II SA/Wa 1747/23
WyrokWSA w Warszawie2024-04-08
Skład orzekający: Ewa Marcinkowska, Andrzej Wieczorek, Lucyna Staniszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Centralna Komisja Lekarska prawidłowo utrzymała w mocy orzeczenie Rejonowej Komisji Lekarskiej stwierdzające niezdolność do służby w Policji, pomimo przedstawienia przez kandydata dodatkowych badań diagnostycznych, które mogły podważyć wcześniejsze ustalenia?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone orzeczenie, ponieważ Centralna Komisja Lekarska nie odniosła się w sposób należyty do przedstawionych przez kandydata dodatkowych badań diagnostycznych (Holter ciśnieniowy, rezonans magnetyczny kręgosłupa), które mogły mieć istotne znaczenie dla oceny jego zdolności do służby. Brak wszechstronnej oceny materiału dowodowego i lakoniczne uzasadnienie naruszyły zasady postępowania administracyjnego.Stan faktyczny
Kandydat do służby w Policji został uznany za niezdolnego do służby przez Rejonową Komisję Lekarską z powodu nieprawidłowego wyniku próby wysiłkowej i badania obrazowego kręgosłupa, wymagających dalszej diagnostyki. Centralna Komisja Lekarska utrzymała tę decyzję w mocy, mimo że kandydat przedstawił dodatkowe badania (Holter, rezonans magnetyczny) wskazujące na brak przeciwwskazań do służby. Kandydat zarzucił organom nieuwzględnienie nowych dowodów i lakoniczne uzasadnienie.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżone orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Marcinkowska, Sędzia WSA Andrzej Wieczorek, Asesor WSA Lucyna Staniszewska (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 8 kwietnia 2024 r. sprawy ze skargi I. S. na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych z dnia [...] czerwca 2023 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia zdolności fizycznej i psychicznej kandydata do służby uchyla zaskarżone orzeczenie
I. Przedmiotem skargi jest orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej podległej Ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych Skład orzekający w [...] (dalej: ,,CKL’’, ,,Organ II instancji’’) z dnia [...] czerwca 2023 r., nr [...] utrzymujące w mocy orzeczenie [...] Rejonowej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych w [...] (dalej: ,,RKL’’, ,,Organ I instancji’’) z dnia [...] marca 2023 r. nr [...] stwierdzające niezdolność do służby I. S. (dalej: ,,Skarżący’’).
II. Zaskarżone orzeczenie zapadło w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:
1. Pismem z dnia [...] stycznia 2023 r. Komendy Policji w [...], Skarżący został skierowany do [...] Rejonowej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych w [...] w celu ustalenia zdolności fizycznej i psychicznej kandydata do służby. Skarżący jest byłym funkcjonariuszem służby więziennej.
2. Po przeprowadzonym badaniu RKL orzeczeniem z dnia [...] marca 2023 r. nr [...] ustaliła rozpoznanie (w języku polskim według terminologii odpowiednie paragrafy i punkty z wykazów, o których mowa w art. 33 ust. 3 ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (Dz. U. z 2020 r. poz. 398):
,,1. Nieprawidłowy wynik badania diagnostycznego (próba wysiłkowa) wymagający dalszej diagnostyki § 45 p 1 r 4 N
2. Nieprawidłowy wynik badania obrazowego kręgosłupa Ils wymagający dalszej diagnostyki. § 45 p 1 r 4 N
3. Nadwaga (BMI 27,5) § 1 p 3 r 4 Z
4. Prawostronny niedosłuch wysokotonowy § 20 p 1 r 4 Z
5. Krótkowzroczność oka prawego § 7 p 1 r 4 Z
6. Brak palca V ręki prawej — bez §
7. Hiperglikemia w jednorazowym badaniu- bez §’’.
Kandydat został uznany za niezdolnego do służby w Policji na podstawie rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 11 października 2018 r. w sprawie wykazu chorób i ułomności, wraz z kategoriami zdolności do służby w Policji, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Państwowej Straży Pożarnej oraz Służbie Ochrony Państwa (Dz. U. z 24 października 2018 r. poz. 2035).
2. Skarżący odwołał się od decyzji pierwszej instancji do Centralnej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych Składu Orzekającego w [...].
W odwołaniu wniósł o:
1) uchylenie punktu pierwszego oraz drugiego i wydanie nowego orzeczenia określającego kategorię zdolności do służby jako zdolny do służby w Policji ewentualnie,
2) uchylenie punktu pierwszego i drugiego zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Rejonową Komisję Lekarską w [...] lub Centralną Komisję Lekarską w [...] w celu wykonania dalszej diagnostyki.
Skarżący w uzasadnieniu odwołania podniósł, że co do punktu pierwszego Rejonowa Komisja nie wskazała co było istotą nieprawidłowego pomiaru diagnostycznego podczas próby wysiłkowej. Skarżący zauważył, że jest osobą aktywną fizycznie, specjalizuje się w walce wschodu [...], które trenuje od 17-go roku życia. Skarżący wskazał, że zestresował się przed badaniem, bowiem podczas oczekiwanie na próbę wysiłkową, którą wyznaczoną miał na godz. 9:30 (wizytę u lekarza Kardiologa na 9:50) jego wyznaczona godzina minęła, a do gabinetu wchodziły inne osoby. Skarżący zwrócił się do pielęgniarki z zapytaniem, o jakiej godzinie może odbyć próbę gdyż zbliża się godzina wizyty u kardiologa (który osoby z komisji przyjmuje do godziny 10:00). Skarżący, w odpowiedzi usłyszał odpowiedź, że będzie czekał "tyle ile będzie trzeba". Skarżący wskazał, że wszyscy oczekujący, finalnie jako wartość najwyższą ciśnienia tętniczego w spoczynku mieli 160, co ich mocno zadziwiło. Wspomniana wcześniej pielęgniarka do pomiarów ciśnienia krwi używała urządzenia wskazówkowego a nie elektronicznego, w związku z czym mogła podać wartość pomiaru jakąkolwiek chciała, bądź nieprawidłowo odczytać pomiar. Skarżący podkreślił, że gdy wszedł do gabinetu w celu wykonania próby wysiłkowej zwrócono się do niego słowami "o, jest w końcu pan niecierpliwy’’, co Skarżący odebrał uszczypliwie. W ocenie Skarżącego, wartość faktyczna jego pomiaru ciśnienia została przez tę pielęgniarkę celowo zawyżona. Podobnie odebrały to pozostałe dwie osoby. W rozmowach oczekujący ustalili, że żadne z nich nie leczy się na nadciśnienie tętnicze, a ich wszystkich wynik ciśnienia krwi przed próbą wysiłkową były dość wysokie. Skarżący pospiesznie udał się do lekarza kardiologa, który oświadczył, że nie przyjmie go, gdyż od 10:00 ma planowanych pacjentów. Kardiolog po jakimś czasie zgodził się przyjąć Skarżącego około godz. 13:00. Na badaniu lekarz trzy razy dokonał pomiaru ciśnienia Skarżącego urządzeniem elektronicznym gdzie górne wartości oscylowały w graniach 137,139 i 140 mmHg jak też stwierdził, że jest ono w normie, ale z uwagi na wartość ciśnienia tętniczego z próby wysiłkowej zasugeruje Komisji lekarskiej jeszcze jedno badanie - holter ciśnieniowy.
Skarżący nadmienił, iż w swoim życiu wielokrotnie miewał mierzone ciśnienie tętnicze, w tym na wielu badaniach okresowych jako policjant. Wielu lekarzy wówczas pytało, czy uprawia On jakiś sport. Gdy odpowiadał, że sztuki walki to w odpowiedzi słyszał, że ma ciśnienie charakterystyczne dla osób uprawiających sporty walk, ale nigdy nie interesował się tymi badaniami, gdyż nie były przeciwskazaniem w pełnieniu dalszej służby. Skarżący jest emerytowanym policjantem, który na to świadczenie odszedł [...] marca 2021 r., po 20 latach służby z powodu licznych pomówień przez byłą żonę. Kiedy zaś został oczyszczony z zarzutów rozpoczął ponowną rekrutację do służby. W czasie służby wielokrotnie przeprowadzano u Skarżącego badania okresowe, na których nie stwierdzono przeciwskazań do pełnienia służby w Policji. Skarżący do odwołania załączył orzeczenia lekarskie o zdolności do służby na zajmowanym stanowisku służbowym.
Co do punktu drugiego w/w orzeczenia, Skarżący podkreślił, że - nieprawidłowy wynik badania obrazowego kręgosłupa l/s wymagający dalszej diagnostyki jest wadliwy. Rejonowa Komisja nie wskazała co konkretnie przyczyniło się do ustalenia kategorii N - niezdolny do służby w Policji. Skarżący nigdy nie leczył kręgosłupa, jak podkreślił i nie miał żądnych objawów schorzenia. Wyjątkiem była sytuacja w służbie, gdzie w 2013 lub 2014 r. podczas obezwładniania szarpiącego się sprawcy doznał urazu pleców, po którym przez jakiś czas odczuwał ból. Z uwagi na tę sytuację, w dniu [...] lutego 2014 r. udał się na badanie rezonansem magnetycznym kręgosłupa - wynik badania załączył. Wg. lekarza kierującego go na to badanie nie doznał on podczas tej interwencji poważniejszego urazu, a jedynie naciągnięcia mięśni pleców. Skarżący podkreślił, że nie stawał na żadną komisję lekarską w celu ustalenia trwałego uszczerbku na zdrowiu, a dolegliwości bólowe minęły.
Skarżacy uzupełnił odwołanie pismem z dnia [...] kwietnia 2023 r. do którego dołączył wyniki badania MR Kręgosłupa krzyżowo – lędźwiowego, a także wyniki pomiarów ciśnienia po przeprowadzonych badaniach metodą Holtera.
3. Orzeczeniem Centralnej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych Skład orzekający w [...] z dnia [...] czerwca 2023 r., nr [...] utrzymano w mocy orzeczenie [...] Rejonowej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych w [...] z dnia [...] marca 2023 r. nr [...] stwierdzające niezdolność do służby Skarżącego.
W uzasadnieniu Organ II instancji wskazał, że nieprawidłowy wynik próby wysiłkowej Ekg oraz nieprawidłowy wynik badania radiologicznego kręgosłupa przeczą istnieniu pełnego zdrowia kandydata. Na podstawie całości obrazu uznano, że Skarżący jest niezdolny do służby w Policji. Na podstawie art. 47 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (Dz. U. z 2020 r., poz. 398 tj. z późniejszymi zmianami) utrzymano w mocy orzeczenie komisji pierwszej instancji.
III. 1. Skargę na powyższe orzeczenie wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie I. S. zaskarżając je w całości i wnosząc o jego zmianę przez Sąd na:
1) Prawidłowy wynik badania diagnostycznego (próba wysiłkowa) nie wymagający dalszej diagnostyki.
2) Prawidłowy wynik badania obrazowego kręgosłupa l./s nie wymagający dalszej diagnostyki.
Skarżący podniósł, że zauważył szereg nieprawidłowości podczas jego badania. Zwrócił uwagę, że badanie ciśnienia było przeprowadzane na przestarzałym sprzęcie bez możliwości zapoznania się z wynikiem. Personel wykonujący te badanie był opryskliwy i już samo spotkanie z osobą wykonującą badanie nie było miłym doświadczeniem, co opisał w odwołaniu do CKL w [...]. Dodał, iż wykonał dalszą diagnostykę we własnym zakresie, tj. wykonał szereg badań zakończonych zaświadczeniami od lekarzy specjalistów. Nawiązując do nieprawidłowego wyniku próby wysiłkowej wykonał dalszą diagnostykę w postaci badania HOLTER ciśnieniowy, która rozwiewa wszelkie wątpliwości jeśli chodzi o nieprawidłowości z układem krążenia. Średnie ciśnienie tętnicze Skarżącego to 128/81 mm Hg, prawidłowa zmienność RR w ciągu dnia, prawidłowa kontrola ciśnienia tętniczego z zachowanym spadkiem nocnym. Skarżący zatem nie wymaga leczenia. Jeśli chodzi o nieprawidłowy wynik badania obrazowego kręgosłupa to również Skarżący wykonał dalszą diagnostykę w postaci rezonansu magnetycznego kręgosłupa krzyżowo-lędźwiowego, które po konsultacji z lekarzem ortopedą sportowym jasno wskazuje, że jest On osobą nie wymagającą leczenia, nie mającą żadnych objawów bólowych i nie ma żadnych przeciwwskazań do pełnienia służby w Policji. A kręgosłup Skarżącego jest niezmienny od wielu lat o czym świadczą poprzednie komisje na których stawałem kończące się zapisem "zdolny do służby w Policji’’.
Skarżący wskazał, że Centralna Komisja Lekarska w [...] podeszła do jego przypadku ogólnikowo, zaniedbując swoje obowiązki o czym świadczy choćby zapis w orzeczeniu cyt. "w celu ustalenia zdolności psychicznej i fizycznej do służby w Służbie Więzienne’’, podczas gdy Skarżący ubiegał się o ponowne przyjęcie do służby w Policji. Niezrozumiały jest również fakt, dlaczego ww. komisja w żaden sposób nie ustosunkowała się do diagnostyki końcowej wykonanej i załączonej przeze Skarżącego do odwołania, tylko dalej podtrzymała punkty poprzedniej komisji dotyczące dalszej diagnostyki.
2. Skarżący uzupełnił skargę pismem z dnia [...] października 2023 r. ustosunkowując się do odpowiedzi na skargę.
Skarżący wskazał, że zgadza się z tym, że klasyfikacja przydatności do służby dzieli się na dwie kategorie, N- niezdolny do służby oraz Z- zdolny do służby. Podkreślił, że wykonując badania komisja miała zastrzeżenia dotyczące zdolności Skarżącego do służby, jednakże kategoria:
N - niezdolny do służby dotyczyła dwóch punktów i nie dotyczyła schorzeń ani ułomności stwierdzonych przez lekarzy, a jedynie wymagała od Skarżącego dalszej diagnostyki wynikającej z nieprawidłowego wyniku badania diagnostycznego. Skarżący wykonał ją na własny koszt niezwłocznie po otrzymaniu Orzeczenia Rejonowej Komisji Lekarskiej w [...] i przedłożył Centralnej Komisji Lekarskiej w [...]. Wyniki dalszej diagnostyki, będące korzystne dla Skarżącego, zostały wysłane CKL w [...] i jednoznacznie potwierdzają, że stan zdrowia Skarżącego jest wzorowy, niezmienny od wielu lat. I z takimi oto wynikami przechodził niejedną komisję lekarska w trakcie 20 - letniej służby w Policji.
Tymczasem, Organ II instancji nie odniósł się do tej dokumentacji medycznej i w dalszym ciągu utrzymał potrzebę dalszej diagnostyki - mając ją przed przysłowiowym "nosem" co świadczy o braku zapoznania się z nią.
Skarżący stwierdził, że gdyby CKL w [...] zapoznała się z dokumentami i uznałaby go za niezdolnego do służby w związku ze schorzeniami lub wynikającymi z nich ułomnościami, widniałby zupełnie inny paragrafy w orzeczeniu. W związku z tym, Skarżący nie zgadza się ze stanowiskiem Organu II instancji.
Jednocześnie Skarżący wyraził zgodę na rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.
3. W odpowiedzi na skargę CKL wniosła o jej oddalenie. Jednocześnie wniósł o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a.
Organ podał, że orzeczenie, którego dotyczy skarga, zostało wydane prawidłowo. Odnosząc się do zarzutów zawartych w skardze Organ II instancji wskazał, że tryb postępowania komisji lekarskich podległych ministrowi spraw wewnętrznych jest trybem odrębnym od trybu uregulowanego przepisami kodeksu postępowania administracyjnego, ma swój autonomiczny byt prawny i znajduje swoje umocowanie w ustawie o komisjach lekarskich, jedynie w zakresie nieuregulowanym w ustawie, stosuje się przepisy k.p.a. Przepisy powyższej ustawy i wspomnianego rozporządzenia zawierają kompleksową regulację, co oznacza, że od orzeczeń komisji, choć mają charakter decyzji administracyjnej podlegającej kontroli instancyjnej, nie stosuje się w tym zakresie w pełni przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Akty wykonawcze określające własne zasady i tryb orzekania, stanowią wobec trybu ustanowionego w k.p.a. lex specialis i w tym zakresie (w którym regulują dane zagadnienie procesowe) uchylają przepisy k.p.a., zgodnie z zasadą przepis szczegółowy uchyla normę generalną.
Komisje lekarskie w zakresie określenia zdolności do służby muszą orzekać zgodnie z wiedzą medyczną i obowiązującymi przepisami. Należy podkreślić, że subiektywne odczucia Skarżącego na temat jego stanu zdrowia, z punktu widzenia orzeczniczego, nie mają istotnego wpływu na ustalenie kategorii zdolności do służby.
Rozstrzygnięcie CKL zostało postawione na podstawie dokumentacji medycznej zebranej w sprawie. Ponadto, należy wskazać, że wbrew twierdzeniu Skarżącego, CKL wnikliwie przeanalizowała całość zgromadzonej dokumentacji. W ocenie CKL zaskarżone orzeczenie zostało wydane zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, w związku z czym, brak jest podstaw do uwzględnienia skargi.
IV. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
1. Skarga zasługiwała na uwzględnienie.
2. Sąd na wstępie wskazuje, że rozpoznał sprawę w trybie uproszczonym, na posiedzeniu niejawnym, w składzie trzech sędziów, na podstawie art. 119 pkt 2 i art. 120 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., zwana dalej "P.p.s.a."). Zgodnie z art. 119 pkt 2 p.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. CKL w odpowiedzi na skargę wniosła o rozpoznanie sprawy trybie uproszczonym, a Skarżący w piśmie procesowym z [...] lipca 2023r. przychylił się do tego wniosku.
Sąd wskazuje ponadto, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2022 r., poz. 2492) oraz art. 3 § 1 p.p.s.a., Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej (np. decyzję) konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, lub ewentualnie ustalenie, że decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a)-c), pkt 2 p.p.s.a.).
Sąd, stosownie do treści art. 134 § 1 P.p.s.a., rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (art. 134 § 2 P.p.s.a.).
Sąd w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części, na mocy art. 151 P.p.s.a., oddala skargę odpowiednio w całości albo w części.
Należy też zauważyć, że w orzecznictwie ugruntowane jest stanowisko, że Sąd administracyjny, kontrolując wydane w sprawie orzeczenia komisji lekarskiej, nie ocenia kwestii medycznych (por. wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z: 28 lutego 2018r. sygn. akt II SA/Wa 1365/17; 14 listopada 2014r. sygn. akt II SA/Wa 654/14 – dostępne na orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: CBOSA). Sąd administracyjny nie jest więc uprawniony do kwestionowania rozpoznania dokonanego przez komisję lekarską. Sąd nie może więc badać prawidłowości samej diagnozy.
2. Kontrola orzeczeń komisji lekarskich w przedmiocie zdolności do służby, dokonywana przez Sąd administracyjny, sprowadza się zatem do sprawdzenia prawidłowości postępowania poprzedzającego ustalenie stanu zdrowia orzekanego, a w szczególności weryfikacji, czy badanie stanu zdrowia było wszechstronne, oparte na pełnych i niewątpliwych wynikach, jak również, czy dokonana następnie kwalifikacja była zgodna z przepisami określającymi zasady orzekania o zdolności do służby oraz tryb postępowania komisji lekarskich w tych sprawach. Sąd kontroluje więc przebieg postępowania przed komisją oraz prawidłowość kwalifikacji schorzenia w oparciu o obowiązujące regulacje prawne.
Warto też wskazać w związku z tym na tryb postępowania przed komisjami lekarskimi podległymi ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych, uregulowany w przepisach ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 310, dalej: ,,u.k.l.’’), ma charakter szczególny i w związku z tym nie mają do niego zastosowania w pełni rygory wynikające z k.p.a. Jednakże nie oznacza to, że przepisy postępowania administracyjnego, a w szczególności jego zasady nie powinny być przestrzegane.
4. Przeprowadzając kontrolę zaskarżonego orzeczenia CKL oraz poprzedzającego go orzeczenia RKL w świetle powyższych kryteriów, tut. Sąd stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie.
Komisje podległe ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych są organami administracji publicznej, a ich orzeczenia w przedmiocie zdolności do służby stanowią decyzje administracyjne (nazywanych w przepisach orzeczeniami). Wprawdzie przepisy powołanej ustawy i aktów wykonawczych jako lex specialis regulują pewne kwestie odmiennie od rozwiązań przyjętych w k.p.a., jednak w sprawach nieuregulowanych w ustawie, przepisy k.p.a. znajdują zastosowanie w pełnym zakresie (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 kwietnia 2020 r., sygn. akt I OSK 495/19). Od ostatecznych orzeczeń komisji lekarskich w zakresie dotyczącym oceny stanu zdrowia konkretnej osoby na potrzeby ustalenia kategorii zdolności do służby, przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Postępowanie orzecznicze prowadzone przez komisje lekarskie jest unormowane przepisami u.k.l. oraz aktów wykonawczych, w tym rozp. z 2018 r., jednak zgodnie z art. 4 u.k.l. w zakresie nieuregulowanym w ustawie, stosuje się przepisy k.p.a.
5. Realizacja obowiązku zebrania i rozpatrzenia pełnego materiału dowodowego przebiega w dwóch płaszczyznach. Po pierwsze, polega na przeprowadzeniu postępowania dowodowego co do wszystkich okoliczności stanowiących fakty prawotwórcze, a zatem takich, z którymi w świetle przepisów obowiązującego prawa związane są określone skutki prawne. Po drugie, zebrany materiał dowodowy powinien znaleźć pełne odzwierciedlenie w uzasadnieniu faktycznym orzeczenia.
Stosownie do treści art. 5 ust. 1 u.k.l. zdolność fizyczną i psychiczną kandydata do służby w Policji, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Państwowej Straży Pożarnej, Służbie Ochrony Państwa, Centralnym Biurze Antykorupcyjnym i Służbie Więziennej ustala się przez zaliczenie go do jednej z następujących kategorii zdolności do służby:
1) kategoria Z – "zdolny", która oznacza, że jego stan zdrowia nie budzi żadnych zastrzeżeń albo że stwierdzone choroby lub ułomności nie stanowią przeszkody do pełnienia służby;
2) kategoria N – "niezdolny", która oznacza, że stwierdzone choroby lub ułomności uniemożliwiają mu pełnienie służby.
W niniejszej sprawie u podstaw zdyskwalifikowania Skarżącego jako kandydata do pełnienia służby w Policji, tj. przyznania mu kategorii N, legło rozpoznanie u niego:
1) Nieprawidłowy wynik badania diagnostycznego (próba wysiłkowa) wymagający dalszej diagnostyki § 45 p 1 r 4 N
2) Nieprawidłowy wynik badania obrazowego kręgosłupa I/s wymagający dalszej diagnostyki. § 45 p 1 r 4 N
Z jednostką chorobową (ułomnością) opisaną w § 45 p 1 r 4 - Inne nieprawidłowe wyniki badań laboratoryjnych i/lub badań obrazowych wymagające dalszej - w odniesieniu do kandydatów do służb mundurowych (ujętych w kolumnie/rubryce 4) - wiąże się kategoria N. Jednakże komisja lekarska powinna wyczerpująco umotywować swój wybór, czego w niniejszej sprawie zabrakło. CKL w ogóle nie wypowiedziała się w zakresie przedstawionych badań diagnostycznych Skarżącego.
6. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela pogląd prezentowany w orzecznictwie sądowym, w świetle którego okoliczność, że w tego rodzaju sprawach obowiązują przepisy szczególne, tj. opisane wyżej rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych nie wyłącza automatycznie stosowania przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego w sprawach nieuregulowanych w tym rozporządzeniu. Uzupełniające stosowanie regulacji kodeksowych znajduje swoje oparcie w treści przepisu art. 1 § 1 pkt 1 k.p.a. stanowiącego, że kodeks postępowania administracyjnego normuje postępowanie przed organami administracji publicznej w należących do właściwości tych organów sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych - przy jednoczesnym braku wyraźnego wyłączenia stosowania tego kodeksu do spraw orzekania o zdolności fizycznej i psychicznej kandydatów do służb mundurowych (tu: do służby w Policji). Z uwagi jednak na szczegółowe uregulowanie kwestii proceduralnych w omawianym rozporządzeniu, konieczność i zasadność posiłkowania się regulacjami kodeksowymi ujawniać się będzie przede wszystkim na płaszczyźnie realizowania zasad ogólnych postępowania administracyjnego (art. 6 - art. 16 k.p.a.).
W ocenie Sądu przy wydawaniu zaskarżonego orzeczenia doszło do naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przede wszystkim uchybiono jednej z kardynalnych zasad postępowania administracyjnego, w myśl której organ administracji jest zobowiązany każdorazowo dążyć do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy w zakresie niezbędnym do jej załatwienia, mając na względzie nie tylko interes społeczny, ale i słuszny interes obywateli (art. 7 k.p.a.), a także zasadzie przekonywania wyrażonej w art. 11 k.p.a., której szczególnym jest wymóg należytego uzasadnienia wydanego aktu administracyjnego.
Pomimo tego, że Skarżący wykonał badania aktualne badania MR kręgosłupa krzyżowo – lędźwiowego oraz pomiary ciśnieniowe także metodą Holtera i przedstawił wyniki tych badań w postępowaniu drugoinstancyjnym CKL nie ustosunkowała się do przedstawionych dokumentów, ani nie wyjaśniła ich pominięcia, pomimo tego, że mogły one mieć istotne znaczenie dla sprawy. Nie zleciła także dodatkowych badań Skarżącego powziąwszy informację o odmiennych wynikach badań Skarżącego, aniżeli przeprowadzonych w wyniku badań przed RKL. Tymczasem, zgodnie z art. 46 u.k.l. Centralna Komisja Lekarska w przypadku konieczności wykonania dodatkowych badań lub uzyskania dodatkowych dokumentów, po zapoznaniu się ze wszystkimi dokumentami w sprawie, a w razie potrzeby również po przeprowadzeniu niezbędnych badań lub po zleceniu przeprowadzenia dodatkowych badań lekarskich, w tym obserwacji w podmiocie leczniczym, lub po dostarczeniu na jej żądanie dodatkowych dokumentów wydaje orzeczenie.
W art. 47 ust. 1 u.k.l. określono rodzaje rozstrzygnięć, jakie mogą być wydane przez CKL po rozpatrzeniu odwołania. Zgodnie z tym przepisem, CKL po rozpatrzeniu odwołania:
1) utrzymuje w mocy zaskarżone orzeczenie albo
2) uchyla zaskarżone orzeczenie w całości lub w części i wydaje nowe, albo
3) uchyla zaskarżone orzeczenie i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia przez rejonową komisję lekarską.
CKL w rozpoznawanej sprawie skorzystała z uprawnienia przewidzianego w art. 47 ust. 1 pkt 1 u.k.l. CKL i utrzymała w mocy orzeczenie RKL, przyjmując za własne jej ustalenia, podczas gdy Skarżący powołał się na nowe okoliczności istotne dla sprawy.
Poważną wadliwością procesową, mającą istotny wpływ na wynik sprawy, był brak odniesienia się do dowodów przedkładanych przez Skarżącego w odwołaniu i jego uzupełnieniu, w kontekście innych dowodów, przeprowadzonych przez RKL i nie ustosunkowanie się w sposób przekonujący do stawianych przez Skarżącego w odwołaniu zarzutów co do rozbieżności wyników badań przeprowadzonych przez RKL i tych przedłożonych przez Skarżącego. CKL naruszyła zatem dyspozycje art. 77 § 1 k.p.a. w związku z art. 80 k.p.a. w związku z art. 4 u.k.l.
7. Lakoniczne uzasadnienie rozstrzygnięcia CKL oraz brak logicznego i czytelnego przedstawienia toku rozumowania (procesu decyzyjnego) organu odwoławczego narusza art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. w związku z art. 4 u.k.l. Centralna Komisja Lekarska, która utrzymała w mocy orzeczenie RKL, nie wyjaśniła w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia, dlaczego dokonała kwalifikacji rozpoznania jako schorzenia przyporządkowanego do § 45 pkt 1 załącznika do rozporządzenia.
Uzasadnienie decyzji winno też spełniać rolę edukacyjną w stosunku do adresatów decyzji oraz innych podmiotów, a także powinno umożliwiać kontrolę poprawności decyzji, w tym również przez sąd administracyjny, który nie zastępuje organu w podaniu motywów uzasadnienia decyzji o oznaczonej treści. Tymczasem kilkuzdaniowe uzasadnienie zaskarżonego orzeczenia nie odpowiada standardom orzeczeń administracyjnych wyznaczonych treścią art. 107 § 3 k.p.a., zgodnie z którym "uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa". Jak wielokrotnie podkreślano w judykaturze (w tym w powołanym przez Skarżącego wyroku WSA w Warszawie z 9 kwietnia 2019 r. sygn. akt II SA/Wa 1599/18, dostępny na www.nsa.gov.pl), orzeczenie komisji lekarskiej winno być uzasadnione na tyle precyzyjnie i jednoznacznie, aby można było dokonać oceny wydanego rozstrzygnięcia, inaczej wymyka się ono spod jakiejkolwiek rozsądnej kontroli.
Prawidłowe skonstruowanie uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia CKL jest istotne z uwagi na art. 107 § 1 i 3 k.p.a., oraz ze względu na zasadę prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.), zasadę przekonywania (art. 11 k.p.a.) i zasadę zaufania do organów administracyjnych (art. 8 k.p.a.), jak również ze względu na argumentację zawartą przez Skarżącego w odwołaniu oraz powieloną i wzbogaconą w skardze.
8. Ponownie rozpatrując sprawę Organ II instancji weźmie pod uwagę poczynione wyżej wskazania, dokona wszechstronnej i pełnej oceny zdolności skarżącego do służby. Organ powinien uzasadnić orzeczenie w sposób, który nie będzie pozostawiał wątpliwości, co do przyczyn dokonanej kwalifikacji i podjętego rozstrzygnięcia. Orzeczenie powinno zawierać pełne uzasadnienie faktyczne, jak i wyjaśniać podstawę prawną orzeczenia.
9. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 119 pkt 2 w zw. z art. 120 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło