dopuszczalności skargi, przy czym przesłanki te mogą być ujmowane w szerokim i wąskim znaczeniu. W pierwszym przypadku przez dopuszczalność skargi należy rozumieć spełnienie przez skargę wymogów formalnych jako pisma procesowego czy zachowanie terminu, w wąskim znaczeniu natomiast przez dopuszczalność skargi należy rozumieć zarówno jej przesłanki przedmiotowe, tzn. określenie od jakiego rodzaju działalności (formy działania) organów administracji publicznej przysługuje skarga, jak i dopuszczalność skargi w zakresie podmiotowym, tzn. określenie, jakim podmiotom przysługuje legitymacja do jej wniesienia. W doktrynie podkreśla się, że przesłanki sensu stricto to dwa najistotniejsze elementy postępowania sądowoadministracyjnego, mające czysto materialny charakter. Z uwagi na ich merytoryczny charakter ustawodawca nie przewiduje możliwości konwalidowania skargi, jeśli jest ona niedopuszczalna. W każdym więc przypadku stwierdzenia braku którejś z przesłanek dopuszczalności zaskarżenia sensu stricto sąd administracyjny jest obowiązany skargę odrzucić (zob. T. Woś, H. Knysiak – Molczyk, M. Romańska: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2005, s. 276 i n. czy J.P.Tarno: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2004, s. 116). Rozstrzygnięcie dopuszczalności skargi R. S. wymaga uprzedniej oceny zakresu żądania skargi. Wyjaśnienie tej kwestii ma bowiem istotne znaczenia dla rozstrzygnięcia wniesionej skargi z dwóch powodów. Po pierwsze postępowanie sądowoadministracyjne ma charakter skargowy, co oznacza, iż jest ono wszczynane na skutek wniesienia skargi. Ma to tę konsekwencję, iż zakres żądania określa skarżący. Po drugie, sąd administracyjny nie jest uprawniony do zmiany tego zakresu wbrew woli wnoszącego skargę, ani tym bardziej do przyjęcia domniemanego, prawdopodobnego i przypuszczalnego żądania skargi. Zakres żądania skargi musi być wyraźnie i jednoznacznie określony przez skarżącego. Mając powyższe na uwadze wskazać należy, iż wbrew stanowisku wyrażonemu przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę i pierwotnej rejestracji przez tut. Sąd, przedmiotowej skargi nie można uznać jako wniesionej na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawie z odwołania od decyzji Burmistrza Ś. z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej. Taki przedmiot nie wynika bowiem z treści skargi ani z jej uzasadnienia. Skarżący w treści skargi nie domagał się bowiem rozpoznania odwołania od decyzji Burmistrza Ś. z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej i nie zwalczał tym samym ewentualnego stanu bezczynności Samorządowego Kolegium Odwoławczego w rozpoznaniu odwołania. W tym miejscu wskazać należy, iż z wiadomości znanych Sądowi z urzędu wynika, że tut. Sąd wyrokiem z dnia 14 kwietnia 2021 r. sygn. akt IV SAB/Po 165/20 oddalił skargę R. S. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Burmistrza Ś. - sprawy przekazania - organowi II instancji odwołania od decyzji Burmistrza Ś. z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...] Nadto w tut. Sądzie zawisła sprawa ze skargi R. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z [...] stycznia 2021 r. nr [...] rozpoznająca odwołanie od decyzji Burmistrza Ś. z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...] Sprawa w zakresie tej skargi została zarejestrowana pod sygnaturą IV SA/Po 236/21 i aktualnie oczekuje ona na rozstrzygnięcie. W tym miejscu wskazać należy, iż skarżący pismem z [...] czerwca 2021 r. został wezwany do sprecyzowania, czy skarga z [...] września 2020 r. jest skargą na pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego z [...] września 2020 r. znak [...] czy na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w zakresie rozpoznania odwołania od decyzji Burmistrza Ś. z [...] lipca 2020 r. znak [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Odpowiedzi na powyższe wezwanie należało udzielić pod rygorem przyjęcia, że skarga złożona została na pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego z [...] września 2020 r. znak [...]. Jak wynika z akt sprawy skarżący pismem z [...] czerwca 2021r. przesłanym za pośrednictwem platformy e-PUAP, wskazał że posiada dwa rekordy kierowane do WSA w Poznaniu jak poniżej: . z [...] września 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny skargi na przewlekłość ustawa 17 czerwca 2004 r. art. 55 p.p.s.a. . z [...] września 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny [...] odwołanie. Skarżący wskazał również, że składał wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został rozpoznany i wskazał sygnatury spraw dotyczących [...] i [...] Odnosząc się do treści pisma z [...] czerwca 2021 r. należy w pierwszej kolejności wyjaśnić skarżącemu, że zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (j.t. Dz. U. z 2018 r., poz. 75 ze zm.) ustawa reguluje zasady i tryb wnoszenia oraz rozpoznawania skargi strony, której prawo do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki zostało naruszone na skutek działania lub bezczynności sądu lub prokuratora prowadzącego lub nadzorującego postępowanie przygotowawcze. Stosownie zaś do art. 2 ust. 1 w/w ustawy, strona może wnieść skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiło naruszenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli postępowanie zmierzające do wydania rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie trwa dłużej niż to konieczne dla wyjaśnienia istotnych okoliczności faktycznych i prawnych albo dłużej niż to konieczne do załatwienia sprawy egzekucyjnej lub innej dotyczącej wykonania orzeczenia sądowego (przewlekłość postępowania). Wniesienie skargi o jakiej mowa w powyższym przepisie jest możliwe w przypadku, gdy toczy się postępowanie przed sądem powszechnym lub przed sądem administracyjnym. Podkreślić należy, że ustawa z dnia 17 czerwca 2004 r. normuje szczególny tryb, przeznaczony jedynie do orzekania w zakresie oznaczonym tą ustawą (art. 1 ust. 1 i 2), a zakresu ustawy nie można rozszerzać. Oznacza to, że w oparciu o przepisy powyższej ustawy nie można zaskarżyć przewlekłości postępowania toczącego się przed organem administracji publicznej. Skarga powyższa oparta na tej podstawie jest niedopuszczalna w sytuacji kwestionowania działań administracji publicznej tj. zwalczeniu stanu bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Temu służy instytucja skargi, o jakiej mowa w art. 3 § 2 pkt 8 i 9 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze uwzględniając treść skargi i wyjaśnień skarżącego należało ocenić czy przedmiotowa skarga stanowi skargę na bezczynność w rozumieniu w/w przepisów. Oceniając powyższe należy wskazać, że w treści skargi jako jej przedmiot skarżący wyraźnie wskazał pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2020 r. nr [...]. Jak wynika z akt sprawy organ wskazanym w skardze pismem udzielił odpowiedzi na złożony w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej wniosek z [...] sierpnia 2020 r. (wpływ [...] września 2020 r.) o udzielenie informacji publicznej, dotyczącej przekazania z Urzędu Miejskiego w Ś. odwołań od decyzji dotyczących udzielenia informacji publicznej wniesionych w dniu [...] lipca 2021 r. Kolegium wyjaśniło skarżącemu, ze informacja dotycząca postępowań administracyjnych, w których skarżący jest stroną, nie stanowi informacji publicznej a skarżący jako strona postępowań administracyjnych może uzyskać dostęp do akt poszczególnych spraw w trybie art. 73 k.p.a. W treści skargi skarżący, bezpośrednio odnosząc się do tego pisma, wniósł o rozstrzygnięcie kwestii czy dane z rejestrów, repozytoriów, repertoriów itp. dotyczące rejestracji wniosków, pism i dat świadczących o ich procedowaniu powinny być udostępniane na podstawie art. 217 k.p.a. czy też są informacją publiczną. Tak sformułowana treść skargi wraz z jej uzasadnieniem powoduje, iż zakresem swej skargi skarżący uczynił pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2020 r. nr [...] stanowiące odpowiedź na wniosek o udzielenie informacji publicznej, co powoduje że przedmiotową skargę należy odrzucić. W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest bowiem pogląd, wedle którego pismo informacyjne o tym, że żądana informacja nie ma charakteru informacji publicznej, nie podlega kognicji sądów administracyjnych, nie mieści się bowiem w zakresie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 24 stycznia 2006 r., sygn. akt I OSK 928/05, a także postanowienie WSA we Wrocławiu z dnia 28 lipca 2017 r., sygn. akt IV SA/Wr 321/17; postanowienie WSA w Gliwicach z dnia 3 lipca 2017 r., sygn. akt IV SA/Gl 199/17; postanowienie WSA w Krakowie z dnia 23 marca 2018 r., sygn. akt II SA/Kr 1650/17; postanowienie WSA w Poznaniu z dnia 15 grudnia 2020 r. , sygn. akt IV SA/Po 1905/20 dostępne http://orzeczenia.nsa.gov.pl - CBOSA). W tym stanie rzeczy Sąd, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a. odrzucił przedmiotową skargę. W pkt. 2 sentencji postanowienia orzeczono o oddaleniu wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy. Zgodnie bowiem z art. 247 p.p.s.a. prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności skargi. O oczywistej bezzasadności skargi można mówić natomiast wówczas, gdy bez potrzeby głębszej analizy prawnej nie ulega najmniejszej wątpliwości, że nie może ona zostać uwzględniona. W szczególności dotyczy to sytuacji, w której skarga kwalifikuje się do odrzucenia (por. postanowienia NSA z dnia 30 stycznia 2013 r. sygn. akt II OZ 37/13 oraz z dnia 5 marca 2013 r. sygn. akt I OZ 152/13 CBOSA). W niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości, że wniosek o przyznanie prawa pomocy dotyczy skargi podlegającej odrzuceniu z uwagi na jej niedopuszczalność z przyczyn wyżej przedstawionych, a to z kolei stanowi o oczywistej bezzasadności skargi.