II GSK 451/21

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2021-09-28

Skład orzekający: Krystyna Anna Stec, Gabriela Jyż, Zbigniew Czarnik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy choroba zawodowa może zostać stwierdzona, jeśli czynniki szkodliwe w środowisku pracy nie przekraczały dopuszczalnych norm, a pierwsze objawy choroby pojawiły się po kilku latach od rozpoczęcia pracy?
Ratio decidendi
Choroba zawodowa może zostać stwierdzona nawet wtedy, gdy czynniki szkodliwe w środowisku pracy nie przekraczały dopuszczalnych norm, a pierwsze objawy choroby pojawiły się po kilku latach od rozpoczęcia pracy. Kluczowe jest wykazanie związku przyczynowo-skutkowego między narażeniem zawodowym a stwierdzonym schorzeniem, przy czym nie jest to uzależnione od przestrzegania norm środowiska pracy przez pracodawcę. Orzeczenie lekarskie dotyczące rozpoznania choroby zawodowej jest wiążące dla organu sanitarnego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła stwierdzenia choroby zawodowej u pracownika (A. Cz.) – kontaktowego zapalenia skóry z podrażnienia. Pracownik był zatrudniony u skarżących od 2010 do 2017 roku. Pierwsze symptomy choroby pojawiły się w 2013 roku. Organy administracji stwierdziły chorobę zawodową, uznając związek przyczynowy między warunkami pracy a schorzeniem. Sąd I instancji oddalił skargę, podzielając stanowisko organów. Skarżący wnieśli skargę kasacyjną, zarzucając m.in. naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, twierdząc, że środowisko pracy spełniało normy, a związek przyczynowy nie został prawidłowo wykazany.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Anna Stec Sędzia NSA Gabriela Jyż (spr.) Sędzia NSA Zbigniew Czarnik po rozpoznaniu w dniu 28 września 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej M. G., M. Sz. i Z. Sz. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 28 października 2020 r., sygn. akt II SA/Rz 828/20 w sprawie ze skargi M. G., M. Sz. i Z. Sz. na decyzję Podkarpackiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Rzeszowie z dnia [...] czerwca 2020 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia choroby zawodowej oddala skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z dnia 28 października 2020 r. oddalił skargę M. G., M. Sz. i Z. Sz. na decyzję Podkarpackiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Rzeszowie z dnia [...] czerwca 2020 r. w przedmiocie stwierdzenia choroby zawodowej. Sąd I instancji orzekał w następującym stanie sprawy: Decyzją z dnia [...] marca 2020 r., Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Dębicy, na podstawie art. 5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, art. 2351 i art. 2352 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks Pracy (t. j.: Dz. U. z 2019 r., poz. 1040 ze zm., dalej: k.p.) oraz § 5, § 6 ust. 2 pkt 2 i § 8 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (t. j.: Dz. U. z 2013 r., poz. 1367), stwierdził u A. Cz. chorobę zawodową - choroby skóry: kontaktowe zapalenie skóry z podrażnienia, wymienioną w poz. 18/2 wykazu chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych, wydanego na podstawie art. 237 § 1 pkt. 3-6 i § 11 k.p. W uzasadnieniu organ wskazał, że A. Cz. był zatrudniony od 2001 do 2017 roku w firmie P. H. U. "J." Z. Sz., M. Sz., M. G. s. c. na stanowisku piekarza. Wykonywał czynności przygotowywania foremek i koszyczków do pieczenia, ręcznie porcjował i ważył ciasto, formował ciasto i wkładał do pieca, wyciągał pieczywo z pieca, układał na wózkach, usuwał popiół z paleniska, sprzątał halę produkcyjną. Był narażony na pyły organiczne pochodzenia roślinnego, częste zmiany temperatury, częste moczenie rąk w zimnej wodzie. Badania środowiska pracy wykazywały, że stężenia pyłu całkowitego i respirabilnego kształtowały się poniżej wartości najwyższych dopuszczalnych stężeń (NDS). Organ skazał na orzeczenie lekarskie Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w Rzeszowie z dnia [...] stycznia 2020 r. nr [...] r. o rozpoznaniu u A. Cz. choroby zawodowej. Wobec powyższego organ uznał, że zostały spełnione przesłanki do stwierdzenia choroby zawodowej. Podkarpacki Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny objętą skargą decyzją utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Organ odwoławczy wyjaśnił, że dla wydania pozytywnego rozstrzygnięcia w sprawie o stwierdzeniu choroby zawodowej organ administracji ustalić musi istnienie trzech przesłanek - istnienia narażenia na czynnik chorobotwórczy w środowisku pracy strony; wystąpienia u niej schorzenia medycznego odpowiadającego wykazowi chorób zawodowych; związku między narażeniem zawodowym, a chorobą. O obecności u strony choroby w sensie medycznym przesądza orzeczenie lekarskie. Organ stwierdził, że pracownik skarżących był w środowisku pracy narażony na czynniki szkodliwe. W sprawie potwierdzono również narażenie zawodowe, podczas którego doszło do powstania choroby ujętej w wykazie chorób zawodowych, a która jest związana z tym narażeniem. Biegli Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy nie znaleźli ewentualnych przyczyn pozazawodowych schorzenia. W związku z powyższym zostały spełnione wszystkie przesłanki konieczne do stwierdzenia choroby zawodowej. Sąd I instancji oddalając skargę na tą decyzję za bezsporną okoliczność uznał, że A. Cz. cierpi na chorobę skóry: kontaktowe zapalenie skóry z podrażnienia, wymienioną w poz. 18/2 wykazu chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych. Spornym było natomiast przyjęte przez organy założenie, że istnieje związek przyczynowy pomiędzy występującą u pracownika chorobą, a środowiskiem pracy. Sąd I instancji wskazał, że skarżący nie kwestionowali, że pracownik pracował u nich w okresie od 2010 roku do roku 2017. Pierwsze symptomy wystąpienia choroby zawodowej pojawiły się u niego w roku 2013. Sąd wskazał, że z poz. 18/2 wykazu chorób zawodowych wynika, że okres, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej - kontaktowego zapalenia skóry z podrażnienia - pomimo wcześniejszego zakończenia pracy w narażeniu zawodowym - wynosi 1 miesiąc. Wystąpienie pierwszych objawów chorobowych po upływie trzech lat od rozpoczęcia zatrudnienia pracownika u skarżących, wyłączało zatem możliwość rozważania związku przyczynowego pomiędzy występującą u niego chorobą zawodową, a narażeniem zawodowym w środowisku pracy u wcześniejszych pracodawców. Za również pozostające bez znaczenia dla sprawy Sąd uznał okoliczności świadczące o tym, że występujące w środowisku pracy emisje, siły, radiacje i inne oddziaływania nie przekraczały wartości normatywnych (dopuszczalnych). Wskazał, że stwierdzenie choroby zawodowej nie jest uzależnione od tego, że pracodawca nie przestrzegał norm kształtujących środowisko pracy. Sąd I instancji wskazał w dalszej kolejności, że z wydanego na potrzeby postępowania orzeczenia lekarskiego z dnia [...] stycznia 2020 roku, nr [...] wynikało, że wobec pracownika przeprowadzono postępowanie diagnostyczno-orzecznicze. Przeprowadzono badania laboratoryjne, płatkowe testy skórne na alergeny powietrznopochodne, alergeny pokarmowe i kontaktowe, skorzystano z konsultacji specjalisty z zakresu dermatologii i alergologii. Przeprowadzone badania jednoznacznie wykluczyły czynniki alergizujące. W tym stanie rzeczy, jednostka orzecznicza przyjęła, że sposób wykonywania pracy oraz występujące w środowisku pracy czynniki fizyczne, chemiczne i mechaniczne, z którymi pracownik miał bezpośredni i częsty kontakt doprowadziły w jego mechanizmie nieimmunologicznym do powstania objawów klinicznych. Przyczyną powstania choroby skóry był więc bezpośredni kontakt z czynnikami występującymi w środowisku pracy. Sąd podzielił przy tym stanowisko organów, że przywołane orzeczenie było jasne i spójne. Nie wskazywało na inne ewentualne źródła powstania choroby u pracownika, wyjaśniając jednocześnie w sposób rzeczowy i logiczny, w oparciu o jakie ustalenia i jakie wnioskowania sformułowano ostateczne konkluzje. Powyższe uprawniało w ocenie Sądu I instancji wniosek, że w sprawie wystąpiły wszystkie elementy wymagane do stwierdzenia choroby zawodowej: pracownik pozostawał w narażeniu zawodowym - w środowisku pracy występowały czynniki szkodliwe, nawet jeżeli ich stężenie/natężenie nie przekraczało wartości dopuszczalnych; u pracownika stwierdzono schorzenie kwalifikowane, jako choroba zawodowa - kontaktowe zapalenie skóry z podrażnienia; wykazano związek przyczynowo-skutkowy pomiędzy narażeniem występującym w środowisku pracy, a występującą u pracownika chorobą zawodową. W podstawie prawnej wyroku podano art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., nr 2325 ze zm., dalej: p.p.s.a.). M. G., M. Sz. i Z. Sz., skargą kasacyjną zaskarżyli w całości wyrok Sądu I instancji zarzucając mu: - naruszenie prawa materialnego, tj. rozporządzenia Rady Ministrów 18/2 wykazu chorób zawodowych określonych w zał. do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U.z 2013 r. poz. 1367) poprzez uznanie, iż praca pracownika u skarżących miała wpływ na powstanie stanu choroby, które miało wpływ na zaliczenie do choroby zawodowej a tym samym na wynik sprawy, podczas gdy otoczenie stanowiska pracy spełniało wszystkie przewidziane normy; - na podstawie art. 174 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77, art. 107 kodeksu postępowania administracyjnego, naruszenie przepisów postępowania mający istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na oddaleniu skargi, pomimo, że decyzja będąca przedmiotem zaskarżenia została wydana bez zebrania i rozważenia pełnego materiału dowodowego, co skutkowało błędnym przyjęciem, że środowisko pracy zakładu skarżących miało bezpośredni wpływ na stwierdzenie choroby zawodowej pracownika; - przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, to jest: - art. 7 zasada prawdy obiektywnej, która mówi, iż w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli w związku z art. 77 § 1 k.p.a., który nakłada obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia przez organ całego materiału dowodowego, w sytuacji gdy organ I instancji a później drugiej uchybił tym zasadom opierając się na niekompletnym materiale dowodowym bez uwzględnienia środowiska innych zakładów pracy pracownika, mogących mieć wpływ na powstanie stanu choroby pracownika w tym nie przeprowadzenia przez czynności sprawdzających co do ostatniego miejsca pracy pracownika po 2017 roku, tj. F. O. w D.; - art. 7a.k.p.a Zasada przyjaznej interpretacji przepisów, który mówi, iż jeżeli przedmiotem postępowania administracyjnego jest nałożenie na stronę obowiązku bądź ograniczenie lub odebranie stronie uprawnienia, a w sprawie pozostają wątpliwości co do treści normy prawnej, wątpliwości te są rozstrzygane na korzyść strony, chyba że sprzeciwiają się temu sporne interesy stron albo interesy osób trzecich, na które wynik postępowania ma bezpośredni wpływ poprzez uznanie, poprzez przyjęcie tezy, iż jedyną przyczyną choroby zawodowej u pracownika była klimat pracy w zakładzie skarżących; - art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy przez Podkarpackiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego decyzji Powiatowego Inspektora sanitarnego w Dębicy w sytuacji, w której organ odwoławczy winien uchylić przedmiotową decyzję organu pierwszej instancji i umorzyć postępowanie; - art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez brak stwierdzenia, że skarżona decyzja wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa i ponownego merytorycznego badania sprawy przez organ I instancji; - błąd w ustaleniach faktycznych będących podstawa do wydania decyzji przez organ I instancji i potwierdzonych przez organ Il instancji tj. przyjęcie, iż pracownik A. Cz. pracował w naszym zakładzie od 2001 r do 2017 r gdy w rzeczywistości zakład powstał w 2010 r. uległ likwidacji 29.04.2017 r (dowód : świadectwo pracy pracownika Cz.); - przyjęcie w decyzji organu I instancji, że pan T. K. pracował w zakładzie pracy od 2001 r do 2017 r w firmie P. H. U. ,"J." Z.Sz.. M.Sz., M. G. na stanowisku piekarz w sytuacji gdy zakład o w/w danych powstał dopiero w 2010 r., a osoba o takich danych nigdy nie pracowała w naszej firmie; - błędną ocenę zgromadzonego materiału dowodowego poprzez uznanie, iż warunki pracy w byłym zakładzie pracy pracownika miały związek z powstaniem choroby zawodowej, w sytuacji gdy kontrole i badania przeprowadzone przez laboratorium badawcze L. T. J. J. o nr certyfikacji [...] z dnia [...].11.2007 r oraz wyniki kontroli sanitarnej z dnia [...].06.2014 Nr [...] stwierdziły brak zagrożeń w zakładzie pracy skarżących wydłużając czas kontroli okresowych do dwóch lat. Podnosząc te zarzuty skarżący kasacyjnie wnieśli o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie od organu zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. Podkarpacki Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Rzeszowie, w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ nie a uzasadnionych podstaw. W pierwszej kolejności należy zauważyć, że zgodnie z art. 182 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, gdy strona, która ją wniosła, zrzekła się rozprawy, a pozostałe strony, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia skargi kasacyjnej, nie zażądały przeprowadzenia rozprawy. Wnoszący skargę kasacyjną pełnomocnik skarżących złożył oświadczenie o zrzeczeniu się rozprawy, zaś organ w terminie czternastu dni od doręczenia mu odpisu skargi kasacyjnej nie zażądał przeprowadzenia rozprawy. Wobec tego Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym. Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny (dalej: NSA lub sąd drugiej instancji) rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę przyczyny nieważności postępowania sądowoadministracyjnego określone w art. 183 § 2 p.p.s.a. W rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły okoliczności skutkujące nieważnością postępowania, zatem spełnione zostały warunki do rozpoznania skargi kasacyjnej. Zgodnie z treścią art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na naruszeniu prawa materialnego, które może polegać na błędnej wykładni lub niewłaściwym zastosowaniu albo na naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Skarga kasacyjna w niniejszej sprawie oparta została na obu podstawach kasacyjnych z art. 174 p.p.s.a. W takiej sytuacji sąd drugiej instancji, co do zasady, w pierwszej kolejności odnosi się do podniesionych w tej skardze zarzutów procesowych, a dopiero w dalszej do naruszeń prawa materialnego. Zachowanie takiej kolejności rozpoznawania zarzutów kasacyjnych jest spowodowane tym, że ocena stosowania prawa materialnego może być dokonana dopiero wówczas, gdy zostanie stwierdzone, że stan faktyczny sprawy nie jest sporny albo, że nie został skutecznie zakwestionowany w postępowaniu kasacyjnym. Skarga kasacyjna w tej sprawie nie ma usprawiedliwionych podstaw, dlatego nie mogła prowadzić do uchylenia skarżonego wyroku. W ocenie NSA nietrafne są podniesione w tej skardze zarzuty naruszenia przez Sąd pierwszej instancji przepisów postępowania. Skarga kasacyjna w tym zakresie stawia zarzuty w oparciu o art. 174 pkt 1 lit. c) p.p.s.a, w zw. z art. 7, art. 77 i art. 107 k.p.a., "polegające na oddaleniu skargi, pomimo, że decyzja będąca przedmiotem zaskarżenia została wydana bez zebrania i rozważenia pełnego materiału dowodowego, co skutkowało błędnym przyjęciem, że środowisko pracy zakładu skarżących miało bezpośredni wpływ na stwierdzenie choroby zawodowej pracownika." Po pierwsze zauważyć trzeba, iż w art. 174 p.p.s.a. w punkcie 1 nie ma takiej jednostki redakcyjnej jak litera c), co stanowi o wadliwym wskazaniu przez kasatora przepisu prawa, w oparciu o który formułuje ten zarzut. Dalej trzeba mieć na uwadze, iż zarówno art. 77 k.p.a., jak i art. 107 k.p.a. mają liczne jednostki redakcyjne (paragrafy). Z treści tego zarzutu i jego uzasadnienia nie wynika, które spośród tych jednostek redakcyjnych tychże dwóch artykułów k.p.a. autor skargi kasacyjnej uważa za naruszone przez Sąd I instancji i w jakim zakresie. Dopiero z następnego zarzutu pomieszczonego w petitum skargi kasacyjnej wynika, iż kasator zarzuca WSA naruszenie zasady prawdy obiektywnej z art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. dlatego, że w jego ocenie organ I instancji a później drugiej uchybił zasadom, wynikającym z tych przepisów "opierając się na niekompletnym materiale dowodowym bez uwzględnienia środowiska innych zakładów pracy pracownika, mogących mieć wpływ na powstanie stanu choroby pracownika w tym nie przeprowadzenie czynności sprawdzających co do ostatniego miejsca pracy pracownika po 2017 roku, tj. F. O. w D.." Nadto w kolejnym zarzucie kasator zarzucił Sądowi I instancji naruszenie art. 7a k.p.a., tj. zasady przyjaznej interpretacji przepisów, "który mówi, iż jeżeli przedmiotem postępowania administracyjnego jest nałożenie na stronę obowiązku bądź ograniczenie lub odebranie stronie uprawnienia, a w sprawie pozostają wątpliwości co do treści normy prawnej, wątpliwości te są rozstrzygane na korzyść strony, chyba że sprzeciwiają się temu sporne interesy stron albo interesy osób trzecich, na które wynik postępowania ma bezpośredni wpływ poprzez uznanie, poprzez przyjęcie tezy, iż jedyną przyczyną choroby zawodowej u pracownika była klimat pracy w zakładzie skarżących." Naczelny Sąd Administracyjny nie podzielił tych zarzutów. Wbrew twierdzeniom autora skargi kasacyjnej Sąd I instancji w tej sprawie nie naruszył wskazanych przepisów prawa procesowego w stopniu istotnym, który mógłby mieć wpływ na wynik sprawy. Rację ma WSA wskazując w wyroku, iż: "Skarżący nie kwestionują, że pracownik pracował u nich w okresie od 2010 roku do roku 2017. Pierwsze symptomy wystąpienia choroby zawodowej pojawiły się w roku 2013. W takim układzie bez znaczenia są podnoszone w skardze zarzuty dotyczące wadliwości ustaleń dotyczących zatrudnienia pracownika od roku 2010. Sąd zauważa, że pracownik od roku 2001 do roku 2010 pracował w zakładzie pracy prowadzonym przez jednego z aktualnych wspólników spółki cywilnej będącej ostatnim pracodawcą pracownika – Z. Sz.. W 2010 roku Z. Sz. założył spółkę cywilną z pozostałymi skarżącymi: M. G. i M. Sz.. Pierwsze objawy choroby zawodowej wystąpiły dopiero w roku 2013, a zatem podczas zatrudnienia u ostatniego pracodawcy, przeto warunki i narażenie, jakie występowało u wcześniejszych pracodawców są prawnie irrelewantne. Jak wynika z poz. 18/2 wykazu chorób zawodowych, okres, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej - kontaktowego zapalenia skóry z podrażnienia - pomimo wcześniejszego zakończenia pracy w narażeniu zawodowym wynosi 1 miesiąc. Wystąpienie pierwszych objawów chorobowych po upływie trzech lat od rozpoczęcia zatrudnienia pracownika u skarżących, wyłącza zatem możliwość rozważania związku przyczynowego pomiędzy występującą u niego chorobą zawodową, a narażeniem zawodowym w środowisku pracy u wcześniejszych pracodawców." (s. 6-7 zaskarżonego wyroku WSA). Niewadliwie także Sąd I instancji zaakceptował stanowisko organów, iż argumenty skarżących co do ewentualnego zatrudnienia A. Cz. w F. O. w D., po zakończeniu pracy w ich firmie, pozostają całkowicie pozbawione znaczenia w tej sprawie. Bez znaczenia pozostają także okoliczności świadczącego o tym, że występujące w środowisku pracy emisje, siły, radiacje i inne oddziaływania nie przekraczały wartości normatywnych (dopuszczalnych). Jak zasadnie wskazał Sąd I instancji: "Stwierdzenie choroby zawodowej nie jest uzależnione od tego, że pracodawca nie przestrzegał norm kształtujących środowisko pracy. Nie jest wykluczone powstanie choroby zawodowej w warunkach, w których dopuszczalne normy nie są przekraczane, gdyż znaczenie może mieć także osobnicza wrażliwość na działanie określonego czynnika.(...) Przestrzeganie przez pracodawcę przepisów dotyczących dopuszczalnych najwyższych oddziaływań i zapewnienie pracownikom indywidualnych środków ochrony stanowi okoliczności mające wpływ na ustalenie winy bądź braku winy pracodawcy w powstaniu choroby zawodowej, co nie należy do postępowania administracyjnego w przedmiocie jej ustalenia i nie ma znaczenia dla ustalenia istnienia związku przyczynowego pomiędzy schorzeniem, a warunkami pracy oraz nie jest równoznaczne z tym, że pracownik nie był narażony w środowisku pracy. (...) Z wydanego na potrzeby postępowania orzeczenia lekarskiego z dnia [...] stycznia 2020 roku, nr [...] wynika, że wobec pracownika przeprowadzono postępowanie diagnostyczno-orzecznicze; przeprowadzono badania laboratoryjne, płatkowe testy skórne na alergeny powietrznopochodne, alergeny pokarmowe i kontaktowe, skorzystano z konsultacji specjalisty z zakresu dermatologii i alergologii. Przeprowadzone badania jednoznacznie wykluczyły czynniki alergizujące. Innymi słowy, organizm pracownika nie wykazywał chorobowego braku odporności na czynniki alergizujące – pracownik nie jest alergikiem. W tym stanie rzeczy, jednostka orzecznicza przyjęła, że sposób wykonywania pracy oraz występujące w środowisku pracy czynniki fizyczne, chemiczne i mechaniczne, z którymi pracownik miał bezpośredni i częsty kontakt doprowadziły w jego mechanizmie nieimmunologicznym do powstania objawów klinicznych. Przyczyną powstania choroby skóry był więc bezpośredni kontakt z czynnikami występującymi w środowisku pracy." (s. 7-8 uzasadnienia zaskarżonego wyroku WSA). Jak słusznie wskazał Sąd I instancji skarżący, mając możliwość zakwestionowania orzeczenia jednostki orzeczniczej I stopnia poprzez wniesienie odwołania do jednostki orzeczniczej II stopnia, nie skorzystali z takiego uprawnienia, choć byli o takim uprawnieniu prawidłowo pouczeni. Rację na WSA wskazując na orzecznictwo sądowe, iż każde orzeczenie lekarskie dotyczące rozpoznania choroby zawodowej jest opinią kwalifikowaną, bez której organ sanitarny nie może dokonać we własnym zakresie rozpoznania choroby i ustalenia, czy mieści się ona w wykazie chorób zawodowych. Organ jest więc takim orzeczeniem związany i nie ma prawa do dokonania samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej, prowadzącej do rozpoznania odmiennego schorzenia (por.: wyrok NSA z dnia 9 stycznia 2020 r., sygn. II OSK 395/18; wyrok NSA z dnia 10 grudnia 2019 r., sygn. akt II OSK 221/18; wyrok NSA z dnia 10 stycznia 2020 r., sygn. akt II OSK 398/18). Niewadliwie także WSA uznał za organami administracji, iż wskazanie w uzasadnieniu decyzji organu I instancji danych personalnych T. K. było oczywistą omyłką, która zresztą nie została powielona przez organ II instancji, a zatem nie ulega wątpliwości, iż całość postępowania organów w tej sprawie i wydane decyzje dotyczyły A. Cz.. Za niezasadne zatem w świetle przywołanych wyżej faktów i ich oceny trzeba uznać także zarzuty skargi kasacyjnej naruszenia przez Sąd I instancji art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy przez Podkarpackiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego decyzji Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Dębicy w sytuacji, w której organ odwoławczy, zdaniem kasatora, winien uchylić przedmiotową decyzję organu pierwszej instancji i umorzyć postępowanie, a także naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Odnosząc się do pomieszczonych w skardze kasacyjnej zarzutów naruszenia przez Sąd I instancji przepisów prawa materialnego, tj. "rozporządzenia Rady Ministrów 18/2 wykazu chorób zawodowych określonych w zał. do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U.z 2013 r. poz. 1367) poprzez uznanie, iż praca pracownika u skarżących miała wpływ na powstanie stanu choroby, które miało wpływ na zaliczenie do choroby zawodowej a tym samym na wynik sprawy, podczas gdy otoczenie stanowiska pracy spełniało wszystkie przewidziane normy", Naczelny Sąd Administracyjny ich nie podzielił, z przyczyn wskazanych wyżej. Słusznie Sąd I instancji stwierdził, iż w niniejszej sprawie, na podstawie przeprowadzonego prawidłowo postępowania dowodowego, uprawniony jest wniosek, że w sprawie wystąpiły wszystkie elementy normatywne wymagane do stwierdzenia choroby zawodowej: pracownik pozostawał w narażeniu zawodowym (w środowisku pracy w firmie skarżących występowały czynniki szkodliwe, nawet jeżeli ich stężenie/natężenie nie przekraczało wartości dopuszczalnych), u pracownika stwierdzono schorzenie kwalifikowane, jako choroba zawodowa (kontaktowe zapalenie skóry z podrażnienia), wykazano związek przyczynowo-skutkowy pomiędzy narażeniem występującym w środowisku pracy, a występującą u pracownika chorobą zawodową. Z tych wszystkich powodów i ze względu na treść art. 184 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło