VII SA/Wa 2027/21

WyrokWSA w Warszawie2022-01-13

Skład orzekający: Izabela Ostrowska, Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Marta Kołtun-Kulik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy może umorzyć postępowanie legalizacyjne i uchylić decyzję organu I instancji odmawiającą umorzenia postępowania, nie orzekając jednocześnie co do istoty sprawy, w szczególności nakazu rozbiórki budynku?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu I instancji odmawiającą umorzenia postępowania legalizacyjnego, gdyż wydanie decyzji odmownej przed oceną wymaganej dokumentacji i bez rozstrzygnięcia co do istoty sprawy było nieuzasadnione. Nakaz rozbiórki jest sankcją ostateczną i może być wydany dopiero po wyczerpującym wyjaśnieniu stanu faktycznego i prawnego, w tym ocenie możliwości legalizacji obiektu budowlanego.
Stan faktyczny
Inwestor J. M. prowadził budowę budynku mieszkalno-usługowego na działkach w G., wobec której toczyło się postępowanie legalizacyjne. Organ I instancji (PINB w G.) odmówił umorzenia postępowania legalizacyjnego i nakazał rozbiórkę budynku, co zostało zaskarżone przez M. K. Organ odwoławczy (WINB) uchylił decyzję organu I instancji i umorzył postępowanie. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając m.in. brak rozstrzygnięcia co do istoty sprawy i niewłaściwe zastosowanie przepisów prawa budowlanego.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Izabela Ostrowska, Sędziowie sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik (spr.), , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 stycznia 2022 r. sprawy ze skargi M K na decyzję [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2021 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego oddala skargę Zaskarżoną decyzją z [...] lipca 2021 r., nr [...], [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: "[...] WINB", "organ odwoławczy") po rozpoznaniu odwołania M. K.- na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego (dalej: "k.p.a.") - uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. (dalej: "PINB w G.", "organ I instancji") z [...] czerwca 2021 r., nr [...] i umorzył postępowanie przed tym organem. Zaskarżona decyzja została wydana w poniższym stanie faktycznym sprawy. Decyzją z [...] marca 2015 r., nr [...], PINB w G. nałożył na inwestora J. M. obowiązek sporządzenia, w terminie do dnia 15 lipca 2015 r., projektu budowlanego zamiennego budynku mieszkalno-usługowego usytuowanego na działkach nr ew. [...], [...] położonych w G., uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych. Odwołanie od powyższej decyzji, w ustawowym terminie, wniósł J. M. [...] WINB decyzją z [...] maja 2015 r., nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję PINB w G. w całości i umorzył postępowanie pierwszej instancji zaznaczając, że trybem właściwym w tej sprawie jest tryb wskazany w art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (j.t. Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 z późn. zm.) a nie jak przyjął organ I instancji art. 50-51 Prawa budowlanego. Przedmiotowy budynek nie mógł być wykonany w oparciu o decyzję Starosty Powiatu G. z [...] września 2010 r., nr [...], zmienioną decyzją z [...] sierpnia 2011 r., nr [...] o pozwoleniu na jego przebudowę i rozbudowę, albowiem został wybudowany od podstaw w miejsce obiektu rozebranego z wykorzystaniem pozostałych fundamentów. Rozebranie i wybudowanie budynku od nowa wykracza poza ww. pozwolenie, nawet jeżeli odzwierciedla w zakresie parametrów budynek rozebrany. Tym samym nie jest to obiekt zrealizowany w sposób istotnie odbiegający od pozwolenia na budowę. Decyzją z [...] stycznia 2016 r, nr [...], PINB w G. - na podstawie art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego - nakazał J. M. rozbiórkę budynku mieszkalno-usługowego na działkach nr ew. [...], [...] przy ul. S. w G.. [...] WINB, po rozpoznaniu odwołania J. M., decyzją z [...] maja 2016 r., nr [...], utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 14 listopada 2019 r., sygn. akt VII SA/Wa 1540/16, oddalił skargę J. M. na decyzję [...] WINB z [...] maja 2016 r., nr [...]. Naczelny Sąd Administracyjny, w wyniku skargi kasacyjnej J. M., wyrokiem z 14 listopada 2019 r., sygn. akt II OSK 3266/17 uchylił zaskarżony wyrok, zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję PINB W G. z [...] stycznia 2016 r., nr [...]. Postanowieniem z [...] lipca 2020 r., nr [...], PINB w G., na podstawie art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego, wstrzymał prowadzenie robót budowlanych przy budowie budynku mieszkalno-usługowego zlokalizowanego na działkach nr ew. [...] i [...] położonych w G.; nakazał zabezpieczyć wykonane roboty budowlane w sposób zapewniający bezpieczeństwo ludzi i mienia oraz nałożył na J. M. obowiązek przedłożenia w terminie do dnia 31 marca 2021 r. następującej dokumentacji: 1) zaświadczenie burmistrza Miasta G. o zgodności budynku mieszkalno-usługowego z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta G.; 2) 3 egzemplarze projektu budowlanego budynku mieszkalno- usługowego (wraz z uzgodnieniami i pozwoleniami) sporządzonego przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane w odpowiedniej specjalności oraz zaświadczeniem projektanta o wpisie na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego; 3) oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane działka nr [...], [...] położonych w G.. Postanowieniem z [...] kwietnia 2021 r., nr [...], PINB w G. zmienił ww. postanowienie w zakresie terminu wykonania nałożonych obowiązków ustalając nowy termin na dzień 31 grudnia 2021 r. W dniu 11 maja 2021 r. do PINB w G. wpłynęło zgłoszenie M. K. o rozpoczęciu prac budowlanych w przedmiotowym budynku polegających na dociepleniu ściany styropianem. W dniu 11 maja 2021 r. organ I instancji dokonał doraźnej kontroli lecz bez udziału inwestora, podczas której stwierdzono przyklejanie styropianu do południowej ściany budynku. W dniu 13 maja 2021 r. dokonano ponownie kontroli z udziałem inwestora J. M. i w obecności właściciela firmy wykonującej roboty budowlane. Stwierdzono, wykonywanie docieplenia południowej ściany budynku mieszkalno-usługowego wobec którego toczy się postępowanie legalizacyjne na podstawie art. 48 ust. 2 Prawo budowlane. Docieplenie styropianem gr 15 cm na powierzchni ściany 9,70 m x 2,75 m. Ściana południowa szerokości 9,70 m i wysokości 12,60 m. W dniu 18 maja 2021 r. dokonano ponownie kontroli podczas której ustalono, że inwestor dobrowolnie rozebrał wykonane docieplenie. Powyższe zostało potwierdzone w protokole oględzin i udokumentowane dokumentacją fotograficzną. Pismem z dnia 26 maja 2021 r. M.K. zwrócił się do organu I instancji z wnioskiem o umorzenie postępowania legalizacyjnego i wydanie decyzji o rozbiórce budynku. PINB w G. decyzją z [...] czerwca 2021 r., nr [...], odmówił umorzenia postępowania w sprawie budowy ww. budynku mieszkalno-usługowego. Od powyższej decyzji wniósł odwołanie M.K.. [...] WINB, powołaną na wstępie decyzją z [...] lipca 2021 r. nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył postępowanie pierwszej instancji w przedmiocie wydania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. z dnia [...] czerwca 2021 r., Nr [...]. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podniósł, że PINB w G. prowadzi postępowanie legalizacyjne w oparciu o tryb uregulowany w art. 48 Prawa budowlanego. Postanowieniem z [...] lipca 2020 r., organ I instancji wstrzymał prowadzenie robót budowlanych przy budowie ww. budynku; nakazał zabezpieczyć wykonane roboty budowlane w sposób zapewniający bezpieczeństwo ludzi i mienia oraz nałożył na inwestora obowiązek przedłożenia określonej dokumentacji. Organ odwoławczy wyjaśnił, że dalsze czynności w sprawie mogą być podejmowane w przypadku spełnienia bądź też uchylania się przez zobowiązanego od wykonania nałożonego obowiązku. Zgodnie z art. 48 ust. 4 Prawa budowlanego "W przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3, stosuje się przepis ust. 1". Natomiast zgodnie z art. 48 ust. 5 Prawa budowlanego "Przedłożenie w wyznaczonym terminie dokumentów, o których mowa w ust. 3, traktuje się jak wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i pozwolenie na wznowienie robót budowlanych, jeżeli budowa nie została zakończona". Stosownie do dyspozycji art. 49 ust. 1 Prawa budowlanego przed wydaniem decyzji w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na wznowienie robót budowlanych organ nadzoru budowlanego zobowiązany jest do zbadania zgodności projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń, wykonanie projektu budowlanego przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane oraz ustalenia w drodze postanowienia wysokości opłaty legalizacyjnej. [...] WINB podkreślił, że organ I instancji stwierdzając brak podstaw materialnoprawnych do umorzenia postępowania oraz brak podstaw formalnoprawnych do odmowy umorzenia postępowania administracyjnego w postaci decyzji - w trybie art. 105 § 1 k.p.a. - powinien pismem odpowiedzieć na wniosek M. K. m.in. o umorzenie postępowania legalizacyjnego. W związku z powyższym, zdaniem organu odwoławczego, nie jest możliwe wydanie decyzji odmawiającej umorzenia postępowania w ww. przedmiocie. Odnosząc się do drugiego żądania skarżącego, tj. wniosku o "wydanie decyzji o rozbiórce budynku", gdzie skarżący powołał się na kontynuowanie robót budowlanych pomimo ich wstrzymania, organ odwoławczy stwierdził, że należy je ocenić w tożsamy sposób. Wskazał, że dyspozycję materialnoprawną tak określonego stanu faktycznego wypełnia przepis art. 50a Prawa budowlanego (w brzmieniu obowiązującym na dzień wszczęcia postępowania) zgodnie z którym "Organ nadzoru budowlanego w przypadku wykonywania robót budowlanych - pomimo wstrzymania ich wykonywania postanowieniem: 1) o którym mowa w art. 48 ust. 2 oraz w art. 49b ust. 2 - nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części; 2) o którym mowa w art 50 ust. 1 - nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę części obiektu budowlanego wykonanego po doręczeniu postanowienia albo doprowadzenie obiektu budowlanego do stanu poprzedniego". [...] WINB podkreślił, że jeśli organ powiatowy ustalił, iż inwestor rozebrał dobrowolnie ocieplenie budynku wykonane pomimo wstrzymania i odstąpił od wydawania decyzji o rozbiórce to i również w tym przypadku powinien pismem poinformować skarżącego o kontynuowaniu postępowania. Jednocześnie wskazał, że powyższe nie zamyka drogi skarżącemu do podnoszenia wskazanych zarzutów bowiem może je podnosić w decyzji kończącej postępowanie w sprawie. Podsumowując decyzję organ odwoławczy zaznaczył, że na obecnym etapie postępowania merytoryczne argumenty podnoszone przez skarżącego w odwołaniu nie mogą być przedmiotem uwzględnienia przez organ odwoławczy. Na powyższą decyzję M.K. (dalej: "skarżący") wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając naruszenie przepisów prawa procesowego mający istotny wpływ na wynik sprawy, t.j: 1) art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez brak orzeczenia, co do istoty sprawy poprzez nakazanie rozbiórki budynku mieszkalno-usługowego zlokalizowanego na działkach nr ew. [...] oraz [...] mimo uchylenia przez organ odwoławczy wadliwego orzeczenia organu I instancji w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania w sprawie budowy budynku mieszkalno-usługowego; takie rozstrzygnięcie prowadzi w rezultacie do stanu, gdy względem inwestora, który wykonywał roboty budowlane mimo obowiązku ich wstrzymania nie zostanie zastosowana sankcja w postaci rozbiórki budynku i umorzenia postępowania legalizacyjnego. Co za tym idzie norma z art. 50a p.b. staje się martwa albowiem każdy inwestor, który w toku postępowania legalizacyjnego (po wydaniu postanowienia o wstrzymaniu robót budowalnych) prowadzi roboty budowlane winien liczyć się z konsekwencją swojego zachowania w postaci umorzenia postępowania legalizacyjnego i nakazania rozbiórki budynku; 2) art. 7, 8, 77 § 1, 80 k.p.a., poprzez uchylenie się przez [...] WINB od zgromadzenia i wyczerpującej analizy materiału dowodowego bowiem organ odwoławczy nie ustalił rzeczywistego stanu faktycznego sprawy, w szczególności nie odniósł się w żadnej mierze do tego, że inwestor mimo wszczętego postępowania legalizacyjnego rozpoczął nowe roboty budowlane (docieplenie ściany) bez zgody organu, czym naruszył zakaz prowadzenia robót budowlanych nałożony postanowieniem PINB w G. z [...] lipca 2020 r., nr [...] co winno skutkować zastosowaniem przez organ normy wynikającej z art. 50a p.b., która stanowi podstawę bezwarunkowego stwierdzenia rozbiórki; 3) art. 107 § 1 i 3 k p a. poprzez sporządzenie uzasadnienia zaskarżonej decyzji niezgodnie z wymaganiami wskazanymi w tym przepisie, w sposób zbyt lakoniczny i niewyczerpujący, a w konsekwencji uniemożliwiający kontrolę decyzji oraz zbadanie zasadności przesłanek, którymi kierował się organ uznając konieczność uchylenia decyzji o odmowie umorzenia postępowania nie orzekając równocześnie co do istoty sprawy jak nakazuje art. 138 par 1 pkt 2 kpa. tj. nakazując rozbiórkę budynku; tymczasem w sprawie możliwie konieczne było orzeczenie co do istoty sprawy przez organ odwoławczy w ten sposób, aby nakazać inwestorowi rozbiórkę budynku; 4) wadliwe przyjęcie, że rozbiórka wykonanego samowolnie docieplenia ściany (co istotne robót wykonanych po wstrzymaniu robót budowlanych, co przyznaje sam organ II instancji), powoduje to, że nie istnieje faktyczny przedmiot postępowania, do którego organ nadzoru budowlanego mógłby podejmować czynności w oparciu o art. 50a ust. 1 p.b., podczas gdy samo wykonanie nowych robót budowlanych po wydaniu postanowienia o ich wstrzymaniu uprawniało MWINB do uchylenia decyzji organu I instancji oraz orzeczenia nakazu rozbiórki budynku. Skarżący zarzucił również naruszenie przepisów prawa materialnego, tj: 1) art. 48 ust. 1 p.b. poprzez jego błędną wykładnię i w konsekwencji jego niezastosowanie i w konsekwencji stwierdzenie, że organ I instancji zasadnie nie nakazał rozbiórki budynku mieszkalno-usługowego, mimo dokonania kontynuowania prowadzenia robót budowlanych w tym budynku mimo uprzedniego wydania postanowienia o wstrzymaniu robót (w toku wszczętego postępowania legalizacyjnego - postanowienie [...] z [...] lipca 2020 r.); 2) art. 50a pkt 1 p.b. poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy inwestor prowadził roboty budowlane pomimo wstrzymania ich wykonywania postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. nr [...] z [...] lipca 2020 r. i nie orzeczenie co do istoty sprawy poprzez nakazanie rozbiórki budynku. Skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z [...] lipca 2021 r., nr [...] oraz o uchylenie decyzji organu I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Stosownie zaś do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Biorąc pod uwagę powyższe kryteria kontroli Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa. W pierwszej kolejności należy wskazać, że PINB w G. rozpoznawał sprawę po wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 14 listopada 2019 r. W uzasadnieniu tego wyroku NSA wskazał, że "W toku prowadzonego postępowania organy nadzoru budowlanego przyjęły, że wybudowane poddasze ma charakter użytkowy, co czyni z niego kondygnację w rozumieniu § 3 pkt 16 Rozporządzenia i na tej podstawie stwierdziły niezgodność zrealizowanej inwestycji z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, nie czyniąc w tym zakresie żadnych ustaleń i ograniczając się do przywołania definicji kondygnacji zawartej w treści wskazanego rozporządzenia. Tymczasem w sprawie nie bez znaczenia pozostaje okoliczność, że inwestor przedłożył zaświadczenie o zgodności inwestycji z postanowieniami obowiązującego na tym terenie planu miejscowego, do czego organy się nie odniosły, całkowicie ignorując ten fakt. Jest to o tyle istotne, że to nie organy nadzoru budowlanego stosując art. 48 Pr. bud. są właściwe do stwierdzenia zgodności samowoli budowlanej z miejscowym planem lub decyzją o warunkach zabudowy. Tym organem jest wójt, burmistrz albo prezydent miasta, wydający zaświadczenie, o którym mowa w art. 48 ust. 3 pkt 1 Pr. bud." Sąd odwoławczy zwrócił także uwagę, że "art. 48 Pr. bud. nie ma na celu karania sprawców samowoli budowlanej, lecz doprowadzenie zrealizowanego samowolnie obiektu budowlanego do stanu zgodności z prawem. Nakaz rozbiórki ponieważ jest najdalej idącą i najbardziej dotkliwą sankcją za naruszenie przepisów Prawa budowlanego ma charakter wyjątku, dlatego należy najpierw rozważyć wszystkie inne możliwości przewidziane przez przepisy prawa, aby nakaz rozbiórki był ostatecznością i tylko w takim zakresie, jaki jest niezbędny do przywrócenia stanu zgodnego z prawem. Decyzja nakazująca rozbiórkę może być więc podjęta dopiero wówczas gdy okaże się, że nie ma prawnych możliwości legalizacji, tj. gdy nie zaistnieją przesłanki uzasadniające zalegalizowanie obiektu budowlanego w całości lub w części. Z tym zastrzeżeniem, że legalizacja samowoli budowlanej zależy w dużej mierze od woli samego inwestora, wdrożenie procedury legalizacyjnej nie jest bowiem jego obowiązkiem, lecz uprawnieniem (por. wyrok NSA z dnia 28 stycznia 2016 r. sygn. akt II OSK 1309/14. LEX nr 2034046). Oczywiście doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem, w niektórych przypadkach może wymagać wykonania określonych robót budowlanych, w tym również rozbiórki części obiektu budowlanego. W każdym jednak przypadku przed podjęciem decyzji nakazującej rozbiórkę organ nadzoru budowlanego jest zobligowany do szczególnie starannego i dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy (por. wyrok NSA z dnia 8 listopada 2011r. sygn. akt II OSK 1416/10, LEX nr 1083609)." Jednocześnie NSA podkreślił, że "nakaz rozbiórki może mieć różny zakres, może on dotyczyć całości lub części obiektu, przy czym musi być on adekwatny do stwierdzonego zakresu samowoli budowlanej i celu regulacji w postaci doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem. Dlatego jeżeli istnieje możliwość doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodności z prawem, poprzez rozbiórkę tylko części obiektu, to niedopuszczalne jest orzeczenie rozbiórki całości obiektu. W przypadku, w którym dająca się wyodrębnić część obiektu byłaby zgodna z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, organ powinien wydać nakaz rozbiórki tylko w części obiektu nie nadającego się do legalizacji, w pozostałym zaś zakresie przeprowadzić postępowanie legalizacyjne, bowiem skoro część obiektu jest zgodna z prawem, nie można akceptować jego rozbiórki całości, zwłaszcza, że powołany art. 48 Pr. bud. przewiduje możliwość nakazu rozbiórki tylko części obiektu." Dalej NSA wskazał, że "z treści art. 48 ust. 2 pkt 2 Pr. bud. wynika wprost, że brak pełnej zgodności z przepisami - w tym techniczno-budowlanymi - nie jest wystarczającą podstawą do uznania, że legalizacja obiektu nie jest możliwa. Ustawodawca wskazał bowiem, że taką podstawę mogą stanowić wyłącznie naruszenia, które w ogóle uniemożliwiają doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem. Co za tym idzie, także w przypadku stwierdzenia, że przepisy techniczno-budowlane oraz inne przepisy zostały naruszone, organ nadzoru budowlanego powinien dokonać pełnej i rzetelnej oceny, czy stwierdzone naruszenie umożliwia, czy też uniemożliwia doprowadzenie obiektu budowlanego lub choćby jego części do stanu zgodnego z prawem. Inaczej rzecz ujmując jeżeli samowolnie wybudowane obiekty budowlane naruszają przepisy techniczno-budowlane, to ich legalizacja będzie uzależniona od możliwości doprowadzenia do stanu zgodnego z tymi przepisami, a jedynie w braku takiej możliwości będzie definitywnie wykluczona (por. wyrok NSA z dnia 20 października 2017r. sygn. akt II OSK 299/16, LEX nr 2409657). Na potrzeby tak prowadzonego postępowania należy również uwzględnić możliwość zastosowania odstępstw od warunków technicznych w trybie art. 9 Pr. bud. Zgodnie z tym przepisem w przypadkach szczególnie uzasadnionych dopuszcza się odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych, o których mowa w art. 7 Pr. bud.. Zasadniczo jednak dopuszczalne odstępstwo nie może powodować zagrożenia życia ludzkiego lub bezpieczeństwa mienia. Wykładnia funkcjonalna tego przepisu przemawia za możliwością stasowania wynikającej z tego przepisu instytucji zgody na odstępstwa od przepisów techniczno-budowlanych nie tylko na etapie postępowania o wydanie pozwolenia na budowę, lecz także w postępowaniu dotyczącym legalizacji samowolnie zrealizowanego obiektu budowlanego (por. wyrok NSA z dnia 22 grudnia 2009r. sygn. akt II OSK 1951/08. LEX nr 581004, wyrok NSA z dnia 16 lutego 2017r. sygn. akt II OSK 1437/15, LEX nr 2328907, wyrok NSA z dnia 15 lutego 2017r. sygn. akt II OSK 1330/16, LEX nr 2279375). W przypadku uznania, że nie jest możliwe doprowadzenie całego obiektu lub jego części do stanu zgodnego z prawem, organ powinien szczegółowo uzasadnić, z czego taka niemożność wynika." W konsekwencji, NSA stwierdził, że "W ramach ponownie prowadzonego postępowania organy przeprowadzą postępowanie legalizacyjne w trybie określonym w art. 48 Pr. bud., szczegółowo wyjaśniając kwestię zgodności inwestycji z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz ustalając, czy inwestor wystąpił o zgodę na odstępstwa od warunków techniczno-budowlanych, jak również w jakim zakresie możliwa jest legalizacja wybudowanego obiektu budowlanego." Kierując się powyższym, PINB w G., postanowieniem z [...] lipca 2020 r., nr [...], na podstawie art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego, wstrzymał prowadzenie robót budowlanych przy budowie spornego budynku, nakazał zabezpieczyć wykonane roboty budowlane w sposób zapewniający bezpieczeństwo ludzi i mienia oraz nałożył na inwestora obowiązek przedłożenia, w terminie do dnia 31 marca 2021 r.: 1) zaświadczenie burmistrza Miasta G. o zgodności budynku mieszkalno-usługowego z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta G.; 2) 3 egzemplarze projektu budowlanego budynku mieszkalno- usługowego (wraz z uzgodnieniami i pozwoleniami) sporządzonego przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane w odpowiedniej specjalności oraz zaświadczeniem projektanta o wpisie na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego; 3) oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane działką nr [...]i [...] położonych w G.. Postanowieniem z [...] kwietnia 2021 r., PINB w G. zmienił ww. postanowienie w zakresie terminu wykonania nałożonych obowiązków ustalając termin na dzień 31 grudnia 2021 r. W konsekwencji, wydanie decyzji przez PINB w G. z [...] czerwca 2021 r. (w wyniku wniosku skarżącego z 26 maja 2021 r.) odmawiającej umorzenia postępowania legalizacyjnego i wydania nakazu rozbiórki, w sprawie będącej w toku, tj. przed oceną dokumentów wymaganych ww. postanowieniem z [...] lipca 2021 r., ewentualnie oceną zaniechania złożenia ich przez inwestora – było nieuzasadnione. [...] WINB prawidłowo wskazał, że PINB w G. w pierwszej kolejności musi brać pod uwagę tok prowadzonego postępowania i to z uwzględnieniem wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, który zapadł w przedmiotowej sprawie. Biorąc pod uwagę powyższe, organ odwoławczy zasadnie uchylił decyzję PINB w G. z [...] czerwca 2021 r. W tym stanie faktycznym sprawy zarzuty skargi nie mogły przynieść oczekiwanego rezultatu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie, dlatego też na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku, tj. oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło