II SAB/Ke 71/21
WyrokWSA w Kielcach2021-09-20
Skład orzekający: Agnieszka Banach, Krzysztof Armański, Dorota Pędziwilk-Moskal
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Rada Miasta pozostaje w bezczynności, jeśli dwukrotnie nie podejmie uchwały o ustaleniu lub odmowie ustalenia lokalizacji inwestycji mieszkaniowej, mimo złożenia wniosku przez inwestora i upływu ustawowych terminów?Ratio decidendi
Rada Miasta pozostaje w bezczynności, jeśli nie podejmie uchwały o ustaleniu lub odmowie ustalenia lokalizacji inwestycji mieszkaniowej w terminie określonym w specustawie mieszkaniowej, nawet jeśli projekty uchwał nie uzyskały większości głosów. Taka bezczynność narusza interes prawny inwestora, który ma prawo do uzyskania rozstrzygnięcia kończącego postępowanie. Sąd, na podstawie art. 101a ust. 1 w zw. z art. 101 ust. 1 u.s.g., może zobowiązać organ do podjęcia stosownej uchwały.Stan faktyczny
Spółka złożyła wniosek o ustalenie lokalizacji inwestycji mieszkaniowej. Rada Miasta dwukrotnie nie podjęła uchwały w tej sprawie – raz uchwała o ustaleniu lokalizacji nie uzyskała większości, a raz uchwała o odmowie ustalenia lokalizacji została odrzucona. Spółka wniosła skargę na bezczynność Rady Miasta, argumentując, że brak rozstrzygnięcia uniemożliwia jej dalsze działania inwestycyjne i zaskarżenie ewentualnej negatywnej decyzji. Rada Miasta twierdziła, że podjęła wszystkie czynności i nie ma podstaw do dalszego procedowania. Sąd uznał skargę za zasadną.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zobowiązał Radę Miasta do podjęcia uchwały ustalającej lokalizację inwestycji mieszkaniowej lub uchwały o odmowie ustalenia lokalizacji inwestycji mieszkaniowej w terminie jednego miesiąca od dnia zwrotu akt administracyjnych wraz z odpisem prawomocnego wyroku. Sąd oddalił skargę w pozostałej części (w zakresie żądania stwierdzenia rażącego naruszenia prawa) i zasądził od Gminy P. na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Banach (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Armański Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal Protokolant Starszy inspektor sądowy Joanna Dziopa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 września 2021 r. sprawy ze skargi K. D. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w K. na niewykonanie czynności nakazanych prawem przez Radę Miasta w przedmiocie podjęcia uchwały dotyczącej ustalenia lokalizacji inwestycji mieszkaniowej I. zobowiązuje Radę Miasta do podjęcia uchwały ustalającej lokalizację inwestycji mieszkaniowej lub uchwały o odmowie ustalenia lokalizacji inwestycji mieszkaniowej przy ul. [...] w P. objętej wnioskiem K. D. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w K. z dnia [...] listopada 2020 r, zmodyfikowanym dnia 11 stycznia 2021 r., w terminie jednego miesiąca od dnia zwrotu akt administracyjnych wraz z odpisem prawomocnego wyroku; II. oddala skargę w pozostałej części; III. zasądza od Gminy P. na rzecz skarżącej K. D. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w K. kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem 00/100) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
K. K. (zwana dalej "Spółką") wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skargę na niewykonanie czynności nakazanych prawem przez Radę Miasta w przedmiocie podjęcia uchwały dotyczącej ustalenia lokalizacji inwestycji mieszkaniowej.
Skarga została wniesiona w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy.
Wnioskiem z dnia 18 listopada 2020 r. Spółka za pośrednictwem Burmistrza [...] i Gminy P. wystąpiła do Rady Miasta o ustalenie lokalizacji inwestycji mieszkaniowej polegającej na budowie budynku wielorodzinnego z garażem podziemnym oraz infrastrukturą zewnętrzną, na działkach oznaczonych w ewidencji gruntów numerami: [...], [...], [...] i [...], położonych w obrębie 08 miasta P.. Wniosek ten został opublikowany i poddany ocenie publicznej, nadto przedłożony wymaganym prawem instytucjom do opiniowania i uzgadniania.
W dniu 11 stycznia 2021 r. Spółka złożyła modyfikację do ww. wniosku, poszerzając teren inwestycji o działkę [...] oraz zmieniając ustalenia dotyczące miejsc postojowych - zrezygnowano z garażu nadziemnego i podziemnego w bryle budynku, a zaprojektowano zewnętrzne miejsca parkingowe oraz doprecyzowano wskaźniki architektoniczno urbanistyczne. Zmodyfikowany wniosek został opublikowany i poddany ocenie publicznej oraz przedłożony stosownym instytucjom do ponownego opiniowania i uzgadniania. Nadto wszystkie uwagi, opinie i uzgodnienia oraz pisma Spółki zostały przekazane do Rady Miasta. Nie została jednak podjęta ani uchwała ustalająca lokalizacje, ani odmawiająca ustalenia lokalizacji inwestycji mieszkaniowej.
W związku z brakiem rozstrzygnięcia pismem z dnia 12 kwietnia 2021 r. Spółka skierowała do organu ponaglenie wzywające o podjęcie wiążącej uchwały w terminie 7 dni od otrzymania tego ponaglenia.
W odpowiedzi na powyższe, pismem z dnia 15 kwietnia 2021 r. organ stwierdził, że Burmistrz jak i Rada Miasta podjęli wszystkie czynności nakazane prawem. Na podstawie wniosku złożonego przez Spółkę został przygotowany projekt uchwały o wyrażeniu zgody na lokalizację inwestycji mieszkaniowej polegającej na budowie ww. budynku wielorodzinnego. Na sesji w dniu 17 lutego 2021 r. odbyło się głosowanie nad projektem powyższej uchwały, który nie uzyskał akceptacji Rady Miejskiej - za uchwałą głosowało 9 radnych, przeciw było 10 radnych przy stanie 19 radnych. W związku z tym, że uchwała nie została podjęta, został przygotowany kolejny projekt uchwały o odmowie ustalenia lokalizacji inwestycji. Na sesji w dniu 31 marca 2021 r. podczas procedowania projektu uchwały w sprawie odmowy ustalenia lokalizacji inwestycji, która z powodu braku kworum została przerwana i wznowiona w dniu 7 kwietnia 2021 r., ww. projekt uchwały został odrzucony. Za uchwałą nikt z radnych nie głosował, przeciw było 9 radnych, 1 radny wstrzymał się od głosu i 1 radny nie brał udziału w głosowaniu, przy stanie 11 radnych.
Organ stwierdził, że wobec tego, iż żaden z ww. projektów uchwał nie uzyskał akceptacji Rady Miasta nie ma podstaw prawnych do zwoływania kolejnej sesji i ponownego głosowania w sprawie projektów uchwał, które już wcześniej były przedmiotem obrad Rady Miejskiej.
W skardze z dnia 24 kwietnia 2021 r. Spółka nie zgodziła się ze stanowiskiem organu i powołując się na art. 7 ust. 4 i ust. 5 ustawy z dnia 5 lipca 2018 r. o ułatwieniach w przygotowaniu i realizacji inwestycji mieszkaniowych oraz inwestycji towarzyszących (tekst jedn. - w dacie wniesienia skargi - Dz. U. z 2020 r. poz. 219 ze zm.) podniosła, że z uwagi na upływ maksymalnego 90 - dniowego terminu i braku podjęcia uchwały, organ pozostaje w bezczynności. Zgodnie bowiem z wolą ustawodawcy konieczne jest wydanie jednej ze wskazanych uchwał.
Skarżąca wskazała, że brak podjęcia uchwały powoduje brak możliwości uruchomienia postępowania w celu uzyskania pozwolenia na budowę (w przypadku pozytywnej dla wnioskodawcy treści uchwały) lub brak możliwości zaskarżenia uchwały do sądu administracyjnego (w przypadku negatywnej dla wnioskodawcy treści uchwały). Powyższe narusza konstytucyjnie chronione prawo do składania środków zaskarżenia, bowiem brak jest obecnie aktu, który mógłby zostać przez Spółkę zaskarżony i do którego Spółka mogłaby odnieść się merytorycznie.
W konsekwencji powyższego skarżąca wniosła o zobowiązanie organu do podjęcia uchwały w przedmiocie ustalenia lub odmowy ustalenia lokalizacji inwestycji mieszkaniowej wraz z inwestycją towarzyszącą, w terminie miesiąca od otrzymania odpisu wyroku wraz ze stwierdzeniem jego prawomocności, stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności, która miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa,
a także zasądzeni zwrotu kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, przedstawiając dotychczasowy przebieg procedowania w sprawie podjęcia stosownego aktu. Rada Gminy wyjaśniła, że konieczność podjęcia uchwały była radnym wielokrotnie wyjaśniana, co potwierdza treść protokołu z sesji rady. Organ dodał, że Spółka w dniu 13 kwietnia 2021 r. złożyła ponowny wniosek w sprawie lokalizacji przedmiotowej inwestycji mieszkaniowej, wobec czego przygotowano projekt uchwały o ustaleniu lokalizacji tej inwestycji, który został umieszczony w porządku obrad sesji zwołanej na dzień 26 maja 2021 r.
Na rozprawie w dniu 8 września 2021 r. pełnomocnik Spółki poparł skargę. Prezes Zarządu Spółki oświadczył, że wiadomość e-mail z dnia 24 lutego 2021 r. dotyczyła innej sprawy. Dodał, że wniosek z kwietnia 2021 r. dotyczył innego zamierzenia inwestycyjnego i innego terenu w tym znaczeniu, że obejmował pięć działek. Natomiast wniosek z 18 listopada 2020 r., który zmodyfikowany został 11 stycznia 2021 r., obejmował pięć kondygnacji i cztery działki.
Pełnomocnik organu wniósł o oddalenie skargi i dodał, że wniosek z kwietnia 2021 r. dotyczył tych samych działek, co wniosek ze stycznia 2021 r. Różnił się tylko liczbą kondygnacji i ilością działek, na których ma być realizowana inwestycja.
Prezes Zarządu Spółki dodał, że w razie uzyskania pozytywnej uchwały na inwestycję objętą wnioskiem z listopada 2020 r. zmodyfikowanym w styczniu 2021 r. oraz pozytywnej uchwały na wniosek z kwietnia 2021 r. inwestor dokona wyboru w oparciu, o który wniosek wystąpi o pozwolenie na budowę z zastrzeżeniem, że Spółka chciałaby wystąpić o pozwolenie na budowę budynku pięciokondygnacyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje.
Skarga jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r., poz. 137) oraz art. 3 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", zakresem kontroli działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne objęto orzekanie w sprawach skarg na akty lub czynności z zakresu administracji publicznej, wymienione w art. 3 § 2 oraz 2a p.p.s.a. Kontrolą objęto również bezczynność oraz przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy przy wydawaniu aktów stosowania prawa (art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a.). Przepis art. 3 § 3 p.p.s.a. dopuszcza możliwość określenia przez ustawodawcę innych rodzajów spraw podlegających kognicji sądów administracyjnych.
K. K. wywiodła w niniejszej sprawie skargę na bezczynność Rady Miasta w sprawie podjęcia uchwały o ustaleniu lokalizacji inwestycji mieszkaniowej lub o odmowie ustalenia lokalizacji inwestycji mieszkaniowej w trybie i na zasadach określonych w ustawie z dnia 5 lipca 2018 r. o ułatwieniach w przygotowaniu i realizacji inwestycji mieszkaniowych oraz inwestycji towarzyszących (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r., poz. 1538), zwanej dalej "specustawą mieszkaniową".
W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania tej skargi, kwestie decydujące o dopuszczalności skargi wywiedzionej na zasadzie art. 101a ust. 1 w zw. z art. 101 u.s.g.
Przepis art. 3 § 3 p.p.s.a. stanowi, że sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Takim przepisem szczególnym jest niewątpliwie art. 101a ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r., poz. 1372 ze zm.), zwanej dalej "u.s.g.", zgodnie z którym przepisy art. 101 stosuje się odpowiednio, gdy organ gminy nie wykonuje czynności nakazanych prawem albo przez podejmowane czynności prawne lub faktyczne narusza prawa osób trzecich. W myśl art. 101 ust. 1 u.s.g. każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego.
Skargę na bezczynność organów gminy, w warunkach przepisu art. 101a ust. 1 u.s.g., może zatem wnieść każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone. Podmiotem legitymowanym jest każdy, kto może wykazać, że w wyniku bezczynności organu gminy został naruszony jego interes prawny lub uprawnienie. Przez pojęcie interesu prawnego należy rozumieć interes zgodny z prawem i interes chroniony przez prawo. Istotą interesu prawnego jest jego związek z konkretną normą prawa materialnego, tzn. taką normą, którą można wskazać jako jego podstawę i z której podmiot legitymujący się tym interesem może wywodzić swoje racje. Interes prawny powinien być aktualny i realny, osobisty (własny, indywidualny) oraz dotyczyć bezpośrednio sfery prawnej określonego podmiotu. Naruszenie interesu prawnego podmiotu składającego skargę musi cechować się bezpośredniością, aktualnością i realnością. Przy skardze wnoszonej w trybie art. 101a u.s.g. bezczynność organu gminy musi więc rzeczywiście naruszać istniejący w jej dacie interes prawny strony skarżącej. Każdy skarżący, składając skargę w trybie art. 101 ust. 1 u.s.g. czy w trybie art. 101a u.s.g., musi wykazać, że w tym konkretnym wypadku istnieje związek pomiędzy jego własną, prawnie gwarantowaną, tj. opartą na konkretnym przepisie prawa (a nie wyłącznie faktyczną) sytuacją, a skarżoną przezeń uchwałą czy bezczynnością w jej podjęciu, polegający na tym, że akt ten bądź bezczynność bezpośrednio ingeruje w sferę jego własnych praw lub obowiązków (zob. wyrok WSA w Gdańsku, II SAB/Gd 124/20, lex nr 3163372). Tylko bezpośrednie i realne naruszenie tak rozumianego interesu prawnego lub uprawnienia wnoszącego skargę otwiera drogę do merytorycznego rozpoznania przez sąd zaskarżonej uchwały lub zaskarżonej bezczynności, tj. oceny ich zgodności z prawem.
Kwestionując bezczynność w trybie art. 101a ust. 1 u.g.n. trzeba zatem dowieść, że niewykonywanie przez organ gminy czynności nakazanych prawem, jednocześnie negatywnie wpływa na sferę prawnomaterialną skarżącego, czyli np. pozbawia go pewnych prawem gwarantowanych uprawnień albo uniemożliwia ich realizację.
W ocenie Sądu, skarżąca Spółka będąca inwestorem, który wystąpił z wnioskiem o ustalenie lokalizacji konkretnej inwestycji mieszkaniowej w trybie i na zasadach specustawy mieszkaniowej, jest uprawniona do zaskarżenia bezczynności Rady Miasta jako organu zobowiązanego do podjęcia uchwały zgodnie z art. 7 ust. 4 specustawy mieszkaniowej. Na gruncie tego przepisu wnioskodawca ma bowiem uzasadnione oczekiwanie ukształtowania swojej sytuacji prawnej określonym aktem administracyjnym w dwojaki sposób: bądź poprzez podjęcie uchwały o ustaleniu lokalizacji inwestycji mieszkaniowej zgodnie z jego wnioskiem, bądź poprzez uchwałę o odmowie jej ustalenia. Taka konkretyzacja sytuacji prawnej strony skarżącej jest niezbędna w rozpoczętym przez nią procesie inwestycyjnym i w zamyśle ustawodawcy, winna przybrać zmaterializowaną postać aktu stosowania prawa, który mógłby stanowić substrat zaskarżenia do sądu administracyjnego, czyli nadawał się do sądowej kontroli legalności. Brak aktu konkretyzującego prawa i obowiązki Spółki bądź aktu odmawiającego takiej konkretyzacji w tym konkretnym trybie i na konkretnych zasadach powoduje, że z jednej strony skarżąca nie może skorzystać z możliwości ustanowionych przez prawo i wykorzystać tego aktu na dalszych etapach procedury inwestycyjnej, a z drugiej strony nie może poddać aktu konkretyzującego bądź odmawiającego konkretyzacji kontroli sądowej (zob. cyt. wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SAB/Gd 124/20).
W tych okolicznościach Sąd uznał, że skarga jest dopuszczalna i podlega merytorycznemu rozpoznaniu.
Wskazać przy tym należy, że bezczynność skarżona na podstawie art. 101a ust. 1 u.s.g. nie jest bezczynnością lub przewlekłym prowadzeniem postępowania w rozumieniu przepisów p.p.s.a. i nie ma do nich zastosowania przepis art. 149 p.p.s.a., co potwierdza orzecznictwo sądów administracyjnych (por. wyrok NSA z dnia 13 listopada 2019 r., II OSK 2639/19, lex nr 2778543). W takiej sytuacji mamy do czynienia bowiem z niewykonaniem czynności nakazanych prawem przez organ, czyli gdy organ gminy nie podejmuje nakazanej prawem czynności w ogóle albo gdy dochodzi do zaniechania jej wykonywania. Ze względu na zawarte w art. 101a u.s.g. odesłanie do art. 101 u.s.g. powinna to być czynność z zakresu administracji publicznej. Jak podnosi się w orzecznictwie sądów administracyjnych, w pojęciu "czynności nakazanych prawem" mieści się działalność uchwałodawcza organów samorządu gminnego "nakazana prawem" (zob. wyrok NSA z dnia 19 września 2013r., sygn.. akt II OSK 1591/13, lex nr 1559437).
Skarga z art. 101a u.s.g. może wobec tego dotyczyć także zaniechania działalności uchwałodawczej przez radę gminy (w tym niewydania aktu) w takim zakresie, w jakim przepisy prawa nakładają na organ stanowiący gminy obowiązek podjęcia uchwały.
Zgodnie z art. 7 ust. 1 specustawy mieszkaniowej, w przypadku zamiaru realizacji inwestycji mieszkaniowej inwestor występuje, za pośrednictwem wójta (burmistrza, prezydenta miasta), z wnioskiem o ustalenie lokalizacji inwestycji do właściwej miejscowo rady gminy. Przepis art. 7 ust. 4 specustawy mieszkaniowej stanowi, że rada gminy podejmuje uchwałę o ustaleniu lokalizacji, o której mowa w ust. 1, lub odmowie ustalenia lokalizacji inwestycji w terminie 60 dni od dnia złożenia przez inwestora wniosku, o którym mowa w ust. 1. Rada gminy, podejmując uchwałę, bierze pod uwagę stan zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych na terenie gminy oraz potrzeby i możliwości rozwoju gminy wynikające z ustaleń studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy. Jeżeli uchwała o ustaleniu lokalizacji, o której mowa w ust. 1, nie może być podjęta w terminie określonym w ust. 4, przewodniczący rady gminy jest obowiązany w tym terminie powiadomić inwestora, podając powody opóźnienia oraz wskazując nowy termin podjęcia uchwały, nie dłuższy jednak niż 30 dni od dnia upływu terminu, o którym mowa w ust. 4 (art. 7 ust. 5 specustawy mieszkaniowej).
Z powyższego przepisu wyraźnie wynika obowiązek podjęcia przez radę gminy uchwały kończącej procedurę rozpoznawania wniosku inwestora o ustalenie lokalizacji inwestycji mieszkaniowej. Wszczęta przez inwestora procedura musi zakończyć się aktem stosowania prawa administracyjnego. Uchwała ta powinna alternatywnie: ustalać lokalizację wnioskowanej inwestycji mieszkaniowej lub odmówić ustalenia lokalizacji takiej inwestycji. Organ ma obowiązek podjąć jedną z dwóch przewidzianych we wskazanym przepisie uchwał (zob. wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SAB/Gd 124/20).
Istnienie po stronie rady kategorycznego obowiązku podjęcia uchwały w sprawie lokalizacji inwestycji na wniosek inwestora (art. 7 ust. 4 specustawy) oznacza, że bez względu na treść projektu uchwały przedłożonego przez organ wykonawczy gminy, rada gminy ma obowiązek podjąć uchwałę o ustaleniu lokalizacji inwestycji lub o odmowie ustalenia lokalizacji. Podjęcie powyższej uchwały należy do wyłącznej kompetencji rady gminy (art. 7 ust. 4 specustawy), czego organ ten dokonuje samodzielnie. W opinii Sądu, rada nie jest związana projektem uchwały przedłożonej przez organ wykonawczy i ma prawo do decydowania o treści uchwały według własnego uznania. Przepis art. 7 ust. 4 specustawy stanowi wprost "rada gminy podejmuje uchwałę o ustaleniu lokalizacji, o której mowa w ust. 1, lub odmowie ustalenia lokalizacji", a nie wyłącznie poddaje pod głosowanie projekt wójta (burmistrza, prezydenta miasta), jak miało to miejsce w niniejszej sprawie.
Wpływ wójta (burmistrza, prezydenta miasta) w tym zakresie ma znaczenie pomocnicze i niedecydujące (analiza wymogów formalnych, uzupełnienie braków, upublicznienie wniosku wraz z dokumentami, gromadzenie uwag, kierowanie do opinii, występowanie o uzgodnienia, przedłożenie projektu uchwały radzie wraz z dokumentacją, przekazanie uchwały inwestorowi). Czynności wójta (burmistrza, prezydenta miasta) w powyższej procedurze uchwałodawczej nie mają znaczenia samoistnego, lecz stanowią składnik tej procedury i mają znaczenie formalne, przygotowawcze dla organu uchwałodawczego. To rada gminy decyduje o sposobie rozstrzygnięcia wniosku inwestora. Kompetencja organu wykonawczego gminy, określona w art. 7 ust. 17 specustawy mieszkaniowej, polegająca na przedłożeniu radzie gminy projektu uchwały, o której mowa w ust. 4, wraz z opiniami i uwagami oraz wynikiem dokonanych uzgodnień, ma wyłącznie charakter formalny, niewiążącej propozycji, którą procedować winna rada gminy w ramach przysługującego jej władztwa planistycznego (zob. wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SAB/Gd 124/20). To rada gminy ma wyłączną kompetencję do decydowania o sposobie rozpoznania wniosku inwestora, biorąc pod uwagę stan zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych na terenie gminy oraz potrzeby, możliwości rozwoju gminy wynikające z ustaleń studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy, niewiążące opinie i uzgodnienia organów wyspecjalizowanych oraz stanowisko społeczności lokalnej wobec inwestycji wynikające z wniesionych uwag. Podejmowanie przez radę gminy uchwał na podstawie art. 7 ust. 4 specustawy mieszkaniowej zakwalifikowano w orzecznictwie sądowym do jednej z form wykonywania przez radę gminy władztwa planistycznego (zob. wyrok NSA z dnia 14 października 2020 r., II OSK 3942/19, dostępny na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Powyższe oznacza, że pomimo tego, że ustawodawca zdecydował się na przyjęcie rozwiązań upraszczających i usprawniających procedury administracyjne związane z realizacją inwestycji mieszkaniowych oraz inwestycji towarzyszących, to nie pozbawił i nie ograniczył jednocześnie władztwa planistycznego gminy, które rada winna realizować. Specustawa mieszkaniowa nie stanowi instrumentu, który ma służyć inwestorom do przymuszenia gminy do ustalenia lokalizacji tych inwestycji. Rada gminy bowiem, jeśli są spełnione przesłanki z art. 5 ust. 3 i art. 7 ust. 4 specustawy mieszkaniowej, winna podjąć uchwałę o ustaleniu lokalizacji lub odmowie ustalenia lokalizacji inwestycji.
Sąd stoi na stanowisku, że taka sytuacja, w której rada gminy (miejska) nie podejmuje żadnej uchwały w procedurze rozpoznawania wniosku inwestora o ustalenie lokalizacji inwestycji mieszkaniowej, należy uznać za niewykonanie czynności nakazanych prawem, o których mowa w art. 101a ust. 1 u.s.g. Specustawa mieszkaniowa bowiem wyraźnie określa dwojaki sposób zakończenia postępowania w sprawie lokalizacji inwestycji mieszkaniowej, tj. podjęcie uchwały o ustaleniu lokalizacji inwestycji mieszkaniowej bądź o odmowie ustalenia lokalizacji takiej inwestycji. Kontrolowany w niniejszej sprawie stan "nieprzegłosowania" uchwały pozytywnej w dniu 17 lutego 2021 r., a potem negatywnej w dniu 7 kwietnia 2021 r., jako nieprzewidziany przez ustawę nie może być uznany za dopuszczalne zakończenie procedury - bez wydania jednoznacznego rozstrzygnięcia z uzasadnieniem.
Brak podjęcia uchwały w trybie art. 7 ust. 4 specustawy mieszkaniowej z jednej strony narusza wskazany przepis, stanowiąc o bezczynności prawotwórczej organu gminy, a jednocześnie narusza interes prawny inwestora, który chcąc skorzystać z regulacji specustawy, nie tylko nie uzyskał władczej konkretyzacji swoich praw i obowiązków, ale również nie wydano mu aktu odmawiającego takiej konkretyzacji ze stosownym uzasadnieniem, co umożliwiłoby kontrolę legalności wydanego aktu. Najważniejsze są bowiem motywy podejmowanych przez organ gminy rozstrzygnięć, na podstawie których można sprawdzić, czy nie podjęto ich w sposób dowolny i arbitralny, czyniąc tym samym zadość konstytucyjnie gwarantowanej zasadzie ochrony zaufania do państwa i prawa, opierającej się na założeniu, że organy władzy publicznej powinny działać w sposób lojalny i uczciwy względem jednostki, budzący w niej poczucie stabilności, pewności i bezpieczeństwa prawnego (zob. wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SAB/Gd 124/20). Bez znaczenia pozostaje zatem to, że Spółka złożyła do organu gminy kolejny wniosek o ustalenie lokalizacji inwestycji mieszkaniowej na działkach objętych wnioskiem, którego dotyczy niniejsza sprawa, zwłaszcza, że nowy wniosek nie dotyczy tożsamej inwestycji.
W ocenie Sądu, rozstrzygając sprawę ze skargi na bezczynność na podstawie art. 101a ust. 1 w zw. z art. 101 ust. 1 u.s.g., Sąd może zobowiązać organ pozostający w opisanej wyżej bezczynności do wykonania czynności nakazanych prawem, bez względu na uprawnienie z art. 101a ust. 2 u.s.g.
W świetle powyższego stwierdzić należy, że w sprawie bezczynności prawotwórczej dotyczącej podjęcia uchwały w sprawie ustalenia lokalizacji inwestycji mieszkaniowej Sąd mógł zobowiązać Radę Miasta do wykonania czynności nakazanych prawem, tj. do podjęcia uchwały ustalającej lokalizację inwestycji lub uchwały o odmowie ustalenia lokalizacji inwestycji mieszkaniowej, skoro nie ma sporu co do tego, że w terminach określonych w art. 7 ust. 4 i 5 specustawy mieszkaniowej Rada nie podjęła ani uchwały ustalającej lokalizację inwestycji mieszkaniowej ani uchwały o odmowie ustalenia lokalizacji wnioskowanej inwestycji.
Stąd Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 3 § 3 p.p.s.a. oraz art. 101a ust. 1 u.s.g. w zw. z art. 101 ust. 1 u.s.g. oraz art. 7 ust. 4 specustawy mieszkaniowej, zobowiązał Radę Miasta do podjęcia uchwały ustalającej lokalizację inwestycji mieszkaniowej lub uchwały o odmowie ustalenia lokalizacji inwestycji mieszkaniowej przy ul. [...] w P. objętej wnioskiem K. Sp. z o.o. z siedzibą w K. z dnia 18 listopada 2020 r., zmodyfikowanym dnia 11 stycznia 2021 r., w terminie jednego miesiąca od dnia zwrotu akt administracyjnych wraz z odpisem prawomocnego wyroku (pkt I wyroku).
Na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd oddalił skargę w pozostałej części (pkt II wyroku) tj. w zakresie żądania skarżącej co do stwierdzenia, że organ dopuścił się bezczynności, która miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, skoro nie mają w tego rodzaju sprawach zastosowania przepisy art. 149 p.p.s.a.
O kosztach postępowania Sąd orzekł (pkt III wyroku) na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a., przyjmując, że składa się na nie wpis sądowy od skargi w wysokości 100 zł, opłata skarbowa od pełnomocnictwa w wysokości 17 zł oraz wynagrodzenie pełnomocnika w wysokości 480 zł, obliczone na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 265).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło