III SA/Gl 1050/23
WyrokWSA w Gliwicach2024-03-27
Skład orzekający: Dorota Fleszer, Adam Gołuch, Magdalena Jankiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba pełniąca funkcję członka zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, nawet jeśli spółka nie prowadzi faktycznej działalności gospodarczej, może być uznana za osobę bezrobotną w rozumieniu ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy?Ratio decidendi
Osoba pełniąca funkcję członka zarządu spółki prawa handlowego, nawet jeśli spółka nie prowadzi działalności gospodarczej, nie może być uznana za osobę bezrobotną, ponieważ obowiązki związane z tą funkcją, w tym reprezentowanie spółki i prowadzenie jej spraw, ograniczają jej gotowość do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy. Sama deklaracja chęci podjęcia pracy nie jest wystarczająca, a możliwość rzeczywistego podjęcia zatrudnienia jest kluczowa.Stan faktyczny
Skarżąca M. N. została zarejestrowana jako osoba bezrobotna i uzyskała status bezrobotnego z dniem 28 grudnia 2022 r. Następnie odmówiono jej przyznania zasiłku dla bezrobotnych. W toku postępowania ustalono, że od 2017 r. skarżąca pełni funkcję członka zarządu w spółce H Sp. z o.o. Organy administracji uznały, że pełnienie tej funkcji wyklucza możliwość posiadania statusu osoby bezrobotnej ze względu na brak gotowości do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy. Skarżąca kwestionowała tę ocenę, twierdząc, że spółka nie prowadzi działalności, a jej obowiązki są minimalne. Wojewoda Śląski utrzymał w mocy decyzję Starosty uchylającą pierwotną decyzję o przyznaniu statusu bezrobotnego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Dorota Fleszer, Sędziowie Sędzia WSA Adam Gołuch, Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz (spr.), Protokolant Monika Rał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 marca 2024 r. sprawy ze skargi M. N. na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia 25 września 2023 r. nr PSIII.8640.420.2023 w przedmiocie statusu osoby bezrobotnej oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją z 25 września 2023 r. Nr PSIII.8640.420.2023 Wojewoda Śląski utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z 13 lipca 2023 r. nr [...] znak: [...], wydaną przez ten organ w stosunku do skarżącej M. N.
Organ I instancji w decyzji tej:
I. uchylił w całości
1. decyzję z 28 grudnia 2022 r. o uznaniu skarżącej za osobę bezrobotną z dniem 28 grudnia 2022 r.,
2. decyzję z 28 grudnia 2022 r. o odmowie przyznania jej zasiłku dla bezrobotnych,
II. orzekł o odmowie uznania strony za osobę bezrobotną z powodu niespełnienia koniecznych warunków,
III. umorzył postępowanie w sprawie odmowy przyznania zasiłku dla bezrobotnych jako bezprzedmiotowe.
W uzasadnieniu organ II instancji przedstawił stan faktyczny sprawy.
Przypomniał, że skarżąca 28 grudnia 2022 r. dokonała rejestracji w Powiatowym Urzędzie Pracy w uzyskując status osoby bezrobotnej z tym dniem. Jednocześnie wydana została decyzja, w której odmówiono jej przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych.
Postanowieniem z 23 marca 2023 r. organ I instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 Kpa wznowił z urzędu postępowanie zakończone decyzjami ostatecznymi o uznaniu strony za osobę bezrobotną i odmowie przyznania stronie zasiłku. Na podstawie informacji zawartych w Krajowym Rejestrze Sądowym ustalił bowiem, że od 23 lutego 2017 r. skarżąca pełni funkcję członka Zarządu w firmie H Sp. z o.o.
Organ zatrudnienia skierował do strony wezwanie do osobistego stawienia się w Urzędzie w celu złożenia wyjaśnień dot.: pełnienia funkcji członka Zarządu spółki, zakresu obowiązków strony jako reprezentującej ww. spółkę, faktycznego podjęcia działalności przez spółkę od dnia zarejestrowania oraz w 2021 r. i 2022 r., podjęcia formalnych działań w zakresie nieprowadzenia działalności gospodarczej przez ww. firmę. Ponadto zobowiązano stronę do przedłożenia: umowy spółki, sprawozdania Zarządu z działalności spółki za 2021 r. i 2022 r., zeznania o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) przez podatnika podatku dochodowego od osób prawnych (CIT-8) za 2021 r. i 2022 r., ewentualnie innych dokumentów. Strona żądane dokumenty przedłożyła.
Organ I instancji 14 lipca 2023 r. wydał decyzję nr [...] znak: [...], uchylającą decyzje będące przedmiotem wznowienia i orzekającą o odmowie uznania strony za osobę bezrobotną oraz umorzeniu postępowanie w przedmiocie przyznania zasiłku. Uznał bowiem, że w dniu rejestracji, tj. 28 grudnia 2022 r. strona nie spełniała warunków do uzyskania statusu osoby bezrobotnej z powodu braku gotowości do podjęcia zatrudnienia ze względu na pełnienie funkcji członka zarządu spółki z o.o.
Ponownie rozpoznając sprawę na skutek wniesionego odwołania, organ II instancji utrzymał w mocy decyzję Starosty.
Stwierdził, że 23 lutego 2017 r. w Krajowym Rejestrze Sądowym pod numerem [...] dokonano wpisu firmy H Sp. z o.o., której członkiem Zarządu jest strona, która zresztą nie kwestionuje tego faktu, lecz wskazuje, że ww. spółka w latach 2019-2022 nie prowadziła działalności gospodarczej a ona od 2018 r. nie wykonywała żadnych czynności na jej rzecz poza obowiązkami sprawozdawczymi, które zajmują jej ok. 60 minut rocznie, co nie uniemożliwia jej podjęcia pracy w pełnym wymiarze czasu pracy i co jej zdaniem, uprawdopodobniła poprzez załączenie do akt żądanych przez organ dokumentów dot. spółki.
Organ przypomniał, że zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t. j. Dz. U. z 2023 r., poz. 735 z póżn. zm.), bezrobotnym jest osoba niezatrudniona i niewykonująca innej pracy zarobkowej, zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub w danej służbie albo innej pracy zarobkowej, zarejestrowana we właściwym dla miejsca zameldowania stałego lub czasowego powiatowym urzędzie pracy oraz poszukująca zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej.
Zatem przesłanką stanowiącą istotny element definicji bezrobotnego jest "gotowość do podjęcia pracy". Warunek ten musi być przy tym spełniony zarówno w dniu rejestracji w charakterze bezrobotnego, jak i przez cały czas korzystania z omawianego statusu. Chodzi tu przy tym o możliwość podjęcia nie jakiejkolwiek działalności zarobkowej, lecz gotowość do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy. Ustawa nie wyjaśnia wprost pojęcia "gotowości do pracy", jednakże nie można takiego zapisu utożsamiać wyłącznie z samą potencjalną chęcią podjęcia przez zainteresowanego pracy, lecz musi ona oznaczać możliwość rzeczywistą, faktyczną i aktualną. Niewątpliwie zaś wg stanu na 28 grudnia 2022 r. strona pełniła funkcję członka zarządu spółki, a jednocześnie jako jeden z dwóch udziałowców posiadała 50 udziałów w tej spółce. Zgodnie zaś z danymi ujawnionymi w KRS dot. sposobu reprezentacji podmiotu, do składania oświadczeń w imieniu spółki upoważniony jest każdy z członków Zarządu samodzielnie.
Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji, że z brakiem gotowości do podjęcia pracy związane jest m.in. pełnienie funkcji członka zarządu spółki prawa handlowego, który uprawniony jest do składania oświadczeń woli w jej imieniu, a także do reprezentowania jej na zewnątrz.
Nawiązując więc do podnoszonej przez stronę okoliczności, że spółka w latach 2018 - 2022 nie prowadziła działalności gospodarczej, a sam wpis spółki prawa handlowego do KRS nie stanowi podstawy odmowy przyznania jej i posiadania statusu osoby bezrobotnej organ odwoławczy wyjaśnił, iż w przypadku pełnienia funkcji członka zarządu spółki istotne znaczenie ma, że na takiej osobie ciążą określone zadania, które co do zasady wykonywane są osobiście. Zgodnie bowiem z art. 201 ustawy z 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (t. j. Dz. LJ. z 2022 r., poz. 1467 z późn. zm.), zarząd prowadzi sprawy spółki i reprezentuje spółkę. Oznacza to, że w zakresie działalności gospodarczej jest jedynym upoważnionym do prowadzenia tejże działalności oraz zajmującym się bieżącą działalnością spółki. Art. 204 Kodeksu spółek handlowych stanowi zaś, iż prawo członka zarządu do prowadzenia spraw spółki i jej reprezentowania dotyczy wszystkich czynności sądowych i pozasądowych spółki. Ponadto ustawodawca nakłada na członka zarządu przy wykonywaniu swoich obowiązków, powinność dołożenia staranności wynikającej z zawodowego charakteru swej działalności, co wynika z art. 293 § 2 Kodeksu spółek handlowych. Zatem dopóki nie dojdzie do podjęcia uchwały o odwołaniu strony z funkcji członka zarządu spółki bądź rezygnacja z pełnienia jej, powołany członek zarządu ma określone prawa i obowiązki. Bez znaczenia pozostaje sposób wykonywania obowiązków oraz wola członka zarządu co do zakresu korzystania z możliwych do uzyskania praw (w tym wynagrodzenia).
Nawiązując więc do treści odwołania strony, że sprawowanie funkcji w zarządzie spółki z o.o. nie ogranicza jej gotowości do podjęcia pracy w pełnym wymiarze czasu pracy, organ odwoławczy zwrócił uwagę, iż w sytuacji pełnienia przez daną osobę funkcji w zarządzie spółki prawa handlowego, rzeczywiste możliwości podjęcia przez nią pracy są co najmniej ograniczone w stosunku do tych, jakie istnieją, gdy bezrobotny nie wykonuje żadnego zajęcia.
Organ stwierdził, że w orzecznictwie administracyjnym prezentowany jest pogląd, że nie jest rolą organów administracji orzekających w sprawach wynikających z przepisów ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, prowadzenie postępowania wyjaśniającego mającego na celu ustalenie zakresu dyspozycyjności osoby pełniącej funkcję w zarządzie spółki w stosunku do możliwości podjęcia przez nią zatrudnienia (wyrok NSA z 6 lipca 2021 r., sygn. akt I OSK 1982/19). Domniemanie, że osoba pełniąca omawianą funkcję nie może być uznana za gotową do podjęcia zatrudnienia i tym samym posiadania statusu bezrobotnego może zostać obalone przez złożenie rezygnacji z przedmiotowej funkcji lub poprzez uchwałę o odwołaniu członka zarządu (wyrok WSA w Gliwicach z 24 stycznia 2019 r., sygn. akt IV SA/Gl 963/18).
Zdaniem organu odwoławczego bez znaczenia w sprawie pozostaje subiektywne przekonanie strony o jej gotowości do podjęcia pracy, gdyż jako członek zarządu reprezentuje spółkę. Nie sposób przyjąć, aby organ proponując pracę np. w systemie zmianowym zastanawiał się i analizował, czy fakt, że strona jest członkiem zarządu spółki z o.o. pozwoli jej na pełną gotowość do wykonywania pracy tym bardziej, że w niniejszej sprawie działalność spółki może być prowadzona przez każdego członka zarządu samodzielnie, co nie wyklucza działania strony, a ze złożonych wyjaśnień wynika, iż strona sporządza sprawozdania z działalności spółki.
Wprawdzie strona złożyła przed organem zatrudnienia dowody potwierdzające nieosiąganie przez spółkę dochodu ani straty w latach 2018 – 2022, to jednak pełnienie przez funkcji członka zarządu spółki stanowi okoliczność zaprzeczającą gotowości i zdolności strony do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy, bez względu na przyjęty przez zarząd spółki podział obowiązków pomiędzy jego członkami.
Organ wyjaśnił także, że zaskarżona decyzja wydana została w szczególnym trybie postępowania administracyjnego, jakim jest wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną. Zgodnie z art. 149 § 1 i 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, przeprowadzenie postępowania przez właściwy organ co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy jest możliwe po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania zakończonego decyzją ostateczną, które otwiera to postępowanie, co w rozpatrywanej sprawie nastąpiło. W myśl art. 145 § 1 pkt 5 Kpa, w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Art. 151 § 1 pkt 2 cyt. ustawy stanowi natomiast, iż organ administracji publicznej po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 wydaje decyzję, w której uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a, art. 145aa lub art. 145b i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy.
Z akt sprawy wynika, że w dniu rejestracji ani później strona nie poinformowała organu zatrudnienia o pełnieniu funkcji członka zarządu spółki, zatem ta istotna informacja, która mogła mieć wpływ na odmienne jej rozstrzygnięcie, nie była znana organowi I instancji w dniu wydania decyzji orzekającej o uznaniu strony za osobę bezrobotną.
Na tę decyzję strona wywiodła skargę do sądu administracyjnego. Zarzuciła jej:
1. Naruszenie przepisów prawa materialnego:
1) art. 2 ust.1 pkt. 2 ustawy poprzez błędną wykładnię, polegającą na:
a. przyjęciu, że skarżącej nie przysługiwał w dniu rejestracji status osoby bezrobotnej;
b. przyjęciu, że w każdym przypadku pełnienie funkcji prezesa zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością oznacza brak gotowości do podjęcia pracy w pełnym wymiarze czasu pracy;
2) art. 201 §1 k.s.h. poprzez jego błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że z przepisu tego wynika obowiązek prowadzenia przez spółkę działalności gospodarczej;
2. naruszenie przepisów postępowania, tj.
1) art. 7 i art. 77 k.p.a. poprzez:
a. błędną interpretację znajdujących się w aktach sprawy dowodów prowadzącą do przyjęcia, iż spółka jedynie "nie osiąga dochodów" przy błędnym ustaleniu, że prowadzi działalność, podczas gdy w rzeczywistości spółka "nie osiąga dochodów" dlatego, że nie prowadzi żadnej działalności,
b. nieodniesienie się do twierdzeń strony, zgodnie z którymi jedynym obowiązkiem rzeczywiście wiążącym się ze sprawowaniem funkcji członka zarządu spółki z o.o. jest obowiązek sprawozdawczy i obowiązek ten zajmuje kilkadziesiąt minut rocznie nie wpływając na zdolność i gotowość do podjęcia pracy w pełnym wymiarze zatrudnienia,
c. niepodjęcie analizy jaki wpływ na gotowość strony do podjęcia pracy w pełnym wymiarze zatrudnienia miało pozostawanie członkiem zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w przypadku, gdy spółka ta nie prowadziła żadnej działalności.
2) art. 78 § 1 Kpa poprzez nieprzeprowadzenie dowodu z zeznania świadka w zakresie zgłaszanym przez skarżącą, mimo iż okoliczności, na które zeznawać miał świadek (okoliczność, czy spółka prowadzi działalność) mają istotne znaczenie dla sprawy.
W oparciu o powyższe zarzuty, strona wniosła o:
1. uchylenie zaskarżonej decyzji, oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty
z 13 lipca 2023 r.,
2. zasądzenie od organu na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania z uwzględnieniem kosztu zastępstwa procesowego wg norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz.U. z 2022 r. poz. 2492 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.U. z 2023 r., poz. 1634, ze zm.) - dalej także: ppsa, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Tylko zatem stwierdzenie, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonego aktu (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b, c ustawy).
Z art. 134 § 1 ppsa wynika, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Tym samym, sąd ma prawo i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony.
Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do oceny, czy skarżąca, jako członek zarządu spółki, mogła być jednocześnie uznana za osobę bezrobotną w rozumieniu przepisów ustawy z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 735 z późn. zm.) – dalej powoływana jako "ustawa o promocji zatrudnienia" lub "ustawa".
Materialnoprawną podstawą zaskarżonej decyzji był art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy który zawiera definicję osoby bezrobotnej.
Składa się ona z dwóch części: pierwsza z nich zawiera przesłanki pozytywne, a więc warunki, które muszą być spełnione, by można było uzyskać lub zachować status bezrobotnego. Druga część, wyrażona w art. 2 ust. 1 pkt 2 od lit. "b" do "m" zawiera zespół przesłanek negatywnych, a więc okoliczności, które uniemożliwiają nabycie lub zachowanie tego statusu.
I tak, stosownie do art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy, ilekroć w jej przepisach jest mowa o bezrobotnym rozumie się przez to osobę, o której mowa w art. 1 ust. 3 pkt 1 i 2 lit. a-g, i, j, l oraz osobę, o której mowa w art. 1 ust. 3 pkt 2 lit. ha, która bezpośrednio przed rejestracją jako bezrobotna była zatrudniona nieprzerwanie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez okres co najmniej 6 miesięcy, oraz osobę, o której mowa w art. 1 ust. 3 pkt 3 i 4, niezatrudnioną i niewykonującą innej pracy zarobkowej, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub w danej służbie albo innej pracy zarobkowej albo jeżeli jest osobą niepełnosprawną, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia co najmniej w połowie tego wymiaru czasu pracy, nieuczącą się w szkole, z wyjątkiem uczącej się w szkołach dla dorosłych lub przystępującej do egzaminu eksternistycznego z zakresu programu nauczania tej szkoły oraz uczącej się w branżowej szkole II stopnia i szkole policealnej, prowadzącej kształcenie w formie stacjonarnej lub zaocznej, lub w szkole wyższej, gdzie studiuje na studiach niestacjonarnych, zarejestrowaną we właściwym dla miejsca zameldowania stałego lub czasowego powiatowym urzędzie pracy oraz poszukującą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, jeżeli spełnia ona warunki określone od lit. "a" do "m".
W ocenie Sądu organ nie dopuścił się zarzucanego naruszenia art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia przez błędną jego wykładnię, co miało nastąpić przez uznanie, że każdy przypadek pełnienia funkcji prezesa zarządu spółki pozbawia bezrobotnego tego statusu.
Uzasadniając postawioną tezę należy przyznać, że żaden przepis ustawy o promocji zatrudnienia nie przewiduje wprost, że pełnienie funkcji w zarządzie osoby prawnej uniemożliwia przyznanie statusu osoby bezrobotnej. Tym niemniej Sąd podziela pogląd organu, że stan taki uniemożliwia przyznanie lub utrzymanie statusu osoby bezrobotnej nawet w przypadku, gdy spółka nie prowadzi faktycznej działalności czy nie osiąga przychodów. Pogląd ten jest ugruntowany i powszechnie prezentowany w orzecznictwie sądów administracyjnych. Tytułem przykładu można przywołać wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 13 października 2023 r., sygn. akt I OSK 1056/23, wyroki Wojewódzkich Sądów Administracyjnych: w Bydgoszczy z 4 października 2023 r. sygn. akt II SA/Bd 1286/22, we Wrocławiu z 11 maja 2023 r. sygn. akt IV SA/Wr 503/22, we Wrocławiu z 18 kwietnia 2023 r. sygn. akt IV SA/Wr 739/22 czy w Gdańsku z 25 stycznia 2024r. sygn. akt III SA/Gd 422/23.
Z przepisu art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy wynika również, że bezrobotnym może być tylko osoba "gotowa do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy". Warunek ten musi spełniony zarówno w dniu rejestracji w charakterze bezrobotnego, jak i przez cały czas korzystania z omawianego statusu. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazuje się, gotowość do podjęcia pracy musi oznaczać rzeczywistą, faktyczną i aktualną możliwość podjęcia pracy, ponieważ z tą kwestią wiąże się nabycie określonych praw podmiotowych do świadczeń publicznoprawnych (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 1 marca 2017 r., sygn. I OSK 3204/15, opubl. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Gotowość do podjęcia zatrudnienia oznacza, że dana osoba ma zamiar, chęć i możliwość wykonywania pracy i jednocześnie nie występują żadne przeszkody po stronie tej osoby, aby świadczyć pracę (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 listopada 2010 r., sygn. I OSK1008/10, z 29 czerwca 2011 r., sygn. I OSK 338/11, opubl. w CBOSA). Gotowości do pracy nie można sprowadzać wyłącznie do czynników subiektywnych, istniejących po stronie zainteresowanego. Nie można bowiem oczekiwać od organów orzekających w sprawach objętych zakresem ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, że będą one badać zakres dyspozycyjności osoby ubiegającej się o przyznanie statusu osoby bezrobotnej (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 28 czerwca 2011 r., sygn. I OSK 338/11, z 9 listopada 2015 r., sygn. I OSK 619/15, z 16 stycznia 2018 r., sygn. I OSK 2666/17, z 14 maja 2019 r., sygn. I OSK 4159/18, z 6 lipca 2021 r., sygn. 1982/19, również opubl. w CBOSA). Stąd nieuzasadnione okazały się zarzuty skargi, że w związku z pełnieniem funkcji w zarządzie spółki strona realizuje jedynie obowiązki sprawozdawcze, co zajmuje jej jedynie kilkadziesiąt minut rocznie, gdyż weryfikacja tego obciążenia czasowego nie należy do obowiązku organu. "Weryfikatorem tak pojmowanej gotowości jest przede wszystkim pozostawanie do dyspozycji urzędu pracy, przez co należy rozumieć zgłaszanie się w urzędzie bez zbędnej zwłoki i korzystanie z usług świadczonych przez ten urząd. Znajduje to swoje potwierdzenie w art. 33 ust. 3 ustawy, zgodnie z którym bezrobotny ma obowiązek zgłaszania się do właściwego powiatowego urzędu pracy w wyznaczonym terminie w celu przyjęcia propozycji odpowiedniej pracy lub innej formy pomocy proponowanej przez urząd lub w innym celu wynikającym z ustawy i określonym przez urząd, w tym potwierdzenia gotowości do podjęcia pracy" (Z. Góral w: E. Bielak-Jomaa, A. Drabek, M. Paluszkiewicz, E. Staszewska, M. Włodarczyk, T. Wrocławska, Z. Góral, Ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Komentarz, wyd. II, Warszawa 2016, komentarz do art. 2).
W orzecznictwie podkreśla się także, że nie ma znaczenia kwestia odpłatności w sytuacji, gdy dana osoba pełni jakąś funkcję. Tak więc w przypadku pełnienia funkcji członka zarządu spółki, istotne znaczenie ma nie to, czy takie czynności są wykonywane odpłatnie, lecz to, że na każdej z osób pełniących omawianą funkcję ciążą określone zadania, które muszą one wykonywać, co do zasady osobiście (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 stycznia 2016 r., sygn. I OSK 619/15, z 25 maja 2016 r., sygn. I OSK 1982/14 i I OSK 1983/14, z 1 marca 2017 r., sygn. I OSK 3283/15, opubl. w CBOSA).
Art. 201 § 1 ustawy z 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1467 z późn. zm., dalej: Ksh), przewiduje, że zarząd prowadzi sprawy spółki i reprezentuje spółkę, gdyż przez prowadzenie spraw w doktrynie rozumie się proces polegający na wydawaniu decyzji, podejmowaniu uchwał, opinii, organizowaniu działalności przedsiębiorcy oraz - w pewnych sytuacjach - osobistej realizacji czynności wykonawczych w ten sposób, aby były one zgodne z przedmiotem działania danego podmiotu, w celu realizacji jego zadań i osiągnięcia jak najlepszych wyników gospodarczych. Reprezentacja spółki natomiast, to sfera jej funkcjonowania na zewnątrz, relacji z osobami trzecimi. Do sfery tej należy więc zaliczyć czynności cywilnoprawne oraz występowanie spółki - jako osoby prawnej przed organami administracyjnymi i sądami. Ponadto, ustawodawca nakłada na członka zarządu, przy wykonywaniu swych obowiązków, powinność dołożenia staranności wynikającej z zawodowego charakteru swej działalności (art. 293 § 2 k.s.h.; A. Kidyba, Kodeks spółek handlowych. Komentarz, Wolters Kluwer 2010, s. 1234-1235, 1239-1240, uw. 1, 6; A. Szajkowski, M. Tarska w: Kodeks spółek handlowych. Komentarz C.H. Beck 2014 t. II, s. 929-930, nb 3-8).
Jak z powyższego wynika, obowiązki, które - z racji pełnionej funkcji członka zarządu spółki z o.o. - spoczywały na skarżącej były znaczące. Nie było natomiast w tym przypadku istotne, w jakim wymiarze czasu skarżąca obowiązki te faktycznie osobiście wykonywała. Istotne bowiem było to, że powinna była je wykonywać, skoro funkcję członka zarządu obejmowała.
Prawidłowa jest zatem ocena organów, że skarżąca nie spełniała przesłanek do uzyskania statusu osoby bezrobotnej i nie zmienia tego jej subiektywna deklaracja, że jest gotowa do świadczenia pracy. Dlatego Sąd uznał za nieuzasadniony zarzut skargi dot. naruszenia art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy przez jego błędną wykładnię. Z uwagi na wspomniany wyżej, a wynikający z przepisów Ksh zakres obowiązków członka zarządu spółki z o.o. nie można było przyjąć, że nie występują żadne przeszkody po stronie skarżącej, aby mogła świadczyć pracę. Pełnienie funkcji członka zarządu spółki prawa handlowego przez skarżącą stoi w sprzeczności ze stałą i pełną gotowością do podjęcia zatrudnienia, co jest warunkiem koniecznym do posiadania statusu osoby bezrobotnej.
Odnosząc się do zarzutów naruszenia przepisów Kpa Sąd wskazuje, że organy zgromadziły w tej sprawie materiał dowodowy, który następnie został poddany ocenie w celu dokonania ustaleń w zakresie stanu faktycznego, co znalazło odzwierciedlenie w prawidłowo sporządzonych uzasadnieniach decyzji. Powyższe uzasadnia wniosek, że organy nie naruszyły art. 77 Kpa, a w szczególności jego § 1, albowiem organy zebrały i rozpatrzyły w sposób wyczerpujący cały materiał dowodowy.
W szczególności organ nie naruszył prawa poprzez nieprzeprowadzenie dowodu z zeznań świadka na okoliczność tego, czy spółka prowadzi działalność, albowiem nie była to okoliczność istotna dla sprawy. Nie ma bowiem znaczenia to, czy spółka działa, a jedynie to, że będąc członkiem zarządu skarżąca jest zobowiązana do pełnienia określonych zadań związanych z samym jej istnieniem, np. wypełnianiem obowiązków sprawozdawczych, co sprawia, że nie jest w pełni dyspozycyjna i gotowa do podjęcia pracy i to w pełnym wymiarze czasu pracy.
Również zarzut naruszenia art. 201 § 1 Ksh nie jest zasadny, albowiem organ nie powołał tego przepisu celem wykazania, że wyraża on obowiązek prowadzenia działalności gospodarczej przez spółkę, a jedynie celem uzasadnienia stanowiska organu co do tego, że w związku z pełnieniem funkcji w zarządzie spółki ciążą na stronie określone w tym przepisie obowiązki, które ograniczają jej dyspozycyjność jako pracownika, co stoi w sprzeczności z wymogami stawianymi ustawą osobom bezrobotnym.
Końcowo stwierdzić należy, że organ nie naruszył także przepisów regulujących zasady wznowienia postępowania.
Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 5 Kpa, w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję.
Taka właśnie sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie skoro ową istotną okolicznością był fakt członkostwa w zarządzie spółki z o.o., mający zasadnicze znaczenie dla możliwości przyznania statusu osoby bezrobotnej, a o czym strona nie poinformowała organu podczas dokonywania rejestracji.
Stosownie do art. 146 § 1 Kpa, uchylenie decyzji z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 1 i 2 nie może nastąpić, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło dziesięć lat, zaś z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 3-8 oraz w art. 145a-145b, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło pięć lat. Skoro decyzja przyznająca stronie status bezrobotnej została wydana 28 grudnia 2022r., a decyzja uchylająca ją 13 lipca 2023r. to oznacza to, że termin ten nie upłynął, zatem nie może stać na przeszkodzie uchyleniu tej decyzji.
Podsumowując, Sąd nie dopatrzył się wad w działaniu organu w przedmiotowej sprawie.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd oddalił skargę jako bezzasadną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło