II SA/Gl 1635/24

WyrokWSA w Gliwicach2025-05-15

Skład orzekający: Wojciech Gapiński, Agnieszka Kręcisz-Sarna, Renata Siudyka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia może zostać wydana przez organ inny niż właściwy miejscowo, jeśli organ ten jest stroną postępowania, a organ odwoławczy wyznaczył inny organ do prowadzenia sprawy na podstawie przepisów o wyłączeniu pracownika, a nie organu?
Ratio decidendi
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, ponieważ organ odwoławczy błędnie wyznaczył inny organ do prowadzenia sprawy na podstawie przepisów o wyłączeniu pracownika (art. 24 k.p.a.), podczas gdy właściwy organ (Prezydent Miasta T.) nie podlegał wyłączeniu w trybie przewidzianym dla organów (art. 25 k.p.a.). Wydanie decyzji przez niewłaściwy organ stanowi naruszenie przepisów o właściwości, skutkujące nieważnością decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia "Zakład Odzysku Energii w T.". Po wydaniu decyzji przez Prezydenta Miasta K. i utrzymaniu jej w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach, skarżący zarzucili m.in. naruszenie przepisów o właściwości organów oraz brak przeprowadzenia ponownego udziału społeczeństwa. Sąd rozpoznał kwestię właściwości organu, stwierdzając, że Prezydent Miasta K. został wyznaczony do prowadzenia sprawy przez organ odwoławczy na podstawie błędnych przesłanek.
Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta K. i zasądził zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Gapiński (spr.), Sędziowie Asesor WSA Agnieszka Kręcisz-Sarna, Sędzia WSA Renata Siudyka, Protokolant Monika Rał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 maja 2025 r. sprawy ze skargi C. sp. z o.o. z siedzibą w T., F. sp. z o.o. z siedzibą w T., G. sp. z o.o. z siedzibą w T., S. sp. z o.o. z siedzibą w T., M. S., C1 sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w T., Towarzystwa [...] z siedzibą w O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 4 października 2024 r. nr SKO.OS/41.9/1040/2023/24716/AK w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia 31 października 2023 r. nr [...], 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach na rzecz C. sp. z o.o. z siedzibą w T. 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach na rzecz F. sp. z o.o. z siedzibą w T. 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, 4. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach na rzecz G. sp. z o.o. z siedzibą w T. 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, 5. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach na rzecz S. sp. z o.o. z siedzibą w T. 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, 6. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach na rzecz M. S. 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, 7. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach na rzecz C1 sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w T. 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, 8. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach na rzecz Towarzystwa [...] z siedzibą w O. 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach (dalej – organ odwoławczy, Kolegium) decyzją z dnia 4 października 2024 r. nr SKO.OS/41.9/1040/2023/24716/AK, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 572 z późn. zm. - dalej k.p.a.), po rozpoznaniu odwołania C. Sp. z o.o. w T., F. Sp. z o.o. w T., G. Sp. z o.o. w T., S. Sp. z o.o. w T., U. w T., C1. Sp. z o.o. Sp. k. w T. (dalej – Skarżące, Spółki), a także odwołań Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w K. i Towarzystwa [...] w O. (dalej – Towarzystwo), utrzymało w mocy decyzję nr [...] Prezydenta Miasta K. (dalej – organ I instancji, Wójt Gminy) z dnia 31 października 2023 r. znak [...] ([...]) ustalającą środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia pn. "Zakład Odzysku Energii w T.", zlokalizowanego na działkach o nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...] oraz [...] przy ul. [...] w T. Przedmiotowa decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym. Wnioskiem z dnia 30 grudnia 2020 r. I. Sp. z o.o. w T. (dalej – Wnioskodawca, Inwestor) wystąpił do Prezydenta Miasta T. o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia pn. "Zakład Odzysku Energii w T.", zlokalizowanego na działkach o nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...] oraz [...] przy ul. [...] w T. Po jego rozpatrzeniu Prezydent Miasta T. w dniu 28 lipca 2022 r. wydał decyzję nr [...] o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia pn. "Zakład Odzysku Energii w T.". W związku z wniesionym odwołaniem, Kolegium decyzją z dnia 18 listopada 2022 r. nr [...] uchyliło w całości decyzję organu I instancji z dnia 28 lipca 2022 r. i przekazało mu sprawę do ponownego rozpatrzenia. Następnie Kolegium postanowieniem z dnia 4 stycznia 2023 r. nr [...] wyznaczyło Prezydenta Miasta K. do załatwienia przedmiotowej sprawy. Po przeprowadzeniu postępowania przez Prezydenta Miasta K. wydano decyzję nr [...] z dnia 31 października 2023 r. ustalającą środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia pn. "Zakład Odzysku Energii w T.", zlokalizowanego na działkach o nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...] oraz [...] przy ul. [...] w T.. W sentencji tego rozstrzygnięcia określono: rodzaj i miejsce realizacji przedsięwzięcia; warunki korzystania ze środowiska w fazie realizacji i eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia, ze szczególnym uwzględnieniem konieczności ochrony cennych wartości przyrodniczych, zasobów naturalnych i zabytków oraz ograniczenia uciążliwości dla terenów sąsiednich. Ponadto wskazano, jakie informacje należy uwzględnić w dokumentacji wymaganej do uzyskania decyzji wymienionych w art. 72 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 1094 z późn. zm. - u.u.i.ś.). Nie stwierdzono konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w ramach postępowania w sprawie wydania decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1 u.u.i.ś., jak również nie stwierdzono konieczności przeprowadzenia postępowania w sprawie transgranicznego oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Nałożono natomiast obowiązek przedstawienia analizy porealizacyjnej. Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności. W odwołaniu z dnia 25 listopada 2023 r. pełnomocnik Skarżących Spółek zarzucił rozstrzygnięciu pierwszoinstancyjnemu: 1) obrazę prawa materialnego: a) art. 79 ust. 1 w związku z art. 30 u.u.i.ś. poprzez zaniechanie zapewnienia możliwości udziału społeczeństwa w postępowaniu, przed wydaniem kwestionowanej decyzji; b) art. 66 ust. 5 u.u.i.ś. w związku pkt 5 oraz przypisem załącznika do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 27 stycznia 2014 r. w sprawie rodzajów instalacji mogących powodować znaczne zanieczyszczenie poszczególnych elementów przyrodniczych albo środowiska jako całości (Dz.U. poz. 1169) - poprzez oparcie oceny konieczności porównania proponowanej techniki z BAT, w oparciu o wskazaną w raporcie wartość nominalną, a nie "największą ilość" możliwą do przetworzenia w normalnych warunkach pracy; c) art. 66 ust. 1 pkt 3b u.u.i.ś. poprzez wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia, podczas, gdy raport nie uwzględnia niezorganizowanych emisji lotnych związków organicznych na obszarze oddziaływania planowanego przedsięwzięcia; d) art. 66 ust. 1 pkt 5 u.u.i.ś. poprzez wskazanie jako alternatywnego wariantu - z kotłem fluidalnym, który nie stanowi rzeczywistej alternatywy dla planowanego przedsięwzięcia, a jedynie alternatywę jednego elementu, planowanej instalacji - która w istocie pozostaje taka sama; e) art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. a i b u.u.i.ś. poprzez wydanie decyzji ustalającej środowiskowe uwarunkowania przedsięwzięcia pomimo braku wyliczeń w zakresie efektywności energetycznej planowanej spalarni; f) art. 66 ust. 1 pkt 11a u.u.i.ś. poprze wydanie decyzji ustalającej środowiskowe uwarunkowania przedsięwzięcia pomimo, że raport nie jest kompletny i zawiera braki o zakresie odniesienia się do istotnych dokumentów strategicznych, stosownie do art. 66 ust. 1 pkt 11a u.u.i.ś.; g) art. 77 ust. 1 pkt 2 u.u.i.ś. w związku z art. 7b k.p.a. poprzez zaniechanie uzyskania opinii Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego oraz Zarządu Zlewni Przedsiębiorstwa Państwowego Wody Polskie - w sytuacji, gdy organy te wyraziły opinię o braku potrzeby prowadzenia oceny oddziaływania na środowisko tylko co do przedsięwzięcia kwalifikowanego jako instalacja opisana w § 3 ust. 1 pkt 82 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. poz. 1839 z późn. zm. – dalej r.p.o.ś.), a nie jak to ma miejsce w aktualnie kwestionowanej decyzji także jako instalacji kwalifikowanych z: § 3 ust. 1 pkt 35 lit. a oraz § 3 ust. 1 pkt 37 lit. c r.p.o.ś.; h) art. 82 ust. 1 pkt 1 lit. b i c u.u.i.ś. poprzez zaniechanie ustalenia istotnych warunków korzystania ze środowiska dotyczących: i. stosowania kontrolowanego podciśnienia w hali (bunkrze) magazynowania odpadów do przetworzenia w instalacji, w celu minimalizacji uciążliwości odorowych, ii. zastosowania śluzy lub bram szybko bieżnych na wjeździe do hali (bunkra) magazynowania odpadów, w celu minimalizacji uciążliwości odorowych, iii. zastosowanie odpowiednich technik budowlanych zabezpieczających budynek przed ewentualnymi wstrząsam i oraz osiadaniem, wynikającymi z eksploatacji pobliskich wyrobisk podziemnych; i) art. 82 ust. 4 u.o.o.ś. poprzez przedstawienie stanowiska o braku konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz postępowania w ramach postępowania w sprawie wydania decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1 u.u.i.ś.; 2) obrazę przepisów postępowania: a) art. 10 § 2 k.p.a. - nie powiadomiono stron o wnioskach Skarżących Spółek oraz o wniosku Inwestora o rygorze natychmiastowej wykonalności; b) art. 7 i art. 77 k.p.a. poprzez zaniechanie zebrania i oceny dowodów na okoliczność niezorganizowanych emisji LZO (Lotne Związki Organiczne) oraz oceny możliwości kumulacji się tych zanieczyszczeń oraz jak będzie zapewniona obsługa zakładu w razie konieczności ewakuacji z uwagi na zanieczyszczenie LZO z zagrożeniem dla ludzi. Dyrektor RDOŚ pismem z dnia 20 listopada 2023 r. – działając na podstawie art. 76 ust. 1 i 8 u.u.i.ś. – odowłał się od decyzji Prezydenta Miasta K. z uwagi na to, że nie zostało przeprowadzone postępowanie z udziałem społeczeństwa na etapie ponownego rozpatrywania sprawy. Konieczność ta wynikać miała z tego, że w trakcie ponownego postępowania materiał dowodowy został uzupełniony i sporządzona została jednolita treść raportu o oddziaływaniu na środowisko, a ponadto w myśl decyzji Kolegium postępowanie powinno zostać przeprowadzone w I instalacji ponownie w całości. Z tego też względu doszło do nieprawidłowej oceny oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko. Ponadto rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne w formie odwołania z dnia 5 grudnia 2023 r. zakwestionowało Towarzystwo. Podmiot ten nie zgodził się z postanowieniem Dyrektora RDOŚ z dnia 4 sierpnia 2023 r. uzgadniającym realizację planowanego przedsięwzięcia. W motywach odwołania podkreślono, że decyzja została wydana przez niewłaściwy organ - Prezydenta Miasta K. zamiast przez Prezydenta Miasta T. Według Towarzystwa, orzekające w sprawie organy nie zastosowały się do wydanego w analogicznym stanie prawnym wyroku WSA w Gliwicach z dnia 5 marca 2021 r. o sygn. II SA/GI 43/21, w którym sąd nie stwierdził, aby właściwy miejscowo organ podlegał wyłączeniu. Wskazano ponadto, że autorzy raportu odwołują się do nieaktualnych aktów, pomijając obecnie obowiązujący Krajowy plan gospodarki odpadami 2028 przyjęty przez Radę Ministrów dnia 12 czerwca 2023 r. Towarzystwo podniosło również, że w raporcie brakuje informacji na temat emisji do powietrza benzo(a)pirenu podczas eksploatacji planowanego przedsięwzięcia. Jak bowiem dostrzeżono, powstaje on podczas spalania m.in. drewna i innych materiałów organicznych, czyli materiałów, które będą przetwarzane termicznie w przedmiotowej instalacji. Substancja ta została także uwzględniona w rozporządzeniu Ministra Klimatu z dnia 24 września 2020 r. w sprawie standardów emisyjnych dla niektórych rodzajów instalacji, źródeł spalania paliw oraz urządzeń spalania lub współspalania odpadów. Zdaniem Towarzystwa, autorzy raportu tendencyjnie wybrali do analizy PM10 i PM2,5, pomijając benzo(a)piren, gdyż na terenie gdzie zaplanowano inwestycję występowały bardzo wysokie przekroczenia wartości docelowej benzo(a)pirenu (s. 349 raportu). W takiej sytuacji – według Towarzystwa - każdy dodatkowy przyrost w powietrzu ilości tego silnie rakotwórczego i mutagennego związku, powodowany przez emisję z nowych źródeł, musi wpłynąć negatywnie zarówno na środowisko, jak i na zdrowie mieszkańców miasta. Dlatego też wpływ ten powinien być przeanalizowany i oceniony, np. w raporcie. Towarzystwo stwierdziło także, że w raporcie błędnie obliczono przewidywaną emisję dwutlenku węgla (s. 285 - 6 ), brakuje też stwierdzenia o negatywnym wpływie instalacji na klimat w związku z przewidywaną dodatkową, nieskompensowaną emisją CO2. Wniosek taki wywiedziono po analizie raportu rocznego [...] spalarni [...], a także z obliczeń stechiometrycznych, tj. równania chemicznego spalania celulozy. Jak wskazano, z jednej tony spalonej celulozy powstaje 1467 kg CO2. Podobne obliczenia dla czystego polietylenu lub polipropylenu dają wynik 3143 kg CO2 na tonę. Dlatego też emisja przy spalaniu RDF-u musi się zawierać w przedziale 1467 - 3143 kg CO2 na tonę odpadów, w zależności od jego składu - proporcji biomasa/tworzywa. Konkludując stwierdzono, że spalanie odpadów jest uznawane za najbardziej emisyjną metodę wytwarzania energii. Wniesiono ponadto o wyposażenie instalacji w węzeł do frakcjonowania, waloryzacji i sezonowania żużli. Według Towarzystwa, brak takiej instalacji oznaczałby, że pozostałości ze spalania nie będą nadawać się do gospodarczego wykorzystania i w efekcie będą trafiać do tzw. pseudorekultywacji, czyli na wysypiska odpadów. Założenie to uargumentowano tym, że w Polsce nie ma instalacji do frakcjonowania i waloryzacji żużli i popiołów paleniskowych. W końcowej części odwołania Towarzystwo wskazało na potrzebę przeprowadzenia ponownej konsultacji społecznej. Wynikać to ma z faktu przedłożenia w dniu 23 maja 2023 r. nowej wersji raportu, a także wydania w dniu 4 sierpnia 2023 r. przez Dyrektora RDOŚ postanowienia uzgadniającego realizację planowanego przedsięwzięcia. Nie przychylając się do argumentacji odwołania, Kolegium decyzją z dnia 4 października 2024 r. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Po przedstawieniu przebiegu postępowania, a także przepisów znajdujących zastosowanie w sprawie, organ odwoławczy zwrócił uwagę, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach jest decyzją związaną. Wskazał bowiem, że tylko w przypadkach wskazanych w u.u.i.ś. wniosek inwestora może być rozpatrzony negatywnie. Ponieważ takowe nie zaistniały to prawidłowo zostały ustalone środowiskowe uwarunkowania dla przedmiotowego przedsięwzięcia. Podkreślono, że inwestycja została poddana analizie przez organy współdziałające (tj. Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w K., Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w T. oraz Dyrektora Zarządu Zlewni w K. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie). Zdaniem Kolegium, zapewniono również udział społeczeństwa, a zgłoszone uwagi zostały przeanalizowane i omówione. Wskazano w dalszej kolejności, że przedsięwzięcie będzie źródłem emisji hałasu, zanieczyszczeń pyłowo-gazowych wprowadzanych do powietrza atmosferycznego, zanieczyszczeń do środowiska wodnego oraz odpadów. Jednak przeprowadzona ocena – jak zaznaczył organ odwoławczy – wskazuje, że zostaną zachowane wymagane prawem standardy ochrony tych elementów środowiska. Podkreślono również, że przeanalizowano kumulacje oddziaływań na stan środowiska w zakresie emisji hałasu oraz substancji i pyłów do powietrza, a także gospodarki odpadami i emisji ścieków do środowiska z uwzględnieniem emisji pochodzących z zakładów znajdujących się w obszarze oddziaływania przedsięwzięcia. W tej materii dostrzeżono, że stwierdzono wyłącznie przekroczenie norm stężeń średniorocznych w powietrzu w odniesieniu do pyłu zawieszonego PM 2,5, dla którego przekroczenia notowane są już w stanie istniejącym, co oznacza, że przekroczenie nie będzie spowodowane realizacją inwestycji. Kolegium zwróciło uwagę, że realizacja przedsięwzięć, dla których wymagane jest uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, wiąże się z oddziaływaniem na środowisko. Zatem takie oddziaływanie nie może stanowić przesłanki negatywnej dla wydania wspomnianej decyzji. Natomiast podniesiono, że celem takiej decyzji jest zminimalizowanie owego oddziaływania. Jednocześnie sam sprzeciw społeczny również nie może stanowić podstawy dla odmowy ustalenia środowiskowych uwarunkowań. Kolegium nie doszukało się nieprawidłowości w postanowieniu Dyrektora RDOŚ z dnia 4 sierpnia 2023 r. Uznało ponadto, że postępowanie prowadzone przez Prezydenta Miasta K. jest kontynuacją postępowania toczącego się pierwotnie przed Prezydentem Miasta T. Z tego też względu nie zachodziła potrzeba ponowienia w całości postępowania, w tym postępowania z udziałem społeczeństwa. Jak stwierdził organ odwoławczy, nie dokonano również istotnych zmian w raporcie, gdyż miały one jedynie charakter porządkujący i podsumowujący wcześniej przedkładane wyjaśnienia. Podniesiono również, że art. 33 ust. 2 pkt 2 lit. b u.u.i.ś. nakazuje udostępnienie społeczeństwu stanowiska innych organów, które są dostępne w terminie składania uwag i wniosków. Z tego też względu – zdaniem Kolegium – nie jest zasadny zarzut braku zapewnienia możliwości zapoznania się przez społeczeństwo z treścią uzgodnienia Dyrektora RDOŚ z dnia 4 sierpnia 2023 r. Dodatkowo podniesiono, że naruszenie przepisów o udziale społeczeństwa może stanowić o nieprawidłowości rozstrzygnięcia, gdyby miało ono wpływ na wynik sprawy. W ocenie Kolegium, w niniejszym przypadku taki stan rzeczy nie miał miejsca. Powołując się na art. 77 ust. 1 pkt 2 i 4 u.u.i.ś. stwierdzono, że nie zaistniała konieczność pozyskania stanowiska Dyrektora Zarządu Zlewni w K. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie oraz Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w T., gdyż organy te wyraziły opinię o braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Oceny tej, zdaniem Kolegium, nie zmienia fakt uwzględnienia w ujednoliconej wersji raportu dodatkowej kwalifikacji przedsięwzięcia z § 3 ust. 1 pkt 35 lit. a i z § 3 ust. 1 pkt 37 lit. c r.p.o.ś. Ustawodawca przewiduje bowiem, że jeżeli organy opiniujące po przeanalizowaniu karty informacyjnej przedsięwzięcia wyrażą opinię o braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, to nie jest konieczne ponowne zasięganie opinii tych organów w przypadku przedłożenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko i dalszych wyjaśnień i uzupełnień raportu. Kolegium nie dopatrzyło się również braku właściwości Prezydenta Miasta K. do rozpatrzenia przedmiotowej sprawy, jako wyznaczonego postanowieniem z dnia 4 stycznia 2023 r. Za słusznością takiego wyznaczenia przemawiało to, że Prezydent Miasta T. jest przedstawicielem Miasta T. i Skarbu Państwa, będących stronami przedmiotowego postępowania. W zaskarżonej decyzji wyjaśniono również, że Krajowy plan gospodarki odpadami nie jest aktem prawa powszechnie obowiązującego. Niemniej jednak podniesiono, że autorzy raportu odnieśli się również do Krajowego planu gospodarki odpadami 2028, który podobnie jak Krajowy plan gospodarki odpadami 2022 przewiduje redukcję ilości odpadów poprzez ich termiczne przekształcanie z odzyskiem energii. Kolegium nie uznało zasadności zarzutu niekompletności raportu ze względu na brak oceny emisji benzo(a)pirenu powstającego w procesie przetwarzania odpadów. Jak bowiem wyjaśniono, benzo(a)piren nie pojawia się w rozporządzeniu Ministra Klimatu z dnia 24 września 2020 r. w sprawie standardów emisyjnych, a więc nie określa dla niego dopuszczalnego poziomu emisji tego zanieczyszczenia dla instalacji i urządzeń spalania odpadów. Prawne odniesienie do benzo(a)pirenów znajduje się jedynie w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 24 sierpnia 2012 r. w sprawie poziomów niektórych substancji w powietrzu w Załączniku nr 2, w którym określa się poziomy docelowe, a więc które nie wskazuje dopuszczalnych poziomów i standardów emisyjnych. Tym samym, jak stwierdziło Kolegium, nie można oczekiwać od Wnioskodawcy, że będzie uwzględniał w raporcie analizy niewymagane prawem. Nie mniej jednak dostrzegło, że w raporcie wyrażono pogląd, że przedsięwzięcie wpisuje się w poprawę jakości powietrza, gdyż stwarza możliwość podłączenia się do sieci cieplnej przez mieszkańców korzystających z ogrzewania indywidulanego, co przyczyni się do zmniejszenia emisji pyłu PM10 i PM2,5 oraz docelowo benzo(a)pirenu. Według Kolegium, w raporcie wyczerpująco odniesiono się do zagadnienia przewidywanej emisji dwutlenku węgla, opierając się na aktualnych wskaźnikach emisji CO2. Dodano także, że wyliczenia należy odnosić do danego konkretnego przedsięwzięcia, a nie bazować na danych związanych z inną spalarnią, co do której brak jest wiedzy co do przyjętych rozwiązań technicznych. Ponadto zwrócono uwagę na szczególną moc dowodową raportu. Wskazano, że brak jest podstaw prawnych do zobowiązania wnioskodawców do uzupełnienia projektu spalarni o węzeł frakcjonowania, waloryzacji i sezonowania żużla. Nie znajduje także zastosowania rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 27 stycznia 2014 r. w sprawie rodzajów instalacji mogących powodować znaczne zanieczyszczenie poszczególnych elementów przyrodniczych albo środowiska jako całości (Dz. U. poz. 1169), gdyż wydajność instalacji będzie wynosiła 2,95 Mg/h, a więc poniżej 3 Mg na godzinę. Oznacza to, że funkcjonowanie instalacji nie wymaga pozwolenia zintegrowanego. Natomiast nie można przyjmować niczym nie popartych twierdzeń, że będzie ona inna. Kolegium nie dopatrzyło się także naruszenia art. 66 ust. 1 pkt 3b u.u.i.ś. poprzez wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, podczas, gdy raport nie uwzględnia niezorganizowanych emisji lotnych związków organicznych na obszarze oddziaływania planowanego przedsięwzięcia. Mianowicie, jak stwierdził organ odwoławczy, raport jako dokumentem o szczególnej mocy dowodowej, został pozytywnie zweryfikowany przez Dyrektora RDOŚ i organ I instancji. Z tego też względu analizy przedstawione w raporcie dotyczące jakości powietrza i emisji należało uznać za kompletne i wystarczające do wydania orzeczenia w sprawie. W raporcie – zdaniem Kolegium - przedstawiono warianty przedsięwzięcia, które różnią się zakresem oddziaływania na środowisko. Odwołano się do wyjaśnień Inwestora z dnia 27 maja 2024 r., gdzie wskazano, że różnica pomiędzy wariantem wybranym do realizacji a alternatywnym nie ogranicza się do zmiany jednego elementu przedsięwzięcia, jakim jest kocioł fluidalny. Zastosowanie bowiem kotła fluidalnego oznacza bardzo istotną zmianę w technologii termicznego przekształcania odpadów. Jednocześnie stwierdzono, że u.u.i.ś. nie wymaga podawania w raporcie obliczeń w zakresie efektywności energetycznej. Zauważono, że na etapie wydawania decyzji środowiskowej ustalane są projektowane parametry przedsięwzięcia, a nie ostateczna wartość efektywności energetycznej przedsięwzięcia. W zaskarżonej decyzji stwierdzono, że rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2020/852 z dnia 18 czerwca 2020 r. w sprawie ustanowienia ram ułatwiających zrównoważone inwestycje, zmieniające rozporządzenie (UE) 2019/2088 ("Taksonomia") nie jest dokumentem strategicznym w rozumieniu art. 66 ust. 1 pkt 11a u.u.i.ś. Ponadto pozostaje bez znaczenia dla sprawy, gdyż nie dotyczy kwestii i ocen oddziaływania na środowisko. Bezpodstawny jest także zarzut dotyczący braku uwzględnienia w raporcie najnowszego komunikatu Komisji Europejskiej w zakresie przetwarzania odpadów w energię w gospodarce o obiegu zamkniętym. Kolegium stanęło bowiem na stanowisku, że nie jest to akt prawny, ani nawet dokument strategiczny. W kwestii zarzutu naruszenia art. 82 ust. 1 pkt 1 lit. b i c u.u.i.ś. podniesiono, że Inwestor przewidział szereg rozwiązań ograniczających i eliminujących uciążliwości zapachowe, co znalazło odzwierciedlenie w warunkach nałożonych w decyzji środowiskowej i jej uzasadnieniu. Nie potwierdzono zasadności zarzutu naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. Uargumentowano to tym, że Skarżące Spółki nie wykazały, że brak obwieszczenia o ponownej możliwości zapoznania się z aktami sprawy uniemożliwiło im podjęcie konkretnej czynności procesowej oraz wpływu tego uchybienia na wynik sprawy. Dodano, że ocena potrzeby nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności pozostaje w gestii organu. Kolegium podkreślił dalej szczególną moc dowodową raportu, co wiąże się z tym, że kwestionowanie jego merytorycznej treści możliwe jest wyłącznie na podstawie dokumentu posiadającego taką samą moc dowodową, a więc tzw. kontrraportu, czyli opinii sporządzonej również przez osobę posiadającą wiadomości specjalne. Konkludując Kolegium stwierdziło, że decyzja Prezydenta Miasta K. jest prawidłowa, a skierowane do niej zarzuty są nieuzasadnione. W skardze z dnia 18 listopada 2024 r., wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, pełnomocnik Skarżących Spółek oraz Towarzystwa zarzucił decyzji Kolegium: I. obrazę przepisów postępowania: 1) art. 27 § 1 i 1a w związku z art. 24 § 5 k.p.a. poprzez wydanie orzeczenia przez dokładnie ten sam skład Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach, który wydał decyzję z dnia 18 listopada 2022 r., co znosi domniemanie braku bezstronności członków Samorządowego Kolegium Odwoławczego i spowodowało wydanie decyzji drugoinstancyjnej co do wcześniejszego postanowienia wydanego również przez osoby będące w składzie orzeczniczym - postanowienia z dnia 4 stycznia 2023 r. o wyłączeniu Prezydenta Miasta T. i powierzeniu prowadzenia sprawy Prezydentowi Miasta K., co stanowi podstawę wznowienia postępowania; 2) art. 25 § 1 i art. 26 § 1 k.p.a. w związku z art. 75 ust. 1 pkt 4 i ust. 3 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 1094 z późn. zm. – dalej u.u.i.ś.) poprzez bezpodstawne przekazanie sprawy do innego organu i rozpoznanie jej przez niewłaściwy organ - Prezydenta Miasta K., co stanowi przesłankę nieważności postępowania i spowodowało nieuwzględnienie okoliczności, o których z urzędu wiedzę miał organ właściwy - Prezydent Miasta T.; 3) art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie istotnych okoliczności sprawy, w szczególności w zakresie występowania niezorganizowanych emisji lotnych związków organicznych z nieznanego źródła w obszarze oddziaływania instalacji, w zakresie oddziaływań górotworu wywołanych ruchem pobliskich zakładów górniczych oraz w zakresie braku wyliczenia efektywności energetycznej instalacji i przez to braku identyfikacji procesu jako odzysku albo unieszkodliwiania odpadów, co spowodowane jest niepewnymi ustaleniami faktycznymi; II. obrazę prawa materialnego: 1) art. 79 ust. 1 w związku z art. 30 u.u.i.ś. poprzez uznanie za skuteczne czynności postępowania (prowadzenia konsultacji społecznych) dokonanych przez organ wyłączony - Prezydenta Miasta T., które nie były niecierpiącymi zwłoki oraz zaniechanie zapewnienia możliwości udziału społeczeństwa w postępowaniu, przed wydaniem kwestionowanej decyzji, co spowodowało brak możliwości podania aktualnych i adekwatnych do poprawionego raportu uwag i wniosków przez społeczeństwo, co pozbawiło postępowanie obligatoryjnego elementu - zapewnienia udziału społeczeństwa; 2) art. 77 ust. 1 pkt 2 u.u.i.ś. w związku z art. 7b k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji obarczonej istotną wadą w postaci braku obligatoryjnego elementu postępowania w zakresie współdziałania organów administracyjnych wymienionych w tym przepisie. Wobec tych zarzutów pełnomocnik Skarżących wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej, a także o zasądzenia zwrotu kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi w pierwszej kolejności wyjaśniono, że termin do wniesienia skargi obliczono na zasadach określonych w art. 74 ust. 3 u.u.i.ś. w związku z art. 49 § 1 k.p.a., tj. przyjmując, że do doręczenia doszło w 14 dniu liczonym od daty obwieszczenia. Argumentując pierwszy z zarzutów prawa procesowego zwrócono uwagę, że sam udział w wydaniu decyzji kasacyjnej nie pozbawia automatycznie członka SKO możliwości rozpoznania sprawy z odwołania od ponownej decyzji wydanej w sprawie. Jednak w tym przypadku – jak zaznaczył pełnomocnik – w decyzji Kolegium z dnia 18 listopada 2022 r. wskazano na potrzebę wyłączenia Prezydenta Miasta T., a następnie ten sam skład wydał postanowienie z dnia 4 stycznia 2023 r. o wyznaczeniu Prezydenta Miasta K. do rozpatrzenia sprawy. To postanowienie było kwestionowane przez Towarzystwo w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Zatem dwoje członków wydających zaskarżoną decyzję i uczestniczących w wydaniu wspomnianego postanowienia – zdaniem pełnomocnika – nie dają gwarancji bezstronności. Z tego też względu doszło do naruszenia art. 27 § 1 k.p.a., a opisany stan stanowi podstawę do wznowienia postępowania. Odnosząc się do drugiego zarzutu, pełnomocnik podniósł, że w świetle aktualnej treści art. 75 ust. 1 pkt 4 u.u.i.ś. oraz uchylenia art. 75 ust. 1 pkt 1 lit. I i ust. 3 u.u.i.ś., brak jest podstaw prawnych do tego, aby wyłączyć wójta, burmistrza, prezydenta miasta od orzekania w sprawie ustalenia środowiskowych uwarunkowań przedsięwzięcia, w której gmina jest stroną. Zauważył również, że ewentualny konflikt wynikający z równoczesnej reprezentacji interesów Skarbu Państwa i Gminy - Miasta T. rozstrzyga art. 23 ust. 1e ustawy o gospodarce nieruchomościami (zob. wyrok NSA z dnia 13 stycznia 2023 r. sygn. akt I OSK 2923/19, Lex nr 3553456). W tej sytuacji – zdaniem pełnomocnika – postępowanie prowadzone przez Prezydenta Miasta K. jest nieważne w świetle art. 156 k.p.a. W kwestii ostatniego z zarzutów dotyczących naruszenia prawa procesowego wskazano, że szczególny charakter dowodowy raportu nie wyłącza obowiązku organu do gromadzenia dowodów i wyjaśnienia okoliczności zgodnie z zasadą prawdy materialnej. W szczególności wskazano na potrzebę wyjaśnienie problemu emisji LZO z nieznanego źródła w obszarze oddziaływania inwestycji, czy aktywność górotworu w związku z ruchem pobliskich zakładów górniczych. Ponadto według pełnomocnika, koniecznym jest poddanie ocenie zaniechania zobowiązania wnioskodawcy do obliczenia efektywności energetycznej instalacji. Jak bowiem zauważono jest to niezbędne do zakwalifikowania procesu przetwarzania odpadów do odzysku R1 lub do unieszkodliwiania D10. Dodano, że jest to obligatoryjny element raportu (art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. b u.u.i.ś.). W zakresie zarzutów dotyczących prawa materialnego, w pierwszej kolejności wskazano, że skoro Kolegium decyzją z dnia 18 listopada 2022 r. nakazało powtórzenie całego postępowania, to organ I instancji ponownie rozpoznając sprawę winien przeprowadzić po raz drugi konsultacje społeczne (art. 79 ust. 1 u.u.i.ś.). Uzasadnia to również – jak zauważył pełnomocnik - zmiana raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko i nowe postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w K. uzgadniające uwarunkowania środowiskowe przedsięwzięcia. W tym ostatnim – jak zaznaczył pełnomocnik – Dyrektor RDOŚ oceniając obie wersje raportu także dostrzegł potrzebę ponownego przeprowadzenia konsultacji społecznych. Ponadto zwrócono uwagę na zmianę wiedzy oraz okoliczności dotyczących planowanej lokalizacji spalarni w szczególności dotyczących okresowych niezorganizowanych emisji LZO w najbliższym sąsiedztwie planowanego przedsięwzięcia. Zauważono także niekonsekwencję Kolegium, które w decyzji kasacyjnej wskazywało na potrzebę przeprowadzenia na nowo postępowania, by w zaskarżonym rozstrzygnięciu nie dostrzec wspomnianego uchybienia. Zasygnalizowano także, iż zapewnienia udziału społeczeństwa nie można zredukować do formalnego ogłoszenia o możliwości składania uwag i wniosków. Zdaniem pełnomocnika, organ winien nade wszystko umożliwić dostęp do ostatecznej wersji raportu. Wtedy dopiero możliwe jest złożenie rzetelnych, kompletnych i adekwatnych uwag przez społeczeństwo. Odnośnie drugiego zarzutu związanego z naruszenia prawa materialnego, tj. art. 77 ust. 1 pkt 1 u.u.i.ś. powtórzono stwierdzenie o tym, że przepisu tego nie można uznawać wyłącznie w kategoriach formalnego obowiązku uzyskania opinii. Otóż udział innych organów ma na celu zgromadzania kompletnego materiału dowodowego i rzetelnego rozważenia wszelkich okoliczności sprawy, aby w efekcie wydać prawidłowe i słuszne rozstrzygnięcie. Dlatego skoro Wnioskodawca w uzupełnieniu z dnia 25 maja 2023 r. wskazał dwie dodatkowe kwalifikacje przedmiotowego przedsięwzięcia, to a priori nie można zakładać, że te nowe okoliczności nie zmienią stanowiska organów współdziałających (tj. Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego oraz Dyrektora Zarządu Zlewni Przedsiębiorstwa Państwowego Wody Polskie). Zaniechanie uzyskania opinii tych organów – w ocenie pełnomocnika - stanowi istotny brak obligatoryjnego elementu oceny oddziaływania na środowisko, co mogło mieć wpływ na treść decyzji, gdyż opinie pominiętych organów mogły wskazać na konieczność ustalenia środowiskowych uwarunkowań przedsięwzięcia jeszcze w innych aspektach niż jest to ujęte w kwestionowanej decyzji. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko oraz argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Ponadto zanegował trafność zarzutu naruszenia art. 27 § 1 i 1a w związku z art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. uznając, że opisane w tych przepisach okoliczności nie zaistniały. Wyjaśniono, że sam fakt brania udziału w wydaniu decyzji kasacyjnej, która nie została zaskarżona do sądu administracyjnego, nie rodzi obowiązku wyłączenia z mocy prawa członka samorządowego kolegium odwoławczego przy kolejnym rozpoznawaniu odwołania strony od decyzji organu I instancji wydanej na skutek wcześniejszej decyzji kasacyjnej. Kolegium stwierdziło również, że nie ma także podstaw do kwestionowania dokonanego przez Kolegium wyznaczenia postanowieniem z dnia 4 stycznia 2023 r. nr [...], gdyż Kolegium w postanowieniu tym w sposób wyraźny, jednoznaczny i bezsprzeczny wykazało przesłanki wyznaczenia Prezydenta Miasta K. do załatwienia przedmiotowej sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem sprawy jest decyzja ustalająca środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia nazwanego "Zakład Odzysku Energii w T.", przewidzianego do realizacji na działkach o nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] zlokalizowanych przy ul. [...] w T. Rozstrzygnięcia w tej sprawie wymaga nade wszystko kwestia właściwości organu administracji, tj. czy należy ją przypisać Prezydentowi Miasta T., czy też wyznaczonemu przez Kolegium Prezydentowi Miasta K. Z zagadnieniem tym związana jest wątpliwość dotycząca tego, czy Prezydent Miasta K. zobligowany był do ponownego przeprowadzenia postępowania z udziałem społeczeństwa. W dalszej kolejności kwestionowana jest de facto kompletność raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowiska, co uzasadniane jest brakiem wyjaśnienia wszystkich istotnych oddziaływań związanych z przyszłym funkcjonowaniem Zakładu. W pierwszej kolejności wyjaśnienia wymaga kwestia właściwości organu administracji, a więc wskazania organu uprawnionego do wydania w niniejszej sprawie decyzji w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań. Zajmując się tym problemem zasygnalizować jedynie należy, że poza sporem jest to, że ze względu na kwalifikację przedsięwzięcia organem właściwym jest wójt, burmistrz, prezydenta miasta. Stanowi o tym art. 75 ust. 1 pkt 4 u.u.i.ś. Natomiast brak jest zgody co do tego, czy organ właściwy miejscowo, tj. Prezydent Miasta T., podlega wyłączeniu od wydania rozstrzygnięcia w sprawie. W obowiązujących przepisach procesowych nie ma ogólnej regulacji zobowiązującej do wyłączenia organu samorządu terytorialnego, w przypadku gdy sprawa będąca przedmiotem postępowania administracyjnego pozostaje w związku z interesem prawnym danej jednostki samorządu terytorialnego. Taką regulację przewidywał art. 27a k.p.a. (dodany ustawą z dnia 24 maja 1990 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz.U. Nr 34, poz. 201), w myśl którego organy gminy podlegały wyłączeniu od załatwienia sprawy, w której stroną była gmina. Przepis ten został skreślony ustawą z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz.U. Nr 122, poz. 593) i utracił moc z dniem 6 grudnia 1994 r. Obecnie podstawę wyłączenia organu stanowi art. 25 k.p.a., który nie przewiduje wyłączenia organu od wydania decyzji w sprawie, w której jednostka reprezentowana przez ten organ jest jednocześnie stroną postępowania (zob. wyroki NSA: z dnia 17 października 2019 r. sygn. akt II OSK 2558/18, Lex nr 2759103; z dnia 11 kwietnia 2014 r. sygn. akt II OSK 2760/12, Lex nr 1575579; z dnia 13 marca 2014 r. sygn. akt I OSK 2157/13, Lex nr 1487778; z dnia 3 września 2013 r. sygn. akt II OSK 987/12, Lex nr 1559979). W orzecznictwie NSA prezentowany jest pogląd, że wójt, burmistrz (prezydent miasta) może wystąpić w charakterze nosiciela imperium w stosunku do własnej gminy. Wówczas wykonuje on funkcję organu administracji publicznej i dopiero ta sytuacja rodzi ograniczenia, ale tylko w zakresie uprawnień procesowych gminy. W zakresie, w jakim wójt, burmistrz (prezydent miasta) pełni funkcję organu administracji publicznej w stosunku do własnej gminy jako osoby prawnej nie jest on ani żaden z innych organów uprawniony do reprezentowania jej interesu prawnego. Uprawnienie do korzystania z władztwa administracyjnego przez organ gminy w odniesieniu do niej jako osoby prawnej następuje zatem kosztem jej uprawnień procesowych (zob. wyroki NSA: z dnia 30 marca 2010 r. sygn. akt II OSK 88/10, Lex nr 597931; z dnia 15 listopada 2011 r. sygn. akt II OSK 2087/11, Lex nr 1251907; z dnia 3 września 2013 r. sygn. akt II OSK 987/12, Lex nr1559979). Dlatego organ, wykonujący ustawowe kompetencje, nie podlega wyłączeniu jeżeli sprawa związana jest bezpośrednio lub pośrednio z mieniem tej samej gminy. W innym wypadku mogłoby dojść do nieuprawnionego przeniesienia kompetencji na inny organ lub sparaliżowania działalności właściwych organów administracyjnych, tj. organów, dla których ustawowo zastrzeżono kompetencje do wydawania decyzji administracyjnych w konkretnych sprawach (zob. wyrok NSA z dnia 5 lipca 2022 r. sygn. akt II OSK 2193/19, Lex nr 3404463). Wskazać należy, że ustawodawca, gdy widzi potrzebę wyłączenia organu ze względu na kolizję interesów, wyraźnie wskazuje taki obowiązek, czy to w art. 25 k.p.a., czy to w przepisach szczególnych. Przy czym podkreślić należy, że przepisy regulujące kompetencje organów do wydania decyzji administracyjnej muszą być rozumiane ściśle, zatem brak jest podstaw prawnych do przyjęcia w drodze wykładni tych przepisów, że dany organ jest wyłączony od rozpatrywania określonej kategorii spraw. Przykładem uregulowania wyłączającego organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego od wydania decyzji w sprawie jest np. art. 124 ust. 8 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 1145 z późn. zm.). Na gruncie u.u.i.ś. ustawodawca w art. 64 ust. 1d nakazuje Dyrektorowi RDOŚ wydanie uzgodnienia w formie postanowienia w przedmiocie konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, wszędzie tam gdzie wnioskodawcą dla planowanych przedsięwzięć, o których mowa w art. 75 ust. 1 pkt 4, jest jednostka samorządu terytorialnego, dla której organem wykonawczym jest organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach lub podmiot od niej zależny w rozumieniu art. 24m ust. 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 609 z późn. zm.). Brak jest natomiast regulacji wyłączających organ wykonawczy od załatwienia sprawy, gdy stroną jest jednostka samorządu terytorialnego reprezentowana przez niego. Przypomnieć należy, że według Kolegium, Prezydent Miasta T. podlega wyłączeniu od załatwienia wspomnianej sprawy, gdyż jest stroną tego postępowania. Jego interes prawny wynika z tego, że działki należące do Gminy T. znajdują się w obszarze oddziaływania planowanego przedsięwzięcia. Ponadto w tym obszarze zlokalizowane są nieruchomości Skarbu Państwa, który jest reprezentowany przez wskazany organ. Z tego też względu Kolegium dokonało wyznaczenia Prezydenta Miasta K. do załatwienia niniejszej sprawy. Podstawą działania był art. 26 § 3 w związku z art. 24 § 3 k.p.a. Zatem Kolegium powołuje się nie tyle na przepis dotyczący wyłączenia organu (art. 25 k.p.a.), a dotyczący wyłączenia pracownika (art. 24 k.p.a.). Tymczasem Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 6 grudnia 2011 r. o sygn. SK 3/11 (OTK-A 2011/10, poz. 113) stwierdził, iż osoba sprawująca funkcję monokratycznego organu administracji (tam rządowej), w toku postępowania administracyjnego, ma pozycję organu, a nie pracownika. Prawo procesowe wprowadza rozgraniczenie między wyłączeniem pracownika organu i wyłączeniem organu. Przepisy art. 24 § 1 k.p.a. oraz art. 25 § 1 k.p.a. obejmują zakres różnych spraw, w których ustawa wymaga wyłączenia oraz wywołują różne skutki prawne. Z uwagi na swą ustrojową i procesową pozycję piastun funkcji monokratycznego organu podlega wyłączeniu zgodnie z przepisami o wyłączeniu organu w postępowaniu administracyjnym, a nie o wyłączeniu pracowników organu (także A. Wróbel, Komentarz do art. 24 k.p.a., LEX-el., teza 7). Również w wyroku NSA z dnia 7 marca 2013 r. o sygn. I OSK 1186/12 (Lex nr 1339577), wskazano, że nie można uznać, by zwrot "pracownik organu" w znaczeniu, o jakim mowa w art. 24 k.p.a., obejmował osobę będącą personalną obsadą organu. Piastun organu nie działa w sprawie jako pracownik organu, lecz wykonuje kompetencje przypisane organowi, których realizacja oparta jest na obowiązku, a nie uprawnieniu (z wyjątkiem, gdy przepis prawa podjęcie określonego działania pozostawia uznaniu organu administracji publicznej). Kompetencje przypisane przez ustawodawcę konkretnemu organowi nie mogą być bez wyraźnej podstawy prawnej przeniesione na inny organ. Osoba piastująca funkcję organu administracji publicznej - co do zasady - nie podlega wyłączeniu w trybie przypisanym pracownikom organu. Z uwagi na swą ustrojową i procesową pozycję piastun funkcji monokratycznego organu administracji publicznej podlega wyłączeniu zgodnie z przepisami o wyłączeniu organu w postępowaniu administracyjnym, a nie o wyłączeniu pracowników organu. Konkludując stwierdzić należy, że art. 24 k.p.a. nie mógł stanowić podstawy do wyłączenia Prezydenta Miasta T. i wyznaczenia Prezydenta Miasta K. do załatwienia przedmiotowej sprawy. Ponadto nie zaistniała żadna z przesłanek do wyłączenia organu określonych w art. 25 k.p.a. Nadmienić także należy, że uregulowania u.u.i.ś. nie formułują przesłanki negatywnych, dla wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla organu wykonawczego danej jednostki samorządu terytorialnego, która legitymuje się interesem prawnym w postępowaniu. Dodatkowo wyłączenia Prezydenta Miasta T. nie uzasadnia również fakt, że w obszarze oddziaływania przedsięwzięcia znajdują się działki Skarbu Państwa reprezentowanego właśnie przez ten organ. Jak trafnie zauważono w skardze, konflikt ten rozstrzyga art. 23 ust. 1e u.g.n., który stanowi, że w postępowaniu administracyjnym i sądowoadministracyjnym, w których jedną ze stron lub uczestników postępowania jest Skarb Państwa, a drugą stroną lub uczestnikiem postępowania jest powiat albo miasto na prawach powiatu, Skarb Państwa reprezentuje wojewoda. Wyłączenie organu od załatwienia sprawy z przyczyny niewymienionej w art. 25 k.p.a., a następnie wydanie decyzji załatwiającej sprawę przez inny organ oznacza wydanie decyzji z naruszeniem przepisów o właściwości i skutkuje nieważnością wydanej przez taki organ decyzji zgodnie z art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. (zob. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 6 lutego 2013 r. sygn. akt II SA/Gd 612/12, Lex nr 1370557; wyrok NSA z dnia 23 lutego 2012 r. sygn. akt II OSK 2345/10, Lex nr 1424307). Wobec powyższego organem właściwym do przeprowadzenia i wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest Prezydent Miasta T. W tej sytuacji odnoszenie się do pozostałych zarzutów skargi uznać należy za nieuzasadnione, skoro właściwy w sprawie organ zobligowany będzie do przeanalizowania materiału dowodowego zgromadzonego w toku dotychczasowego postępowania i do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Niemniej jednak Prezydent Miasta T. winien dokonać oceny, czy dowody dołączone do akt już po zakończeniu tzw. udziału społeczeństwu (art. 79 ust. 1 u.u.i.ś.), nie uzasadniają ponowienia procedury polegającej na umożliwieniu zapoznania się społeczeństwu z tzw. "dokumentacją niezbędną" w rozumieniu art. 33 ust. 2 u.u.i.ś. Ponadto organ I instancji rozważy, czy nie zachodzi potrzeba uzyskania "nowych" stanowisk organów opiniujących i uzgadniających. Wobec naruszenia art. 24 § 1, art. 25 § 1 w związku z art. 26 § 2 i 3 k.p.a. i art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a., Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm. – dalej p.p.s.a.) stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji Kolegium oraz poprzedzającej ją decyzję organu I instancji. O kosztach postępowania w kwocie po 697 zł na rzecz każdego ze skarżących orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a., zaliczając do nich uiszczony wpis od skargi w kwocie 200 zł, wynagrodzenie adwokata w kwocie 480 zł, ustalone na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 1964 z późn. zm.) oraz uiszczoną opłatę skarbową w wysokości 17 zł.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło