II SAB/Gd 115/21
WyrokWSA w Gdańsku2021-12-08
Skład orzekający: Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz, Sędzia WSA Magdalena Dobek-Rak (spr.), Sędzia WSA Diana Trzcińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prokurator Regionalny dopuścił się bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej dotyczącej przebiegu kariery zawodowej prokuratora, a jeśli tak, czy bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Sąd zobowiązał Prokuratora Regionalnego do rozpoznania wniosku skarżącej w terminie 14 dni, uznając, że przebieg kariery zawodowej prokuratora stanowi informację publiczną. Jednocześnie sąd stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, gdyż wynikała z błędnej interpretacji przepisów, a nie z lekceważenia wniosku. Skargę w pozostałej części oddalono.Stan faktyczny
Skarżąca M. E. wniosła skargę na bezczynność Prokuratora Regionalnego w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej dotyczącej przebiegu kariery zawodowej prokuratora P. W. Prokurator Regionalny początkowo wezwał do wykazania szczególnej istotności informacji dla interesu publicznego, uznając ją za przetworzoną, a następnie odmówił jej udostępnienia. Po uchyleniu decyzji przez Prokuratora Krajowego, Prokurator Regionalny pismem poinformował, że żądana informacja nie stanowi informacji publicznej, gdyż ma służyć celom prywatnym. Skarżąca zarzuciła bezczynność i rażące naruszenie prawa.Rozstrzygnięcie
1. zobowiązał Prokuratora Regionalnego do rozpoznania wniosku skarżącej M. E. z dnia 2 marca 2021 r. w terminie 14 dni od dnia zwrotu akt administracyjnych wraz z wyrokiem ze stwierdzeniem jego prawomocności, 2. stwierdził, że bezczynność Prokuratora Regionalnego nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 3. zasądził od Prokuratora Regionalnego na rzecz skarżącej M. E. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania, 4. oddalił skargę w pozostałej części.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz Sędzia WSA Magdalena Dobek-Rak (spr.) Sędzia WSA Diana Trzcińska po rozpoznaniu w Gdańsku w trybie uproszczony na posiedzeniu niejawnym w dniu 8 grudnia 2021 r. sprawy ze skargi M. E. na bezczynność Prokuratora Regionalnego w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. zobowiązuje Prokuratora Regionalnego do rozpoznania wniosku skarżącej M. E. z dnia 2 marca 2021 r. w terminie 14 dni od dnia zwrotu akt administracyjnych wraz z wyrokiem ze stwierdzeniem jego prawomocności, 2. stwierdza, że bezczynność, której dopuścił się Prokurator Regionalny nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 3. zasądza od Prokuratora Regionalnego na rzecz skarżącej M. E. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. 4. oddala skargę w pozostałej części.
M. E. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na bezczynność Prokuratora Regionalnego w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej.
Skargę wniesiono w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:
Wnioskiem z dnia 2 marca 2021 r. M. E. zwróciła się do Prokuratury Regionalnej o udostępnienie informacji publicznej w zakresie dotyczącym przebiegu pracy zawodowej byłego zastępcy dyrektora biura prezydialnego Prokuratora Generalnego, a wcześniej Zastępcy Prokuratora Apelacyjnego P. W., obecnie pełniącego funkcję Prokuratora Regionalnego, a w szczególności wskazanie okresu pracy jako prokuratora, zajmowanych stanowisk oraz jednostek, w których pracował.
Pismem z dnia 15 marca 2021 r. Prokurator Regionalny wezwał wnioskodawczynię do wykazania, że uzyskanie informacji publicznej przetworzonej jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. W uzasadnieniu wyjaśniono, że udostępnienie żądanej informacji wiąże się z potrzebą uprzedniego przetworzenia informacji cząstkowych zawartych w różnych zbiorach dokumentów, w różnych jednostkach i odpowiednim ich usystematyzowaniu i podsumowaniu, zgodnie ze wskazanymi we wniosku kryteriami. Następnie wskazano, że Prokuratura Regionalna nie prowadzi statystyk kadrowych ani danych osobowych w oparciu o kryteria zawarte we wniosku. W konsekwencji wskazane przez wnioskodawczynię zbiory informacji nie istnieją w chwili wystąpienia z żądaniem ich udostępnienia. Ich wyodrębnienie wymaga pozyskania ewentualnych danych z innych jednostek oraz analizy akt osobowych. Czynności te wymagają zaangażowania pracowników, w tym z działu kadr oraz z innych jednostek, których zadania służbowe nie obejmują analizy żądanych danych. Uznano więc, że konieczność przeprowadzenia powyższych czynności jednoznacznie wskazuje na przetworzony charakter informacji objętych wnioskiem. Wobec tego wezwano wnioskodawczynię do wskazania w terminie 7 dni, że uzyskanie informacji publicznej przetworzonej jest szczególnie istotne dla interesu publicznego.
W piśmie z dnia 23 marca 2021 r. zatytułowanym "Odpowiedź na pismo kwestionujące zasadność wniosku" wnioskodawczyni stwierdziła, że nie zgadza się z powyższym stanowiskiem. Wniosła o udzielenie informacji publicznej dotyczącej przebiegu kariery zawodowej prokuratora Prokuratury Regionalnej P. W. (urodzonego 29 maja 1961 r. w M.). Wskazała, że zarówno akt mianowania prokuratora, przebieg jego kariery zawodowej czy fakt np. przynależności do Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej (PZPR) stanowi informację publiczną, co zostało utrwalone w orzecznictwie sądów administracyjnych. Żądana informacja stanowi prostą informację dotyczącą przebiegu kariery zawodowej prokuratora. Niezbędne informacje w tym zakresie winny znajdować się w teczce personalnej bądź innych zasobach dostępnych prokuraturze, gdyż stanowią one podstawowe informacje o prokuratorze.
Powołując się na orzecznictwo sądowe wnioskodawczyni wskazała, że z przetworzeniem informacji nie można zrównywać samego faktu jej wyszukiwania w rejestrach, ewidencjach, aktach czy innego rodzaju zestawieniach. Co więcej, zgodnie z wyrokiem WSA w Szczecinie wykształcenie, jak i przebieg zatrudnienia prawnika zatrudnionego w urzędzie miejskim stanowi informację publiczną, a zatem tym bardziej stanowi ją przebieg zatrudnienia prokuratora jako funkcjonariusza publicznego. Zdaniem wnioskodawczyni, nie zachodzą żadne okoliczności, które umożliwiałyby odmowę udzielenia żądanej informacji, jak np. to, że stanowią one informację niejawną. Ponadto, podkreślono, że prawo do informacji publicznej przysługuje każdemu i niedopuszczalne jest żądanie wykazania interesu prawnego lub faktycznego w odniesieniu do informacji stanowiących informację publiczną.
