III SAB/Gd 21/23
WyrokWSA w Gdańsku2023-07-13
Skład orzekający: Sędzia WSA Alina Dominiak, Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak, Sędzia WSA Janina Guść
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić udostępnienia informacji publicznej, powołując się na nadużycie prawa przez wnioskodawcę, i czy w takim przypadku wystarczające jest pisemne zawiadomienie o odmowie zamiast decyzji administracyjnej?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej może odmówić udostępnienia informacji publicznej, jeśli wniosek stanowi przejaw nadużycia prawa do informacji publicznej. W takim przypadku wystarczające jest pisemne zawiadomienie wnioskodawcy o odmowie, a nie decyzja administracyjna, ponieważ przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej nie mają zastosowania, gdy prawo jest nadużywane. Nadużycie prawa polega na próbie skorzystania z instytucji dla celu innego niż troska o dobro publiczne, np. w celu zakłócenia funkcjonowania organu.Stan faktyczny
A. B., osadzony w zakładzie karnym, złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej obowiązków wychowawcy. Dyrektor Aresztu Śledczego w Gdańsku odmówił udostępnienia informacji, uznając wniosek za nadużycie prawa dostępu do informacji publicznej. Organ wskazał na dużą liczbę składanych przez A. B. wniosków, jego konfrontacyjną postawę wobec administracji oraz deklaracje utrudniania jej funkcjonowania. A. B. złożył skargę do WSA w Gdańsku, zarzucając bezczynność organu i kwestionując formę odmowy (pisemne zawiadomienie zamiast decyzji).Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Alina Dominiak, Sędziowie: Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak, Sędzia WSA Janina Guść (spr.), po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 13 lipca 2023 r. sprawy ze skargi A. B. na bezczynność Dyrektora Aresztu Śledczego w Gdańsku w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę.
W dniu 22 sierpnia 2022 r. do Aresztu Śledczego w Gdańsku wpłynął datowany na dzień 11 sierpnia 2022 r. wniosek A. B. (o udzielenie na podstawie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j.: Dz.U. z 2022 r., poz. 902 ze zm.), powoływanej dalej także dalej jako "u.d.i.p.", odpowiedzi na pytanie "czy wychowawca w tutejszej jednostce ma obowiązek wizytować przynajmniej raz dziennie cele mieszkalne oraz być przy wydawaniu wszystkich posiłków w oddziale mu przypadającym?".
Dyrektor Aresztu Śledczego w Gdańsku pisemnym zawiadomieniem z dnia 5 września 2022 r. zawiadomił A. B. osadzonego w Zakładzie Karnym w N. o odmowie udostępnienia informacji publicznej.
Organ odmówił udzielenia informacji publicznej z uwagi na fakt, iż w jego ocenie opisany wniosek stanowił nadużycie prawa dostępu do informacji publicznej określonego u.d.i.p.
Organ wskazał, że A. B. przebywał w Areszcie Śledczym w Gdańsku do dnia 13 września 2021 r. do dnia 22 marca 2022 r., po czym został przeniesiony do innej jednostki penitencjarnej. Począwszy od miesiąca marca 2022 r. A. B. rozpoczął składanie do Dyrektora Aresztu Śledczego w Gdańsku wniosków o udzielenie różnorodnych informacji publicznych, z których trzy pierwsze zostały złożone zostały jeszcze podczas pobytu wnioskodawcy w Areszcie Śledczym w Gdańsku, w okresie bezpośrednio poprzedzającym przetransportowanie do innej jednostki. Ogólna liczba wniosków skierowanych do organu przez A. B. w przeciągu niespełna pół roku wzrosła już do 120 pism. Wnioski były przy tym wielokrotnie kierowane do organu w sposób seryjny, w liczbie kilku lub kilkunastu sztuk, wysyłanych tego samego dnia, choć opatrzone były różnymi datami dziennymi, co powodowało, że termin załatwienia kilkunastu wniosków przypadał na tę samą datę. Organ opisał przebieg pobytu wnioskodawcy w Areszcie Śledczym w Gdańsku, zaznaczając, że w tym czasie ośmiokrotnie wystąpiono o wymierzenie A. B. kary dyscyplinarnej w związku z przekroczeniami, których się dopuścił. W konsekwencji, w związku z dokonanym przekroczeniem naruszającym w poważnym stopniu dyscyplinę w jednostce w styczniu 2022 r. osadzonemu została wymierzona najsurowsza kara w postaci umieszczenia w celi izolacyjnej. Ponadto w związku negatywną oceną postawy i zachowania więźnia oraz wzrostem ryzyka powodowania przez niego negatywnych incydentów i nieprzewidywanych zachowań mogących godzić w porządek i bezpieczeństwo w jednostce wycofano zezwolenie na korzystanie przez niego z odzieży własnej, wobec czego był on obowiązany do końca pobytu w jednostce korzystać z odzieży zapewnianej przez administrację aresztu. Wskazano, że podczas pobytu w jednostce A. B. dwukrotnie wystąpił z prośbą o zgodę na podjęcie nauki i został zgłoszony do szkoły, gdzie jednak nie został przyjęty z uwagi na brak wolnych miejsc. Organ podkreślił, że przed opuszczeniem Aresztu Śledczego w Gdańsku A. B. deklarował, iż gdy już opuści jednostkę będzie składał dużą ilość pism w celu spowodowania dolegliwości u administracji aresztu oraz, by utrudnić funkcjonowanie tej jednostki. Powody wskazanego działania znalazły potwierdzenie w udokumentowanych rozmowach przeprowadzonych z administracją zakładów karnych już po opuszczeniu przez A. B. Aresztu Śledczego w Gdańsku (notatki z rozmów z wychowawcą, notatki ze spotkań z psychologiem). Opisane okoliczności faktyczne organ uznał zatem za pozostające w istotnym powiązaniu z rozpoznawanym wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej oraz innymi, które to świadczą o tym, iż wnioskodawca kieruje wnioski i zapytania niepodyktowane troską o dobro publiczne, a działanie wnioskodawcy było motywowane wykorzystaniem instytucji wbrew jej celowi i funkcji, co stanowi nadużycie prawa. W tym zakresie uwzględniono zarówno ilość i treść złożonych wniosków, jak i koincydencję czasową pomiędzy przedstawionymi wyżej zdarzeniami oraz ich okolicznościami, a przystąpieniem do składania wniosków o udzielnie informacji publicznej, a także wrogie i konfrontacyjne nastawienie A. B. względem administracji Aresztu Śledczego w Gdańsku, z którą zadeklarował on zaplanowaną walkę m.in. poprzez utrudnianie jej funkcjonowania. Składanie wniosków miało zatem już w swoim założeniu stanowić dokuczliwość i uciążliwość dla kierownictwa i funkcjonariuszy jednostki, a nie było podyktowane troską o dobro publiczne.
Wskazano, że samo stwierdzenie, że żądana informacja ma charakter publiczny nie implikuje obowiązku udzielenia jej podmiotowi, który nadużywa prawa do informacji publicznej. Nadużycie prawa do informacji publicznej polega zaś przede wszystkim na próbie skorzystanie z tej instytucji dla osiągniecia innego celu niż troska o dobro publiczne. Prawo to nie może zatem służyć wnioskodawcy w celu zaspokojenia jego indywidualnych potrzeb w ramach sporów, konfliktów i w takiej sytuacji nie podlega ochronie prawnej. Z nadużyciem prawa mamy więc do czynienia w sytuacji, gdy wnioskodawca wykazuje dużą dozę złej woli, a ilość i zakres objętych wnioskami informacji może utrudniać normalne funkcjonowanie i wypełnianie swoich obowiązków przez organ, do którego zapytania są kierowane.
Z tych powodów uznano, że do rozpoznanie złożonego wniosku nie mogą mieć zastosowania przepisy ustawy u.d.i.p. i w formie pisemnej zawiadomiono wnioskodawcę o odmowie udostępnienia informacji publicznej.
A. B. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na bezczynność Dyrektora Aresztu Śledczego w Gdańsku.
Skarżący zaznaczył, że w dniu 22 sierpnia 2022 r. skierował wniosek o udzielenie informacji publicznej. W odpowiedzi otrzymał jednak od organu pismo z dnia 5 września 2022 r. o odmowie udzielania informacji publicznej, które nie jest wymaganą w tym zakresie w ocenie skarżącego decyzją o odmowie udzielenia informacji publicznej.
W odpowiedzi na skargę, organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko wskazując, że z okoliczności sprawy wynika, że działanie A. B. stanowi nadużycie prawa do informacji publicznej. W odpowiedzi na wniosek A. B. otrzymał pisemne zawiadomienie o sposobie załatwienia sprawy, w którym przedstawiono obszerne uzasadnienie faktyczne i prawne podjętego rozstrzygnięcia, w związku z czym organowi nie można skutecznie zarzucić ani braku działania, ani też uchybienia jakimkolwiek terminom. Ponownie zaakcentowano dużą liczbę składnych przez A. B. wniosków, częstotliwość ich składania, składanie wniosków seriami, rozpoczęcie składania wniosków w zbiegu z decyzją o przeniesieniu osadzonego do innej jednostki penitencjarnej, konfrontacyjne nastawienie wnioskodawcy, który deklaruje że walczy z dyrektorem Aresztu Śledczego w Gdańsku. Wskazano także na odmowę podjęcia odpłatnego zatrudnienia przez skarżącego podczas odbywania kary. W odpowiedzi na propozycję zatrudniania A. B. podnosił bowiem, że jeżeli będzie pracował, to nie będzie miał czasu na pisanie skarg, a wpływy środków pieniężnych z tytułu wykonywanej pracy uniemożliwią pisanie takiej ilości pism, gdyż posiadając środki finansowe do dyspozycji, będzie musiał sam opłacać wysyłaną korespondencję. Zaznaczono, że dotychczas wszystkie przesłane przez skarżącego wnioski zostały wysłane na koszt administracji zakładu karnego. Skarżący nie podejmując odpłatnego zatrudnienia, umożliwiającego mu uzyskanie środków pieniężnych, nadużywał dyspozycji § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 21 grudnia 2016 r. w sprawie regulaminu organizacyjno-porządkowego wykonywania kary pozbawienia wolności, która przenosiła na administrację jednostki penitencjarnej ciężar ponoszenia kosztów przesłania wniosków, skarg i próśb gdy skazany nie posiada środków pieniężnych.
Odnosząc się do treści skargi, organ potwierdził, że wystosowane do skarżącego zawiadomienie nie stanowiło decyzji o odmowie udostepnienia informacji publicznej, o której mowa w art. 16 ust. 2 pkt 2 u.d.i.p. Stwierdzenie, że wniosek stanowi nadużycie prawa do informacji publicznej wyklucza bowiem możliwość zastosowania tej ustawy. Pomimo tego, że przepisy tej ustawy nie miały zatem w ocenie organu w ogóle zastosowania, zwrócono jednak uwagę, że w sprawie nie został przekroczony termin 14 dni na załatwienie sprawy – w tym terminie zawiadomiono bowiem stronę pisemnie o odmowie udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej z uwagi na wskazane wyżej, sprzeczne z celem ustawy u.d.i.p., nadużycie tej instytucji przez wnioskodawcę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.:Dz.U. z 2022 r., poz. 2492) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2023 r., poz. 259 ze zm.), powoływanej dalej jako "p.p.s.a.", kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 p.p.s.a., to jest mających za przedmiot w szczególności decyzje administracyjne, postanowienia w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie, a także inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 p.p.s.a.
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
W niniejszej sprawie skarżący zarzucił bezczynność Dyrektorowi Aresztu Śledczego w Gdańsku w udzieleniu, na jego wniosek, informacji publicznej w trybie przewidzianym przepisami u.d.i.p.
Stosownie do art. 1 ust. 1 u.d.i.p. informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych. Natomiast podmiotami zobowiązanymi do udostępnienia informacji są m.in. władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, o których mowa w art. 4 ust. 1 u.d.i.p. W myśl art. 13 ust. 1 u.d.i.p., udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje co do zasady bez zbędnej zwłoki i nie później niż w terminie 14 dni,. Zgodnie zaś z art. 13 ust. 2 u.d.i.p., jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust.1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku.
Z kolei w myśl art. 16 ust. 1 i art. 17 ust. 1 u.d.i.p., odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 u.d.i.p., następuje w drodze decyzji administracyjnej.
Udzielenie informacji publicznej w formie wystosowanego do wnioskodawcy pisma zawierającego żądaną informację oraz wydanie decyzji administracyjnej o odmowie udzielenia informacji publicznej nie wyczerpują katalogu dostępnych organowi dopuszczalnych sposobów załatwienia wniosku złożonego z powołaniem się na przepisy ustawy u.d.i.p. Organ ten może bowiem w określonych sytuacjach poprzestać na pisemnym zawiadomieniu wnioskodawcy o odmowie udostępnienia informacji publicznej. Taka formuła załatwienia wniosku o udzielenie dostępu do informacji publicznej znajdzie zastosowanie nie tylko wówczas, gdy organ, do którego skierowano żądanie nie jest w ogóle podmiotem zobowiązanym w świetle art. 4 u.d.i.p. do udzielania informacji publicznej oraz gdy żądana informacja nie stanowi informacji publicznej, lub gdy organ nie dysponuje żądaną informacją, ale także wówczas gdy wniosek stanowi przejaw nadużycia prawa do informacji publicznej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni podziela koncepcję nadużycia prawa dostępu do informacji publicznej, przedstawioną przez Naczelny Sąd Administracyjny między innymi w wyrokach z dnia 19 września 2019 r. sygn. I OSK 658/18 oraz z dnia 7 lipca 2023 r. sygn. akt III OSK 939/22. Naczelny Sąd Administracyjny wskazywał, że nadużycie prawa dostępu do informacji publicznej będzie polegało na próbie korzystania z jego instytucji dla osiągnięcia celu innego aniżeli troska o dobro publiczne, jakim jest prawo do przejrzystego państwa, jego struktur, przestrzeganie prawa przez podmioty życia publicznego, jawność administracji i innych organów itp. Celem ustawy o dostępie do informacji publicznej nie jest więc zaspokajanie indywidualnych (prywatnych) potrzeb w postaci pozyskiwania informacji wprawdzie publicznych, lecz przeznaczonych dla celów innych niż wyżej wymienione. Takie informacje mogą być uzyskiwane na zasadach przyjętych dla danego rodzaju stosunków (por. J. Drachal, Prawo do informacji publicznej w świetle wykładni funkcjonalnej, w: Sądownictwo administracyjne gwarantem wolności i praw obywatelskich 1980-2005, Naczelny Sąd Administracyjny, Warszawa 2005 pod redakcją J. Górala, R. Hausera i J. Trzcińskiego, s. 146, 147; zobacz również: W. Jakimowicz, Nadużycie publicznego prawa podmiotowego dostępu do informacji publicznej, w: Antywartości w prawie administracyjnym, red. A. Błaś, Warszawa 2016, s. 163 -170; M. Jaśkowska, Nadużycie publicznego prawa podmiotowego jako przesłanka ograniczenia dostępu do sądu w sprawach z zakresu informacji publicznej, Zeszyty Naukowe Sądownictwa Administracyjnego 2018, nr 1).
Doktryna i orzecznictwo sądów administracyjnych przyjęły, że o nadużyciu prawa do informacji publicznej można mówić między innymi w sytuacjach wykorzystania prawa do informacji w celu zakłócenia funkcjonowania organów administracji (do swoistego pieniactwa z wykorzystaniem prawa do informacji).
Nadużycie prawa dostępu do informacji publicznej polega zatem na próbie korzystania z jego instytucji dla osiągnięcia celu innego aniżeli troska o dobro publiczne, jakim jest prawo do przejrzystego państwa, jego struktur, przestrzeganie prawa przez podmioty życia publicznego, jawność administracji i innych organów itp. Celem ustawy o dostępie do informacji publicznej nie jest bowiem umożliwienie wnioskodawcy swego rodzaju zemsty na organie wykonującym zadania publiczne, wobec którego dany wnioskodawca jest wrogo nastawiony, np. z uwagi na wymierzenie kary przez ten organ, czy niezałatwienie jego innej sprawy w oczekiwany sposób.
W ustawie o dostępie do informacji publicznej nie określono granic korzystania z prawa do informacji, a zatem brak jest jakichkolwiek ograniczeń zarówno co do liczby i jakości żądanej informacji. Taki stan rzeczy powoduje niestety, że w praktyce bardzo często dochodzi do nadużywania prawa do informacji do realizacji celów, które nie wynikają z ustawy, ani tym bardziej z Konstytucji RP oraz celów, które są trudne do pogodzenia z założeniami całego systemu prawa, składającego się z leżących u jego fundamentów wartości i zasad aksjologicznych.
W każdym indywidualnym przypadku zachowanie skarżącego wnoszącego o udzielenie informacji publicznej winno być oceniane nie tylko w kontekście uprawnienia do uzyskania takiej informacji, ale w konkretnych sytuacjach należy również uwzględnić wartości chronione przez system prawny oraz jego nadrzędne zasady (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 maja 2023 r., sygn. akt III OSK 181/22).
Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela w tym kontekście pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażony w wyroku z dnia 30 sierpnia 2012 r., sygn. akt I OSK 799/12, zgodnie z którym zakres obowiązku informacyjnego państwa powinien być ukształtowany w taki sposób, aby zapewnić równowagę między korzyściami wynikającymi z zapewnienia dostępu do informacji, a szeroko rozumianymi kosztami, jakie muszą ponieść w celu jego realizacji podmioty zobowiązane. Nadużywanie prawa do informacji może bowiem ograniczać dostęp do niej innym podmiotom i zakłócać funkcjonowanie urzędu.
Celem gwarantowanego przez art. 61 Konstytucji RP oraz przepisy u.d.i.p. prawa dostępu do informacji publicznej jest sprawowanie przez obywateli swoistej społecznej kontroli nad organami wykonującymi zadania publiczne, zaś żądanie określonych informacji przez wnioskodawców podyktowane jest troską o dobro publiczne. Cel tych regulacji powoduje jednocześnie, że prawo dostępu do informacji publicznej nie może być postrzegane jako prawo nieograniczone. Nie uzasadniają one bowiem prawa do uzyskania konkretnej informacji publicznej przez podmiot, którego działanie w tym zakresie nie zmierza do realizacji interesu publicznego i przestrzegania prawa, a okoliczności sprawy jasno i bez potrzeby głębszej analizy jednoznacznie świadczą o tym, że działanie wnioskodawcy - choć formalnie podjęte właśnie z powoływaniem się na przepisy ustawy u.d.i.p – faktycznie zmierzało do celu sprzecznego z legitymowanym prawnie celem tej ustawy.
Podkreślenia wymaga przy tym, że okoliczności świadczące o nadużyciu prawa do informacji publicznej muszą w sposób niebudzący wątpliwości znajdować potwierdzenie w konkretnych okolicznościach danej sprawy. Odmowa udostępnienia informacji publicznej dokonana w formie pisma, z uwagi na złożenie wniosku w celu nie dającym się pogodzić z istotą prawa dostępu do informacji publicznej, musi mieć charakter wyjątkowy, ograniczający się tylko do rażących, jaskrawych i jednoznacznych przykładów nadużywania przez obywateli praw wynikających z ustawy o dostępie do informacji publicznej. Z taką sytuacją mamy do czynienia w okolicznościach niniejszej sprawy.
Na gruncie przedmiotowej sprawy poza sporem pozostawało, że Dyrektor Aresztu Śledczego w Gdańsku jest podmiotem wykonującym zadania publiczne, o którym mowa w art. 4 ust. 1 u.d.i.p., zobowiązanym do udzielania informacji w tym zakresie. Organ ten nie kwestionował też, że żądana przez skarżącego informacja posiada walor informacji publicznej. To od rozstrzygnięcia, czy wniosek skarżącego stanowił przejaw nadużycia prawa wprost zależała możliwość uznania, czy w przedmiotowej sprawie organ był - po pierwsze - uprawniony do odmowy udzielenia posiadanej przez niego i pozostającej w związku z jego działalnością informacji publicznej - a po drugie - że odmowa ta nie wymagała wydania decyzji administracyjnej, przy wystarczającym w tym wypadku pisemnym zawiadomieniu wnioskodawcy o uzasadnionych powodach odstąpienia od udostępnienia mu żądanej informacji.
Z okoliczności przedmiotowej sprawy wynika, że skarżący składając w okresie od marca 2022 r. do września 2022 r. około 120 wniosków o udostępnienie informacji publicznej o różnorodnej treści, niewątpliwie wygenerował znaczne koszty i trudności związane z obsługą jego żądań, które ponosiły jednostki penitencjarne, w których przebywał lub przebywa (koszty osobowe, czasowe i finansowe związane z przygotowaniem odpowiedzi na wnioski i ich wysłaniem).
Zasadnicze znaczenie ma jednak to, że z udokumentowanych przez administrację jednostek penitencjarnych okoliczności wynika, że skarżący składając tak dużą ilość wniosków, często wysyłanych seryjnie, wykazywał szczególnie konfrontacyjną postawę wobec Dyrektora Aresztu Śledczego w Gdańsku. Skarżący swobodnie postawę tę manifestował w swoich wypowiedziach, jednoznacznie wskazując na cel podejmowanych przez siebie działań (wniosków o udostępnienie informacji publicznej). Zarazem skarżący w żaden sposób nie wskazywał na zamierzony sposób wykorzystania żądanych informacji.
W ocenie Sądu, podane w zawiadomieniu o odmowie udostępnienia informacji publicznej oraz w odpowiedzi na skargę okoliczności wskazują jasno na to, że głównym celem skarżącego nie było uzyskanie informacji publicznej, o którą formalnie występował, ale chęć spowodowania po stronie administracji jednostki penitencjarnej poważnych utrudnień, mogących zaburzać jej prawidłowe funkcjonowanie. W szczególności, uwzględnić należało, że skarżący opuszczając Areszt Śledczy w Gdańsku zapowiedział, że będzie kierował do tej jednostki dużą ilość wniosków, a w rozmowach z wychowawcą oraz psychologiem w jednostce penitencjarnej, do której został później przewieziony i aktualnie przebywa, wielokrotnie wskazał, że toczy on walkę z administracją Aresztu Śledczego w Gdańsku właśnie poprzez składane pisma, i pozostaje wrogo nastawiony do Dyrektora tej jednostki. Z akt sprawy wynika, że skarżący podczas pobytu w Areszcie Śledczym w Gdańsku pozostawał w otwartym konflikcie z administracją zakładu, czego wyrazem były wielokrotne naruszenia dyscypliny przez skarżącego, co z kolei skutkowało nałożeniem na niego surowych kar, w tym umieszczenia w celi izolacyjnej. Organ zasadnie wskazał również na postawę skarżącego, który jako osadzony odmówił wykonywania pracy, do której został skierowany i która stanowi obowiązek osadzonego, argumentując, że cały swój czas chce poświęcić tylko na sporządzanie pism i jednocześnie chce utrzymać sytuację, w której cała wytwarzana przez niego korespondencja będzie opłacana przez administrację jednostki penitencjarnej. Zdaniem Sądu, świadczy to o tym, że skarżący nawet kosztem narażenia się na odpowiedzialność dyscyplinarną, podejmował działania nakierowane na utrudnienie funkcjonowania jednostek penitencjarnych. Jest to dowód skali oraz rzeczywistych motywów działania skarżącego, pozostającego w rażącej sprzeczności ze społecznie uzasadnionym celem instytucji prawa dostępu do informacji publicznej.
W tej sytuacji, działania skarżącego należało ocenić jako próbę skorzystania z instytucji prawa dostępu do informacji publicznej wyłącznie dla osiągniecia celów nie dających się pogodzić z wartościami chronionymi przez porządek prawny Rzeczypospolitej Polskiej.
Wniosek skarżącego zasadnie został więc oceniony przez organ jako pozostający bez żadnego związku z troską o dobro publiczne, jakim jest prawo do przejrzystego państwa, jego struktur, przestrzeganie prawa przez podmioty życia publicznego, jawność administracji i innych organów.
Złożenie tego rodzaju wniosku, który stanowi istotne nadużycie prawa, nie podlega ochronie prawnej wynikającej z u.d.i.p. Wystosowane w tym zakresie do skarżącego zawiadomienie o odmowie udostępnienia informacji publicznej w formie pisma z dnia 5 września 2022 r. należy uznać za prawidłowe załatwienie tego wniosku.
W zawiadomieniu tym, w obszerny sposób przedstawiono zarówno podstawę faktyczną, jak i prawną, uzasadniającą takie stanowisko. Uwzględniono słusznie nie tylko ilość i treść składanych wniosków, ale także fakt składania ich w sposób seryjny, podejmowanie przez skarżącego działań aby składać wnioski nieodpłatnie, a także oficjalnie zarejestrowane przez administrację jednostek penitencjarnych wypowiedzi skarżącego wskazujące na rzeczywisty zamiar leżący u podstaw podejmowanych przez niego działań.
Z powyższych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Sąd orzekł w niniejszej sprawie na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 p.p.s.a. Zgodnie z tą regulacją sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.
Powołane w treści niniejszego uzasadnienia orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło