III SA/Gd 306/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Alina Dominiak po rozpoznaniu w dniu 24 lipca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. W., S. W., T. L., K. L., M. Z., D. Z. na uchwałę Rady Gminy Sierakowice z dnia 29 kwietnia 2025 r. nr XIV/173/2025 w sprawie rozpatrzenia skargi na działalność Wójta Gminy Sierakowice postanawia: 1. odrzucić skargę S. W. i K. L.; 2. odrzucić skargę M. W., T. L., M. Z. i D. Z. 1. Skarżący M. W., S. W., T. L., K. L., M. Z. i D. Z. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na uchwałę Rady Gminy Sierakowice z dnia 29 kwietnia 2025 r. nr XIV/173/2025 w sprawie rozpatrzenia skargi na działalność Wójta Gminy Sierakowice. W imieniu K. L. skargę podpisała T. L., a w imieniu S. W. - M. W. Zarządzeniami Przewodniczącego Wydziału III z dnia 27 czerwca 2025 r. wezwano skarżących K. L. oraz S. W. do usunięcia braków formalnych skargi w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi przez nadesłanie pełnomocnictwa procesowego do występowania przed sądami administracyjnymi – odpowiednio - dla T. L. oraz M. W. – ewentualnie do własnoręcznego podpisania skargi. Powyższe wezwanie doręczono skarżącemu K. L. w dniu 3 lipca 2025 r. poprzez doręczenie dorosłemu domownikowi T. L. ( k.54), natomiast skarżącemu S. W. w dniu 3 lipca 2025 r. poprzez doręczenie dorosłemu domownikowi M. W. ( k.56). Termin na usunięcie braku formalnego skargi upływał w dniu 10 lipca 2025 r. Braki skargi, mimo upływu terminu, nie zostały usunięte. W myśl art. 46 § 1 pkt 1 i 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), każde pismo strony powinno zawierać oznaczenie sądu, do którego jest skierowane, imię i nazwisko lub nazwę stron, ich przedstawicieli ustawowych i pełnomocników, a także podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika. Pełnomocnikiem strony może być adwokat lub radca prawny, a ponadto inny skarżący lub uczestnik postępowania, jak również małżonek, rodzeństwo, wstępni lub zstępni strony oraz osoby pozostające ze stroną w stosunku przysposobienia, a także inne osoby, jeżeli przewidują to przepisy szczególne (art. 35 § 1 p.p.s.a. ). Zgodnie natomiast z art. 37 § 1 p.p.s.a., pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa. Należy wskazać, że zgodnie z art. 49 § 1 p.p.s.a. jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. W przypadku skargi ustawa stanowi, że sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie jej braków formalnych ( art. 58 § 1 pkt 3). W niniejszej sprawie skarżący S. W. i K. L. w zakreślonym terminie nie podpisali skargi, ani też nie nadesłali stosownego pełnomocnictwa, co oznacza, że nie uzupełnili w terminie braków formalnych skargi. W tej sytuacji, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., który stanowi, że sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku orzekł jak w punkcie 1. sentencji postanowienia. 2. Zaskarżona uchwała Rady Gminy Sierakowice rozpatrywała skargę wniesioną na działalność Wójta Gminy Sierakowice. Wskazać w pierwszej kolejności należy, że merytoryczne rozpoznanie skargi przez sąd administracyjny poprzedza badanie dopuszczalności rozpoznania wniesionej skargi. Badanie to dokonywane jest w oparciu o przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023. Poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615 z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają również w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 2a i § 3 p.p.s.a.). Powyższe wyliczenie stanowi katalog zamknięty, zatem kontrola sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie wyłącznie w sprawach enumeratywnie przez ustawę wymienionych. Zaskarżona skargą uchwała została podjęta m.in. na podstawie art. 18b ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym ( tj. Dz.U. z 2024 r., poz.1465 ze zm., dalej jako "u.s.g.") oraz art. 229 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( tj. Dz.U. z 2024 r., poz.572 ze zm., dalej "k.p.a."). Z przepisów tych wynika, że organem właściwym do rozpatrywania skargi dotyczącej zadań lub działalności wójta jest rada gminy. Zaskarżona uchwała została podjęta na skutek wniesionej skargi w trybie postępowania skargowego uregulowanego w Dziale VIII k.p.a., zatytułowanym "Skargi i wnioski". Przedmiotem takiej skargi, stosownie do treści art. 227 k.p.a., może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe ograny albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. Załatwienie takiej skargi następuje na podstawie art. 238 § 1 k.p.a. poprzez zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi, które stanowi prawną formę działania organu administracji. Postępowanie skargowo-wnioskowe, uregulowane w Dziale VIII k.p.a., ma charakter odrębny od postępowania administracyjnego, a do czynności podejmowanych w tym postępowaniu nie stosuje się przepisów Działu II k.p.a., ponieważ - w odróżnieniu od postępowania administracyjnego - postępowanie skargowo-wnioskowe nie kończy się wydaniem decyzji administracyjnej. Tryb ten (art. 221 i następne k.p.a.) jest jednoinstancyjnym postępowaniem o charakterze uproszczonym, którego zakończenie, czyli zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi lub wniosku, nie daje podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego, a więc nie tylko postępowania odwoławczego, ale także postępowania sądowoadministracyjnego (m.in. postanowienia NSA: z dnia 27 listopada 2015 r., sygn. akt I OSK 3045/15, z dnia 19 grudnia 2017 r., sygn. akt II OSK 3207/17). Podkreślić należy, że choć organy jednostek samorządu terytorialnego podejmują uchwały we wszystkich sprawach należących do ich właściwości , to uchwały podjęte w wyniku skargi wniesionej na podstawie art. 227 k.p.a. wykazują cechy czynności informującej o sposobie załatwienia skargi, takiej samej jak czynności innych organów wymienionych w art. 229 k.p.a., którym nie przypisano uchwały jako prawnej formy działania (zob. postanowienie NSA z 11 stycznia 2018 r., sygn. akt I OSK 2760/17). Istotny zatem jest fakt, że przedmiotowa uchwała została wydana w trybie skargowym, nie zaś forma tego aktu. Uchwała lub inny akt organu załatwiające skargę powszechną nie są aktami z zakresu administracji publicznej bowiem nie rozstrzygają w sposób władczy o prawach lub obowiązkach skarżącego, mających podstawę w normie prawa materialnego. Akty te są rodzajem aktów informujących, a nie władczych. Z tego też względu zaskarżonej uchwały nie można zakwalifikować jako aktu z art. 3 § 2 pkt 5 czy pkt 6 p.p.s.a. W orzecznictwie sądów administracyjnych jednolicie przyjmuje się, że omawiane akty informacyjne nie są przedmiotem kontroli sądu administracyjnego. Mając powyższe na uwadze brak jest w sprawie podstaw prawnych do rozpoznania skargi na zaskarżoną uchwałę, która stanowi w istocie zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi wniesionej w trybie działu VIII k.p.a. Dodać należy, że okoliczność, że skarga wniesiona do Rady Gminy Sierakowice na działalność Wójta Gminy Sierakowice została rozpatrzona przez Radę Gminy w formie uchwały nie może skutkować uznaniem, że zaskarżona do tutejszego sądu uchwała stanowi akt podlegający zaskarżeniu na podstawie art. 101 u.s.g. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 9 lipca 2025 r. sygn. akt III OSK 1003/25, wymogiem dopuszczalności skargi wniesionej na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. jest "naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, iż w prawie pozytywnym nie został przewidziany taki interes prawny lub uprawnienie wynikające z przepisów prawa powszechnie obowiązującego, które mogłyby zostać naruszone uchwałą rady gminy w przedmiocie uznania skargi na działalność wójta za bezzasadną". Przepis art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. stanowi, że sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku stwierdzając, że zaskarżona uchwała Rady Gminy Sierakowice nie mieści się w granicach kognicji sądu administracyjnego, wyznaczonej treścią art. 3 p.p.s.a., odrzucił skargę M. W., T. L., M. Z. i D. Z. na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. ( pkt 2. sentencji postanowienia). Powołane w treści niniejszego uzasadnienia orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl).