II OSK 2460/22

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2025-05-20

Skład orzekający: Małgorzata Miron, Zdzisław Kostka, Magdalena Dobek-Rak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy właściciel nieruchomości sąsiadującej z terenem inwestycji budowlanej, który nie wykazał konkretnych przepisów prawa wprowadzających ograniczenia w zabudowie jego działki w związku z planowaną inwestycją, posiada przymiot strony w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę, a w konsekwencji w postępowaniu wznowieniowym dotyczącym tej decyzji?
Ratio decidendi
Właściciel nieruchomości sąsiadującej z terenem inwestycji budowlanej nie posiada przymiotu strony w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę, a tym samym w postępowaniu wznowieniowym dotyczącym tej decyzji, jeśli nie wykaże istnienia konkretnych przepisów prawa, które w związku z planowaną inwestycją wprowadzałyby ograniczenia w zabudowie jego nieruchomości. Samo prawo własności nieruchomości sąsiedniej nie jest wystarczające do uznania za stronę postępowania.
Stan faktyczny
K. W. wniosła skargę kasacyjną od wyroku WSA w Kielcach, który oddalił jej skargę na postanowienie Wojewody Świętokrzyskiego. Wojewoda stwierdził niedopuszczalność zażalenia K. W. na postanowienie Starosty Kieleckiego o zawieszeniu wznowionego postępowania w sprawie pozwolenia na budowę. Starosta wznowił postępowanie z urzędu z uwagi na rozpoczęcie budowy przed uzyskaniem pozwolenia, a następnie zawiesił je w związku z wnioskiem K. W. o stwierdzenie nieważności decyzji. Wojewoda uznał K. W. za stronę w postępowaniu wznowieniowym, wskazując, że jej nieruchomość nie znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Miron (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Zdzisław Kostka Sędzia del. WSA Magdalena Dobek-Rak Protokolant starszy asystent sędziego Małgorzata Mańkowska po rozpoznaniu w dniu 20 maja 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej K. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 6 kwietnia 2022 r. sygn. akt II SA/Ke 45/22 w sprawie ze skargi K. W. na postanowienie Wojewody Świętokrzyskiego z dnia 8 grudnia 2021 r. znak: IR.I.7840.4.54.2021 w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia oddala skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach wyrokiem z 6 kwietnia 2022 r. sygn. akt II SA/Ke 45/22 oddalił skargę K. W. na postanowienie Wojewody Świętokrzyskiego z 8 grudnia 2021 r. znak: IR.I.7840.4.54.2021 w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia. Wyrok ten został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Starosta Kielecki (dalej: "Starosta") decyzją z 8 lipca 2021 r. nr 1171/2021 zatwierdził projekt budowlany i udzielił E. W. i H. W. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego z instalacjami wewnętrznymi: wodno-kanalizacyjną, centralnego ogrzewania, elektryczną, wentylacji mechanicznej gazową oraz zewnętrznej instalacji gazowej, na działce nr [...] obręb geodezyjny [...], gmina [...]. Decyzja stała się ostateczna, ponieważ żadna ze stron nie wniosła od niej odwołania. K. W. nie posiadała przymiotu strony w postępowaniu zakończonym ww. decyzją. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Kielcach pismem z 13 września 2021 r. poinformował Starostę, że na wniosek K. W. przeprowadził kontrolę na działce inwestorów i ustalił, iż rozpoczęli oni proces budowlany zanim uzyskali pozwolenie na budowę. Wobec powyższego Starosta, na podstawie art. 145 § 1 pkt 5, art. 147 i art. 149 § 1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 753; dalej: "k.p.a."), postanowieniem z 6 października 2021 r. znak: B-1.6740.41.64.2021 wznowił z urzędu postępowanie w sprawie zakończonej własną ostateczną decyzją nr 1171/2021 z 8 lipca 2021 r. [w postanowieniu omyłkowo wskazano datę wydania decyzji jako "8.07.2020 r." – przyp. NSA]. Przyczyną wznowienia było wyjście na jaw istotnej dla sprawy nowej okoliczności istniejącej w dacie wydania decyzji, a nieznanej Staroście, tj. rozpoczęcie przez inwestorów procesu budowlanego zanim uzyskali pozwolenie na budowę. Następnie postanowieniem z 12 października 2021 r. znak: B-1.6740.41. 64.2021, wydanym na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 i art. 101 § 1 k.p.a., Starosta zawiesił z urzędu postępowanie administracyjne wznowieniowe w sprawie zakończonej ostateczną decyzją 8 lipca 2021 r. nr 1171/2021. Organ wskazał, że w dniu 6 października 2021 r. wpłynął wniosek K. W. o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty z 8 lipca 2021 r. Wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę winien zostać rozpatrzony jako pierwszy, a postępowanie wznowieniowe należy zawiesić do czasu zakończenia przez Wojewodę Świętokrzyskiego (dalej: "Wojewoda") postępowania nieważnościowego. Na postanowienie o zawieszeniu postępowania zażalenie wniosła K.W. Zaskarżonym postanowieniem z 8 grudnia 2021 r. znak: IR.I.7840.4.54.2021 Wojewoda, na podstawie art. 123 oraz art. 134 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 753 ze zm.; dalej: "k.p.a."), stwierdził niedopuszczalność zażalenia K. W. na postanowienie Starosty z 12 października 2021 r. w przedmiocie zawieszenia wznowionego postępowania. Wojewoda stwierdził, że K. W. nie posiadała przymiotu strony w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji Starosty z 8 lipca 2021 r., jak również nie została zaliczona do kręgu stron postępowania wznowieniowego w przedmiotowej sprawie. Niezależnie od powyższego Wojewoda przeanalizował projekt zagospodarowania terenu przedmiotowej inwestycji. Wskazał, że obszar oddziaływania inwestycji wyznacza się na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w brzmieniu na datę wydania przedmiotowej decyzji (Dz. U. z 2015 r., poz. 1422 ze zm.; dalej: "rozporządzenie" lub "r.w.t."). Zdaniem Wojewody usytuowanie budynku inwestorów nie narusza obowiązujących przepisów, nie spowoduje zacieniania i braku nasłonecznienia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi zlokalizowanych w budynku mieszkalnym, wybudowanym na działce nr [...]. Przedmiotowa inwestycja nie uniemożliwia przyszłej ewentualnej zabudowy działki nr [...] oraz nie uniemożliwia budowy drugiego budynku mieszkalnego na działce nr [...]. W oparciu o powyższe Wojewoda stwierdził, że ocena projektanta przedstawiona w projekcie budowlanym omawianej inwestycji, że obszar oddziaływania inwestycji objętej decyzją Starosty nie wkracza na teren działki nr [...], jest prawidłowa. Wojewoda nie znalazł przesłanek do przyznania skarżącej przymiotu strony we wznowionym postępowaniu. Podkreślił, że K. W. nie wskazała przepisu wprowadzającego ograniczenia w zagospodarowaniu terenu jej działki po wybudowaniu spornego budynku przez inwestorów. Wobec powyższego nie może ona zostać uznana za stronę postępowania w rozumieniu art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2020 r., poz. 1333 ze zm.; dalej: "Prawo budowlane") w zwykłym postępowaniu administracyjnym zakończonym wydaniem decyzji Starosty z 8 lipca 2021 r., a także w postępowaniu wznowionym. W tym stanie rzeczy zażalenie wniesione przez K. W. na postanowienie Starosty z 12 października 2021 r. w przedmiocie zawieszenia postępowania, jako pochodzące nie od strony, nie może zostać rozpatrzone. W skardze wywiedzionej K. W. wywiodła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach przywołanym na wstępie wyrokiem skargę oddalił. Sąd wskazał, że skarżąca jest właścicielem nieruchomości stanowiącej działkę nr [...], sąsiadującej z terenem inwestycji od zachodu. Dalej Sąd przywołał ustalenia Wojewody (dokonane w oparciu o projekt budowlany) odnoszące się do usytuowania inwestycji względem nieruchomości sąsiedniej. Ściana zachodnia projektowanego budynku będąca ścianą oddzielenia przeciwpożarowego znajduje się w części bez otworów w odległości 3,09 – 3,59 m od granicy z działką skarżącej. W części, gdzie zaprojektowane zostały okna i drzwi, ściana oddalona będzie o 4,09 m od granicy działki nr [...]. Ściana bez otworów projektowanego budynku mieszkalnego oddalona będzie od ściany budynku mieszkalnego skarżącej o 23,84 m. Wysokość projektowanego budynku wynosi 6,53 m w odległości 3,02 m od granicy z działką nr [...] i 9,77 m (w kalenicy) w odległości min. 10 m od granicy z tą działką. Nadto płyta pod pojemnik na śmieci usytuowana jest w odległości ok. 9,0 m od granic z działkami nr [...] i [...]. Sąd wyjaśnił, że stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Obszar oddziaływania obiektu został zdefiniowany w art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego i jest to teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu, w tym zabudowy, tego terenu. Do przepisów odrębnych, o których mowa w art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, należą m.in. przepisy rozporządzeń określających warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz przepisy z zakresu ochrony środowiska, ochrony zabytków, ochrony przyrody, prawo wodne. Sam tytuł prawny do nieruchomości sąsiadującej z terenem inwestycji nie oznacza jeszcze, że właściciel, użytkownik wieczysty lub zarządca takiej nieruchomości jest stroną postępowania w sprawie pozwolenia na budowę. Niezbędne jest wyraźne sprecyzowanie konkretnego przepisu prawa administracyjnego, wykluczającego bądź ograniczającego zagospodarowanie działki sąsiedniej w zakresie regulowanym ustawą Prawo budowlane, ze względu na powstanie projektowanej zabudowy. Zdaniem Sądu Wojewoda zasadnie przeanalizował kolejno normy wynikające z rozporządzenia w sprawie warunków technicznych oraz wysnuł prawidłowe wnioski, mianowicie że usytuowanie przedmiotowej inwestycji nie narusza obowiązujących przepisów prawa, nie spowoduje zacieniania i braku nasłonecznienia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi w budynku mieszkalnym na działce nr [...], projektowany budynek nie narusza przepisów ochrony przeciwpożarowej budynków, zasad sytuowania miejsc parkingowych i miejsca do gromadzenia odpadów stałych, nie uniemożliwia lokalizowania kolejnej zabudowy działki nr [...]. Te wszystkie ustalenia organu drugiej instancji doprowadziły do jednoznacznego wniosku, że obszar oddziaływania projektowanej inwestycji nie wkracza na teren działki skarżącej. Sąd nie znalazł podstaw do podważenia tej oceny w świetle dokumentów zawartych w aktach sprawy oraz argumentacji strony zawartej w skardze. Sąd pokreślił, że skarżąca nie wykazała, jaki wpływ na zakres i sposób wykonywania przez nią prawa własności co do nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] będzie miała projektowana inwestycja. Nie jest wystarczające samo twierdzenie, że taki wpływ będzie mieć – bez wskazania konkretnych okoliczności na poparcie tego twierdzenia. Wobec jednoznacznej, niepodważonej skutecznie oceny, że K. W. nie posiada przymiotu strony we wznowionym postępowaniu w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę dla inwestycji na działce nr [...], zasadnie organ odwoławczy zastosował art. 134 w zw. z art. 144 k.p.a. i stwierdził niedopuszczalność zażalenia. K. W. wywiodła skargę kasacyjną od powyższego wyroku, zaskarżając go w całości. Sądowi pierwszej instancji zarzuciła: 1) naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, art. 15, art. 77 i art. 80 k.p.a. w zw. art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane oraz 134 k.p.a. przez wadliwe uznanie przez Sąd, iż organ podjął wszystkie wymagane czynności zmierzające do ustalenia stanu faktycznego w zakresie tego, czy w postępowaniu wznowieniowym dotyczącym postępowania o udzielenie pozwolenia na budowę skarżącej nie przysługiwał przymiot strony i doszedł do błędnego wniosku, że skarżąca jego stroną nie jest; 2) naruszenie prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane w zw. z art. 140 k.c. i w konsekwencji błędne uznanie przez Sąd, iż skarżąca nie legitymowała się przymiotem strony w postępowaniu wznowieniowym dotyczącym postępowania o udzielenie pozwolenia na budowę, mimo że przysługiwał jej interes prawny w tym zakresie mieszczący się w obszarze oddziaływania projektowanego budynku na sąsiedniej działce. W oparciu o powyższe skarżąca kasacyjnie wniosła o: 1) uwzględnienie skargi kasacyjnej i uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji; 2) ewentualnie: uwzględnienie skargi kasacyjnej i uchylenie zaskarżonego orzeczenia, a także utrzymanego na jego mocy postanowienia Wojewody z dnia 8 grudnia 2021 r. znak: IR.1.7840.4.45.2021 w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia; 3) rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie; 4) zasądzenie na rzecz skarżącej od strony przeciwnej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Jak stanowi art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli w sprawie nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 powołanej ustawy, a taka sytuacja ma miejsce w przedmiotowej sprawie, to Sąd rozpoznający sprawę związany jest granicami kasacji. Rozpoznając w powyższych granicach wniesioną skargę kasacyjną należało uznać, że nie zawiera ona usprawiedliwionych podstaw. Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy K. W. mogła wnieść skutecznie zażalenie na postanowienie Starosty z 12 października 2021 r. o zawieszeniu wznowionego postępowania w sprawie zakończonej decyzją Starosty z 8 lipca 2021 r. nr 1171/2021. Decydujące znaczenie dla rozstrzygnięcia tej kwestii ma ocena, czy skarżąca posiada interes prawny we wskazanej sprawie uzasadniający przyznanie jej statusu strony postępowania. Do tej kwestii w istocie sprowadzają się wszystkie podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty – zarówno naruszenia przepisów postępowania, jak i naruszenia prawa materialnego. Kontrolą legalności w niniejszej sprawie objęte było rozstrzygnięcie stricte procesowe organu odwoławczego, stwierdzające niedopuszczalność zażalenia, w którym Wojewoda badał legitymację skarżącej do bycia stroną wznowionego postępowania przez pryzmat art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. W postępowaniu dotyczącym pozwolenia na budowę krąg stron postępowania ustalany jest na podstawie art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. Zgodnie z tym przepisem stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę (w tym w postępowaniu w trybie wznowieniowym dotyczącym decyzji udzielającej pozwolenia na budowę) są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Pojęcie "obszaru oddziaływania obiektu" zdefiniowane zostało natomiast w art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego (w brzmieniu obowiązującym zarówno w dacie wznowienia postępowania, jak i w dniu wydania decyzji Starosty z 8 lipca 2021 r.) jako teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zabudowie tego terenu. W tym miejscu zauważyć należy, że Sąd Wojewódzki oparł się na nieaktualnym brzmieniu art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego. Ustawą z 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r., poz. 471) dokonano bowiem nowelizacji Prawa budowlanego, która wprowadziła m.in. zmianę wpływającą na ustalenie kręgu stron w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę. Ustawodawca zawęził definicję obszaru oddziaływania obiektu. W wyniku dokonanej zmiany Prawa budowlanego, która weszła w życie w dniu 19 września 2020 r., przy określaniu obszaru oddziaływania inwestycji brane są pod uwagę "ograniczenia w zabudowie terenu", a nie jak przed ww. zmianą "ograniczenia w zagospodarowaniu, w tym zabudowy, tego terenu". Wskazana nowelizacja wprowadziła zatem zmianę o charakterze fundamentalnym mającą wpływ na ustalenie kręgu stron w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę. W związku z powyższym podmioty posiadające prawnorzeczowy tytuł do nieruchomości (z reguły sąsiadującej bezpośrednio), która stanowi teren wyznaczony w zasięgu obiektu budowlanego, mogą obecnie powoływać się wyłącznie na wąsko rozumiane ograniczenie zabudowy zawarte w przepisach odrębnych stanowiących zasadniczo przepisy materialnego prawa administracyjnego (zob. wyroki NSA: z 15.12.2021 r., II OSK 34/19 i z 5.12.2023 r., II OSK 2282/23; orzeczenia dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Ograniczenia w zabudowie są zaś jednoznaczne do ustalenia, albowiem odnoszą się do takiego wpływu na nieruchomość, który uniemożliwia lub ogranicza wykonywanie robót budowlanych (w tym budowę obiektów budowlanych) z uwagi na niespełnianie przepisów techniczno-budowlanych i innych przepisów szczególnych, które stawiają wprost wymogi dotyczące zabudowy (przede wszystkim wymogi dotyczące odległości jednych obiektów budowlanych od innych obiektów budowlanych). Innymi słowy, obszarem oddziaływania budowanego obiektu budowlanego będzie obszar, w stosunku do którego ten obiekt wprowadzi ograniczenia możliwości budowy innych obiektów budowlanych ze względu na wymogi przepisów odnoszące się do zabudowy, a nie ze względu na to, że obiekt wprowadzi jakiekolwiek subiektywne uciążliwości. Pojęcie "zabudowa" mieści się bowiem w zakresie znaczeniowym pojęcia zagospodarowanie, lecz jednocześnie jest pojęciem węższym. Każdy rodzaj zabudowy stanowi zagospodarowanie terenu, ale nie każde zagospodarowanie terenu jest jego zabudową (por. wyroki NSA z: 11.05.2021 r., II OSK 2858/18; 25.11.2021 r., II OSK 3630/18; 15.03.2022 r., II OSK 800/21; 12.05.2022 r., II OSK 1443/19; 4.07.2022 r., II OSK 1876/19; 19.01.2023 r., II OSK 2534/21; 9.05.2023 r., II OSK 1495/20; CBOSA). Wskazana wadliwość uzasadnienia wyroku Sądu pierwszej instancji polegająca na odwołaniu się do nieaktualnego brzmienia art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego stanowi jednak uchybienie, które w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie miało wpływu na wynik sprawy. W świetle prawidłowych ustaleń Wojewody, trafnie zaakceptowanych przez Sąd Wojewódzki, realizacja inwestycji na działce inwestorów nr [...] nie wprowadza bowiem ograniczeń w zabudowie nieruchomości skarżącej stanowiącej działkę nr [...]. Nieruchomość skarżącej nie znajduje się zatem w obszarze oddziaływania inwestycji w rozumieniu art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, a to przekłada się na brak możliwości uznania K. W. za stronę przedmiotowego postępowania. Dla przypisania skarżącej przymiotu strony wymagane byłoby wykazanie, że istnieją obowiązujące przepisy prawa, które w związku z planowaną inwestycją wprowadzałyby ograniczenia w zabudowie nieruchomości należącej do niej. W pierwszej kolejności ciężar wykazania tych okoliczności spoczywa na podmiocie, który powołując się na takie ograniczenia domaga się uznania za stronę postępowania w sprawie pozwolenia na budowę. W niniejszej sprawie skarżąca nie wykazała żadnych konkretnych okoliczności i norm prawnych, w świetle których należałoby przyjąć istnienie oddziaływania inwestycji na jej nieruchomość. W piśmie z 30 października 2021 r. stanowiącym zażalenie skarżąca wskazała jedynie, że o wszczęciu postępowania wznowieniowego dowiedziała się "przy okazji z zaskarżonego postanowienia" i stwierdziła, cyt.: "Z tych względów trudno mi zająć ostateczne stanowisko co do zawieszenia postępowania, o którym nie zostałam zawiadomiona, przez to nie znam jego motywów i uzasadnienia. W tych warunkach zawieszenie postępowania jest co najmniej przedwczesne i winno podlegać uchyleniu, co najmniej na tym etapie." Taka lakoniczna argumentacja żadną miarą nie daje podstaw do stwierdzenia, że skarżąca posiada przymiot strony w postępowaniu dotyczącym pozwolenia na budowę zakończonym decyzją Starosty z 8 lipca 2021 r. Niezależnie od stanowiska skarżącej Wojewoda z urzędu przeprowadził także postępowanie wyjaśniające zmierzające do ustalenia, czy obszar oddziaływania planowanej inwestycji nie wkracza na teren działki skarżącej. Wojewoda ocenił mianowicie, czy z uwagi na szczegółowe parametry projektowanej zabudowy wynikające z projektu budowlanego, w tym jej wysokość i usytuowanie względem zachodniej granicy działki inwestycyjnej sąsiadującej z nieruchomością należącą do skarżącej, realizacja inwestycji narusza obowiązujące przepisy prawa wynikające z rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Biorąc pod uwagę charakter i zakres inwestycji zatwierdzony decyzją Starosty stwierdzić należy, że rację ma organ odwoławczy uznając, że nieruchomość należąca do skarżącej nie znajduje się w obszarze odziaływania projektowanej inwestycji, bowiem nie powoduje ona jakichkolwiek ograniczeń, które wynikałyby z obowiązujących przepisów prawa, w zakresie możliwości zabudowy działki skarżącej. Uwzględniając poczynione przez organ ustalenia przyjąć należało, że budowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr [...] nie narusza stosownych przepisów rozporządzenia w zakresie norm odległościowych, nasłonecznienia i przesłaniania, ochrony pożarowej, usytuowania miejsca parkingowego, usytuowania miejsca do gromadzenia odpadów stałych, czy wreszcie budowy drugiego budynku mieszkalnego na działce skarżącej. Podkreślenia wymaga, że argumentacja zawarta w uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazująca na zacienianie nieruchomości skarżącej przez powstający budynek nie została powiązana ze stosownym zarzutem, w ramach którego strona zakwestionowałaby wyznaczenie obszaru oddziaływania inwestycji w oparciu o przepisy § 12 lub § 60 r.w.t. odnoszących się do wskazywanego zagadnienia. Taka ocena uniemożliwia stwierdzenie, że skarżąca posiada przymiot strony we wznowionym postępowaniu dotyczącym pozwolenia na budowę ww. inwestycji. Nie jest zatem usprawiedliwiony zarzut naruszenia przepisów postępowania – art. 7, art. 15, art. 77, art. 80 k.p.a. w zw. z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego oraz art. 134 k.p.a. Wbrew ocenie skarżącej kasacyjnie Wojewoda podjął niezbędne czynności zmierzające do ustalenia stanu faktycznego w zakresie przysługiwania skarżącej statusu strony postępowania. Dodatkowo, na marginesie niniejszych rozważań wskazać należy, że autor skargi kasacyjnej nie uniknął błędu formułując zarzut naruszenia prawa procesowego w pkt I.1 petitum skargi kasacyjnej. Podstawą skargi kasacyjnej z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. może być naruszenie przez sąd przepisów postępowania sądowoadministracyjnego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W ramach tej podstawy autor skargi kasacyjnej powinien bezwzględnie powołać przepisy postępowania sądowoadministracyjnego, którym uchybił sąd pierwszej instancji, uzasadnić ich naruszenie i wykazać, że uchybienia te mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego Sąd pierwszej instancji nie mógł naruszyć, skoro ich nie stosował, bowiem regulują one postępowanie przed organami administracji publicznej. Rolą Sądu Wojewódzkiego było jedynie dokonanie oceny ich zastosowania w sprawie przez orzekające organy administracji publicznej. W skardze do Sądu pierwszej instancji, a także w skardze kasacyjnej K. W. swój interes prawny do uczestniczenia we wznowionym postępowaniu jako strona wywodzi z art. 140 k.c. (w powiązaniu z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego). W omawianym zakresie zarzut skargi kasacyjnej nie jest skuteczny. Wskazywanie na prawo własności, co do zasady, nie może stanowić podstawy interesu prawnego w takiej sprawie. Jak wynika z utrwalonych poglądów w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, przepis art. 140 k.c. może stanowić podstawę do wyprowadzenia interesu prawnego w postępowaniu administracyjnym, gdy przepis materialnego prawa administracyjnego odsyła do uwzględnienia w stosunkach administracyjnoprawnych w zakresie uprawnienia lub obowiązku prawa własności (zob. wyroki NSA: z 5.12.2017 r., II OSK 346/17; z 21.09.2022 r., II OSK 2407/19; CBOSA). Jednak takiej normy odsyłającej do uwzględniania prawa własności w realiach tej sprawy brak. Stąd też norma prawa cywilnego art. 140 k.c. nie mogła stanowić podstawy do wyprowadzenia interesu prawnego skarżącej w przedmiotowym postępowaniu wznowieniowym. Samo legitymowanie się prawem własności nieruchomości graniczącej z terenem inwestycji nie jest wystarczające do przyjęcia, że jej właściciel powinien być stroną postępowania w przedmiocie udzielenia pozwolenia na budowę (zob. wyrok NSA z 4.07.2018 r., II OSK 1957/16; CBOSA). Biorąc pod uwagę powyższe rozważania przyjąć należało, że Sąd pierwszej instancji trafnie zaaprobował stanowisko Wojewody, iż K. W. nie posiada przymiotu strony w postępowaniu wznowieniowym, w którym zapadło postanowienie Starosty z 12 października 2021 r. W tym stanie rzeczy organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 134 w zw. z art. 144 k.p.a. i stwierdził niedopuszczalność wniesionego przez skarżącą zażalenia na to postanowienie jako niepochodzącego od strony postępowania. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, w oparciu o art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło