VII SA/Wa 547/22
WyrokWSA w Warszawie2022-06-09
Skład orzekający: Izabela Ostrowska, Mirosław Montowski, Anna Milicka-Stojek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić wydania zaświadczenia o zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, jeśli wydzielenie w budynku mieszkalnym jednorodzinnym więcej niż dwóch lokali mieszkalnych jest niezgodne z tym planem, nawet jeśli plan odsyła do definicji z uchylonego rozporządzenia?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej ma prawo odmówić wydania zaświadczenia o zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, jeśli stwierdzi, że stan faktyczny (np. wydzielenie w budynku mieszkalnym jednorodzinnym czterech lokali) jest niezgodny z tym planem. Nawet jeśli plan odsyła do definicji z uchylonego rozporządzenia, należy interpretować go w świetle aktualnych przepisów prawa wyższego rzędu, w tym ustawy Prawo budowlane, która definiuje budynek mieszkalny jednorodzinny jako taki, w którym dopuszcza się wydzielenie nie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych.Stan faktyczny
Skarżący wystąpili o wydanie zaświadczenia o zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego wydzielenia czterech lokali mieszkalnych w budynku mieszkalnym jednorodzinnym. Prezydent odmówił wydania zaświadczenia, uznając, że wydzielenie więcej niż dwóch lokali jest niezgodne z planem i definicją budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta. Skarżący wnieśli skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów K.p.a. oraz niezwiązanie się poprzednim wyrokiem WSA w podobnej sprawie.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Izabela Ostrowska, Sędziowie sędzia WSA Mirosław Montowski, asesor WSA Anna Milicka-Stojek (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 9 czerwca 2022 r. sprawy ze skargi B. K., A. A., S. A., B. T., Z. T., M. J. N., M. J N. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w (...) z dnia (...) grudnia 2021 r. nr (...) w przedmiocie wydania zaświadczenia o żądanej treści oddala skargę
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. (dalej jako "organ" lub "Kolegium") postanowieniem z [...] grudnia 2021 r. nr [...], po rozpatrzeniu zażalenia B. K., A. A., S. A., B. T., Z. T., M. J. N., M. J. N. (dalej jako "skarżący"), utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta [...] (dalej jako "Prezydent") z [...] kwietnia 2021 r. nr [...] odmawiające wydania zaświadczenia o żądanej przez skarżących treści.
Postanowienie wydane zostało w następującym stanie faktycznym i prawnym:
Skarżący pismem z 29 marca 2021 r. wystąpili o wydanie zaświadczenia cyt. "o zgodności z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego tj. ustaleniami Uchwały nr [...] Rady Gminy [...] z dnia [...] maja 1999 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego osiedla [...] dokonanego wydzielenia w budynku mieszkalnym jednorodzinnym znajdującym się w W. przy ul. W. dz. ew. [...] z obrębu [...] czterech lokali mieszkalnych".
Prezydent postanowieniem z [...] kwietnia 2021 r. odmówił wydania zaświadczenia o ww. treści. W uzasadnieniu postanowienia wskazał, że wydzielenie większej niż 2 lokali mieszkalnych nie wpisuje się w zabudowę mieszkaniową, z czego wywnioskować można, że powyżej tej liczby mamy do czynienia z zabudową wielorodzinną. Wobec powyższego wydzielenie 4 samodzielnych lokali w budynku mieszkalnym jednorodzinnym jest niezgodne z miejscowym planem, jak i przepisami odrębnymi. Prezydent zauważył dalej, że przedłożony projekt nie jest zgodny z planem miejscowym również w zakresie miejsc parkingowych, bowiem miejsca postojowe samochodów zgodnie z ustaleniami planu mają być zlokalizowane na działce objętej inwestycją w ilości 2 miejsc na jeden lokal. Przedstawiona inwentaryzacja wskazuje natomiast, że 6 miejsc będzie zlokalizowane na dz. nr [...], zaś 2 kolejne w pasie ul. W. Projekt nie jest również zgodny z planem miejscowym w zakresie powierzchni biologicznie czynnej, bowiem plan wyznaczył minimalny wskaźnik na poziomie 50% dla zabudowy bliźniaczej, zaś w projekcie zagospodarowania wpisano wartość 40%.
Kolegium postanowieniem z [...] grudnia 2021 r., po rozpoznaniu zażalenia skarżących, utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta z dnia [...] kwietnia 2021 r. Organ przywołał treść art. 218 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (wówczas Dz.U. 2020 r. poz. 256 ze zm.), powoływanej dalej jako "K.p.a.", i wskazał, że budynek, o którym mowa we wniosku o wydanie zaświadczenia, znajduje się w zabudowie bliźniaczej, ma 3 kondygnacje, przy czym powierzchnia zabudowy wynosi 143,09 m2. Działka, na której się on znajduje ma pow. 434,16 m2, przy czym powierzchnia utwardzona stanowi 115,50 m2, powierzchnia biologicznie czynna 175,57 m2 (40 %), a powierzchnia całkowita 429 m2. Współczynnik intensywności zabudowy wynosi 0,99. Nieruchomość, której dotyczy żądanie wydania zaświadczenia znajduje się na terenie objętym uchwałą nr [...] Rady Gminy [...] z dnia [...] maja 1999 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego [...] (dalej jako "uchwała" lub "plan"). Organ stwierdził, że zabudowa nieruchomości przedmiotowym budynkiem odbyła się niezgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego. Z przedstawionej Prezydentowi inwentaryzacji powykonawczej wynika, że powierzchnia biologicznie czynna zagospodarowanego terenu, obejmującego dz. nr [...] wynosi 40%, przy czym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego wskaźnik ten określono na 50%. Kolegium wyjaśniło, że stosownie do definicji "budynku mieszkalnego jednorodzinnego", zawartej w art. 3 pkt 2a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2020 r. poz. 1333), powoływanej dalej jako "P.b.", takim budynkiem jest budynek wolno stojący albo budynek w zabudowie bliźniaczej, szeregowej lub grupowej, służący zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, stanowiący konstrukcyjnie samodzielną całość, w którym dopuszcza się wydzielenie nie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych albo jednego lokalu mieszkalnego i lokalu użytkowego o powierzchni całkowitej nieprzekraczającej 30% powierzchni całkowitej budynku. Skoro zatem plan nie przewiduje dla obszaru, na którym znajduje się budynek przy ul. W., na dz. nr [...] możliwości zabudowy wielorodzinnej, a jedynie zabudowę jednorodzinną, to mając na względzie ww. art. 3 ust. 2a P.b., wydzielenie w tym budynku więcej niż 2 lokali mieszkalnych nie będzie zgodne z ustaleniami tego planu. Odnosząc się natomiast do zarzutów zażalenia organ wskazał, że w niniejszej sprawie nie może znaleźć zastosowania § 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 1999 r. Nr 15, poz. 140 ze zm.), powoływanego dalej jako "rozporządzenie z 1994 r.", które już nie obowiązują. Rozporządzenie to zostało uchylone § 331 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2019 r. poz. 1065), powoływanego dalej jako "rozporządzenie z 2002 r." Nowe rozporządzenie również zawiera definicję zabudowy jednorodzinnej, lecz odmiennie ukształtowaną, niż w rozporządzeniu z 1994 r. Zgodnie z § 3 pkt 2 rozporządzenia z 2002 r., ilekroć w tym rozporządzeniu mowa jest o zabudowie jednorodzinnej rozumie się przez to jeden budynek mieszkalny jednorodzinny lub ich zespół, wraz z przeznaczonymi dla potrzeb mieszkających w nich rodzin budynkami garażowymi i gospodarczymi. Jak więc widać, przepis ten nie zawiera żądnych odstępstw od zaprezentowanej powyżej definicji budynku mieszkalnego jednorodzinnego zawartej w ustawie - Prawo budowlane.
W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższe postanowienie skarżący wnieśli o uchylenie postanowień obu instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, a także o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucili naruszenie:
- art. 8 i art. 9 K.p.a. poprzez naruszenie zasady zaufania do organów administracji oraz zasady informowania stron poprzez brak odniesienia się lub odniesienie się w sposób niewystarczający do podniesionych w odwołaniu zarzutów naruszenia art. 107 K.p.a., art. 217 i art. 218 K.p.a. oraz art. 7 i art. 77 K.p.a.;
- art. 107 K.p.a. poprzez brak odniesienia się do większości zarzutów odwołania oraz brak uzasadnienia odmowy wydania zaświadczenia żądanej treści;
- art. 217 i art. 218 K.p.a. poprzez odmowę wydania zaświadczenia "o zgodności z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego tj. ustaleniami Uchwały nr [...] Rady Gminy [...] z dnia [...] maja 1999 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego osiedla [...] dokonanego wydzielenia w budynku mieszkalnym jednorodzinnym znajdującym się w W. przy ul. W. dz. ew. [...] z obrębu [...] trzech lokali mieszkalnych", w sytuacji, gdy z art. 3 ust. 5 i ust. 6 ww. uchwały wynika, że pod pojęciem zabudowy jednorodzinnej należy rozumieć, wg § 3 rozporządzenia z 1994 r., budynek mieszkalny jednorodzinny lub zespół takich budynków w układzie wolnostojącym bliźniaczym, szeregowym, zaś pod pojęciem zabudowy jednorodzinnej grupowej należy rozumieć zespół małych domów mieszkalnych, na wspólnym terenie, o odrębnych mieszkaniach na poszczególnych poziomach, w ilości nie większej niż 4 mieszkania w budynku oraz w sytuacji gdy organy dysponowały dokumentacją architektoniczną budynku, w tym zatwierdzonym projektem budowlanym, potwierdzeniem przyjęcia budynku do użytkowania oraz wydanymi przez siebie zaświadczeniami o samodzielności trzech lokali znajdujących się w budynku;
- art. 170 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (wówczas Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), polegające na niezwiązaniu się wyrokiem wydanym przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w dniu 1 września 2021 r. sygn. akt VII SA/Wa 892/21, uchylającym rozstrzygnięcia organów obu instancji w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia tożsamej treści, który został zaskarżony wyłącznie co do części uzasadnienia;
- art. 218 K.p.a. poprzez oparcie rozstrzygnięcia wyłącznie na wytworzonej na potrzeby niniejszego postępowania inwentaryzacji, której konieczność sporządzenia została wskazana przez organ pierwszej instancji w uprzednim postępowaniu o wydanie zaświadczenia tożsamej treści, a wobec którego to postępowania toczyło się postępowanie sądowe zakończone ww. wyrokiem z 1 września 2021 r. sygn. akt VII SA/Wa 892/21;
- art. 7 i art. 77 K.p.a. poprzez dowolną ocenę stanu faktycznego polegającą na uznaniu, że nie ma podstaw do wydania zaświadczenia żądanej treści w sytuacji, gdy organ nie dokonał analizy dokumentów znajdujących się w jego posiadaniu, w tym dokumentacji architektonicznej budynku, w tym zatwierdzonego projektu budowlanego, potwierdzenia przyjęcia budynku do użytkowania oraz wydanymi przez siebie zaświadczeniami o samodzielności trzech lokali znajdujących się w budynku oraz polegające na dokonaniu oceny zgodności wybudowanego budynku w kontekście zgodności pozwolenia na budowę z planem miejscowym, m.in. w zakresie niezgodności z powierzchni biologicznie czynnej.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie zauważyć należy, że przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest postanowienie Kolegium z [...] grudnia 2021 r. nr [...], utrzymujące w mocy postanowienie Prezydenta z [...] kwietnia 2021 r. nr [...] odmawiające wydania zaświadczenia o zgodności z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, tj. ustaleniami Uchwały nr [...] Rady Gminy [...] z dnia [...] maja 1999 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego osiedla [...], dokonanego wydzielenia w budynku mieszkalnym jednorodzinnym znajdującym się w W. przy ul. W. dz. nr [...] z obrębu [...] czterech lokali mieszkalnych.
Powyższe wyjaśnienia są o tyle istotne, że zarówno w zarzutach skargi, jak i w jej uzasadnieniu pełnomocnik skarżących wskazuje, że postępowanie dotyczyło budynku przy ul. W. w W., jednak położonego na dz. nr [...] (nie zaś na dz. nr [...]), z którego wydzielono trzy (nie zaś cztery jak ma to miejsce w niniejszej sprawie) lokale mieszkalne.
Odnosząc się do prawidłowości postanowień wydanych w niniejszej sprawie, Sąd uznał, że odpowiadają one prawu.
Rozwijając tę ocenę Sąd dostrzega, że wydawanie zaświadczeń przez organy administracji uregulowane zostało w dziale VII Kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 217 K.p.a., organ administracji publicznej wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie, jeżeli: urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa (§ 2 pkt 1) lub osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego (§ 2 pkt 2). Natomiast stosownie do art. 218 K.p.a. w przypadkach, o których mowa w art. 217 § 2 pkt 2 K.p.a., organ administracji publicznej obowiązany jest wydać zaświadczenie tylko wówczas, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. A contrario, z powyższego wynika, że jeżeli potwierdzenie faktów albo stanu prawnego nie wynika z wiedzy organu, w szczególności z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu, wówczas organ - korzystając z dyspozycji art. 218 § 2 K.p.a. - może przeprowadzić, ale wyłącznie w koniecznym zakresie, postępowanie wyjaśniające. Zakres postępowania wyjaśniającego, prowadzonego przed wydaniem zaświadczenia, jest w konsekwencji takiej konstrukcji ograniczony do analizy posiadanej dokumentacji oraz danych zgromadzonych w ww. zasobach i oceny możliwości ich przeniesienia do treści zaświadczenia. Nie jest natomiast dopuszczalne dokonywanie w tym trybie ustaleń faktycznych i ocen prawnych niewynikających wprost z prowadzonej przez organ ewidencji, rejestrów bądź innych danych znajdujących się w jego posiadaniu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 kwietnia 2020 r. sygn. akt II OSK 1223/19; LEX nr 3041398). Z uwagi na "naturę" zaświadczenia w orzecznictwie sądowoadministracyjnym zwraca się też uwagę, że jeżeli problematyka, której dotyczy zaświadczenie jest sporna, wydanie zaświadczenia zgodnie z żądaniem strony nie jest możliwe. Zaświadczenie nie może rozstrzygać bowiem czegokolwiek, żadnych kwestii spornych. To, co ma potwierdzać, musi być zatem oczywiste, wynikające w sposób bezsporny z tych dokumentów (por. wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: z 21 listopada 2011 r. sygn. akt II SA/Wa 1385/11; z 22 czerwca 2006 r. sygn. akt VI SA/Wa 292/06; https://cbois.nsa.gov.pl).
W tym miejscu wyjaśnienia wymaga, że w sprawie niniejszej orzekał już Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, który wyrokiem z 1 września 2021 r. sygn. akt VII SA/Wa 892/21, uchylając poprzednie postanowienie Kolegium z [...] lutego 2021 r. oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji, wyraził ocenę prawna wiążącą organy i Sąd ponownie rozpoznający sprawę.
Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.), powoływanej dalej jako "p.p.s.a.", ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Ponieważ ocena ta i wskazania, stosownie do art. 141 § 4 p.p.s.a., formułowane są w uzasadnieniu wyroku, moc wiążącą ma nie tylko samo rozstrzygnięcie, ale i uzasadnienie. W konsekwencji, przez ocenę prawną należy rozumieć wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich stosowania w rozpoznawanej sprawie. Ocena prawna może dotyczyć zarówno samej wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, jak i braku wyjaśnienia w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym istotnych okoliczności stanu faktycznego. Wskazania co do dalszego postępowania stanowią natomiast z reguły konsekwencje oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie administracyjne. Dodać należy, że art. 153 p.p.s.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący, co oznacza, że ani organ administracji publicznej, ani sąd orzekając ponownie w tej samej sprawie nie mogą nie uwzględnić oceny prawnej i wskazań wyrażonych wcześniej w orzeczeniu sądu, gdyż są nimi związane.
Oznacza to, że ilekroć dana sprawa będzie przedmiotem rozpoznania przez organ, tylekroć będzie on związany oceną prawną wyrażoną w tym orzeczeniu, jeżeli nie zostanie ono uchylone lub nie ulegną zmianie przepisy. Ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego, jak i kwestii zastosowania określonego przepisu prawa jako podstawy do wydania właśnie takiej decyzji.
Zdaniem Sądu, zaskarżone postanowienie z [...] grudnia 2021 r. zapadło z poszanowaniem bezwzględnie obowiązującej normy art. 153 p.p.s.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z 1 września 2021 r. wyjaśnił bowiem, że "podstawą ubiegania się o stosowne zaświadczenie było postępowanie dotyczące zmiany sposobu użytkowania istniejącego obiektu. Zgodnie z art. 71a ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 71 ust. 2 pkt 4 Prawa budowlanego na podmiot dokonujący samowolnej zmiany sposobu użytkowania można nałożyć obwiązek przedstawienia zaświadczenia lub kopi zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności zamierzonego (w tym wypadku dokonanego) sposobu użytkowania obiektu budowlanego z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Zatem rolą organu w postępowaniu o wydanie zaświadczenia zgodnie z wymogiem ww. przepisu była ocena zgodności z przepisami planistycznymi tego nowego sposobu użytkowania. Mówiąc wprost, czy powstanie dodatkowych lokali w budynku wybudowanym w oparciu o uzyskane pozwolenie na budowę nie zmieni charakteru obiektu (budynek mieszkalny wielorodzinny), a dalej, czy będzie zgodne z zabudową dopuszczoną na tym terenie przez miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego".
W sprawie nie ulega wątpliwości, że nieruchomość, której dotyczy wniosek o wydanie zaświadczenia znajduje się na terenie objętym Uchwałą nr [...] Rady Gminy [...] z dnia [...] maja 1999 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego osiedla [...]. Działka nr [...] z obrębu [...] położona przy ul W., znajduje się w strefie I (załącznik graficzny do ww. uchwały), dla której, zgodnie z art. 6, plan ustala funkcje mieszkaniowe budownictwa jednorodzinnego wraz z urządzeniami I stopnia obsługi w zakresie ustalonym w warunkach szczegółowych Rozdziału 7. Stosownie natomiast do art. 8 pkt 1 planu, wyklucza on ze strefy I lokalizowanie budownictwa mieszkaniowego wielorodzinnego. W tej sytuacji uzasadnionym jest wniosek organów, że obowiązujący plan miejscowy wyklucza lokalizowanie na tym terenie budownictwa mieszkaniowego wielorodzinnego, co wprost wynika z jego zapisów.
Z treści samego wniosku z 29 marca 2021 r. oraz przedłożonej w dniu 26 kwietnia 2021 r. poprawionej inwentaryzacji powykonawczej przedmiotowego budynku wynika, że na skutek wykonanych robót budowlanych w budynku mieszkalnym jednorodzinnym w zabudowie bliźniaczej zrealizowanym w oparciu o decyzję Prezydenta [...] z [...] listopada 2004 r. nr [...], wydzielono cztery samodzielne lokale.
Zgodnie z art. 3 pkt 2a P.b budynkiem jednorodzinnym jest budynek wolnostojący albo budynek w zabudowie bliźniaczej, szeregowej lub grupowej, służący zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, stanowiący konstrukcyjnie samodzielną całość, w którym dopuszcza się wydzielenie nie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych albo jednego lokalu mieszkalnego i lokalu użytkowego o powierzchni całkowitej nieprzekraczającej 30% powierzchni całkowitej budynku.
Do 16 grudnia 2002 r., a więc do dnia wejścia w życie rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, przez budynek w zabudowie jednorodzinnej rozumiano budynek mieszkalny jednorodzinny lub zespół takich budynków w układzie: wolno stojącym, bliźniaczym, szeregowym, atrialnym, a także budynek mieszkalny zawierający nie więcej niż 4 mieszkania lub zespół takich budynków (§ 3 pkt 4 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie).
Do tej ostatniej definicji nawiązuje art. 4 pkt 5 miejscowego planu uchwalonego w dniu [...] maja 1999 r. przy określeniu pojęcia "zabudowy jednorodzinnej". Z okoliczności tej jednak, wbrew zarzutom skargi, nie można wywieść wniosku o zgodności wydzielenia 4 lokali w budynku przy ul. W. z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.
Abstrahując od faktu, że zgodnie z zasadami techniki prawodawczej, powielanie zapisów regulowanych innymi aktami prawa jest niewłaściwe, to w sytuacji, gdy rozwiązania techniczne przyjmowane na etapie projektu budowlanego mają istotne znaczenie dla zastosowanych norm prawnych, określanie ich w planie miejscowym byłoby błędem.
Należy jednak zauważyć, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego podlega wykładni systemowej oraz celowościowej, a jego zapisy powinny być właściwie interpretowane. Skoro zatem art. 4 pkt 5 planu stanowi normę odsyłającą do przepisów rozporządzenia z dnia 14 grudnia 1994 r., a rozporządzenie to zostało zmienione rozporządzeniem z dnia 12 kwietnia 2002 r., to zmianie uległ także zakres normy odsyłającej.
Jak wyjaśnił to Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 15 marca 2022 r. sygn. akt II OSK 809/21 (LEX nr 3327783) wraz ze zmianą przepisów ustaw akty prawa miejscowego powinny ulegać stosownym zmianom, stosownie do art. 33 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w myśl którego jeżeli w wyniku zmiany ustaw zachodzi konieczność zmiany studium lub planu miejscowego, czynności, o których mowa w art. 11 i 17, wykonuje się odpowiednio w zakresie niezbędnym do dokonania tych zmian. W przypadku, gdy miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego nie został zaktualizowany w trybie tego przepisu, w wyniku czego powstał stan sprzeczności zapisów planu miejscowego z przepisami ustawy, które weszły w życie w okresie późniejszym niż data uchwalenia planu, instrumentem służącym do eliminacji tych niezgodności jest stosowanie nowych regulacji ustawowych, jako regulacji prawnych wyższego rzędu.
W konsekwencji badając, czy dokonane w przedmiotowym budynku wydzielenie 4 lokali zmieniło charakteru obiektu z budynku mieszkalnego jednorodzinnego na budynek wielorodzinny, należało art. 6 miejscowego planu odkodowywać w powiązaniu z art. 3 pkt 2a P.b., jak słusznie uczyniły to organy orzekające w niniejszej sprawie.
W konsekwencji stwierdzenia przez organ, że budynek przy ul. W. w W. jest budynkiem wielorodzinnym, niemożliwym stało się wydanie zaświadczenia o jego zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.
Przy czym podkreślenia wymaga, że zaświadczenie jest urzędowym potwierdzeniem w formie pisemnej obiektywnie istniejącego (aktualnie lub w przeszłości) stanu rzeczy (faktycznego lub prawnego), dokonanym przez organ administracji publicznej. Nie jest ono aktem stosowania prawa ani oświadczeniem woli – jest oświadczeniem wiedzy; nie rodzi dla adresata żadnych bezpośrednich skutków prawnych, zmienia jedynie jego sytuację faktyczną, gdyż może być np. środkiem dowodowym w postępowaniu administracyjnym zmierzającym do ukształtowania pozycji adresata. Zaświadczenie nie tworzy, nie uchyla ani nie zmienia istniejących stosunków prawnych. Może być oceniane tylko w kategoriach prawdy lub fałszu (a nie wadliwości); nie ma waloru trwałości i nie tworzy stanu rei iudicatae (por. T. Woś, w: T. Woś (red.) Postępowanie administracyjne, Warszawa 2017, s. 84-85).
Dodatkowa analiza przeprowadzona przez organy co do niezgodności parametrów inwestycji z zapisami miejscowego planu zagospodarowania jest zasadna, choć oparta na przedstawionej inwentaryzacji powykonawczej. Podkreślić jednak trzeba, że zaskarżone rozstrzygnięcie zapadło w wyniku wniosku złożonego przez skarżących w dniu 29 marca 2021 r., do którego dołączono inwentaryzację powykonawczą (następnie poprawioną i przedłożoną Prezydentowi w dniu 26 kwietnia 2021 r.). Dokument załączony do wniosku nie został więc sporządzony na żądanie organu w postępowaniu o wydanie zaświadczenia, a przedstawiony został organowi przez samych wnioskodawców. Tym niemniej dokonane przez organy na jej podstawie ustalenia są jedynie potwierdzeniem podstawowej przyczyny odmowy wydania zaświadczenia jakim jest stwierdzenie, że przedmiotowy budynek jest niezgodny z art. 6 i art. 8 pkt 1 obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego.
Wbrew zarzutom skargi organy nie naruszyły przepisów postepowania w tym art. 7 i art. 77 K.p.a przy ustalaniu stanu faktycznego, bowiem wynika on z przedstawionych i znajdujących się w aktach sprawy dokumentów, co potwierdza uzasadnienie zaskarżonego postanowienia sporządzone zgodnie z art. 107 § 3 K.p.a.
Mając powyższe na uwadze, wobec niezasadności zarzutów skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
Rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym nastąpiło na podstawie art. 119 pkt 3 w zw. z art. 120 ww. ustawy, które to przepisy pozwalają na rozpoznanie sprawy we wskazanym trybie, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło