II GZ 146/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Anna Stec po rozpoznaniu w dniu 27 maja 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia A.W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 grudnia 2021 r., sygn. akt VI SA/Wa 2655/21 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania decyzji w sprawie ze skargi A.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] sierpnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie skierowania na badania lekarskie postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 28 grudnia 2021 r., sygn. akt VI SA/Wa 2655/21, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił wniosek A.W. o wstrzymanie wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z [...] sierpnia 2021 r., w przedmiocie skierowania na badania lekarskie, który został zawarty w skardze na powyższą decyzję. Sąd pierwszej instancji oddalając powyższy wniosek w pisemnych motywach postanowienia - przywołując treść art. 61 § 3 i 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 329; dalej: p.p.s.a.) - wskazał, że wobec nieuzasadnienia złożonego wniosku, jak również niepoparcia go stosowanymi dokumentami wniosek nie zasługiwał na uwzględnienie, gdyż pomimo ciążącego na skarżącej obowiązku nie wykazała ona zaistnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Zaskarżając postanowienie WSA skarżąca zarzuciła naruszenie: 1) art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez błędną wykładnię i w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie - Sąd wydał postanowienie o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji pomimo, iż zachodzi niebezpieczeństwo, że wykonanie decyzji może spowodować trudne do odwrócenia skutki, w postaci odebrania jej prawa jazdy kat. B. 2) art. 91 § 3 p.p.s.a. poprzez niezastosowanie - Sąd nie wyznaczył posiedzenia sądowego w celu dokładniejszego wyjaśnienia sprawy. Mając na uwadze powyższe zarzuty, wniosła: 1) na podstawie art. 197 § 2 w zw. z art. 185 § 1 p.p.s.a. o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości, 2) na podstawie art 196 p.p.s.a. o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia do czasu rozstrzygnięcia zażalenia, 3) rozpatrzenie sprawy na rozprawie. W uzasadnieniu zażalenia strona wskazała, że zarzut Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, iż nie uzasadniła wniosku o wstrzymanie zaskarżonej decyzji, jest niesłuszny, ponieważ zgodnie z art. 91 § 3 p.p.s.a. Sąd mógł w celu dokładniejszego wyjaśnienia sprawy zarządzić stawienie się strony - jednak skarżąca nie została wezwana w celu złożenia dodatkowych wyjaśnień. W związku z zarzutem, iż wniosek nie został poparty żadnym materiałem źródłowym wskazała, że wiele dokumentów przekazała w związku z postępowaniem prowadzonym w tej sprawie przez Prezydenta Miasta Stołecznego. W ocenie skarżącej, uzasadniła ona wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji, z powodu wniesienia skargi, poinformowała dlaczego jest jej niezbędne prawo jazdy kat. B oraz, że toczą się postępowania, które najprawdopodobniej zmienią ostateczne rozstrzygnięcie sądu w sprawie kolizji drogowej z dnia [...] listopada 2018 r. Wskazała, że opinia sądowo-psychiatryczna wydana w dniu [...] maja 2022 r. przez psychiatrę A.G.K. - na podstawie której Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie wydało w dniu [...] sierpnia 2021 r. decyzję nr [...] o skierowaniu jej na badania lekarskie w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami - jest dokumentem sfałszowanym. Podniosła, że jest osobą samotną i utrata prawa jazdy spowodowałaby, że będzie skazana na transport publiczny. Mieszka w W. przy ul. Ż. W. W miejscu zamieszkania jest jedynie autobusowy transport publiczny. Do najbliższej stacji [...] jest ok. 7 km, do najbliższej stacji metra M. ok. 14 km. Wyjaśniła, że pracuje na Ż., do pracy codziennie dojeżdża ok. 17 km. Podróżowanie transportem publicznym w czasach pandemii COVID-19 narażałoby ją na zarażanie się chorobą i wydłużałoby czas podróży do pracy. Do zażalenia dołączyła zawiadomienie z SR dla Warszawy Pragi Południe w Warszawie, informujące o terminie posiedzenia w przedmiocie umorzenia postępowania na podstawie art. 339 § 3 pkt. 2 k.p.k., a także postanowienie Okręgowej Izby Lekarskiej - odmawiające wszczęcia postępowania wyjaśniającego w sprawie skargi na opinię sądowo-psychiatryczną. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie jest niezasadne. W odniesieniu do zarzutów zażalenia należy wskazać, że zgodnie z art. 61 § 5 p.p.s.a. postanowienie o wydaniu wstrzymania zaskarżonej decyzji może zapaść na posiedzeniu niejawnym - w niniejszej sprawie wniosek skarżącej złożony przed WSA został skierowany na posiedzenie niejawne zarządzeniem z dnia 28 grudnia 2021 r. (k.13). Wskazać należy, że w sprawach, w których rozstrzygane są kwestie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji ciężar dowodzenia okoliczności wskazanych w art. 61 § 3 p.p.s.a. zdecydowanie spoczywa się na stronie wnioskującej, gdyż tylko ona posiada w tym zakresie stosowną wiedzę. Na wnioskodawcy ciąży obowiązek uprawdopodobnienia, że wniosek zasługuje na uwzględnienie. W judykaturze dominuje stanowisko - akceptowane przez Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w niniejszej sprawie - kładące nacisk na obowiązek wykazania przez stronę okoliczności uzasadniających przyznanie tymczasowej ochrony sądowej (por. np. postanowienia NSA: z 29 czerwca 2021 r., II GZ 209/21 z 14 listopada 2018 r., I FSK 1223/17; z 20 listopada 2018 r., II FZ 638/18; z 21 października 2020 r., I GSK 1277/20 - orzeczenia.nsa.gov.pl). Zatem, aby wniosek mógł być rozpatrzony pozytywnie, strona musi go poprzeć stosownymi twierdzeniami i dokumentami na okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. Konieczne jest zatem wykazanie we wniosku szczegółowych przyczyn uzasadniających możliwość wystąpienia sytuacji, która spowoduje zajście choćby jednej z przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Argumentacja wniosku o wstrzymania aktu musi w sposób przekonujący przedstawić konkretne relacje między brakiem wstrzymania zaskarżonej decyzji a wystąpieniem zagrożeń z art. 61 § 3 p.p.s.a. Nie można więc czynić zarzutu Sądowi pierwszej instancji, że nie wezwał strony w celu dokładniejszego wyjaśnienia stanu sprawy, bowiem - jak już wskazano - cała inicjatywa dowodowa w zakresie wniosku o wstrzymanie decyzji leży po stronie wnioskodawcy i nie można tego obowiązku przerzucać na Sąd pierwszej instancji. Wniosek musi zostać poparty stosowną argumentacją oraz materiałami dowodowymi które potwierdzałyby, że brak wstrzymania decyzji grozi stronie niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W orzecznictwie ugruntowany został już pogląd, który NSA orzekający w niniejszej sprawie podziela, że skierowanie na badania lekarskie nie skutkuje samo w sobie zatrzymaniem prawa jazdy, czy cofnięciem uprawnienia do kierowania pojazdem. Oczywiste jest, że wykonanie zaskarżonej decyzji o skierowaniu skarżącego na badania lekarskie w celu stwierdzenia braków przeciwwskazań do prowadzenia pojazdów może wiązać się z pewnymi trudnościami (konieczność osobistego stawiennictwa na badanie, zaangażowanie czasowe), jednak nie rodzi to powstania wobec skarżącego niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody, czy trudnych do odwrócenia skutków, w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a. Orzecznictwo sądów administracyjnych w kwestii możliwości wstrzymania wykonania decyzji o skierowaniu na badania lekarskie w celu stwierdzenia braku przeciwwskazań do kierowania pojazdami jest jednolite i uznaje, że decyzja taka nie wywołuje ani trudnych do odwrócenia skutków, ani nie powoduje niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody, bowiem w sposób bezpośredni nie wpływa na uprawnienia do kierowania pojazdami (zob. postanowienie NSA z 12 lutego 2020 r., sygn. akt I OZ 98/20- orzeczenia.nsa.gov.pl). Bezpośrednią konsekwencją decyzji nie jest bowiem cofnięcie posiadanych uprawnień, a jedynie konieczność poddania się badaniu lekarskiemu. To z ewentualną, a więc wciąż hipotetyczną decyzją o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami można wiązać skutki w postaci niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody bądź trudnych do odwrócenia skutków w wyniku jej wykonania. Potencjalne trudności związane z wykonaniem zaskarżonej decyzji, których nie można wykluczyć, są podyktowane jej celem, jakim jest bezpieczeństwo ruchu drogowego. W świetle przedstawionych okoliczności, stanowisko przyjęte przez Sąd pierwszej instancji należało uznać za prawidłowe. Odnosząc się do wniosku wnoszącej zażalenie o wstrzymanie wykonania postanowienia WSA do czasu rozpoznania zażalenia Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że zgodnie z treścią art. 196 p.p.s.a. wojewódzki sąd administracyjny może wstrzymać wykonanie zaskarżonego postanowienia do czasu rozstrzygnięcia zażalenia. Postanowienie takie może zapaść na posiedzeniu niejawnym. Z powyższego przepisu wynika, że w sytuacji kwestionowania legalności postanowienia przy pomocy środka odwoławczego jakim jest zażalenie - możliwe jest wystąpienie przez stronę z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia do czasu rozstrzygnięcia tego zażalenia. Zażalenie jest środkiem zaskarżenia niesuspensywnym, nie wstrzymuje bowiem automatycznie wykonania zaskarżonego postanowienia. O wstrzymaniu wykonania postanowienia może natomiast zadecydować wojewódzki sąd administracyjny w drodze odrębnego postanowienia, wydanego przed przedstawieniem akt Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu w celu rozpoznania zażalenia. Naczelny Sąd Administracyjny nie ma uprawnień do wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia. Dodatkowo wyjaśnić należy, iż zgodnie z art. 197 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje zażalenie na posiedzeniu niejawnym. W konsekwencji Naczelny Sąd Administracyjny nie mógł przychylić się do wniosku skarżącej i rozpoznać sprawy objętej zażaleniem na rozprawie. Naczelny Sąd Administracyjny, z podanych przyczyn, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., oddalił zażalenie.