III SA/Gl 78/21
WyrokWSA w Gliwicach2021-03-30
Skład orzekający: Barbara Orzepowska-Kyć, Barbara Brandys-Kmiecik, Marzanna Sałuda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy określająca wysokość stypendiów sportowych w formie "widełek" kwotowych oraz rozszerzająca krąg wnioskodawców o kluby sportowe, stanowi istotne naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem jej nieważności?Ratio decidendi
Uchwała rady gminy określająca wysokość stypendiów sportowych w formie "widełek" kwotowych, bez wskazania precyzyjnych kryteriów indywidualizacji świadczenia, stanowi istotne naruszenie prawa, ponieważ przekracza zakres upoważnienia ustawowego. Podobnie, rozszerzenie kręgu podmiotów uprawnionych do złożenia wniosku o stypendium o kluby sportowe, gdy ustawa przewiduje jedynie możliwość wnioskowania przez osoby fizyczne lub ich przedstawicieli, jest niezgodne z prawem. Oba te naruszenia, ze względu na ich charakter i wpływ na całość regulacji, uzasadniają stwierdzenie nieważności uchwały w całości.Stan faktyczny
Gmina Piekary Śląskie zaskarżyła rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Śląskiego, które stwierdziło nieważność uchwały Rady Miasta w sprawie stypendiów sportowych. Wojewoda uznał, że uchwała narusza prawo poprzez nieprecyzyjne określenie wysokości stypendiów (w formie "widełek" kwotowych) oraz rozszerzenie kręgu wnioskodawców o kluby sportowe. Gmina zarzuciła Wojewodzie błędną wykładnię przepisów ustawy o sporcie i podniosła, że określenie górnej granicy stypendium nie jest subdelegacją kompetencji, a wymóg podania numeru telefonu i adresu e-mail we wniosku ma charakter drugorzędny.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Gminy Piekary Śląskie.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Orzepowska-Kyć Sędziowie Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik (spr.) Sędzia WSA Marzanna Sałuda po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 30 marca 2021 r. sprawy ze skargi Gminy Piekary Śląskie na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Śląskiego z dnia 2 grudnia 2020 r. nr NPII.4131.1.967.2020 w przedmiocie uchwały rady gminy w kwestii stypendiów sportowych oddala skargę.
Zaskarżonym rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia 2 grudnia 2020r. o nr NPII.4131.1.967.2020, działając na podstawie art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2020 r. poz. 713 ze zm.; dalej u.s.g.), Wojewoda Śląski stwierdził nieważność uchwały Nr XXVII/312/20 Rady Miasta Piekary Śląskie z dnia 29 października 2020 r. w sprawie szczegółowych zasad, trybu przyznawania i pozbawiania oraz rodzaju i wysokości stypendiów sportowych, w całości, jako sprzecznej z art. 31 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 25 czerwca 2010 roku o sporcie (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1133).
W uzasadnieniu wskazał, że na sesji w dniu 29 października 2020 r. Rada Miasta Piekary Śląskie podjęła uchwałę Nr XXVII/312/20 w sprawie szczegółowych zasad, trybu przyznawania i pozbawiania oraz rodzaju i wysokości stypendiów sportowych; podstawę prawną uchwały Rada Miasta wskazała przepisy art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy o samorządzie gminnym oraz art. 31 ust. 1 i 3 ustawy o sporcie; uchwała została doręczona organowi nadzoru w dniu 2 listopada 2020 r.
W toku oceny legalności przedmiotowej uchwały organ nadzoru stwierdził, iż uchwała podjęta została z istotnym naruszeniem prawa. Wskazując na przepis art. 31 ust. 3 ustawy, zgodnie z którym organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego określa, w drodze uchwały, szczegółowe zasady, tryb przyznawania i pozbawiania oraz rodzaje i wysokość stypendiów sportowych, nagród i wyróżnień, o których mowa w ust. 1 i 2, biorąc pod uwagę znaczenie danego sportu dla tej jednostki samorządu terytorialnego oraz osiągnięty wynik sportowy – organ nadzoru podkreślił, że organ wykonujący kompetencję prawodawcy zawartą w upoważnieniu ustawowym, jest obowiązany działać ściśle w granicach tego upoważnienia. Za wypełnienie delegacji ustawowej w zakresie określenia wysokości stypendiów sportowych nie można uznać treści § 7 ust. 2 uchwały, zgodnie z którym Biorąc pod uwagę znaczenie danego sportu dla Miasta Piekary Śląskie oraz osiągnięty wynik sportowy, ustala się następujące rodzaje stypendiów sportowych oraz wysokości miesięcznych rat tych stypendiów dla poszczególnych zawodników:
1) za udział w rozgrywkach na szczeblu międzynarodowym oraz najwyższej Masy rozgrywek ligowych - od 300 zł do 2 500 zł;
2) za udział w rozgrywkach na szczeblu poniżej najwyższej klasy rozgrywek ligowych - od 200 zł do 2 000 zł;
2) za zdobycie medalu na igrzyskach olimpijskich, mistrzostwach świata lub Europy - od 500 zł do 2 500 zł;
3) za zdobycie medalu w mistrzostwach Polski organizowanych przez właściwy w danej dyscyplinie sportu polski związek sportowy - od 200 zł do 2 000 zł;
4) za zdobycie medalu w ogólnopolskiej olimpiadzie młodzieży - od 200 do 1 000 zł.
Dalej powołując się na orzecznictwo i art. 31 ust. 3 ustawy zaakcentował, że wysokość stypendiów powinna zostać określona w taki sposób, by mogła być możliwa do ustalenia przez każdego adresata tej uchwały; wysokość stypendiów powinna zostać określona precyzyjnie w uchwale przez wskazanie kwoty, jaką otrzyma osoba uprawniona za swoje osiągnięcia, bądź przez określenie sposobu jej wyliczenia. Jednakże wartości, które posłużą temu wyliczeniu muszą być możliwe do ustalenia przez adresata tej uchwały na każdym etapie jej obowiązywania i stosowania. Wskazał także, że nieprawidłowe unormowanie w powyższym zakresie (brak kryteriów różnicowania wysokości), subdelegujące w istocie kompetencję rady w tym zakresie na Komisję Stypendialną (§ 9 ust. 10 uchwały), pozbawia uchwałę jej elementów obligatoryjnych, co powoduje konieczność stwierdzenia jej nieważności w całości.
Nadto zastrzeżenia organu nadzoru budzi także § 11 uchwały tj.: przyznanie, nieprzyznanie oraz pozbawienie stypendium sportowego następuje w drodze decyzji administracyjnej Prezydenta Miasta Piekary Śląskie i nieprawidłowość unormowania § 9 ust. 1 uchwały formułującego katalog podmiotów uprawnionych do złożenia wniosku o przyznanie stypendium sportowego. W ocenie organu nadzoru unormowanie to, rozszerzające krąg uprawnionych do złożenia wniosku o takie podmioty jak: klub (stowarzyszenie) sportowe, którego zawodnik jest członkiem, w sposób istotny narusza art. 28 K.p.a.
Zdaniem organu nadzoru podanie we wniosku określonym w załączniku do uchwały nr telefonu i adresu e-mail wnioskodawcy nie jest niezbędne do przyznania wnioskowanego stypendium. Mogą to być jedynie informacje dodatkowe, dobrowolnie przez wnioskodawcę podane, a nie - jak to wskazano we wniosku, obligatoryjne elementy wniosku o przyznanie stypendium sportowego – co jest sprzeczne z art. 31 ust. 3 ustawy.
W konkluzji więc opierając się o przepis art. 91 ust. 1 u.s.g., iż uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne organ nadzoru stwierdził, że uchwała została podjęta z istotnym naruszeniem obowiązującego prawa, co czyni stwierdzenie jej nieważności uzasadnionym i koniecznym.
Kwestionując powyższe rozstrzygnięcie Gmina wniosła o jego uchylenie w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania. Zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, a to art. 31 ust. 1 i 3 ustawy o sporcie poprzez błędną wykładnie powyższych przepisów, polegającą na nieprawidłowym i sprzecznym z treścią powołanych norm prawnych uznaniu, że Rada Miasta Piekary Śląskie podejmując uchwałę nr XXVII/312/20:
1. w związku z ustaleniem w § 7 ust. 2 uchwały rodzajów i wysokości stypendiów sportowych w sposób wymagający dookreślenia ich wysokości w drodze indywidualnej decyzji - nie wypełniła w całości delegacji ustawowej, co powinno być traktowane jako istotne naruszenie prawa, skutkujące nieważnością uchwały;
2. w związku z określeniem w uchwale szczegółowych wymogów ubiegania się o stypendium sportowe, tj. określenia w § 9 ust. 1 uchwały jako podmiotów uprawnionych do złożenia wniosku o przyznanie stypendium sportowego, takich podmiotów jak: klub (stowarzyszenie) sportowe, którego zawodnik jest członkiem, wprowadzenia we wzorze wniosku określonym w załączniku do uchwały wymogu wpisania nr telefonu i adres e-mail wnioskodawcy - przekroczyła zakres delegacji ustawowej, co powinno być traktowane jako naruszenie prawa, nie skutkujące jednak nieważnością uchwały.
W uzasadnieniu skarżąca, odnosząc się do zarzutów zawartych w rozstrzygnięciu nadzorczym, wskazała, że kwestie zakresu obowiązków i uprawnień rady gminy wynikających z treści przepisu art. 31 ust. 1 i 3 ustawy o sporcie były przedmiotem rozważań podjętych przez Naczelny Sąd Administracyjny, który w tych rozstrzygnięciach wskazuje, że Sąd ten inaczej interpretuje zakres kompetencji przysługujących organom gminy w zakresie ustalania m. in. wysokości nagród i stypendiów sportowych tj.:, że postanowienie określające, jakie stypendium czy nagrodę może uzyskać dany zawodnik, osiągając określony wynik sportowy należy do sfery wykonania uchwały i nie można oczekiwać od rady gminy tego typu konkretnych postanowień; określenie górnej granicy stypendium, jak i nagrody nie oznacza, że rada przekazała swoje kompetencje stanowiące organowi wykonawczemu gminy. Tożsamy pogłąd prawny sformułował także Naczełny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 19 marca 2019 r., I OSK 1222/17: "określenie w akcie stosowania prawa wysokości nagrody czy stypendium przez organ uprawniony do podjęcia takiego aktu nie jest wyrazem subdelegacji kompetencji w zakresie określenia wysokości stypendium. Również postępowanie dotyczące przyznania nagrody uregulowane uchwalą, której podstawę stanowi art. 31 ustawy o sporcie, wykazuje cechy swoiste, które nie pozwalają na utożsamienie decyzji wydawanej przez Prezydenta Miasta w oparciu o uchwałę, z decyzją administracyjnej w rozumieniu art. 104 k.p.a."
Dalej skarżąca zakwestionowała zarzut organu nadzoru, dotyczący tego, że wprowadzony we wniosku określonjmi w załączniku do Uchwały wymóg wpisania nr telefonu i adresu e-mail wnioskodawcy, jest sprzeczny z art. 31 ust. 3 ustawy o sporcie – wskazując, że zarzut ten dotyczy kwestii o charakterze drugorzędnym i nawet uznanie, że w sposób istotny narusza on prawo, nie powoduje skutku w postaci stwierdzenia nieważności aktu prawa miejscowego w całości. Może uzasadniać co najwyżej stwierdzenie nieważności powyższego załącznika do uchwały w części dotyczącej podania we wniosku nr telefonu i adresu e-mail wnioskodawcy, co jednak nie stanowi przeszkody, aby akt prawa miejscowego mógł być stosowany bez wspomnianych zapisów.
Na zakończenie podkreślono, że prawne uwarunkowania należy uwzględniać przy wytyczaniu granic samodzielności jednostek samorządowych w zakresie stanowienia prawa miejscowego.
W odpowiedzi na skargę organ nadzoru wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej i w całości podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonym rozstrzygnięciuSKO wordsk.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle art. 3 § 2 punkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej w skrócie jako "p.p.s.a."), sądy administracyjne właściwe są do kontroli zgodności z prawem uchwał organów jednostek samorządu terytorialnego oraz aktów organów administracji rządowej stanowiących przepisy prawa miejscowego. Sąd administracyjny nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi (vide: art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Zgodnie z art. 91 ust. 1 w zw. z ust. 4 u.s.g. tylko istotne naruszenie prawa powoduje konieczność stwierdzenia przez organ nadzoru nieważności uchwały organu gminy. Istotne naruszenie prawa ma miejsce wówczas, gdy uchwała pozostaje w sprzeczności z normą prawną, która jest oczywista i wynika wprost z treści przepisu prawa. Obowiązek wykazania tego kwalifikowanego naruszenia prawa spoczywa na organie nadzoru. Sądowej ocenie pod względem zgodności z prawem podlega rozstrzygnięcie nadzorcze z jego uzasadnieniem, czyli tym uzasadnieniem, które jest w nim przedstawione. Te bowiem motywy legły u podstaw rozstrzygnięcia i Sąd nie bierze pod uwagę innych, przedstawianych w pismach procesowych.
Istota sporu w sprawie sprowadza się do prawidłowości stanowiska organu nadzoru, który stwierdził nieważność uchwały Rady Miasta wobec jej postanowień wskazujących nieprecyzyjnie kryteria wysokości stypendiów; rozszerzających krąg wnioskodawców stypendium także na kluby (stowarzyszenie) sportowe, którego zawodnik jest członkiem; bezpodstawne żądanie podanie we wniosku określonym w załączniku do uchwały nr telefonu i adresu e-mail wnioskodawcy co nie jest niezbędne do przyznania wnioskowanego stypendium. Źródło tego sporu tkwi w odmiennej interpretacji granic ustawowego upoważnia do stanowienia przez organ uchwałodawczy jednostki samorządu terytorialnego aktów prawa miejscowego, autonomii rady gminy i zakresu jej kompetencji do ustalania wysokości nagród i stypendiów sportowych.
Zdaniem skarżącego ustanawianie i przyznawanie stypendiów za osiągnięcia sportowe stanowi jedną z form wspierania rozwoju sportu na terenie danej gminy; jednostkom samorządu terytorialnego przyznano kompetencje do określenia procedury związanej z przyznaniem stypendium; określenie w akcie wysokości nagrody czy stypendium w formie widełek kwot nie jest tożsame z subdelegacją kompetencji w zakresie określenia wysokości stipendium na organ wykonawczy gminy, którego rozstrzygnięcie nie ma charakteru decyzji administarcyjnej w rozumieniu K.p.a.; wymóg wpisania nr telefonu i adresu e-mail wnioskodawcy nie ma charakteru istotnego naruszenia prawa.
Rozpoznając tak zarysowany spór na wstępie należy, zgodnie z przepisem art. 31 ust. 1 ustawy o sporcie, wskazać na uprawnienie jednostki samorządu terytorialnego do ustanowienia i finansowania m.in. stypendiów sportowych dla osób fizycznych za osiągnięte wyniki sportowe. Z przepisu tego wynikają ustawowe kryteria przyznawania stypendiów sportowych, tj. krąg podmiotowy, obejmujący każdą osobę fizyczną, oraz osiągane wyniki sportowe. Oznacza to, że zakres podmiotowy stypendium sportowego został ustawowo uregulowany i nie jest dopuszczalne jego modyfikowanie przez organ stanowiący gminy w drodze uchwały podjętej na podstawie art. 31 ust. 3 ustawy o sporcie. Zakres ten, wbrew stanowisku skarżącej Gminy, obejmuje zważywszy na art. 1 ust. 1 u.s.g. każdego mieszkańca danej gminy, osiągającego wyniki sportowe, bowiem tylko mieszkańcy gminy tworzą z mocy prawa wspólnotę samorządową. A zatem potencjalnymi beneficjentami stypendium sportowego są wszyscy mieszkańcy danej gminy, o ile osiągają wyniki sportowe. (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 30 czerwca 2016r., III SA/Gd 303/16; NSA z 5 lipca 2017r., I GSK 2776/15). I oni też lub ich ustawowi przedstawiciele mają wyłączne prawo do wnioskowania o dane stypendium. Zatem zasadne było zakwestionowanie przez organ nadzoru ujętego w kontrolowanym akcie klubu sportowego jako ewentualnego wnioskodawcy.
Odnosząc się do zarzutu dot. określenia wysokości świadczenia to wskazać należy, że na mocy z art. 31 ust. 3 ustawy o sporcie regulującym upoważnienie do wydania aktu prawa miejscowego - organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego określa, w drodze uchwały, szczegółowe zasady, tryb przyznawania i pozbawiania oraz rodzaj i wysokość m.in. stypendiów sportowych, biorąc pod uwagę znaczenie danego sportu dla tej jednostki samorządu terytorialnego oraz osiągnięty wynik sportowy. Przepis ten – z uwagi na podustawowy i wykonawczy charakter aktów prawa miejscowego - podlega ścisłej wykładni językowej (por. wyrok TK z dnia 25 maja 1998r., sygn. U 19/97, OTK ZU nr 4/1998r., poz. 48, s. 262). Akty prawa miejscowego, będące w rozumieniu art. 87 ust. 2 i art. 94 Konstytucji aktami wykonawczymi do ustawy, na podstawie której zostały wydane, muszą być zakotwiczone w reżimie upoważnienia ustawowego i w całości go wypełniać. Organ wykonujący kompetencję prawodawczą zawartą w upoważnieniu ustawowym jest zatem obowiązany działać ściśle w granicach tego upoważnienia. Nie jest upoważniony ani do regulowania tego, co zostało już uregulowane ustawowo, ani też do wychodzenia poza zakres upoważnienia ustawowego. Przyznana organom jednostek samorządu terytorialnego samodzielność prawotwórcza nie oznacza autonomii. Swoboda prawotwórcza tych organów jest bowiem ograniczona przez wykonawczy charakter aktu prawa miejscowego, cele i sens upoważnienia ustawowego.
Zatem stwierdzić należy, że ustawodawca w art. 31 ustawy o sporcie jednoznacznie postanowił, że jednostki samorządu terytorialnego mogą ustanawiać i finansować okresowe stypendia sportowe oraz nagrody i wyróżnienia dla osób fizycznych za osiągnięte wyniki sportowe (ust. 1). Stypendia lub nagrody dla trenerów prowadzących szkolenie zawodników osiągających wysokie wyniki sportowe w międzynarodowym współzawodnictwie sportowym lub w krajowym współ-zawodnictwie sportowym mogą być przyznawane przez jednostki samorządu terytorialnego i finansowane z budżetu tych jednostek (syt. 2). Natomiast w ust. 3 upoważnił organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego do określenia, w drodze uchwały, szczegółowych zasady, trybu przyznawania i pozbawiania oraz rodzaji i wysokości stypendiów sportowych, nagród i wyróżnień, o których mowa w ust. 1 i 2, biorąc pod uwagę znaczenie danego sportu dla tej jednostki samorządu terytorialnego oraz osiągnięty wynik sportowy.
Należy w tym miejscu wskazać, że przepis delegacyjny, o którym mowa znajduje się w Rozdziale 6 ustawy, zatytułowanym "Wspieranie sportu przez organy władzy publicznej". Działalność w zakresie tworzenia warunków sprzyjających rozwojowi sportu stanowi zadanie własne jednostek samorządu terytorialnego (art. 27 u.s.) i może ono przybierać różne formy, począwszy od podjęcia uchwały w przedmiocie warunków i trybu finansowania tego zadania, o czym mowa a art. 27 ust. 2 ustawy o sporcie, poprzez przekazanie dotacji celowej z budżetu jednostki na finansowanie działalności klubu sportowego, na ustanawianiu i finansowaniu okresowych stypendiów sportowych dla osób fizycznych, o których mowa w art. 31 ust. 1 ustawy o sporcie, trenerów zawodników osiągających wysokie wyniki sportowe (art. 31 ust. 2 u.s.) kończąc. Przepisy rozdziału 6 ustawy o sporcie w art. 29 i nast. przewidują także zasady finansowania organizowania i uprawiania sportu przez organy centralne. Przepis art. 31 ust. 1 ustawy o sporcie przewiduje możliwość przyznania stypendium, nagrody lub wyróżnienia za osiągnięte wyniki sportowe, a w ust. 3 sformułowano kryteria, które muszą zostać wzięte pod uwagę przy ustalaniu zasad oraz trybu przyznawania i pozbawiania, a także określenia rodzajów i wysokości stypendiów sportowych, nagród i wyróżnień. Ustawa o samorządzie gminnym w art. 40 ust. 1 stanowi, że na podstawie upoważnień ustawowych gminie przysługuje prawo stanowienia aktów prawa miejscowego obowiązujących na obszarze gminy. Zatem unieważniona przez organ nadzoru uchwała stanowi akt prawa miejscowego w rozumieniu art. 87 ust. 2 i art. 94 Konstytucji RP. Jest aktem wykonawczym w stosunku do prawa ustawowego, na podstawie którego została wydana, nie może wykraczać poza zakres zawartego w tej ustawie upoważnienia ustawowego, ale go w pełni realizować; samodzielność prawotwórcza nie oznacza autonomii. Tym samym przepis prawny winien być skonstruowany poprawnie z punktu widzenia językowego i logicznego - dopiero spełnienie tego warunku podstawowego pozwala na jego ocenę w aspekcie pozostałych kryteriów. Wymóg jasności oznacza nakaz tworzenia przepisów klarownych i zrozumiałych dla ich adresatów, którzy od racjonalnego ustawodawcy oczekiwać mogą stanowienia norm prawnych niebudzących wątpliwości co do treści nakładanych obowiązków i przyznawanych praw. Związana z jasnością precyzja przepisu winna przejawiać się w konkretności nakładanych obowiązków i przyznawanych praw tak, by ich treść była oczywista i pozwalała na wyegzekwowanie (wyrok z dnia 21 marca 2001 r., sygn. K 24/00; publ. OTK ZU nr 3/2001, poz. 51, s. 312). Stanowienie przepisów niejasnych i wieloznacznych jest naruszeniem Konstytucji.
Odwołując się do powyższego należy skonstatować, że przepisy prawa miejscowego stanowione na podstawie upoważnienia ustawowego muszą być sformułowane w sposób precyzyjny i czytelny. Adresat takiego przepisu powinien wiedzieć, w jaki sposób ma się zachować, bądź jakie uprawnienia na mocy tego przepisu mu przysługują. Z kolei organ stosujący przepis musi wiedzieć w jaki sposób go zinterpretować. Przepisy o niedookreślonej (niewystarczająco określonej) lub niezrozumiałej treści należy uznać za sprzeczne z wynikającą z art. 2 Konstytucji RP zasadą poprawnej legislacji (zob. w tej materii: wyroki Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 grudnia 2002 r., sygn. akt U 3/02; publ. OTK Z.U. 2002 / 7A / 95 oraz z dnia 13 września 2005 r., sygn. akt K 38/04; publ.OTK Z.U. 2005 / 8A / 92).
W ocenie Sądu sporna uchwała nie spełnia tak rozumianych wymogów poprawnej legislacji bowiem nieprawidłowo uregulowano także (oprócz katalogu wnioskodawców) wysokość przyznawania określonych w niej świadczeń. Używanie w treści uchwały pojęć nieostrych - "widełek" kwotowych czyli ocennych (zob. § 7 ust. 2 pkt 1 - 5) nie może być uznane za zgodne z prawem w sytuacji, gdy w danym akcie prawnym nie określono żadnych innych, bardziej szczegółowych, kryteriów pozwalających na stwierdzenie, co w danym przypadku może zostać uznane za uzasadniające daną kwotę w obrębie ustanowionej granicy "widełek". Zatem określenie wysokości świadczeń przyznawanych na podstawie uchwały wydanej w oparciu o upoważnienie ustawowe zawarte w art. 31 ust. 3 ustawy o sporcie może nastąpić wyłącznie poprzez wskazanie konkretnej kwoty bądź jednoznacznych kreteriów warunkujących określoną wysokość świadczenia. Natomiast wprowadzenie tzw. "widełek" od - do, wymaga jednoczesnego wskazania precyzyjnych kryteriów indywidualizacji świadczenia. W zaskarżonej uchwale nie wskazano w pełni precyzyjnych kryteriów indywidualizacji, co w skrajnych przypadkach może oznaczać przyznanie świadczenia zawodnikowi, który spełnia kryteria do jego uzyskania w najniższej wysokości, a innemu w podobnej sytuacji w wyższej.
Istotnym jest w tym miejscu wskazanie, że z zapisów zawartych w § 11 uchwały wynika, że przyznanie/ nieprzyznanie/pozbawienie stypendium; określenie wysokości tych świadczeń zostało w istocie pozostawione uznaniu Prezydenta Miasta, bowiem następuje w drodze decyzji administracyjnej tego organu. Treść § 9 ust. 5 i 10 wskazują, że wniosek rozpoznaje komisja stypendialna, a protokół posiedzenia Komisji wraz z nazwiskami osób, które spełniają warunki do otrzymania stypendium oraz propozycje ich wysokości Komisja przedkłada Prezydentowi Miasta. Tym samym lista osób oraz proponowane wysokości stypendium nie są dla Prezydenta Miasta wiążące. Zatem z powyższego wynika, że jedynie od Prezydenta Miasta zależy kiedy, komu, na jaki czas i w jakiej wysokości przyzna wnioskowane świadczenia. Przyjęta tak konstrukcja przyznawania stypendiów stanowi nieupoważnioną ustawowo subdelegację kompetencji, co jest naruszeniem upoważnienia określonego w art. 31 ustawy o sporcie.
Sąd zauważa także, że przyznanie stypendium sportowego wiąże się nie tylko z otrzymywaniem gratyfikacji finansowej przez określony czas, ale również rodzi skutki w sferze uprawnień beneficjenta tego świadczenia w zakresie ubezpieczenia społecznego, co wynika wprost z art. 33 ust. 1 ustawy o sporcie, który stanowi, że osoby pobierające stypendia sportowe, o których mowa w art. 5, art. 31 ust. 1 i 2 oraz art. 32 ust. 1, są stypendystami sportowymi w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, a okres ich pobierania zalicza się do okresu zatrudnienia w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz do okresu zatrudnienia, od którego zależą uprawnienia pracownicze oraz art. 6 ust. 1 punkt 7 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych. Nadto zadania własne jednostek samorządowych są finansowane z ich środków budżetowych (art. 216 ust. 2 pkt 1 ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych), które podlegają sztywnym reżimom prawnym w zakresie ich wydatkowania; jednostki samorządowe podejmują w tym zakresie działania we własnym imieniu i na własną (finansową) odpowiedzialność; obowiązuje zasada jawności i legalności gospodarowania środkami publicznymi.
Te właśnie zapisy przesądzają, w ocenie Sądu, że rozpoznanie wniosku o przyznanie stypendium jak również pozbawienie osoby fizycznej stypendium, stanowi indywidualną sprawę z zakresu administracji publicznej, która powinna zostać rozstrzygnięta w drodze decyzji administracyjnej. Zauważyć należy, że art. 31 ustawy o sporcie mówi zarówno o ustanawianiu, jak i o przyznawaniu stypendiów. W treści przepisów uchwały jest mowa o "ustanawianiu", "przyznawaniu", "pozbawianiu" stypendiów, czyli kreowaniu konkretnej sytuacji danego podmiotu. Brak zatem przeszkód prawnych by uchwała w tej materii mogła przekazać kompetencję organowi wykonawczemu, to znaczy prezydentowi miasta, jednak musi być to na konkretnych, jednoznacznych zasadach określonych uchwałą.
Skoro więc sprawa w przedmiocie przyznania lub odmowy przyznania stypendium sportowego dla osób fizycznych za osiągnięte wyniki sportowe w oparciu o przepis aktu prawa miejscowego, wydanego na podstawie szczegółowego upoważnienia zawartego w art. 31 ust. 3 ustawy o sporcie, stanowi indywidualną sprawę administracyjną, której rozstrzygnięcie winno nastąpić w drodze decyzji administracyjnej, to nie upoważnia to organu stanowiącego do delegowania kompetencji w sposób nieograniczony, a taki skutek powstaje przy określeniu tylko "widełkowo" wysokości świadczenia. Rozstrzygnięcie bowiem o przyznaniu lub o odmowie przyznania konkretnej osobie stypendium finansowanego ze środków publicznych na podstawie przepisów prawa miejscowego przybiera postać aktu administracyjnego mającego cechy decyzji administracyjnej, bez względu na to, jak ten akt zostanie formalnie nazwany (np. wyrok WSA w Lublinie z dnia 1 września 2011 r., sygn. akt II SA/Lu 579/11, wyrok WSA w Białymstoku z dnia 24 maja 2016 r., sygn. akt II SA/Bk 170/16). Skoro zatem rozstrzygnięcie organu w powyższym zakresie zapada w drodze decyzji, to musi być zagwarantowana w myśl art. 15 k.p.a. zasada dwuinstancyjności postępowania administracyjnego a więc możliwość odwołania się od decyzji wydanej w pierwszej instancji (art. 127 § 1 k.p.a.). Zatem przy takim jak w art. 31 ust 3 ustawy o sporcie określeniu wymogów ustawowych realizacji delegacji zawartej w tym przepisie – tj. do określenia szczegółowych (podkr. tut. Sądu) zasady, trybu przyznawania i pozbawiania oraz rodzaji i wysokości (podkr. tut. Sądu) stypendiów sportowych, nagród i wyróżnień, biorąc pod uwagę znaczenie danego sportu dla tej jednostki samorządu terytorialnego oraz osiągnięty wynik sportowy - celowym byłoby, by wysokość stypendiów i nagród była w uchwałach określona precyzyjnie poprzez wskazanie konkretnej kwoty, jaką otrzyma osoba uprawniona za swoje osiągnięcia lub przez określenie sposobu jej wyliczenia, lub dookreślenie zasad przyznawania, tak aby możliwe było ustalenie przez każdego adresata uchwały wysokości przysługującego mu stypendium/nagrody. Tym bardziej, że taka konkretyzacja nastąpiła w § 7 ust. 3 uchwały co do sportów drużynowych.
Słusznie więc wskazał organ nadzoru, że z § 11 uchwały wynika, że stypendia są przyznawane, nieprzyznawane i pozbawiane przez Prezydenta Miasta, co w zestawieniu z § 7 ust. 2 czyli wskazaniem, że dolną granicę stypendium sportowego ustala się na kwotę 200, 300 lub 500 złotych, daje się odczytać jako normę uprawniającą Prezydenta Miasta zarówno do określenia wysokości danego stypendium, jak i do jego przyznania konkretnej osobie; a decyzja w tym zakresie pozostaje do uznania tego organu, podczas gdy miała mieć wyłącznie charakter czynności technicznej (jak wywodzi to skarżąca Gmina) a nie aktu rozstrzygającego.
Jest to zatem de facto przekazanie uprawnień organu stanowiącego jednostki samorządu terytorialnego jej organowi wykonawczemu, co narusza upoważnienie zawarte w cytowanym na wstępie art. 31 ustawy o sporcie (wyrok WSA w Gdańsku z 30 czerwca 2016r., sygn. akt III SA/Gd 303/16, wyrok WSA w Warszawie z 24 sierpnia 2016 r., sygn. akt VIII SA/Wa 1115/15). Zatem zasadnie organ nadzoru zakwestionował zapisy wymienionych paragrafów uchwały, jako sprzeczne z treścią art. 31 ust. 3 ustawy o sporcie.
W konkluzji więc tut. Sąd nie uznał zasadności zarzutów skargi wskazując, że przekroczenie zakresu upoważnienia ustawowego do wydania aktu prawa miejscowego, będące wynikiem wadliwej wykładni, jak i naruszenie wynikającego z zasady demokratycznego państwa prawnego nakazu przestrzegania przez prawodawcę zasad poprawnej legislacji, stanowią istotne naruszenia prawa.
Kontrolowane rozstrzygnięcie nadzorcze w tym zakresie prawidłowo uznało, że sporna uchwała jest wadliwa i pod względem przedmiotowym (brak precyzyjnego określenia wysokości stypendium) i podmiotowym (nieuprawnione zmodyfikowanie ustawowego kręgu podmiotów uprawnionych do otrzymywania stypendiów), co rzutuje na całość jej uregulowań. Podobne poglądy wyrażono w uzasadnieniach orzeczeń sądów administracyjnych WSA we Wrocławiu z dnia 12 grudnia 2014 r., sygn. akt III SA/Wr 628/14); Wyrok WSA w Gdańsku z 23 lutego 2017r., sygn. akt III SA/Gd 1126/16; WSA w Bydgoszczy z 29 marca 2017r., sygn. akt II SA/Bd 92/17 oraz NSA z 30 września 2009 r., sygn. akt II OSK 1077/09), a skład orzekający podziela wyrażone tam stanowiska.
Natomiast Sąd nie podziela twierdzeń organu nadzoru dotyczących nieupoważnionego żądania podanie we wniosku, określonym w załączniku do uchwały, nr telefonu i adresu e-mail wnioskodawcy jako że nie określono – wbrew twierdzeniom organu - aby dane te były niezbędne do przyznania wnioskowanego stipendium; mają wyłącznie charakter porządkowy. Żaden przepis uchwały nie uregulował elementów, ani nie wskazał konkretnych, wymagalnych składników treści takiego wniosku; również nie zawarto klauzuli, że brak podania danych w którejkolwiek rubryce wniosku będzie skutkować nieprzyznaniem świadczenia.
Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 151 p.p.s.a.
-----------------------
1
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło