III SA/Wa 637/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Katarzyna Owsiak, Sędziowie sędzia WSA Konrad Aromiński, sędzia WSA Aneta Trochim-Tuchorska (sprawozdawca), Protokolant sekretarz sądowy Krzysztof Durka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 maja 2025 r. sprawy ze skargi Spółdzielni Mieszkaniowej [...] z siedzibą w W. na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 7 listopada 2022 r. nr 0111-KDIB3-2.4012.589.2022.1.MD w przedmiocie podatku od towarów i usług 1) uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną, 2) zasądza od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz Spółdzielni Mieszkaniowej [...] z siedzibą w W. kwotę 697 zł (słownie: sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Spółdzielnia Mieszkaniowa F. z/s w W. (dalej: "Spółdzielnia", "Skarżąca") zwróciła się do Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej ("Dyrektor KIS", "DKIS", "podatkowy organ interpretacyjny") z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie braku opodatkowania czynności przeniesienia własności działek gruntu w zamian za odszkodowanie. We wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej Spółdzielnia wskazała, że jest podatnikiem podatku dochodowego od osób prawnych oraz czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. W zakresie gospodarowania zasobami mieszkaniowymi korzysta ze zwolnienia podmiotowego na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 44 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2587) oraz zwolnienia przedmiotowego z VAT zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 11 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2022 r., poz. 931 ze zm.; dalej: "u.p.t.u.", "ustawa o VAT"). W 2008 r. Spółdzielnia wystąpiła na drogę sądową w celu uzyskania odszkodowania lub prawa do nieruchomości utraconych na mocy dekretu z dnia [...] października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntu na obszarze W. (Dz. U. z 1945 r., Nr 50, poz. 279 ze zm.; dalej: "[...]", "dekret"). Utraconą nieruchomością były działki gruntu o łącznej powierzchni 6.838,2 m2, które zostały zakupione i stały się własnością Spółdzielni w 1931 r. Na mocy art. 1 dekretu działki zostały odebrane i stały się własnością Gminy W., a następnie [...] kwietnia 1950 r. przeszły na własność Skarbu Państwa. Działki te zgodnie z ogólnym planem zabudowy W. z 1930 r. (zatwierdzonym 11 sierpnia 1931 r.) przeznaczone były pod zabudowę mieszkaniową. Na mocy wyroku Sądu Okręgowego w W. [...] Wydział Cywilny z [...] kwietnia 2017 r. od pozwanego Skarbu Państwa zostało zasądzone na rzecz Spółdzielni odszkodowanie (kwota główna wraz z odsetkami od [...] kwietnia 2017 r. do dnia zapłaty) za utracone prawo do nieruchomości na mocy dekretu [...]. Wzmiankowane odszkodowanie dotyczyło części odebranego gruntu, tj. 2.738 m2. Następnie Skarb Państwa złożył apelację od ww. wyroku, która wyrokiem Sądu Apelacyjnego z [...] lutego 2022 r., sygn. akt [...] została oddalona. Na dzień wniosku o interpretację pozwany złożył wniosek o uzasadnienie wyroku celem przygotowania ewentualnego wniosku o kasację. Sprawa o odszkodowanie za pozostałą część utraconych gruntów, tj. 4.100 m2 nadal jest w toku w sądzie pierwszej instancji i czeka na postanowienie Sądu o dopuszczeniu opinii uzupełniającej biegłego o wycenę nieruchomości. Spółdzielnia zasądzone odszkodowanie otrzymała za grunty przeznaczone pod budownictwo mieszkaniowe i przeznacza je na cele mieszkaniowe Spółdzielni. W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie: Czy Spółdzielnia za otrzymane odszkodowanie (kwota główna wraz z odsetkami od [...] kwietnia 2017 r. do dnia zapłaty) za zabrane ziemie dekretem warszawskim podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, jeżeli korzysta ze zwolnienia przedmiotowego z VAT zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 11 u.p.t.u. i otrzymane odszkodowanie przeznacza się wyłącznie na cele mieszkaniowe Spółdzielni? Zdaniem Spółdzielni odszkodowanie, które zostało wypłacone przez Skarb Państwa nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Odszkodowanie (kwota główna wraz z odsetkami) przeznaczone jest na gospodarowanie zasobami mieszkaniowymi, natomiast Spółdzielnia w ramach gospodarowania zasobami mieszkaniowymi korzysta ze zwolnienia przedmiotowego VAT, zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 11 ustawy o VAT. Wszelkie koszty poniesione przez Spółdzielnię w ramach rozpraw sądowych nie podlegały odliczeniu VAT. Spółdzielnia podniosła, że zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega odpłatna dostawa towarów. Przedstawiona czynność przeniesienia własności gruntów na rzecz Gminy W. nastąpiła w 1945 r., a na rzecz Skarbu Państwa w 1950 r. Czynność ta nie miała charakteru odpłatności, ponieważ odszkodowanie za utracone grunty Spółdzielnia otrzymała w 2022 r. W interpretacji indywidualnej z dnia 7 listopada 2022 r. Dyrektor KIS uznał stanowisko Spółdzielni przedstawione we wniosku za nieprawidłowe. W uzasadnieniu interpretacji indywidulanej DKIS wskazał, że z art. 2 pkt 6, art. 5 ust. 1 i art. 7 ust. 1 ustawy o VAT wynika, że przeniesienie z nakazu organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w imieniu takiego organu lub przeniesienie z mocy prawa własności towarów (nieruchomości) w zamian za odszkodowanie jest objęte podatkiem od towarów i usług (a więc także wówczas, gdy nie jest ono następstwem decyzji właściciela, lecz wynika z nakazu organu władzy publicznej lub z mocy samego prawa). Podatkowy organ interpretacyjny podniósł, że w dniu przejścia nieruchomości na własność Gminy W., tj. [...] października 1945 r. odszkodowanie Spółdzielni nie zostało przyznane, w konsekwencji przejście prawa własności nieruchomości nie miało wówczas charakteru odpłatnego. Następnie, [...] kwietnia 1950 r. działki stały się własnością Skarbu Państwa i dopiero [...] kwietnia 2017 r. zostało zasądzone odszkodowanie na rzecz Spółdzielni za utracone prawo do nieruchomości. Z chwilą zasądzenia odszkodowania czynność ta nabrała odpłatnego charakteru, a w konsekwencji stała się dostawą towaru w rozumieniu art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT. W opinii DKIS, w przedmiotowej sprawie nie ma znaczenia, że Spółdzielnia świadczy czynności, które korzystają ze zwolnienia przedmiotowego na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 11 u.p.t.u., jak również, że otrzymane odszkodowanie przeznaczy wyłącznie na cele mieszkaniowe. Organ wskazał, że przekazanie nieruchomości na podstawie dekretu warszawskiego w zamian za odszkodowanie jest odpłatną dostawą towarów, o której mowa w art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, a w konsekwencji czynnością podlegającą opodatkowaniu uregulowaną w art. 5 ust. 1 pkt 1 tej ustawy według stawek właściwych dla przedmiotu dostawy. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Spółdzielnia wniosła o uchylenie zaskarżonej interpretacji indywidualnej w całości, zarzucając naruszenie: - art. 5 ust. 1 pkt 1, art. 7 ust. 1 pkt 1 i art. 15 u.p.t.u., przez uznanie przejścia własności gruntu Spółdzielni na rzecz Gminy W. na podstawie Dekretu za odpłatną dostawę towarów w rozumieniu ustawy o VAT podlegającą opodatkowaniu tym podatkiem; - art. 2 pkt 33, art. 43 ust. 1 pkt 2, art. 43 ust. 1 pkt 9, art. 43 ust. 1 pkt 10 oraz art. 43 ust. 1 pkt 11 u.p.t.u., przez uznanie przejścia własności gruntu Spółdzielni na rzecz W. na podstawie dekretu [...] za odpłatną dostawę towarów w rozumieniu ustawy o VAT podlegającą opodatkowaniu VAT i niekorzystającą ze zwolnienia z tego podatku; - art. 7 i art. 217 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej przez nałożenie opodatkowania podatkiem od towarów i usług na podstawie ustawy o VAT przejęcia własności gruntu Spółdzielni przez Gminy [...] na podstawie dekretu [...]; - art. 14c O.p. przez brak należytego uzasadnienia prawnego oceny stanowiska Skarżącej przedstawionego we wniosku o interpretację oraz brak należytego uzasadnienia prawnego stanowiska DKIS zawartego w interpretacji. W odpowiedzi na skargę Dyrektor KIS wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrazone w zaskarżonej interpretacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 24 kwietnia 2023 r. sygn. akt III SA/Wa 69/23, działając na podstawie art. 146 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 259 ze zm.; dalej: "P.p.s.a.") – uchylił w całości zaskarżoną interpretację indywidualną. Sąd uznał, że została ona wydana z naruszeniem art. 14c § 1 i § 2 O.p. Według Sądu organ interpretacyjny uchylił się od wyrażenia oceny prawnej co do tego, czy w dacie przejścia prawa własności nieruchomości mamy do czynienia z dostawą towarów, gdy nie obowiązywała ustawa o VAT, a Spółdzielnia nie była czynnym podatnikiem VAT. Należało zadaniem Sądu ocenić, czy czynność dokonana przed wejściem w życie ustawy o VAT staje się opodatkowana, gdy płatność następuje pod rządami tej ustawy. Przy tym za przedwczesną, uznał Sąd ocenę zarzutów naruszenia art. 5 ust. 1 pkt 1, art. 7 ust. 1 pkt 1 i art. 15 u.p.t.u. oraz zarzutów naruszenia art. 7 i art. 217 Konstytucji RP odnośnie podlegania opodatkowaniu podatkiem VAT. W pierwszej kolejności należało, zdaniem Sądu poznać stanowisko organu interpretacyjnego co do kwestii intertemporalnego zastosowania art. 5 ust. 1 pkt 1, art. 7 ust. 1 pkt 1 i art. 15 u.p.t.u. Sąd stwierdził jednak niezasadność zarzutu naruszenia prawa materialnego w postaci art. 2 pkt 33, art. 43 ust. 1 pkt 2, art. 43 ust. 1 pkt 9, art. 43 ust. 1 pkt 10 oraz art. 43 ust. 1 pkt 11 u.p.t.u., a także art. 14c O.p. w zakresie niewyrażenia stanowiska organu interpretacyjnego co do kwestii zwolnienia z podatku, albowiem Spółdzielnia tej kwestii nie uczyniła przedmiotem pytania, gdyż w spornej sprawie Spółdzielnia zadała wyłącznie pytanie w zakresie "nie podlegania opodatkowaniu" podatkiem od towarów i usług na gruncie ustawy o VAT otrzymanego odszkodowania. Wskutek wniesienia przez Dyrektora KIS skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 28 listopada 2024 r., sygn. akt I FSK 1338/23 uchylił powyższy wyrok z 24 kwietnia 2023 r., sygn. akt III SA/Wa 69/23 i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. W uzasadnieniu orzeczenia NSA stwierdził, że wbrew stanowisku Sądu pierwszej instancji, organ dokonał oceny stanowiska Spółdzielni w oparciu o przedstawiony przez nią opis sprawy. Organ stosownie do art. 14c § 1 i § 2 O.p. uznał stanowisko Skarżącej za nieprawidłowe i przedstawił własną ocenę okoliczności przedstawionych przez Spółdzielnię we wniosku o wydanie interpretacji. Dyrektor KIS, ustosunkowując się do stanowiska Spółdzielni i zadanego pytania stwierdził, że: "W przedmiotowej sprawie w dniu przejścia prawa własności nieruchomości na miasto W., tj. [...] października 1945 r. odszkodowanie Spółdzielni nie zostało przyznane, w konsekwencji przejście prawa własności nieruchomości nie miało wówczas charakteru odpłatnego. Następnie w dniu [...] kwietnia 1050 r. działki stały się własnością Skarbu Państwa i dopiero w dniu [...] kwietnia 2017 r. zostało zasądzone odszkodowanie na rzecz Spółdzielni za utracone prawo do nieruchomości. Z chwilą zasądzenia odszkodowania czynność ta nabrała odpłatnego charakteru, a w konsekwencji stała się dostawą towaru w rozumieniu art. 7 ust. 1 pkt 1 u.p.t.u." NSA podkreślił, że organ odniósł się także do poruszanej przez Skarżącą kwestii zwolnienia przedmiotowego podnosząc, że w przedmiotowej sprawie nie ma znaczenia, że Spółdzielnia świadczy czynności, które korzystają ze zwolnienia przedmiotowego na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 11 u.p.t.u., jak również, że otrzymane odszkodowanie przeznaczy wyłącznie na cele mieszkaniowe. "Mając bowiem na względzie powołane przepisy prawa oraz przedstawiony stan faktyczny wskazać należy, iż przekazanie nieruchomości na podstawie dekretu w zamian za odszkodowanie jest odpłatną dostawą towarów, o której mowa w art. 7 ust. 1 pkt 1 u.p.t.u., a w konsekwencji czynnością podlegającą opodatkowaniu uregulowaną w art. 5 ust. 1 pkt 1 u.p.t.u. według stawek właściwych dla przedmiotu dostawy". Zdaniem NSA, niewątpliwie w powyższy sposób organ dokonał jednoznacznej oceny stanowiska Spółdzielni, jak również przedstawił własne zapatrywanie odnośnie zagadnienia prawnego będącego przedmiotem interpretacji. To, że organ interpretacyjny nie wskazał wprost, czy można mówić o dostawie towarów w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 1, gdy przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel nastąpiło (z nakazu organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w imieniu takiego organu lub z mocy prawa) przed wejściem w życie ustawy o VAT, przed wejściem w życie dyrektywy 112, przed powstaniem systemu VAT i przed powstaniem Unii Europejskiej - nie mogło być powodem uchylenia interpretacji. NSA podniósł, że z treści interpretacji indywidualnej jednoznacznie wynikało, że dopiero z chwilą zasądzenia odszkodowania w 2017 r. opisana czynność nabrała odpłatnego charakteru, a w rezultacie stała się odpłatną dostawą w rozumieniu art. 7 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT. Takie stanowisko dostatecznie ujawnia sposób rozumowania organu i przesłankę konkluzji odnośnie zaistnienia czynności podlegającej opodatkowaniu. NSA podkreślił, że ponieważ Sąd pierwszej instancji, wytykając – niesłusznie jak to powyżej wywiedziono – mankamenty zakresu niezbędnej treści interpretacji indywidualnej, uchylił się od merytorycznej oceny zaistniałego w sprawie problemu, a mianowicie nastania dostawy w związku z zasądzeniem odszkodowania w 2017 r., przeto na obecnym etapie sprawy nie zasługiwał na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 7 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT. Następnie NSA wskazał, że rzeczą Sądu pierwszej instancji przy ponownym rozpoznaniu sprawy będzie dokonanie oceny w świetle postawionych w skardze zarzutów (art. 57a P.p.s.a.), czy stanowisko organu w interpretacji indywidulanej było prawidłowe, czy też nie. W piśmie procesowym z 16 kwietnia 2025 r. Skarżąca przedstawiła dodatkowe uzasadnienie w odniesieniu do zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego zawartych w skardze, powołując się na orzeczenia sądów administracyjnych oraz interpretacje indywidualne wydane przez Dyrektora KIS. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga zasługiwała na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 1 § 1 i art. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2022 r., poz. 2492 ze zm.) w związku z art. 1 i art. 3 § 1 P.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę organów administracji publicznej. Kontrola, o której mowa, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie m.in. w przypadkach pisemnych interpretacji przepisów prawa podatkowego wydawanych w indywidualnych sprawach (art. 3 § 2 pkt 4a P.p.s.a.). Zgodnie natomiast z art. 57a P.p.s.a. skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Na podstawie art. 146 § 1 P.p.s.a. Sąd uwzględniając skargę na akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a, uchyla ten akt lub interpretację albo stwierdza bezskuteczność czynności. Przepis art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a. stosuje się odpowiednio. Zatem interpretacja podlega uchyleniu, jeśli sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie prawa mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c P.p.s.a.) lub też naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia jej nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Zgodnie z art. 153 P.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Z kolei art. 170 P.p.s.a. stanowi, że orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Stosownie zaś do art. 190 P.p.s.a. sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sąd badając legalność zaskarżonej interpretacji indywidualnej zgodnie z kompetencją ustanowioną w cytowanych przepisach oraz orzekając w granicach związania zapadłymi w tej sprawie orzeczeniami stwierdza, że skarga okazała się zasadna. Istota sporu w rozpoznanej sprawie ogniskuje się wokół tego, czy przejście własności nieruchomości (gruntów) Spółdzielni na rzecz Gminy W. na podstawie dekretu [...] z dnia [...] października 1945 r., a więc przed wejściem w życie ustawy o VAT, można uznać za dostawę towarów w rozumieniu tej ustawy podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT, gdy dopiero odpłatność nastąpiła pod rządami ustawy o VAT. Jak wynika ze stanu faktycznego opisanego we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej, nieruchomość (grunty) nabyta przez Skarżącą w 1931 r. została przejęta na własność Gminy W. w momencie wejścia w życie dekretu [...] , co miało miejsce w dacie jego ogłoszenia, czyli w dniu 21 listopada 1945 r. W tym właśnie w dniu doszło do przeniesienia ze Spółdzielni na rzecz Gminy [...] prawa do rozporządzania gruntem jak właściciel. Następnie po likwidacji gmin w 1950 r. nieruchomość stała się własnością Skarbu Państwa. Odszkodowanie z tego tytułu zostało natomiast zasądzone na rzecz Spółdzielni w 2017 r. i wypłacone w 2022 r. Oznacza to, że przejście z mocy prawa własności nieruchomości opisanej we wniosku nastąpiło nie tylko przed wejściem w życie ustawy o VAT, ale również przed wejściem w życie dyrektywy 112, jak też przed powstaniem samego systemu VAT i przed powstaniem Unii Europejskiej. W chwili zatem gdy nastąpiło przeniesienie własności tej nieruchomości czynność ta nie była objęta obowiązkiem podatkowym w zakresie podatku od towarów i usług. Nie istniała wówczas jeszcze danina w postaci podatku VAT. Dlatego też późniejsze przyznanie odszkodowania za utracone prawo własności nieruchomości nie ma znaczenia z punktu widzenia nowego prawa – ustawy o VAT, nawet jeżeli odszkodowanie przyznano w czasie obowiązywania tej ustawy. Prawo nie może bowiem działać wstecz. Zasądzenie (ustalenie) i wypłata odszkodowania w późniejszym terminie nie ma wpływu na powstanie obowiązku podatkowego z racji przeniesienia własności tej nieruchomości również z tego względu, że samo otrzymanie odszkodowania nie stanowi w myśl ustawy o VAT czynności opodatkowanej. Aby powstał obowiązek zapłaty podatku na podstawie ustawy o VAT oba zdarzenia, tj. zarówno przeniesienie z mocy prawa własności towaru (gruntu), jak i wypłata odszkodowania z tego tytułu, winny nastąpić pod rządami tej ustawy. W rozpatrywanym przypadku przeniesienie z mocy prawa własności towaru (gruntu) nastąpiło w 1945 r., a więc przed powstaniem samego systemu VAT. Czynności dokonane pod rządami "starego" prawa nie mogą natomiast pociągać za sobą konsekwencji podatkowych, których strony takich czynności nie mogły przewidzieć w chwili ich dokonania. Podkreślić należy, że przedmiot opodatkowania musi wynikać z przepisów ustawowych. Art. 217 Konstytucji RP wyklucza bowiem nakładanie podatków, innych danin publicznych, określanie podmiotów, przedmiotów opodatkowania i stawek podatkowych, a także zasad przyznawania ulg i umorzeń oraz kategorii podmiotów zwolnionych od podatków w innej formie, niż w drodze ustawy. Tymczasem opisane we wniosku zdarzenie - czynność przeniesienia z mocy prawa własności nieruchomości (gruntu W.) miało miejsce przed wejściem w życie jakichkolwiek regulacji w przedmiocie podatku od towarów i usług. Dodać należy, że czynność przeniesienia z mocy prawa własności gruntów w zamian za odszkodowanie nie była czynnością opodatkowaną podatkiem od towarów i usług nawet na podstawie obowiązującej do 30 kwietnia 2004 r. ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym. Na gruncie tej ustawy grunty nie były towarem. Czynność przeniesienia z mocy prawa własności nieruchomości (gruntu [...] ) na mocy dekretu [...] z 1945 r. została dokonana w okresie, w którym tego rodzaju czynności nie podlegały podatkowi VAT (wobec nie istnienia takiej daniny) i rozciągnięcie na nią obowiązku podatkowego wprowadzonego późniejszą ustawą, godziłoby w zasadę nie działania prawa wstecz. Od tej zasady tylko wyjątkowo można odstępować w demokratycznym państwie prawnym, przy czym takie odstępstwa nie mogą dotyczyć sytuacji, gdy na podmioty nakłada się obowiązek podatkowy związany z czynnościami, które zostały dokonane pod rządami starego prawa, gdy taki obowiązek nie występował, a tym bardziej gdy w ogóle nie istniała taka danina (por. uchwała NSA z 8 stycznia 2007r., I FPS 1/06; CBOSA). Wobec powyższego uznać należy, że czynność przeniesienia z mocy prawa własności nieruchomości (gruntu W.) na mocy dekretu z 1945 r. nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT. Przejście z mocy prawa własności opisanej we wniosku nieruchomości przed wejściem w życie ustawy o VAT nie stanowi zatem czynności podlegającej opodatkowaniu podatkiem VAT na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 tej ustawy. Spółdzielnia w odniesieniu do tej czynności nie jest i nie była podatnikiem VAT. W związku z powyższym jako zasadne należało uznać zarzuty naruszenia przepisów art. 7 ust. 1 pkt 1, art. 5 ust. 1 pkt 1 i art. 15 ustawy o VAT oraz art. 7 i art. 217 Konstytucji RP. Naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy. Na uwzględnienie nie zasługiwał natomiast zarzut naruszenia art. 14c § 1 i 2 O.p. Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wiążącym w sprawie ww. wyroku, organ dokonał jednoznacznej oceny stanowiska Spółdzielni, jak również przedstawił własne zapatrywanie odnośnie zagadnienia prawnego będącego przedmiotem interpretacji. Jako niezasadny uznać należało również zarzut naruszenia art. 2 pkt 33, art. 43 ust. 1 pkt 2, art. 43 ust. 1 pkt 9, art. 43 ust. 1 pkt 10 oraz art. 43 ust. 1 pkt 11 u.p.t.u., a także art. 14c O.p. w tym zakresie przedmiotowym - poprzez niewyrażenie stanowiska organu interpretacyjnego co do kwestii zwolnienia z podatku. Odnosząc się do tego zarzutu Skarżącej zauważyć należy, że wydanie interpretacji jest załatwieniem zapytania wnioskodawcy, który może się do niej zastosować i oczekiwać z tego tytułu ochrony prawnej. W spornej sprawie Skarżąca zadała pytanie wyłącznie w zakresie "nie podlegania opodatkowaniu" podatkiem od towarów i usług na gruncie ustawy o VAT otrzymanego odszkodowania. Zatem wydana interpretacja dotyczyła tylko sprawy będącej przedmiotem pytania Skarżącej. Podkreślenia wymaga, że granice postępowania, którego celem jest wydanie pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego w indywidualnej sprawie określa strona składająca wniosek. Ze względu na treść art. 14b § 3 O.p. osoba występująca z takim wnioskiem zobowiązana jest do wyczerpującego przedstawienia stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. W postępowaniu z art. 14b O.p. organ orzeka więc w oparciu o przedstawiony we wniosku stan faktyczny (zdarzenie przyszłe). WSA w Warszawie w wyroku z 26 lutego 2008 r., III SA/Wa 20/08 (LEX nr 458884), wyraził stanowisko, że "postępowanie w sprawie udzielenia interpretacji podatkowej nie może "przekształcić się" w postępowanie, w którym zbiera się materiał dowodowy i formułuje na jego podstawie ustalenia faktyczne. Organ podatkowy ogranicza się do analizy okoliczności podanych we wniosku, w stosunku do tych tylko okoliczności wyraża następnie swoje stanowisko, które zawsze winno być także ustosunkowaniem się do poglądu (stanowiska) prezentowanego w danej sprawie przez wnioskodawcę. Z tych przyczyn skarżący nie może następnie kwestionować stanowiska przedstawionego przez organ w interpretacji indywidualnej, poprzez wskazywanie nowych okoliczności nieprzedstawionych we wniosku o wydanie tejże interpretacji.". Skarżąca sformułowała we wniosku pytanie: "Czy Spółdzielnia za otrzymane odszkodowanie (kwota główna wraz z odsetkami od dnia [...] kwietnia 2017 r. do dnia zapłaty) za zabrane ziemie dekretem Bieruta podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, jeżeli korzysta ze zwolnienia przedmiotowego z VAT zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 11 ustawy o VAT i otrzymane odszkodowanie przeznacza się wyłącznie na cele mieszkaniowe Spółdzielni Mieszkaniowej?" Stanowisko Spółdzielni jest takie, że: "odszkodowanie, które zostało wypłacone przez Skarb Państwa nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na gruncie ustawy o VAT. Odszkodowanie (kwota główna wraz z odsetkami od dnia [...] kwietnia 2017 r. do dnia zapłaty) przeznaczone jest na gospodarowanie zasobami mieszkaniowymi, natomiast Spółdzielnia w ramach gospodarowania zasobami mieszkaniowymi korzysta ze zwolnienia przedmiotowego VAT zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 11 ustawy o VAT." Przedstawiając pytanie i stanowisko do niego Skarżąca odniosła się do "podlegania opodatkowaniu". W dalszej części stanowiska argumentując przez pryzmat art. 5 jakie czynności są "czynnościami podlegającymi opodatkowaniu". Spółdzielnia wtrąciła, że w ramach gospodarowania zasobami mieszkaniowymi "korzysta ze zwolnienia przedmiotowego" VAT zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 11 ustawy o VAT. Nie można więc uznać, że oczekiwała stanowiska organu, czy przysługuje jej zwolnienie podatkowe co do otrzymanego odszkodowania. Wyjaśnić w tym miejscu należy, że nie można utożsamiać "czynności niepodlegających opodatkowaniu" oraz "czynności zwolnionych" czyli korzystających ze zwolnienia od podatku od towarów i usług. Są to bowiem dwie odrębne kategorie czynności - czynności niepodlegające opodatkowaniu to takie, które pozostają poza regulacjami ustawy o VAT, a czynności zwolnione od podatku od towarów i usług to takie, które podlegają opodatkowaniu, ale jednocześnie na mocy przepisów szczególnych korzystać będą ze zwolnienia z podatku od towarów i usług. Spółdzielnia, wbrew temu co błędnie wywodzi w skardze, nie przedstawiła problemu istnienia zwolnienia podatkowego, w razie gdyby uznać sporne zdarzenie za podlegające opodatkowaniu, o czym mowa powyżej. Tożsame stanowisko odnośnie zarzutu naruszenia art. 2 pkt 33, art. 43 ust. 1 pkt 2, art. 43 ust. 1 pkt 9, art. 43 ust. 1 pkt 10 oraz art. 43 ust. 1 pkt 11 u.p.t.u., a także art. 14c O.p. w tym zakresie przedmiotowym - poprzez niewyrażenie stanowiska organu interpretacyjnego co do kwestii zwolnienia z podatku, wyraził tut. Sąd w wyroku z 24 kwietnia 2023 r., sygn. akt III SA/Wa 69/23. Skarżąca nie składając skargi kasacyjnej od tegoż wyroku w tym zakresie nie zakwestionowała tego stanowiska. Sposób rozstrzygnięcia tej kwestii jaki zaprezentował tut. Sąd w poprzednim wyroku pozostaje zatem w mocy. Jak już wcześniej wspomniano, Sąd administracyjny pierwszej instancji orzeka wprawdzie w granicach sprawy (art. 134 § 1 P.p.s.a.), ale ciąży na nim obowiązek ujęcia w procesie orzekania treści wyroków wydanych na wcześniejszych etapach postępowania. W rozpoznawanej sprawie, niezakwestionowana w postępowaniu kasacyjnym ocena uległa niejako uprawomocnieniu (korzysta z powagi rzeczy osądzonej) i jest tym samym wiążąca dla sądu pierwszej instancji ponownie rozpoznającego sprawę. Powyższy pogląd znajduje oparcie w orzecznictwie NSA (por. wyroki NSA: z 2 lipca 2014 r. I FSK 803/13; z 17 kwietnia 2013 r. I FSK 473/12; z 24 września 2014 r. I FSK 1463/14; CBOSA). Reasumując, z omówionych powyżej powodów należało uznać, że organ interpretacyjny uznając stanowisko Spółdzielni za nieprawidłowe, naruszył wskazane w skardze przepisy prawa materialnego, tj. art. 7 ust. 1 pkt 1, art. 5 ust. 1 pkt 1 i art. 15 ustawy o VAT oraz art. 217 Konstytucji RP. Rolą organu rozpoznającego sprawę ponownie będzie uwzględnienie stanowiska prawnego Sądu. W tym stanie rzeczy, Sąd orzekając na podstawie art. 146 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) P.p.s.a., uchylił zaskarżoną interpretację indywidualną. Na wniosek Skarżącej, Sąd zasądził na jej rzecz zwrot kosztów postępowania sądowego w wysokości obejmującej wpis w wysokości 200 zł, opłatę skarbową od pełnomocnictwa w wysokości 17 zł i koszty zastępstwa procesowego w wysokości 480 zł (art. 200, art. 205 § 2 i art. 209 P.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych - tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 265).