Decyzją z dnia 13 kwietnia 2021 r. Prokurator Regionalny odmówił wnioskodawczyni udostępnienia informacji publicznej przetworzonej. W uzasadnieniu organ uznał, że żądana informacja należy do kategorii informacji publicznej i podlega udostępnieniu. Stanowi jednak informację przetworzoną. Powołując się na orzecznictwo Prokurator stwierdził, że suma informacji prostych, w zależności od wiążących się z ich pozyskaniem nakładów, jakie musi ponieść organ, czasochłonności czy liczby zaangażowanych pracowników, może być traktowana jak informacja przetworzona. Ponadto, chodzi o informację nieistniejącą w momencie złożenia wniosku, która musi zostać wytworzona. Przy tym informacja taka może składać się z już istniejących informacji, ale wydobytych w sposób odpowiadający kryteriom wskazanym przez wnioskodawcę. Z pewnością nie stanowi ona informacji prostej dostępnej "od ręki".
W dalszej kolejności wyjaśniono, że Prokuratura Regionalna nie prowadzi odrębnych statystyk kadrowych w oparciu o kryteria zawarte w pytaniach wnioskodawczyni. Wskazane we wniosku zbiory nie istnieją, w tym Prokurator Regionalny nie posiada zbioru ani dostępu do informacji dotyczących zadań wykonywanych przez prokuratora w innej jednostce nie podległej mu. W związku z tym udostępnienie żądanej informacji wiązałoby się z wyszukaniem wielu danych, w tym znajdujących się w innych jednostkach. Przygotowanie żądanych danych, zdaniem Prokuratora, skutkowałoby paraliżem pracy działu kadr, którego istotą działania nie jest udzielanie informacji publicznej. Wobec tego organ skorzystał z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., a wnioskodawczyni takiej szczególnej istotności dla interesu publicznego nie wykazała w odpowiedzi na wezwanie. W konsekwencji, należało odmówić udostępnienia żądanej informacji.
W odwołaniu M, E. zakwestionowała stanowisko Prokuratora Prokuratury Regionalnej, zgodnie z którym żądana informacja ma charakter przetworzony. Zdaniem skarżącej informacja ta ma charakter prosty. Wskazała również, że gdyby nawet przyjąć, że informacja taka ma charakter przetworzony to ewentualna publikacja książkowa z zakresu historii prokuratury z okresu PRL niewątpliwie spełnia przesłankę szczególnie istotnego interesu publicznego. Publikacja taka byłaby w interesie publicznym i społecznym. Ponadto, skarżąca zasugerowała, że odmowa udostępnienia żądanej informacji może mieć związek z jej przypuszczeniami co do związku pomiędzy sprawcą przestępstwa popełnionego na jej szkodę przez D. W. a prokuratorem P. W. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, w tym art. 8 k.p.a., albowiem w takim samym stanie faktycznym i prawnym jej wnioski składane do innych jednostek prokuratury w odniesieniu do innych prokuratorów zostały załatwione pozytywnie.
Po rozpoznaniu powyższego odwołania decyzją z dnia 1 czerwca 2021 r. Prokurator Krajowy uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia Prokuratorowi Regionalnemu. W uzasadnieniu wskazano, że ani w piśmie organu I instancji z dnia 15 marca 2021 r. ani w treści zaskarżonej decyzji nie można dopatrzeć się argumentacji wskazującej, że żądane informacje stanowią informacje publiczną przetworzoną, w szczególności jakie konkretnie czynności analityczne lub inne należałoby podjąć w celu przygotowania i udostępnienia takiej informacji. Organ I instancji powinien wskazać te okoliczności a nie poprzestać na ogólnikowym wskazaniu czynności bez szczegółowego odniesienia się do realiów rozpoznawanego wniosku oraz zasad i sposobu gromadzenia informacji o charakterze kadrowym, a także powołaniu się na orzecznictwo. Zdaniem Prokuratora Krajowego, dopiero powołanie konkretnych okoliczności sprawy może prowadzić do konstatacji, że wnioskowana informacja publiczna stanowi informację przetworzoną. Wymaga to jednak właściwego wyjaśnienia sprawy. W ocenie organu odwoławczego, organ I instancji naruszył art. 7 i 77 k.p.a. a także art. 107 § 3 k.p.a.
Ponadto, Prokurator Krajowy zauważył, że wniosek z dnia 2 marca 2021 r. i pismo wnioskodawczyni z dnia 23 marca 2021 r. odnosi się do przebiegu pracy zawodowej wskazanego prokuratora, zajmowanych stanowisk oraz jednostek, w których pracował. Zatem wniosek ten powinien być rozpatrzony jedynie w granicach zakreślonych przez wnioskodawczynię, bez konieczności ustalania w innych jednostkach zakresu zadań tego prokuratora. Co więcej, organ jest zobowiązany do udostępnienia informacji, która znajduje się w jego posiadaniu, bez obowiązku jej poszukiwania. Natomiast jeżeli Prokurator musi zwrócić się do innych jednostek organizacyjnych prokuratury o przekazanie choćby części wnioskowanych informacji, to powinien poinformować wnioskodawczynię, że nie dysponuje takimi informacjami. Organ uznał, że ze względu na stwierdzone uchybienia przedwczesna jest ocena, czy w niniejszej sprawie zachodzi szczególnie istotny interes publiczny w udostępnieniu wnioskowanej informacji. Organ odwoławczy wskazał, że przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ I instancji powinien ustalić w pierwszej kolejności, czy dysponuje wnioskowanymi informacjami, a jeżeli nie to poinformować o tym wnioskodawczynię. Ponadto, organ zalecił wyjaśnić wszystkie okoliczności sprawy niezbędne do prawidłowego sklasyfikowania wnioskowanych informacji, w tym zasad i sposobu gromadzenia informacji kadrowych i w zależności od poczynionych ustaleń podjąć stosowne rozstrzygnięcia w oparciu o przepisy u.d.i.p.
Po ponownym rozpoznaniu sprawy pismem z dnia 12 lipca 2021 r. Prokurator Regionalny poinformował wnioskodawczynię, że z treści jej wniosku oraz kolejnych pism, w tym odwołania z dnia 26 kwietnia 2021 r., jednoznacznie wynika, że żądana informacja ma zostać wykorzystana w sprawie indywidualnej dotyczącej tylko wnioskodawczyni. Wskazano bowiem, że żądana informacja ma być istotna w związku z prowadzonym przez Prokuraturę Rejonową postępowaniem przygotowawczym, w którym wnioskodawczyni występuje w charakterze pokrzywdzonej. W tym też zakresie udzielono wnioskodawczyni informacji w odrębnym trybie – sygn. akt [..]. Również wskazana okoliczność, że żądane dane mogą zostać wykorzystane w ewentualnej publikacji książkowej z zakresu historii prokuratury z okresu PRL nie pozwala na rozpoznanie wniosku w trybie przepisów u.d.i.p., bowiem również i w tym przypadku żądana informacja ma zostać wykorzystana w sprawie indywidualnej dotyczącej tylko wnioskodawcy (autora).
Pismem z dnia 9 sierpnia 2021 r. wnioskodawczyni wniosła ponaglenie na bezczynność Prokuratora Regionalnego, a pismem z dnia 15 września 2021 r. skargę na bezczynność Prokuratora Regionalnego, w której zarzuciła organowi naruszenie:
- art. 4 ust. 1 w zw. z art. 1 ust. 1, art. 2, art. 3 ust. 1 pkt 1 oraz art. 13 ust. 1 i 2 u.d.i.p.,
- art. 61 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej,
- art. 10 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności,
- art. 7, art. 8 § 1 i art. 77 § 1 k.p.a.
Skarżąca wniosła o zobowiązanie organu do rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej, stwierdzenie, że bezczynność organu nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa, wymierzenie organowi grzywny, zasądzenie od organu na rzecz skarżącej odpowiedniej sumy pieniężnej w wysokości według uznania Sądu oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że najpierw Prokurator Regionalny twierdził, jakoby wnioskowana informacja była informacją publiczną przetworzoną i żądał wykazania szczególnego interesu publicznego, a następnie gdy Prokurator Krajowy uchylił decyzję Prokuratora Regionalnego tenże ponownie rozpoznając sprawę doszedł do wniosku, jakoby wnioskowana informacja nie stanowiła w ogóle informacji publicznej, o czym poinformowano skarżącą pisemnie, ale nie w formie decyzji administracyjnej, co miałoby miejsce w przypadku odmowy udzielenia informacji i pozwalało na merytoryczne jej zaskarżenie do organu II stopnia, a następnie ewentualnie do sądu administracyjnego. Nie wydając decyzji merytorycznej, a tym bardziej nie uwzględniając zasadnego wniosku o udzielenie informacji publicznej dotyczącej przebiegu kariery zawodowej prokuratora Prokuratury Regionalnej P. W. i jego ewentualnej przynależności do Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej organ dopuścił się bezczynności i to bezczynności rażącej.
W ocenie skarżącej, przede wszystkim dawno upłynął termin przewidziany w art. 13 ust. 1 i 2 u.d.i.p., a mianowicie, organ powinien zasadniczo udzielić informacji publicznej w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. Tymczasem w niniejszej sprawie skarżąca próbuje uzyskać informację publiczną od 2 marca 2021 r. Od uchylenia błędnej decyzji i ponownego rozpoznania sprawy również minęło już znacznie więcej niż 14 dni, a skarżąca do dnia złożenia skargi nie otrzymała wnioskowanej informacji. Jednocześnie wskazano na stanowisko, jakie w podobnej sprawie (dotyczącej kwestii udostępnienia informacji publicznej w zakresie przynależności partyjnej do PZPR prokuratorów) zajął NSA, a mianowicie w wyroku z dnia 17 stycznia 2020 r. (sygn. akt I OSK 1499/18), NSA wytknął jurydycznie argumentację Prokuratora Regionalnego w Krakowie i oddalił jego skargę kasacyjną (podobną krytyczną ocenę zachowania Prokuratora Regionalnego wyraził wcześniej WSA w Krakowie 14 grudnia 2017 r., sygn. II SA/Kr 1261/17). Zdaniem skarżącej, skoro zatem WSA w Krakowie i NSA słusznie twierdzą, że informacja odnośnie tego, czy dany prokurator był członkiem PZPR stanowi ponad wszelką wątpliwość informację publiczną, to organ I stopnia w sprawie skarżącej reprezentuje stanowisko oczywiście błędne, które nie ma żadnego poparcia w prawie powszechnie obowiązującym ani tym bardziej w logice i zdrowym rozsądku czy orzecznictwie. Ponadto, wskazano, że zasadniczo w odniesieniu do informacji publicznej prostej wnioskodawca nie musi nawet tłumaczyć przyczyny, dla której zwrócił się z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej. Każdy podmiot może być wnioskodawcą i niedopuszczalne są w przypadku informacji publicznej prostej jakieś wyłączenia podmiotowe. Literalna wykładnia przepisu art. 2 ust. 1 u.d.i.p. jest, w ocenie skarżącej, oczywista, ponieważ przepis ten zawiera słowo "każdemu", a ponadto zgodnie z ust. 2 ww. przepisu od osoby wykonującej prawo do informacji publicznej nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub faktycznego, co zdaje się organ I stopnia niejako czynić twierdząc, że informacja wnioskowana nie jest publiczną, bo ma służyć tylko wnioskodawcy. Takie przekonanie organu I stopnia wprost przeczy przepisowi u.d.i.p.
Kolejnym przepisem, który naruszył organ, jest art. 4 ust. 1 u.d.i.p., ponieważ jest on organem władzy publicznej zobligowanym ustawowo do udostępniania informacji publicznej, a tego nie uczynił i nie czyni, a więc pozostaje bezczynny, a biorąc pod uwagę czas, przez jaki stan taki ma miejsce oraz inne okoliczności sprawy można stwierdzić, że bezczynność ta ma charakter rażący. Nawet gdyby przyjąć, ze żądana informacja jest informacją przetworzoną, to skarżąca podniosła okoliczności świadczące, że jej udostępnienie jest szczególnie ważne dla interesu publicznego. Organ bezsprzecznie naruszył także art. 13 ust. 1 i 2 u.d.i.p., dlatego że udostępnienie informacji nie nastąpiło bez zbędnej zwłoki - nie później niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku - bo udzielenie wnioskowanej informacji publicznej nie nastąpiło w ogóle, a od pierwotnego wniosku minęło już ponad pół roku, więc bezczynność ta ma charakter rażącego naruszenia prawa. Tym bardziej, że organ miał ponownie rozpoznać sprawę, a nie zmieniać instrumentalnie argumentację jakoby to wnioskowana informacja nie była informacją publiczną.
Zdaniem skarżącej, organ naruszył również art. 61 ust 1 Konstytucji RP, który przewiduje prawo obywatela do m.in. informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, a taką jest prokurator P. W. Natomiast znaczny upływ czasu od złożonego wniosku oraz zawinienie organu i jego postępowanie nie budzące zaufania do organów administracji publicznej, a wręcz je niweczące (wbrew np. art. 8 k.p.a.) stanowi o rażącym naruszeniu prawa przy omawianej bezczynności. Skarżąca przypomniała, że prawo do informacji publicznej ma charakter fundamentalny i zyskało ochronę zarówno prawa międzynarodowego, jak i prawa krajowego. Polska jest stroną EKPC i wiążę ją art. 10 tej Konwencji, który przewiduje prawo do otrzymywania informacji i jest potwierdzone w orzecznictwie Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w Strasburgu. Organ naruszył także art. 7 k.p.a. poprzez działanie wbrew zasadzie prawdy obiektywnej, niewyjaśnieniu stanu faktycznego sprawy oraz nie uwzględnieniu interesu publicznego i słusznego interesu strony w uzyskaniu wnioskowanej informacji publicznej oraz art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niezebranie i nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego. Ponadto, zdaniem skarżącej, organ naruszył także art. 8 § 1 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania - a właściwie od pewnego momentu jego nieprowadzenie i bezczynność - w sposób nie budzący zaufania do organów administracji publicznej (władzy publicznej). Stanowisko organu I stopnia wyrażone już po skasowaniu jego decyzji i ponownym rozpatrzeniu sprawy w piśmie z 12 lipca 2021 r. stanowi, w opinii skarżącej, rażące zaprzeczenie art. 7 i 8 § 1 k.p.a., a także stoi w sprzeczności z wytycznymi organu II stopnia, który nakazał by przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ I instancji ustalił, czy dysponuje wnioskowanymi informacjami oraz wyjaśnił wszystkie okoliczności przedmiotowej sprawy, w tym w zakresie zasad i sposobu gromadzenia informacji kadrowych, a nie twierdzeń jakoby wnioskowana informacja nie była rzekomo informacją publiczną. Podniesiono wreszcie, że od samego ponaglenia z dnia 9 sierpnia 2021 r. minęło 5 tygodni, a organ mimo to nie udzielił informacji publicznej pozostając w tym zakresie całkowicie biernym.
Grzywna wymierzona organowi w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. ma stanowić upomnienie i prawne napiętnowanie bezprawnej postawy organu polegającej na rażącym naruszeniu prawa przy długo trwającej bezczynności wbrew przepisom prawa powszechnie obowiązującego – u.d.i.p., Konstytucji RP oraz EKPC. Zaś zadośćuczynienie za rażącą bezczynność organu ma swoje umocowanie w art. 149 § 2 p.p.s.a., a jego ewentualną wysokość skarżąca pozostawia do uznania Sądu. Z uwagi na redakcję przepisu art. 149 § 2 p.p.s.a. i użycie przez ustawodawcę spójnika "lub" ww. instytucje mogą być stosowane razem, a wymierzenie organowi grzywny nie wyklucza zasądzenia od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a., co w niniejszej sprawie jest uzasadnione. Obowiązkiem Prokuratury jest szerzenie praworządności, a nie bezprawności, dlatego pozostając w rażącej bezczynności organ przeczy prawu.
W odpowiedzi na skargę Prokurator Regionalny wniósł o jej oddalenie jako niezasadnej. W uzasadnieniu wskazano, że skarga nie jest zasadna, bowiem Prokuratura rozpoznała wniosek skarżącej i udzieliła jej odpowiedzi w przewidzianym w ustawie terminie. Przypomniano, że wniosek został rozpoznany niezwłocznie, gdyż po bezskutecznym wezwaniu skarżącej wydano decyzję z dnia 13 kwietnia 2021 r. Następnie, w dniu 5 maja 2021 r. do Prokuratury wpłynęło odwołanie skarżącej, które zostało przekazane zgodnie z właściwością w dniu 12 maja 2021 r. Natomiast w dniu 7 lipca 2021 r. zostały zwrócone akta przedmiotowej sprawy wraz z decyzją Prokuratora Krajowego. Prokurator Regionalny niezwłocznie przystąpił do rozpatrzenia sprawy, dokonując analizy całości zgromadzonego materiału, w tym składanych przez skarżącą pism oraz odwołania, i pismem z dnia 12 lipca 2021 r. poinformował wnioskodawczynię, że żądane przez nią informacje nie stanowią informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. W konsekwencji, wniosek został rozpoznany i to niezwłocznie, a Prokuratura Regionalna nie pozostaje w bezczynności.
Ponadto, Prokurator Regionalny podkreślił, że podstawę jego stanowiska zawartego w piśmie z dnia 12 lipca 2021 r. stanowiły przedstawione przez wnioskodawczynię okoliczności wskazane w kierowanych przez nią w sprawie pismach, tj. odwołaniu od decyzji, zgodnie z którym żądane informacje wykorzystane miały być w sprawie indywidualnej, dotyczącej tylko wnioskodawcy. Wskazano bowiem, że żądana informacja ma być istotna w związku z prowadzonym przez Prokuraturę Rejonową postępowaniem przygotowawczym, w którym skarżąca występuje w charakterze pokrzywdzonej (w tym zakresie udzielono wnioskodawczyni informacji w odrębnym trybie - sygn. akt [..]). Dodatkowo, skarżąca lakonicznie wskazała, że żądane dane wykorzystane mogą zostać w ewentualnej publikacji książkowej z zakresu historii prokuratury z okresu PRL. Zatem, zdaniem organu, tak wskazane okoliczności nie pozwoliły na rozpoznanie wniosku w trybie u.d.i.p. Niewątpliwe bowiem żądane informacje mają zostać wykorzystane w sprawie indywidualnej, dotyczącej tylko wnioskodawcy.
Powołując się na orzecznictwo organ wskazał, że nie mają charakteru informacji publicznej wnioski skierowane w sprawach indywidualnych, a dotyczące interesów wnioskodawców. Sprawami publicznymi nie są konkretne sprawy indywidualne określonej osoby - wnioskodawcy. Wnioski składane w sprawach indywidualnych przez podmioty, których dotyczą (taka sytuacja ma miejsce w przedmiotowej sprawie, zdaniem organu) nie mają waloru publicznego, bowiem ich przedmiotem nie są kwestie mające znaczenie dla szerszego kręgu obywateli lub też fakty istotne dla funkcjonowania organów państwa.
Odnosząc się natomiast do twierdzeń zawartych w skardze organ wskazał, że jest ona nie tylko niezasadna, ale także jej uzasadnienie nie odnosi się do żądań zawartych we wniosku z 2 marca 2021 r. Skarżąca w głównej mierze odnosi się bowiem do kwestii dotyczącej informacji o ewentualnej przynależności wskazanego we wniosku prokuratora do Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej podając, że to żądanie determinuje uznanie informacji za informację publiczną. Tymczasem, wbrew twierdzeniu skarżącej, jej wniosek z dnia 2 marca 2021 r. w ogóle nie zawierał żądania takiej informacji. Ponadto, wbrew twierdzeniom skarżącej, w odpowiedzi na wezwanie do wykazania, że żądane informacje są szczególnie istotne dla interesu prawnego, nie podniosła w ogóle kwestii związanej z ewentualną publikacją (lakoniczna informacja pojawiła się dopiero w odwołaniu od wydanej decyzji). Co więcej, w swojej odpowiedzi z dnia 23 marca 2021 r. skarżąca podjęła tylko polemikę ze stanowiskiem Prokuratury, wobec czego organ uprawniony był do wydania decyzji odmawiającej.
Zważywszy, że skarżąca, wbrew twierdzeniom, nie wnosiła o podanie jej informacji o przynależności wskazanego we wniosku prokuratora do Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej (PZPR), organ wskazał, iż takie informację i tak nie podlegają rozpoznaniu w trybie u.d.i.p. Dane te są bowiem ogólnie dostępne w związku z wprowadzonym obowiązkiem złożenia przez prokuratorów oświadczenia w trybie art. 103a § 1 ustawy Prawo o prokuraturze. Wobec faktu, iż wbrew twierdzeniom skarżącej, złożony wniosek nie zawierał żądania podania informacji o przynależności wskazanego we wniosku prokuratora do Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej (PZPR), przywoływane w skardze orzecznictwo mające uzasadniać jej słuszność nie ma zastosowania w przedmiotowej sprawie.
W ocenie Prokuratora Regionalnego, również stanowisko, że organ po ponownym rozpatrzeniu sprawy winien wydać decyzję administracyjną nie jest zasadne. Wydana pierwotnie decyzja o odmowie udostępnienia informacji publicznej (przetworzonej) została uchylona i przekazana do ponownego rozpoznania. W toku ponownego rozpoznania sprawy ustalono, że żądane informacje nie są informacjami publicznymi (mają być wykorzystane dla celów prywatnych, w sprawie indywidualnej dotyczącej tylko wnioskodawcy). Konsekwencją takiego stwierdzenia powinno być poinformowanie wnioskodawcy, że żądane dane nie mieszczą się w zakresie regulacji u.d.i.p. Decyzję administracyjną w trybie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. wydaje się bowiem jedynie w sytuacji odmowy udzielenia informacji publicznej oraz w razie umorzenia postępowania.
Potwierdzenia nie znajdują także twierdzenia o długotrwałości i opieszałości Prokuratury Regionalnej przy rozpatrywaniu wniosku. W terminie wynikającym z przepisów u.d.i.p. wezwano wnioskodawczynię do wykazania, że uzyskanie informacji publicznej przetworzonej jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Niezwłocznie po uzyskaniu jej odpowiedzi wydano decyzję administracyjną. Również niezwłocznie zostało przekazane do Prokuratury Krajowej odwołanie, a 5 dni po zwrocie akt z decyzją organu odwoławczego ponownie rozpatrzono sprawę przesyłając do wnioskodawczyni pismo z dnia 12 lipca 2021 r. Także ponaglenie skarżącej adresowane do Prokuratora Krajowego zostało niezwłocznej przekazane do adresata. Brak jest zatem bezczynności czy opieszałości ze strony Prokuratury Regionalnej, tym bardzie rażącej.
Za chybiony uznano też zarzut naruszenia przez organ art. 7 k.p.a., bowiem Prokurator Regionalny wyjaśnił stan faktyczny ponownie rozpatrując sprawę, do czego został zobowiązany. Dokonał oceny całości zgromadzonego materiału, w tym całości korespondencji wnioskodawczyni kierowanej w sprawie. Analiza ta jednoznacznie wykazała, że żądana informacja wykorzystana ma być w sprawie indywidualnej, dotyczącej tylko wnioskującej. Podkreślono, że skarżąca konsekwentnie w swojej skardze pomija okoliczność, że jak podała, informacja ta jest jej niezbędna celem ustalenia ewentualnych powiązań w sprawie, w której jest pokrzywdzoną a zarazem niezadowoloną z efektów prowadzonego postępowania przygotowawczego z jej zawiadomienia (udzielono jej w tym zakresie odpowiedzi w odrębnym trybie). Żądanie informacji związane jest zatem jedynie z jej partykularnym interesem a nie dobrem publicznym. Ta jednoznaczna okoliczność celowo jest pomijana w skardze a akcentowane są kwestie dotyczące przynależności partyjnej - co nie było w ogóle przedmiotem wniosku.
Pismem z dnia 13 października 2021 r. skarżąca ustosunkowała się do odpowiedzi organu na skargę stwierdzając, że przy podobnych wnioskach o dostęp do informacji publicznej w przeszłości kierowanych np. do Prokuratury Okręgowej oraz do Ministerstwa Sprawiedliwości dotyczących przebiegu kariery zawodowej wymienionych prokuratorów odpowiedzi otrzymywała niezwłocznie bez jakiegokolwiek problemu, dlatego tym bardziej całkowicie niezrozumiała jest postawa Prokuratury Regionalnej jeśli chodzi o wskazanie przebiegu kariery prokuratora P. W., który pełni funkcję publiczną i jest czynnym funkcjonariuszem publicznym, więc tym bardziej każdemu zainteresowanemu przysługuje prawo do informacji publicznej odnośnie przebiegu jego kariery zawodowej i zajmowanych stanowisk. Brak wskazania w pierwotnym wniosku, że wnioskowane dane mogą zostać użyte w ewentualnej publikacji książkowej wynikał ze zwykłej omyłki, a wcześniejsze kierowane przez skarżącą wnioski wskazane powyżej mogą ten fakt dodatkowo potwierdzać, iż materiał mogący wspomóc publikację jest już od dłuższego czasu zbierany. Dlatego też nieprawdziwe są twierdzenia Prokuratury Regionalnej jakoby skarżąca nadużywała prawa do informacji publicznej, ponieważ nie mają one odzwierciedlenia w faktach. Do pisma załączono kopię pism: Prokuratora Okręgowego z dnia 23 maja 2019 r. oraz z dnia 10 maja 2019 r. oraz Ministra Sprawiedliwości z dnia 25 września 2019 r. - dotyczące przebiegu pracy zawodowej prokuratorów wymienionych we wnioskach skarżącej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej. Na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach ze skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.
W niniejszej sprawie skarżąca zwalcza bezczynność Prokuratora Regionalnego w udostępnieniu informacji publicznej żądanej we wniosku z dnia 2 marca 2021 r., doprecyzowanym w dniu 23 marca 2021 r., tj. informacji dotyczących przebiegu kariery zawodowej prokuratora Prokuratury Regionalnej P.W., obejmujących informacje o okresie pracy jako prokurator, zajmowanych stanowiskach oraz jednostkach, w których pracował. Z treści powyższych wniosków nie wynika, aby zakresem żądania objęto również informacje odnośnie przynależności partyjnej wskazanego prokuratora. Z tego powodu argumenty odnoszące się do wskazanej kwestii nie miały żadnego wpływu na ocenę legalności działań Prokuratury Regionalnej w niniejszej sprawie.
Oceny działań Prokuratury Regionalnej w niniejszej sprawie należało dokonać w świetle przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 2176), zwanej dalej u.d.i.p. Ocena ta obejmowała czynności podejmowane przez skarżony organ od dnia 7 lipca 2021 r., tj. od dnia przekazania akt sprawy przez Prokuratora Krajowego do ponownego rozpoznania po decyzji kasacyjnej tego organu z dnia 1 czerwca 2021 r. Okres od dnia wniesienia wniosku z dnia 2 marca 2021 r. do dnia wydania decyzji przez Prokuratora Regionalnego pozostaje poza zakresem oceny z punktu widzenia bezczynności, albowiem ustała ona z chwilą podjęcia merytorycznego rozstrzygnięcia o odmowie udostępnienia informacji (por. uchwała NSA z dnia 22 czerwca 2020 r., II OPS 5/19 (dostępna na stronie https://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Celem skargi na bezczynność organu administracji jest natomiast zwalczanie braku jego działania (zwłoki) w załatwianiu sprawy administracyjnej i wymuszenie na organie jej załatwienia. Ma ona służyć ochronie praw strony przez doprowadzenie do wydania w sprawie rozstrzygnięcia lub podjęcia innej czynności dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Przy czym istotne jest, że sąd administracyjny ocenia zasadność skargi na bezczynność na dzień jej wniesienia, uwzględniając przy tym wszelkie okoliczności zaistniałe od tego zdarzenia prawnego do chwili orzekania, co wynika z celu tego rodzaju skargi.
Regulacje u.d.i.p. służyć mają realizacji konstytucyjnego prawa obywateli dostępu do informacji publicznej, zagwarantowanego w art. 61 Konstytucji RP i zapewniać transparentność działań władzy publicznej, umożliwiać społeczną jej kontrolę, a także budować społeczeństwo obywatelskie i rozwijać demokrację uczestniczącą, w której obywatele mają wpływ na podejmowanie dotyczących ich decyzji. Zgodnie z art. 61 ust. 1 Konstytucji RP obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa.
Bezczynność na gruncie u.d.i.p. polega więc na tym, że organ lub inny podmiot zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej w postaci udostępnienia informacji nie podejmuje tej czynności, ani nie wydaje decyzji o odmowie udzielenia informacji publicznej bądź o umorzeniu postępowania. Jedynie w przypadkach, gdy żądana informacja nie ma charakteru informacji publicznej, bądź nie znajduje się w posiadaniu organu, czy też jej udostępnienie regulują przepisy szczególne, załatwienie sprawy może nastąpić poprzez pisemne poinformowanie wnioskodawcy o przyczynach uzasadniających nieudostępnienie informacji.
Zgodnie z przepisami u.d.i.p., wniosek o udzielenie informacji publicznej powinien być załatwiony albo przez udzielenie żądanych informacji (w formie czynności materialno-technicznej), przez wydanie decyzji o odmowie jej udostępnienia na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p., przez zawiadomienie wnioskodawcy, że żądana informacja nie może być udzielona w trybie ustawy, albo przez wydanie decyzji o umorzeniu postępowania w sytuacji określonej w art. 14 ust. 2 u.d.i.p. i per analogiam w sytuacji określonej w art. 15 ust. 2 u.d.i.p., gdy wnioskujący wycofa uprzednio złożony wniosek. Przepis art. 16 ust. 1 u.d.i.p. ma przy tym zastosowanie tylko wówczas, gdy konieczna jest odmowa udzielenia informacji lub umorzenie postępowania i spełniony jest warunek przedmiotowy (informacja ma charakter informacji publicznej) i podmiotowy (podmiot jest zobowiązany do udzielenia informacji publicznej).
Z analizy przepisów wskazanej ustawy wynika, że realizacja prawa dostępu do informacji publicznej w przewidzianych ustawą formach (art. 2 ust. 1 w związku z art. 3 ust. 1 pkt 1-3), a w konsekwencji ocena zaistnienia stanu bezczynności adresata wniosku, wymaga jednoczesnego zaistnienia trzech pozytywnych przesłanek. Po pierwsze, przedmiotem żądania musi być informacja mająca charakter publiczny w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p., po drugie adresatem żądania musi być podmiot zobowiązany do jej udzielenia, określony w art. 4 ust. 1 lub 2 tej ustawy, a po trzecie, żądana informacja musi znajdować się w posiadaniu podmiotu, do którego zwrócono się o jej udzielenie (art. 4 ust. 3).
Bezspornie, prokurator jest organem władzy publicznej, w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., zobowiązanym do udostępniania informacji publicznej będącej w jego posiadaniu. Stosownie zaś do art. 115 § 13 pkt 3 Kodeksu karnego prokurator jest funkcjonariuszem publicznym.
Kwestią sporną pomiędzy organem a skarżącą, kluczową dla rozpoznania niniejszej sprawy jest natomiast charakter żądanych informacji.
Zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p. każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu u.d.i.p. i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonym w tej ustawie. Z kolei art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. d u.d.i.p. stanowi, że udostępnieniu podlega informacja publiczna, w szczególności o podmiotach, o których mowa w art. 4 ust. 1, w tym o organach i osobach sprawujących w nich funkcje i ich kompetencjach. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym ukształtowało się stanowisko, zgodnie z którym przebieg drogi zawodowej osoby pełniącej funkcje publiczne stanowi informację publiczną podlegającą udostępnieniu (zob. I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, LEX/el., wraz z orzecznictwem). Również informacja o wykształceniu osób pełniących funkcje w organach stanowi informację publiczną wskazaną w art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. d u.d.i.p. (zob. wyrok NSA z dnia 20 kwietnia 2021 r., III OSK 2874/21, LEX nr 3197651).
Wobec tego, Sąd nie ma wątpliwości, że żądane przez skarżącą we wniosku informacje na temat przebiegu kariery zawodowej konkretnego prokuratora stanowią informację publiczną, podlegającą udostępnieniu w trybie u.d.i.p.
Poczynienie pozytywnych ustaleń w powyższym zakresie doprowadziło Sąd do wniosku, że Prokurator Regionalny był zobowiązany do załatwienia wniosku skarżącej w sposób przewidziany w przepisach u.d.i.p., a jego stanowisko wyrażone w piśmie z dnia 12 lipca 2021 r., według którego wnioskowane informacje nie mają charakteru publicznego, nie zasługuje na aprobatę.
Organ przyjął bowiem, że, z uwagi na wskazaną w odwołaniu od decyzji Prokuratora Regionalnego z dnia 13 kwietnia 2021 r. o odmowie udostępnienia informacji publicznej motywację żądania, związaną z ewentualną publikacją książkową oraz podejrzeniami co do koligacji rodzinnych pomiędzy sprawcą przestępstwa popełnionego na szkodę skarżącej a osobą prokuratora P. W., żądanie to nie pozostawało w związku z przepisami u.d.i.p. i nie miało służyć realizacji dobra wspólnego. Stanowiska tego nie można jednak podzielić.
Z punktu widzenia przepisów u.d.i.p. motywy jakie towarzyszą wnioskodawcy przy zgłoszeniu żądania nie mają żadnego znaczenia. Ustawa nie wymaga ich podawania, a co więcej zabrania nawet podmiotowi, do którego został skierowany wniosek domagania się ich ujawnienia. Artykuł 2 ust. 2 u.d.i.p. stanowi bowiem, że od osoby wykonującej prawo do informacji publicznej nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub faktycznego. Tym bardziej zatem ujawnienie niejako z własnej inicjatywy wnioskodawcy swojego interesu w uzyskaniu żądanej informacji, tak jak w rozpoznawanej sprawie, nie może pozbawiać jej przymiotu informacji publicznej. Dana informacja obiektywnie albo przynależy do katalogu rodzajów informacji publicznej określonym w art. 6, bądź ma jej cechę (dotyczy sprawy publicznej), albo nie. Klasyfikacja informacji czy jest ona publiczna czy nie, nie zależy zatem od celu jej uzyskania, czy sposobu jej wykorzystania. Dany fakt czy wiedza albo jest informacją publiczną, albo takiej cechy nie posiada. Podobnie jak dokument, albo jest on nośnikiem informacji publicznej, albo nie jest jej nośnikiem. Jest to kwestia obiektywna niezależna od intencji wnioskodawcy, a ich poznania wyraźnie zabrania ustawodawca. Taki pogląd prezentowany jest również w piśmiennictwie prawniczym: "Ocena, czy określona informacja ma walor informacji publicznej, nie może być uzależniona od tego, kto i dla jakich celów ubiega się o jej udostępnienie. Powody, dla których uprawniony podmiot występuje o jej udostępnienie, nie mogą rzutować na tę ocenę. Kryteria uznania za informację publiczną muszą być zobiektywizowane i znajdować podstawę w przepisach komentowanej ustawy" (zob. I. Kamińska i M. Rozbicka-Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej, Komentarz, Warszawa 2016, s. 131; wyrok NSA z dnia 2 marca 2018 r., I OSK 2160/17, dostępny na stronie https://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela stanowisko wyrażane w orzecznictwie, że motywy, jakimi kieruje się wnioskodawca nie mają znaczenia w sytuacji żądania informacji prostej (art. 2 ust. 2 u.d.i.p.). Inna sytuacja jest w przypadku żądania informacji przetworzonej, kiedy to stosownie do art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., udostępnienie jej musi być szczególnie istotne dla interesu publicznego. Wówczas istotne jest, czy żądanie jest motywowane względami prywatnymi, czy publicznymi (zob. wyroki NSA z 14 lipca 2020 r. I OSK 2820/19, LEX nr 3042689, z dnia 16 kwietnia 2021 r., III OSK 548/21, dostępny na stronie https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Przy czym okoliczności te muszą być ustalone w oparciu o zebrany w sprawie materiał dowodowy lub okoliczności niepodważane przez strony a nie w oparciu o domniemania lub spekulacje.
W rozpoznawanej sprawie wnioskodawczyni nie uzyskała informacji publicznej dotyczącej przebiegu kariery zawodowej prokuratora z tego względu, że w odwołaniu w sposób hipotetyczny wskazała, że gdyby nawet uznać wnioskowaną informację za informację publiczną przetworzoną, to uzasadnieniem dla jej udostępnienia byłaby "ewentualna publikacja książkowa z zakresu historii prokuratury z okresu PRL". W ocenie Sądu, wypowiedź skarżącej miała wymiar hipotetyczny, a jej sformułowanie w odwołaniu od decyzji organu, w której nie zakwestionowano publicznego charakteru żądanej informacji, tylko przypisano jej walor przetworzony, wynikało raczej z ostrożności procesowej skarżącej na wypadek, gdyby organ II instancji nie podzielił jej stanowiska odnośnie oceny informacji jako prostej, nie wymagającej wykazywania szczególnej istotności dla interesu publicznego. Natomiast wskazując na potrzebę wyjaśnienia powiązań pomiędzy sprawcą przestępstwa popełnionego na szkodę skarżącej a prokuratorem P. W. skarżąca sugerowała bardziej motywację organu odmawiającego jej dostępu do informacji niż zasadność swojego żądania.
W tej sytuacji, wykorzystanie wypowiedzi skarżącej, po przekazaniu sprawy przez organ II instancji do ponownego rozpoznania, było działaniem nieadekwatnym do etapu postępowania i niezgodnym z kierunkiem postępowania wytyczonym przez organ odwoławczy. Pozbawienie skarżącej dostępu do informacji przed rozpoznaniem sprawy zgodnie z wytycznymi Prokuratora Krajowego, czyli przed wyjaśnieniem charakteru żądanych informacji – czy są to informacje proste czy przetworzone, należało ocenić jako naruszające przepisy u.d.i.p., w tym zwłaszcza art. 2 ust. 2.
Z treści uzasadnienia decyzji organu II instancji wynika, że jedyne wątpliwości, jakie powziął on względem skarżonego rozstrzygnięcia Prokuratura Regionalnego, odnosiły się do kwalifikacji żądanej informacji publicznej jako prostej bądź przetworzonej. Organ dostrzegł nieprawidłowości w zakresie wykazania przetworzonego charakteru żądanych informacji, których wyjaśnienie było niezbędne do merytorycznego załatwienia wniosku skarżącej. Prokuratura Krajowa nie podważyła publicznego charakteru żądanych informacji, pomimo tego, że z odwołania znała argumentację skarżącej, która została wykorzystana przez Prokuratora Regionalnego do pozbawienia tych informacji charakteru publicznego.
W ocenie Sądu, w ten sposób wyrażone stanowisko organu odwoławczego winno wiązać organ ponownie rozpoznający sprawę w zakresie wyjaśnienia treści przepisów prawnych i sposobu ich stosowania w rozpoznawanej sprawie (tak wyrok NSA z dnia 20 listopada 2020 r., I GSK 595/18, LEX nr 3167243). Taki skutek ogranicza ryzyko ponowienia popełnionych błędów przy ponownym rozpoznaniu sprawy, które prowadziłoby do naruszenia zasady ogólnej wzbudzania zaufania do władzy publicznej (art. 8 k.p.a.). Nie jest to oczywiście związanie bezwzględne – obowiązek respektowania stanowiska organu odwoławczego upada w przypadku zmiany przepisów prawa lub takiej zmiany istotnych okoliczności sprawy, w wyniku której w sprawie powinny być zastosowane inne przepisy prawa. W niniejszej sprawie, w toku instancji, nie mieliśmy do czynienia z taką zmianą okoliczności faktycznych, które uzasadniałyby odstąpienie przez organ I instancji od dotychczasowego stanowiska, zgodnie z którym, żądana informacja ma charakter publiczny.
Natomiast organ ponownie rozpoznając sprawę pominął wytyczne organu odwoławczego i odstąpił od poczynienia wyjaśnień w zakresie okoliczności, które przesądzałyby o możliwości potraktowania żądanych informacji publicznych jako przetworzonych i uzależnienia ich udostępnienia od wykazania szczególnej istotności dla interesu publicznego. Nie wyjaśniając tej kwestii organ I instancji nie mógł wykorzystać motywu ewentualnej publikacji historycznej do pozbawienia skarżącej dostępu do informacji, której charakter publiczny jest niewątpliwy. Jak już wskazano, od osoby wykonującej prawo do informacji publicznej nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub faktycznego (art. 2 ust. 2 u.d.i.p.). Z argumentacji skarżącej nie wynika, ażeby istniała konkretna i aktualna sprawa indywidulana, prywatna skarżącej, dla której załatwienia żądane informacje miałyby znaczenie wyłączające publiczny charakter żądania. Okoliczności takie musiałyby być ustalone w oparciu o zebrany w sprawie materiał dowodowy lub okoliczności niepodważane przez stronę a nie w oparciu o domniemania lub spekulacje.
Biorąc pod uwagę powyższe, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a., Sąd zobowiązał Prokuratora Regionalnego do rozpoznania wniosku skarżącej w terminie 14 dni od dnia zwrotu akt administracyjnych wraz z wyrokiem ze stwierdzeniem jego prawomocności, o czym Sąd orzekł w pkt 1 sentencji wyroku.
Uznając natomiast, że bezczynność podmiotu zobowiązanego do udostępniania informacji publicznej nie była spowodowana lekceważeniem wniosku, lecz wyłącznie wadliwą interpretacją prawa, przyjęto, że zaistniała bezczynność nie nosiła cechy rażącego naruszenia prawa (art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a.). Prokurator Regionalny po przekazania mu akt sprawy w dniu 7 lipca 2021 r. do ponownego rozpoznania, w dniu 12 lipca 2021 r. udzielił skarżącej pisemnej odpowiedzi, pozostając w mylnym przekonaniu o zgodności podjętych działań z prawem. Dokumentacja zgromadzona w aktach potwierdza, że organ ten nie był wobec żądań skarżącej bierny ani lekceważący.
Wobec powyższego Sąd oddalił skargę w pozostałej część obejmującej żądania wymierzenia organowi grzywny i przyznania skarżącej sumy pieniężnej (pkt 4 sentencji wyroku). W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazuje się na charakter dyscyplinująco-represyjny powyższych środków, które powinny być stosowane w szczególnie drastycznych przypadkach zwłoki organu w załatwieniu sprawy, a więc w tego rodzaju sytuacjach, gdzie oceniając całokształt działań organu można dojść do przekonania, że noszą one znamiona celowego unikania podjęcia decyzji w sprawie, a przy tym istnieje uzasadniona obawa, że bez tych dodatkowych sankcji (lub jednej z nich) organ nadal nie będzie respektować nałożonych ustawą obowiązków. W niniejszej sprawie opisany sposób działania Prokuratora Regionalnego nie uzasadniał zastosowania represji w postaci grzywny czy przyznania sumy pieniężnej. Bezczynność organu była wynikiem błędnej interpretacji przepisów, a nie wynikała ze szczególnie negatywnego stosunku do powierzonych mu obowiązków, w tym informowania o sprawach publicznych.
O kosztach postępowania Sąd orzekł w pkt 3 sentencji wyroku, na podstawie art. 200 i 205 § 1 p.p.s.a., przyznając skarżącej kwotę 100 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Sąd orzekał w niniejszej sprawie w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 119 pkt 4 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło