IV SA/Po 165/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Józef Maleszewski Sędzia WSA Maciej Busz Asesor sądowy WSA Sebastian Michalski (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Iwona Maciak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 kwietnia 2025 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia na decyzję Wojewody z dnia 8 stycznia 2025 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia 21 listopada 2024 r. znak: [...]; 2. umarza postępowanie administracyjne w całości; 3. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego Stowarzyszenia kwotę 697 zł (słownie: sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Starosta [...], po ponownym rozpoznaniu sprawy w trybie wznowienia postępowania administracyjnego, decyzją z dnia 21 listopada 2024 roku (znak: [...]), na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 4 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego, odmówił uchylenia ostatecznej decyzji Starosty [...] z dnia 3 czerwca 2024 roku (Nr [...], znak: [...]), którą zatwierdził projekt zagospodarowania terenu oraz projekt architektoniczno-budowlany i udzielił T. R. pozwolenia na budowę dla inwestycji obejmującej budynek szkoleniowy, budynek wypożyczalni sprzętu wodnego z częścią gastronomiczną oraz toaletę publiczną w ramach budowy centrum sportowo-szkoleniowego w obrębie ewid. P. , gmina P. na działce nr ewid. [...]. W uzasadnieniu decyzji Starosta wyjaśnił, że Stowarzyszenie nie jest stroną w przedmiotowym postępowaniu i nie było stroną postępowania w sprawie o pozwolenia na budowę. W ramach postępowania w sprawie pozwolenia na budowę nie stwierdzono potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, w której zapewnia się udział społeczeństwa w postępowaniu, co stanowi warunek dopuszczania organizacji ekologicznej do udziału w postępowaniu na prawach strony. Starosta wyjaśnił, że obszar oddziaływania spornej inwestycji obejmuje jedynie działkę inwestycyjną nr [...]. Realizowana inwestycja nie ograniczy właścicielom działek sąsiednich możliwości korzystania ze swoich nieruchomości w sposób dotychczasowy i nie uniemożliwi w przyszłości ich zagospodarowania, ewentualna przyszła zabudowa będzie podlegała ocenie na podstawie przepisów obowiązującego Prawa budowlanego. Zaplanowane do realizacji obiekty mają proste formy architektoniczne, wynikające z użytych do ich pobudowania kontenerów z profili stalowych, przeszkleń ze szkła bezpiecznego oraz elementów drewnianych. Budynki kontenerowe zostaną posadowione na żelbetonowych fundamentach i zostaną zamocowane w do nich w sposób trwały za pomocą kotew i spawania. Maksymalna wysokość budynku wynosi 5,64 m, a łączna powierzchnia zabudowy wszystkimi projektowanymi budynkami wynosi 154,49 m Bezpośrednio z działką inwestycyjną graniczą niezabudowane działki o numerach ewid. [...], [...] oraz [...]. Właścicielem zabudowanej działki nr [...] jest inwestor. Obiekty przewidziane do realizacji na działce nr [...] będą usytuowane w odległości: 7,36 m od granicy z działką nr [...], 3,00 m od granicy z działką nr [...], 25,89 m od granicy z działką nr [...] oraz 42,00 m od granicy z działką [...]. Inwestycja jest zgodna z ustaleniami określonymi w decyzji o warunkach zabudowy z dnia 25 października 2022 roku. Stowarzyszenie skorzystało z prawa do odwołania i podniosło, że decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Narusza zasadę dobrego sąsiedztwa i zrównoważonego rozwoju. W ocenie Stowarzyszenia decyzja o pozwoleniu na budowę z dnia 3 czerwca 2024 roku powinna zostać uchylona na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 K.p.a. Strona wskazała, że decyzja o warunkach zabudowy co prawda jest ostateczna, ale nie prawomocna. Natomiast w piśmie z dnia 19 lipca 2024 roku zostały wskazane konkretne przepisy, na podstawie których przedmiotową inwestycje należy zakwalifikować do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Starosta w sposób wadliwy rozumie "obszar oddziaływania obiektu". Zakreślenie tego obszaru jest powinnością wnioskodawcy, ale organ nie jest tym wskazaniem związany i ma obowiązek okoliczności te sprawdzić. Z decyzji wynika, iż brak jest projektu technicznego (art. 34 ust. 3 pkt 3 Prawa budowlanego). Decyzja nie wskazuje autorów projektów branżowych (art. 34 ust. 2b Prawa budowlanego). Wojewoda, po rozpoznaniu sprawy na skutek odwołania, decyzją z dnia 08 stycznia 2025 roku (znak: [...]), uchylił zaskarżoną decyzję oraz postanowienie Starosty [...] z 24 października 2024 roku znak:[...] w całości i orzekł o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie wznowienia na wniosek Stowarzyszenia postępowania administracyjnego zakończonego decyzją Starosty [...] z 3 czerwca 2024 roku. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Wojewoda wyjaśnił, że wniosek o wznowienie postępowania złożyła na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 w związku z art. 31 § 1 pkt 1 K.p.a. organizacja społeczna, którą jest Stowarzyszenie Organ I instancji nie dostrzegł, iż wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. nie jest możliwe na wniosek podmiotu działającego na prawach strony, jakim jest organizacja społeczna. Zgodnie z art. 147 K.p.a. wznowienie postępowania z przyczyny wskazanej w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. (strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu) następuje tylko na żądanie strony. Wojewoda wyjaśnił, że wznowienie postępowania ze wskazanej przyczyny nie następuje z urzędu. Nadto, wznowienia postępowania z tej przyczyny nie mogą żądać inne, niż sama strona, podmioty postępowania administracyjnego, które mogą uczestniczyć w postępowaniu na prawach strony, tzn. organizacja społeczna i prokurator. Zasada dyspozycyjności ma znaczenie przesądzające także w sytuacji, gdy organizacja społeczna składa wniosek o wznowienie postępowania z uwagi na to, że ona sama, bez swojej winy nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym. Organizacja społeczna, która nie jest stroną z uwagi na własny interes prawny lub obowiązek, lecz podejmuje czynności procesowe na podstawie art. 31 K.p.a., działa w sprawie dotyczącej innej osoby. Przedmiotem takiego postępowania nie są zatem prawa lub obowiązki, wynikające z prawa materialnego, dotyczące organizacji społecznej. Organizacja społeczna może występować z żądaniem wszczęcia postępowania oraz dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu, ale nie przysługują jej uprawnienia, które przysługują tylko stronie. Do takich uprawnień należy żądanie wznowienia postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. Stowarzyszenie, reprezentowane przez pełnomocnika w osobie radcy prawnego, skorzystało z prawa skargi do sądu administracyjnego. Stowarzyszenie zażądało uchylenia zaskarżonej decyzji oraz zasądzenia zwrotu kosztów postępowania przed sądem administracyjnym w kwocie [...] W ocenie strony zaskarżona decyzja rażąco narusza art. 139 K.p.a., gdyż w istocie Wojewoda wydał rozstrzygnięcie na niekorzyść Stowarzyszenia poprzez uchylenie postanowienia o wznowieniu postępowania i odmowę wznowienia postępowania administracyjnego. Decyzja rażąca narusza także art. 149 § 3 K.p.a., gdyż odmowa wznowienia postępowania następuje w drodze postanowienia, a nie w drodze decyzji. Wojewoda naruszył prawo także z tego względu, że uchylił niezaskarżone rozstrzygnięcie, tj. postanowienie o wznowieniu postępowania. Ponadto w ocenie strony skarżącej Wojewoda dokonał błędnej wykładni przepisu art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. uznając, że przepis ten zawsze (w każdym przypadku) nie ma zastosowania do organizacji społecznej. Taki wyjątek ma miejsce w przedmiotowej sprawie z uwagi na szczególne okoliczności (wyroki NSA o sygn. akt II OSK 2370/16 oraz II GSK 248/22). W ocenie strony nie sposób wykluczyć uznania za szczególną sytuacji, w której – tak jak w niniejszej sprawie – organizacja społeczna, która już od ponad 3 lat "walczy" o ład przestrzenny na terenie gminy P. i która – zaraz po tym jak w Rejestrze wniosków, decyzji i zgłoszeń pojawiła się informacja o wydanej decyzji – wniosła odwołanie wraz z żądaniem dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu na prawach strony. Wcześniej Stowarzyszenie zaskarżało decyzję o warunkach zabudowy i decyzja ta nie jest prawomocna. Stowarzyszenie miało prawo sądzić, iż dopóki nie uprawomocni się decyzja o warunkach zabudowy – dopóty Starosta [...] nie wyda pozwolenia na budowę. W odpowiedzi na skargę Wojewoda zażądał jej oddalenia. Organ wyjaśnił, że nie znalazł podstaw do zmiany rozstrzygnięcia i podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej; kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2024, poz. 1267). Kierując się wspomnianym kryterium legalności, sądy administracyjne dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – odpowiednio: ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi – przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego aktualnego na dzień wydania zaskarżonego aktu. Realizując zadania wymiaru sprawiedliwości sądy administracyjne stosują środki określone w ustawie - art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2024, poz. 935 ze zm. dalej w skrócie: "P.p.s.a."). Uwzględniając skargę na decyzję Sąd uchyla ten akt w całości albo w części na warunkach określonych w art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c P.p.s.a., względnie stwierdza jego nieważności, gdy spełnione są przesłanki wskazane w art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a. albo stwierdza wydanie decyzji z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 3 P.p.s.a.). W przypadku, o którym mowa w art. 145 § 1 pkt 1 i 2 P.p.s.a., sąd stwierdzając podstawę do umorzenia postępowania administracyjnego, umarza jednocześnie to postępowanie (art. 145 § 3 P.p.s.a.). Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 P.p.s.a.). Skarga okazała się uzasadniona. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 572; dalej w skrócie "K.p.a.") w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 oraz art. 145a-145b następuje tylko na żądanie strony (art. 147 K.p.a. zdanie drugie). Wznowienie postępowania następuje w drodze postanowienia (art. 149 § 1 k.p.a.). Postanowienie stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (art. 149 § 2 K.p.a.). Odmowa wznowienia postępowania następuje w drodze postanowienia, na które przysługuje zażalenie (art. 149 § 3 i § 4 K.p.a.). Organem administracji publicznej właściwym w sprawach wymienionych w art. 149 jest organ, który wydał w sprawie decyzję w ostatniej instancji (art. 150 § 1 K.p.a.). Dokumenty włączone do przekazanych Sądowi akt administracyjnych ujawniają następujące okoliczności kontrolowanej sprawy. Starosta [...], działając na wniosek T. R., decyzją z dnia 3 czerwca 2024 roku (Nr [...], znak: [...]), zatwierdził projekt zagospodarowania terenu oraz projekt architektoniczno-budowlany i udzielił pozwolenia na budowę dla inwestycji obejmującej budowę budynku szkoleniowego, budynku wypożyczalni sprzętu wodnego z częścią gastronomiczną oraz toalety publicznej w ramach budowy centrum sportowo-szkoleniowego w obrębie ewid. P. , gmina P. na działce nr ewid. [...]. Decyzja została doręczona inwestorowi, który w dniu 5 czerwca 2024 roku złożył pisemne oświadczenie o zrzeczeniu się prawa do wniesienia odwołania. W dniu 18 czerwca 2024 roku do Starostwa Powiatowego w [...] wpłynęło podanie Stowarzyszenia (pismo opatrzone datą 14 czerwca 2024 roku) zatytułowane odwołanie organizacji społecznej wraz z żądaniem dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu na prawach strony. Odwołanie zostało przekazane do organu drugiej instancji. Wojewoda, pismem z dnia 5 lipca 2024 roku, na podstawie art. 65 § 1 K.p.a., przekazał pismo Stowarzyszenia z dnia 14 czerwca 2024 roku według właściwości do Starosty [...]. Wojewoda wyjaśnił, że Stowarzyszenie nie brało udziału w postępowaniu zakończonym decyzją Starosty [...] z dnia 3 czerwca 2024 roku. Jedyną stroną postępowania był inwestor, który w dniu 5 czerwca 2024 roku odebrał decyzję o pozwoleniu na budowę i w tym samym dniu złożył oświadczenie o zrzeczeniu się prawa do wniesienia odwołania. Podmiot, który nie brał udziału w postępowaniu może wnieść odwołanie dopóki decyzja nie jest ostateczna. Termin do wniesienia odwołania dla strony, która nie brała udziału w postępowaniu biegnie od dnia określonego (liczonego) dla tych stron, które w postępowaniu brały udział. Zrzeczenie się prawa do odwołania przez inwestora spowodowało, że decyzja o pozwoleniu na budowę stała się ostateczna z dniem 5 czerwca 2024 roku. Zastosowanie środka odwoławczego po tej dacie nie jest możliwe. Zgodnie z poglądem panującym w judykaturze spóźnione odwołanie podmiotu, który nie brał udziału w postępowaniu, należy potraktować jako wniosek o wznowienie postępowania. Stowarzyszenie, w odpowiedzi na wezwanie Starosty [...], wyjaśniło w piśmie z dnia 19 lipca 2024 roku, że podanie z dnia 14 czerwca 2024 roku, zgodnie ze wskazaniami Wojewody, należy potraktować, jako wniosek o wznowienie postępowania. Stowarzyszenie zaznaczyło przy tym, że Starosta [...] wadliwie ustalił strony postępowania w sprawie pozwolenie na budowę uznając za stronę jedynie inwestora. W ocenie Stowarzyszenia obszar oddziaływania Centrum sportowo-szkoleniowego jest znacznie większy niż działka nr [...]. Stronami powinni być właściciele sąsiednich działek, a nawet działek położonych dalej z uwagi na możliwość oddziaływania na te działki (np. hałas). Przepisy art. 28 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego nie mają zastosowania w sprawie z uwagi na treść art. 28 ust. 4 Prawa budowlanego. Sporną inwestycję należy zakwalifikować do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu § 3 ust. 1 pkt 57b oraz § 3 ust. 1 pkt 59 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 roku w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Starosta [...], po rozpoznaniu wniosku Stowarzyszenia, na podstawie art. 145 § 1 pkt 4, art. 147, art. 149 § 1 i § 2 oraz art. 150 § 1 K.p.a., wznowił postępowanie administracyjne w sprawie zakończonej ostateczną decyzją z dnia 3 czerwca 2024 roku (Nr [...], znak: [...]) w przedmiocie zatwierdzenia projekt zagospodarowania terenu oraz projekt architektoniczno-budowlany i udzieleniu T. R. pozwolenia na budowę dla inwestycji obejmującej budynek szkoleniowy, budynek wypożyczalni sprzętu wodnego z częścią gastronomiczną oraz toaletę publiczną w ramach budowy centrum sportowo-szkoleniowego w obrębie ewid. P. , gmina P. na działce nr ewid. [...]. Powyższe okoliczności pozostają bezsporne pomiędzy stronami, a Sąd przyjmuje je jako własne ustalenia faktyczne w kontrolowanej sprawie. Na gruncie przedstawionych powyżej okoliczności organy zgodnie z prawem uznały, że podanie Stowarzyszenia z dnia 14 czerwca 2024 roku zatytułowane "odwołanie organizacji społecznej wraz z żądaniem dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu na prawach strony" należało rozpoznać jako wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego. Przypomnieć należy, że decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, są ostateczne. Uchylenie lub zmiana takich decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub ustawach szczególnych (art. 16 § 1 K.p.a.). Organy prawidłowo uznały, że okoliczności wskazane przez Stowarzyszenie jako podstawa wznowienia postępowania odnoszą się przesłanki wskazanej w treści art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., tj. do przypadku, gdy strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. W literaturze oraz orzecznictwie przyjmuje się, że czynności organu w sprawie wznowienia postępowania przebiegają w dwóch fazach. Pierwsza faza – pozaprocesowa, kończy się wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania albo wydaniem postanowienia o odmowie wznowienia postępowania. W pierwszej fazie organ bada w pierwszej kolejności, czy wniosek o wznowienie postępowania opiera się na podstawach wymienionych w Kodeksie oraz czy został zachowany termin do złożenia wniosku przewidziany w art. 148 K.p.a. Stwierdzenie nieprzywołania kodeksowych przesłanek wznowienia postępowania lub złożenie wniosku po terminie stanowi wystarczającą podstawę do wydania postanowienia o odmowie wznowienia postępowania, bez potrzeby badania innych okoliczności. Nie można odmówić wznowienia postępowania, jeżeli żądanie wznowienia postępowania zostało zgłoszone przez stronę w ustawowym terminie i jeżeli została wskazana ustawowa podstawa wznowienia (P. M. Przybysz [w:] Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz aktualizowany, LEX/el. 2024, art. 149 oraz powołane tam orzecznictwo). W sytuacji gdy wniosek o wznowienie opiera się na przesłance z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. i zawiera stwierdzenie, że składający to podanie podmiot uważa, iż przysługiwał mu przymiot strony w postępowaniu, w którym został pominięty, weryfikacja tych twierdzeń następuje w następnej fazie postępowania prowadzonej po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania. Nie oznacza to jednak, że w każdym przypadku konieczne jest wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania i przeprowadzenie postępowania w tym zakresie. Jeżeli bowiem w świetle twierdzeń wynikających już z samego wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego w sposób ewidentny, niebudzący żądnej wątpliwości wynika, że wniosek jest składany przez podmiot niebędący stroną, organ wydaje na podstawie art. 149 § 3 K.p.a. postanowienie o odmowie wznowienia postępowania (M. Jaśkowska [w:] M. Wilbrandt-Gotowicz, A. Wróbel, M. Jaśkowska, Komentarz aktualizowany do Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX/el. 2025, art. 149 i art. 151 oraz powołane tam orzecznictwo). Wojewoda bez naruszenia art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. przyjął, że wydanie postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania z przyczyn podmiotowych możliwe jest wówczas gdy organ administracji uzna, że w sposób oczywisty wniosek o wznowienie postępowania nie pochodzi od strony (wyrok NSA z 27.02.2023 r., II OSK 105/22, LEX nr 3564126). Wojewoda trafnie dostrzegł, że w świetle dyspozycji art. 147 K.p.a. wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. możliwe jest wyłącznie na żądanie strony, a w związku z tym podmiot działający na prawach strony uprawnienia takiego nie posiada (wyrok NSA z 8.06.2017 r., II OSK 2548/15, LEX nr 2343317; wyrok NSA z 1.12.2020 r., II OSK 1299/18, LEX nr 3109058). Pojęcie "podmiot na prawach strony" nie jest tożsame z pojęciem "strony" w rozumieniu art. 28 K.p.a. (w tej sprawie art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego), a uprawnienia podmiotu na prawach strony nie są tożsame z uprawnieniami podmiotu mającego przymiot strony. Wskazać również trzeba, że podmiot na prawach strony jest uprawniony do podejmowania czynności procesowych, ale nie może dysponować prawami o charakterze materialnym, które są przedmiotem postępowania w sprawie innej osoby. Nie można też powodować rozporządzenia prawami strony przez odniesienie do organizacji społecznej występującej na prawach strony lub zabiegającej o taki status przepisu art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. bez pogwałcenia zasady dyspozycyjności (wyrok NSA z 11.07.2014 r., II OSK 272/13, LEX nr 1519342). Organizacja społeczna może, zgodnie z art. 31 § 1 pkt 1 i 2 K.p.a., występować z żądaniem wszczęcia postępowania oraz dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu. Natomiast organizacji społecznej nie przysługują uprawnienia, które przysługują tylko stronie. Do takich uprawnień należy żądanie wszczęcia postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. (wyrok NSA z 6.11.2020 r., II OSK 1852/20, LEX nr 3152441). Niemniej przyjmuje się, iż przepis art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. należy odnosić również do organizacji społecznych, mogących się ubiegać o status podmiotów na prawach strony, które zostały pozbawione możliwości uczestniczenia w postępowaniu przez to, że zignorowano ich wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu i nie wydano żadnego postanowienia w sprawie tego dopuszczenia. Inna interpretacja art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. godziłaby w istotę instytucji podmiotów na prawach strony, które mają prawo do otrzymania zaskarżalnego postanowienia w sprawie ich dopuszczenia do udziału w postępowaniu, byłaby sprzeczna z zasadą ochrony interesu społecznego i całkowicie uniemożliwiałaby organizacji społecznej obronę i argumentację (wyrok NSA w Krakowie z 23.11.1999 r., II SA/Kr 1191/99, OSP 2000, nr 7-8, poz. 112). Jednak wskazany wyjątek stosowania art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. do organizacji społecznej nie zachodzi w okolicznościach kontrolowanej sprawy. Dowody włączone do akt sprawy jednoznacznie wskazują, że wniosek o dopuszczenie organizacji społecznej do postępowania administracyjnego został złożony przez Stowarzyszenie już po ostatecznym zakończeniu postępowania w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę. Decyzja z dnia 3 czerwca 2024 roku (Nr [...], znak: [...]) stała się ostateczna z dniem 5 czerwca 2024 roku, a odwołanie tego Stowarzyszenia wpłynęło do Starosty [...] w dniu 18 czerwca 2024 roku. Wojewoda w sposób nieuprawniony uznał jednak, że w toku postępowania odwoławczego od decyzji wydanej na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 K.p.a., tj. o odmowie uchylenia decyzji dotychczasowej, możliwe jest podjęcie rozstrzygnięcia o odmowie wznowienia postępowania administracyjnego w formie decyzji administracyjnej. Brak przesłanek wznowienia powoduje, że organ nie podejmie postanowienia o wznowieniu. Gdyby jednak wznowił postępowanie, powinien wydać w takiej sytuacji decyzję o umorzeniu postępowania. Taka sytuacja zachodzi, gdy np. organ wszczął postępowanie w sprawie wznowienia pomimo braku dopuszczalności takiego postępowania (M. Jaśkowska [w:] M. Wilbrandt-Gotowicz, A. Wróbel, M. Jaśkowska, Komentarz aktualizowany do Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX/el. 2025, art. 149 i art. 151 oraz powołane tam orzecznictwo). Jeżeli po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania okaże się, że podmiot wnioskujący o wznowienie postępowania nie ma przymiotu strony upoważniającego do takiego żądania (art. 147 K.p.a.), to organ administracji umarza postępowanie w oparciu o przepis art. 105 § 1 K.p.a. Także w sytuacji gdy w wyniku wadliwej oceny przymiotu strony wnioskującej o wznowienie postępowania administracyjnego doszło do wydania postanowienia o wznowieniu postępowania w trybie art. 149 § 1 K.p.a., wznowione postępowanie - wobec niedopuszczalności wznowienia z wniosku osoby niebędącej stroną - podlega umorzeniu na podstawie art. 105 § 1 K.p.a. (wyrok NSA z 22.09.2010 r., II OSK 1456/09, LEX nr 746556; wyrok NSA z 14.10.2010 r., I OSK 1731/09, ONSAiWSA 2011, nr 4, poz. 91; wyrok NSA z 11.01.2017 r., II OSK 923/15, LEX nr 2283325). Z powyższych względów Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) P.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty [...], a wobec stwierdzenia, że Stowarzyszenie nie ma przymiotu strony mogącej żądać wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. Sąd umorzył postępowanie administracyjne w całości, o czym orzeczono na podstawie art. 145 § 3 P.p.s.a. O należnych stronie skarżącej kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Na zasądzoną kwotę składa się opłata uiszczona tytułem wpisu od skargi (200 zł), wynagrodzenie w stawce minimalnej pełnomocnika z wyboru w osobie radcy prawnego (480 zł) oraz opłata skarbowa uiszczona od udzielonego pełnomocnictwa (17 zł).