IV SA/Wr 413/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Anetta Makowska-Hrycyk, Sędzia WSA Andrzej Nikiforów, Protokolant Referent Agnieszka Zych-Zaborska, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 14 stycznia 2026 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z dnia 28 kwietnia 2025 r., nr SKO 4532.64.2025 w przedmiocie uznania świadczenia pielęgnacyjnego za nienależnie pobrane i zobowiązanie do jego zwrotu oddala skargę w całości. Zaskarżoną decyzją z dnia 28 kwietnia 2025 r., nr SKO 4532.64.2025 Samorządowe Kolegium Odwoławcze we Wrocławiu (dalej: SKO, Kolegium, organ II instancji, organ odwoławczy), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572, dalej: k.p.a.), art. 63 ust. 11 ustawy z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym (Dz. U. z 2023 r., poz. 1429, dalej: u.ś.w., ustawa, ustawa o świadczeniu wspierającym), art. 30 ust. 1 i ust. 7 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 323, dalej: u.ś.r.), po rozpatrzeniu odwołania J. S. (dalej: Strona, Skarżąca) od wydanej z upoważnienia Burmistrza Miękini decyzji Dyrektora Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Miękini (dalej: organ I instancji, organ pierwszej instancji) z dnia 10 marca 2025 r., nr GOPS.ŚP.26.12.2013, orzekającej o uznaniu świadczenia pielęgnacyjnego wypłaconego J. S. za okres od dnia 3 stycznia 2024 r. do dnia 28 lutego 2025 r. w łącznej kwocie 42.237,30 zł za świadczenie nienależnie pobrane i zobowiązaniu do zwrotu tej kwoty, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym: W dniu 6 czerwca 2013 r. Strona wystąpiła z wnioskiem o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego na dziecko M. S. Decyzją z dnia 15 lipca 2013 r., nr GOPS.ŚP.26.2013 organ I instancji przyznał Stronie wnioskowane świadczenia bezterminowo. Ww. decyzja została zmieniona w dniu 3 stycznia 2024 r. decyzją nr GOPS.ŚP.26.10.2013 oraz w dniu 2 stycznia 2025 r. decyzją GOPS.ŚP.26.11.2013 w części dotyczącej wysokości świadczeń. W dniu 19 lutego 2025 r. organ I instancji uzyskał informację z systemu teleinformatycznego, że ZUS na rzecz M. S. ustalił prawo do świadczenia wspierającego od dnia 3 stycznia 2024 r. do dnia 31 marca 2031 r. Pismem z dnia 25 lutego 20244r. organ I instancji zawiadomił Stronę o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego przyznanego Stronie na mocy ww. decyzji z dnia 15 lipca 2013 r. ze zmianami w celu uchylenia decyzji i naliczenia nienależnie pobranych świadczeń. Wskazał, że postępowanie wszczyna się w związku z uzyskaniem przez M. S. świadczenia wspierającego. Decyzją z dnia 10 marca 2025 r. organ I instancji uchylił decyzję własną z dnia 15 lipca 2013 r. zmienioną decyzją z dnia 3 stycznia 2024 r. oraz z dnia 2 stycznia 2025 r. oraz nadał decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. Organ I instancji wskazaną na wstępie decyzją z dnia 10 marca 2025 r. działając na podstawie art. 104, art. 107 k.p.a., art. 3 pkt 11, art. 17 ust 1 pkt. 1 i ust.1b, art. 20 ust. 3, art. 30 u.ś.r., art. 63 ust. 6, 11 u.ś.w., Rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 6 lipca 2023 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz. U. z 2023 r., poz. 1340), Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 13 sierpnia 2024 r. w sprawie wysokości dochodu rodziny albo dochodu osoby uczącej się stanowiących podstawę ubiegania się o zasiłek rodzinny i specjalny zasiłek, wysokości świadczeń rodzinnych oraz wysokości zasiłku dla opiekuna (Dz. U. z 2024 r., poz. 1238) oraz upoważnienia do prowadzenia postępowania w sprawach przyznawania świadczeń rodzinnych, a także do wydawania w tych sprawach decyzji administracyjnych działając z urzędu uznał świadczenie pielęgnacyjne przyznane Stronie z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przyznane na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 1 u.ś.r. na podstawie decyzji z dnia 15 lipca 2013 r. zmienionej decyzją z dnia 3 stycznia 2024 r. oraz z dnia 1 stycznia 2025 r. na rzecz M. S., pobrane w okresie od 3 stycznia 2024 r. do 28 lutego 2025 r. w kwocie 42.237,30 zł za świadczenia nienależnie pobrane (pkt 1) oraz zobowiązał Stronę do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w kwocie 42.237,30 zł w terminie 30 dni od dnia kiedy decyzja stanie się ostateczna (pkt 2). W uzasadnieniu wskazał, że zgodnie z art. 63 ust. 6 u.ś.w., świadczenie pielęgnacyjne albo specjalny zasiłek opiekuńczy, o których mowa w ustawie zmienianej w art. 43 w brzmieniu dotychczasowym, albo zasiłek dla opiekuna, o którym mowa w ustawie zmienianej w art. 51, nie przysługują jeżeli osoba wymagająca opieki ma przyznane prawo do świadczenia wspierającego. Zgodnie z kolei z art. 63 ust. 11 u.ś.w. za nienależnie pobrane świadczenie pielęgnacyjne albo specjalny zasiłek opiekuńczy, o których mowa w ustawie zmienianej w art. 43 w brzmieniu dotychczasowym, albo zasiłek dla opiekuna, o którym mowa w ustawie zmienianej w art. 51, uważa się świadczenie lub zasiłek wypłacone za okres, za który osoba wymagająca opieki otrzymała świadczenie wspierające. Podkreślił, że w świetle powołanego przepisu, niedopuszczalna jest sytuacja, kiedy świadczenie pielęgnacyjne i świadczenie wspierające pobierane są równolegle. W sytuacji gdy pokrywają się okresy pobierania świadczenia pielęgnacyjnego i prawa do świadczenia wspierającego dla osoby wymagającej opieki, wypłacone świadczenie pielęgnacyjne staje się świadczeniem nienależnie pobranym. Powyższy przepis obliguje organ, który przyznał i wypłacał świadczenie pielęgnacyjne do wszczęcia postępowania w sprawie świadczeń nienależnie pobranych i stwierdzenia, iż doszło do nienależnego pobrania świadczeń w razie spełnienia się ww. przesłanki ustawowej - świadczenie lub zasiłek były wypłacone za okres, za który osoba wymagająca opieki otrzymała świadczenie wspierające. Organ I instancji stwierdził, że zważywszy na to, iż M. S. uzyskała świadczenie wspierające za okres od dnia 3 stycznia 2024 r. do dnia 31 marca 2031r., a jednocześnie Skarżąca w tym okresie pobierała świadczenie pielęgnacyjne w związku z opieką nad M. S., wypłacone za okres od dnia 3 stycznia 2024 r. do dnia 28 lutego 2025 r. świadczenia pielęgnacyjne należało uznać za nienależnie pobrane. Przy czym, przy obliczaniu nienależnie pobranego świadczenia pielęgnacyjnego za miesiąc styczeń 2024 r. należy zastosować zasadę wyrażoną w art. 17 ust. 4 u.ś.r., który stanowi, że kwotę świadczenia pielęgnacyjnego przysługującą za niepełny miesiąc ustala się, dzieląc kwotę świadczenia przez liczbę wszystkich dni kalendarzowych w tym miesiącu, a otrzymaną kwotę mnoży się przez liczbę dni kalendarzowych, za które świadczenie przysługuje. Kwotę świadczenia przysługującą za niepełny miesiąc zaokrągla się do 10 groszy w górę. Stosując powyższą zasadę za miesiąc styczeń 2024 r. (tj. od dnia 3 stycznia 2024 r.) ustalono kwotę należną do zwrotu na sumę 2.795,30 zł, zaś za miesiące od lutego do grudnia 2024 r. po 2988,00 zł i od stycznia do lutego 2025 r. po 3287,00 zł co łącznie dało sumę 42.237,30 zł. Końcowo wskazał, że kwoty nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych podlegają zwrotowi na rachunek bankowy wskazany przez organ właściwy. Strona prawidłowo poinformowana o wszczęciu postępowania oraz przysługujących jej uprawnieniach z art. 10 k.p.a. nie złożyła żadnych wniosków. Organ zobowiązał Stronę do zwrotu świadczeń nienależnie pobranych w terminie 30 dni od dnia kiedy decyzja stanie się ostateczna. W przypadku braku zwrotu nienależnie pobranego świadczenia pielęgnacyjnego po uprawomocnieniu się niniejszej decyzji, organ będzie prowadził postępowanie egzekucyjne zgodnie z ustawą z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2018 r., poz. 1314 z późn. zm.). W odwołaniu od powyższej decyzji Strona podkreśliła, że nie była świadoma nienależnego charakteru wypłaconego jej świadczenia pielęgnacyjnego. SKO zaskarżoną decyzją z dnia 28 kwietnia 2025 r., po rozpatrzeniu odwołania Skarżącej, utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Kolegium wskazało, że w myśl art. 63 ust. 11 u.ś.w., za nienależnie pobrane świadczenie pielęgnacyjne albo specjalny zasiłek opiekuńczy, o których mowa w ustawie zmienianej w art. 43 w brzmieniu dotychczasowym, albo zasiłek dla opiekuna, o którym mowa w ustawie zmienianej w art. 51, uważa się świadczenie lub zasiłek wypłacone za okres, za który osoba wymagająca opieki otrzymała świadczenie wspierające. Według art. 30 ust. 1 u.ś.r., osoba, która pobrała nienależnie świadczenia rodzinne, jest obowiązana do ich zwrotu. Zgodnie z art. 30 ust. 7 u.ś.r., nienależnie pobrane świadczenia rodzinne podlegają egzekucji w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Mając na uwadze powołane wyżej przepisy oraz uwzględniając ustalony stan faktyczny sprawy, Kolegium zauważyło, że w sprawie tej znajduje zastosowanie art. 63 ust. 11 u.ś.w., stanowiący lex specialis względem art. 30 ust. 2 u.ś.r.. Innymi słowy art. 63 ust. 11 u.ś.w/ wyklucza zastosowanie w sprawie art. 30 ust. 2 u.ś.r.. SKO uznało, że w świetle powołanych wyżej przepisów oraz ustalonego stanu faktycznego sprawy, przyjąć należało, że w przypadku Skarżącej wystąpiła przesłanka uznania wypłaconego na jej rzecz świadczenia pielęgnacyjnego za okres od dnia 3 stycznia 2024 r. do dnia 28 lutego 2025 r. za świadczenie nienależnie pobrane na podstawie art. 63 ust. 11 u.ś.w. Zauważyło, że nie ulega wątpliwości, że za okres, za który wypłacono świadczenie pielęgnacyjne, tj. od dnia 3 stycznia 2024r. do dnia 28 lutego 2025 r., M. S. "otrzymała" także świadczenie wspierające. Jednocześnie podkreśliło, że kwalifikacja, iż wypłacone Stronie świadczenie pielęgnacyjne za okres od dnia 3 stycznia 2024 r. do dnia 28 lutego 2025 r. było świadczeniem nienależnie pobranym nie wymaga prowadzenia ustaleń, czy świadczeniobiorca (Strona) był - w decyzji o przyznaniu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego lub w inny sposób, także w późniejszym okresie - pouczony o tym, że ustalenie prawa do świadczenia wspierającego stanowi negatywną przesłankę przysługiwania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego oraz, czy wobec tego ciążył na nim obowiązek niezwłocznego poinformowania organu o uzyskaniu przez osobę wymagającą opieki (M. S.) prawa do świadczenia wspierającego, jak to przewiduje na przykład art. 30 ust. 2 pkt 1 w związku z art. 25 u.ś.r. Mając na uwadze zarzuty zawarte w odwołaniu, Kolegium zauważyło, że art. 63 ust. 11 u.ś.w. stanowi - jak już zauważono wyżej - lex specialis względem art. 30 ust. 2 u.ś.r., wyłączając konieczność jego zastosowania. Nadto, art. 63 ust. 11 u.ś.w. nie uzależnia zakwalifikowania świadczenia pielęgnacyjnego jako nienależnie pobranego od tego, czy osoba, która je pobrała przejawiała tym samym złą wolę lub świadomość, co do tego, że świadczenie to jej się nie należy. Regulacja ta - mająca w sprawie zastosowanie - odwołuje się jedynie do obiektywnego stanu rzeczy, tj. ustalenia, że miało miejsce "otrzymanie" (a zatem także ze skutkiem wstecznym) za ten sam okres zarówno świadczenia pielęgnacyjnego, jak i świadczenia wspierającego. Tym samym zachowanie świadczeniobiorcy, jego podstawa, a tym bardziej świadomość co do tego, że np. za ten sam okres nie można "otrzymać" obu świadczeń, są obojętne z punktu widzenia obowiązującego prawa. Wobec powyższego, Kolegium orzekło, jak na wstępie. Skarżąca na powyższą decyzję Kolegium wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. Wskazała, że jest osobą w podeszłym wieku, za miesiąc ukończy 82 lata. Nie miała świadomości, że po złożeniu wniosku o przyznanie na córkę świadczenia wspierającego w dniu 3 stycznia 2024 r., że będzie musiała zwrócić przyznane do odwołania bezterminowo świadczenie pielęgnacyjne. W podobnej sytuacji jakiej się znalazła zapadł wyrok WSA w Łodzi sygn. akt II SA/Łd 779/24. Sąd argumentował, "Świadomość, że świadczenie jest nienależne ma istnieć w dacie jego pobierania, a nie dotyczyć sytuacji przyszłych, niemożliwych do przewidzenia w dacie jego pobierania. W konsekwencji strona nie może ponosić negatywnych skutków takiego stanu rzeczy. Dla oceny okoliczności nie ma również znaczenia próba wykazania, czy w dacie składania wniosku o świadczenia wspierające miało się świadomość, że zostanie ono przyznane z mocą wsteczną. Podkreślić należy, że przyznanie świadczenia wspierającego z mocą wsteczną nie może mieć wpływu na ocenę świadomości w aspekcie należnego świadczenia, pobieranego przed wydaniem decyzji. W żadnej mierze nie można w takiej sytuacji przypisać skarżącemu świadomego wprowadzenie organów w błąd". Skarżąca podkreśliła, że jej świadomość do nienależnie pobranego świadczenia pielęgnacyjnego była zerowa. Obowiązek zwrotu obciąża tylko tego, kto przyjął świadczenie w złej wierze, wiedząc, że mu się ono nie należy, co dotyczy zarówno osoby, która została skutecznie pouczona o okolicznościach w jakich nie powinna świadczeń. Wskazała, że środki które otrzymała przeznaczyła na bieżące wydatki leki, rehabilitację, wyżywienie, ubiór. Na chwilę obecną nie posiada takiej kwoty na jego zwrot. Ze względu na jej wiek i stan zdrowia, córką opiekuje się jej syn do odwołania. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1267.) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 z późn. zm.; dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Przy czym stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę sąd, co do zasady, nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.). Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji w przedmiocie uznania za nienależnie pobrane przez Skarżącą świadczenie pielęgnacyjne z tytułu opieki nad córką za okres od 3 stycznia 2024 r. do 28 lutego 2025 r. oraz orzeczenia obowiązku zwrotu przedmiotowego świadczenia. W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że na mocy ustawy z dnia 7 lipca 2023r. o świadczeniu wspierającym (Dz.U. z 2023 r., poz. 1429, dalej: u.ś.w.), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2024 r. do polskiego systemu prawnego wprowadzona została nowa forma wsparcia w postaci świadczenia wspierającego, którego celem jest udzielenie osobom niepełnosprawnym pomocy służącej częściowemu pokryciu wydatków związanych z zaspokojeniem ich szczególnych potrzeb życiowych (art. 3 ust. 1 ustawy). Natomiast zgodnie z art. 17 ust. 1 u.ś.r. w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2024 r., świadczenie pielęgnacyjne jest przyznawane pod wskazanymi w tym przepisie warunkami, wyłącznie opiekunom osób niepełnosprawnych do ukończenia 18 roku życia. Dla niepełnosprawnych osób pełnoletnich przewidziane jest świadczenie wspierające, z którego osoby takie mają w założeniu ustawodawcy finansować koszty opieki. Świadczenie wspierające zastąpiło istniejące w dotychczasowym kształcie świadczenie pielęgnacyjne w odniesieniu, w jakim adresowane było uprzednio do opiekunów osób dorosłych i w odróżnieniu do tego ostatniego, jego adresatem nie jest opiekun, lecz sama osoba pełnoletnia, która wymaga opieki. Ustalenie prawa do świadczenia wspierającego oraz jego wypłata następują na wniosek osoby, o której mowa w art. 3 ust. 2, lub osoby upoważnionej do jej reprezentowania. Wniosek składa się nie wcześniej niż w miesiącu, w którym decyzja ustalająca poziom potrzeby wsparcia stała się ostateczna. Wniosek składa się do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (art. 9 ust. 1-3 u.ś.w.). Przyznanie przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych świadczenia wspierającego nie wymaga wydania decyzji. ZUS wydaje decyzję w sprawach odmowy przyznania świadczenia wspierającego, uchylenia lub zmiany prawa do świadczenia wspierającego oraz nienależnie pobranego świadczenia wspierającego (art. 13 ust. 1 i 4). Prawo do świadczenia wspierającego ustala się od miesiąca, w którym wpłynął wniosek. Jeżeli w okresie 3 miesięcy, licząc od dnia wydania decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia, zostanie złożony wniosek, prawo do świadczenia wspierającego ustala się od miesiąca, w którym złożono wniosek o wydanie decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia (art. 26 ust. 1-2 u.ś.w.). W realiach kontrolowanej sprawy na uwagę zasługują zawarte w art. 63 u.ś.w. normy intertemporalne regulujące zasady pobierania w okresie przejściowym obu świadczeń, tj. świadczenia pielęgnacyjnego i świadczenia wspierającego. W myśl art. 63 ust. 1 i 2 u.ś.w. w sprawach o świadczenie pielęgnacyjne i specjalny zasiłek opiekuńczy, o których mowa w ustawie o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu dotychczasowym, do których prawo powstało do dnia 31 grudnia 2023 r., stosuje się przepisy dotychczasowe, zaś osoby, którym przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy z 7 lipca 2023 r., albo od dnia wejścia w życie tej ustawy, na zasadach obowiązujących do dnia 31 grudnia 2023 r., przyznane zostało co najmniej do dnia 31 grudnia 2023 r. prawo do świadczenia pielęgnacyjnego albo specjalnego zasiłku opiekuńczego, o których mowa w ustawie o świadczeniach rodzinnych, zachowują, na zasadach obowiązujących do dnia 31 grudnia 2023 r., prawo odpowiednio do świadczenia pielęgnacyjnego albo specjalnego zasiłku opiekuńczego nie dłużej jednak niż do końca okresu, na który prawo zostało przyznane, z uwzględnieniem ust. 3 i 4. Zgodnie zatem z koncepcją przyjętą przez ustawodawcę, nie ma możliwości realizacji za ten sam okres uprawnień do pobieranego na dotychczasowych zasadach świadczenia pielęgnacyjnego oraz do wprowadzonego z dniem 1 stycznia 2024 r. świadczenia wspierającego. Świadczenia te są wobec siebie konkurencyjne, co jasno wynika z art. 63 ust. 6 u.ś.w., zgodnie z którym świadczenie pielęgnacyjne albo specjalny zasiłek opiekuńczy, o których mowa w ustawie oświadczeniach rodzinnych w art. 43 w brzmieniu dotychczasowym albo zasiłek dla opiekuna, o którym mowa w jej art. 51, nie przysługują jeżeli osoba wymagająca opieki ma przyznane prawo do świadczenia wspierającego. Z powyższą regułą w pełni koresponduje norma zawarta w art. 63 ust. 9 ustawy stanowiąca, że wypłata świadczenia pielęgnacyjnego (a także specjalnego zasiłku opiekuńczego, zasiłku dla opiekuna), o których mowa w ustawie o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu dotychczasowym, podlega wstrzymaniu, jeżeli osoba wymagająca opieki lub osoba uprawniona do jej reprezentowania złożyła wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wspierającego. Natomiast art. 63 ust. 11 u.ś.r., będący materialnoprawną podstawą zaskarżonej decyzji stanowi, że za nienależnie pobrane świadczenie pielęgnacyjne albo specjalny zasiłek opiekuńczy, o których mowa w ustawie zmienianej w art. 43 w brzmieniu dotychczasowym, albo zasiłek dla opiekuna, o którym mowa w ustawie zmienianej w art. 51, uważa się świadczenie lub zasiłek wypłacone za okres, za który osoba wymagająca opieki otrzymała świadczenie wspierające. Ustawodawca wprowadził zatem regulację, zgodnie z którą otrzymanie przez osobę z niepełnosprawnością świadczenia wspierającego wiąże się z tym, że świadczenie pielęgnacyjne wypłacone jej opiekunowi za ten sam okres, za który przyznano świadczenie wspierające, staje się świadczeniem nienależnie pobranym. W tym miejscu należy zauważyć, że co do zasady problematyka nienależnie pobranego świadczenia rodzinnego (a więc również świadczenia pielęgnacyjnego) została uregulowana w przepisach u.ś.r. I tak, w myśl art. 30 ust. 2 pkt 1 u.ś.r. za nienależnie pobrane świadczenia rodzinne uważa się świadczenia rodzinne wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie, zawieszenie prawa do świadczeń rodzinnych lub zmniejszenie wysokości przysługujących świadczeń rodzinnych albo wstrzymanie wypłaty świadczeń rodzinnych w całości lub w części, jeżeli osoba pobierająca te świadczenia była pouczona o braku prawa do ich pobierania. W dotychczasowym orzecznictwie na tle przepisów u.ś.r. przyjęto rozróżnienie pomiędzy zwrotem "świadczenie nienależne", które jest pojęciem obiektywnym, od "świadczenia nienależnie pobranego", czyli wypłaconego osobie, której można przypisać określone cechy dotyczące jej woli i świadomości lub określone działania i zaniechania. Obowiązek zwrotu świadczenia dotyczy osoby, która pobrała świadczenie rodzinne nienależnie (art. 30 ust. 1 u.ś.r.). Przepis art. 30 ust. 2 pkt 1 u.ś.r nie ma jednak zastosowania w sprawie, ze względu na treść art. 63 ust. 6 oraz ww. ust. 11 u.ś.w. Zgodnie bowiem z art. 63 ust. 6 u.ś.w., świadczenie pielęgnacyjne (jak i inne wymienione tam świadczenia) nie przysługują jeżeli osoba wymagająca opieki ma przyznane prawo do świadczenia wspierającego. Niewątpliwie przepisy u.ś.w. stanowią lex specialis w stosunku do przepisów u.ś.r. Świadczenie wspierające oraz świadczenie pielęgnacyjne są bowiem (jak już wskazano wyżej) świadczeniami konkurencyjnymi. Skorzystanie przez osobę z niepełnosprawnością z prawa do świadczenia wspierającego wiąże się z tym, że jej opiekun traci prawo do dotychczas pobieranego świadczenia pielęgnacyjnego. Co istotne, art. 63 ust. 11 u.ś.w. jest regulacją odrębną i niezależną od art. 30 ust. 2 u.ś.r. Oznacza to, że poza przesłanką jednoczesnego pobierania dwóch świadczeń, regulacja ta nie wymaga spełnienia innych warunków dla uznania, że świadczenie pielęgnacyjne zostało nienależnie pobrane. Na definicję nienależnie pobranego świadczenia określoną w art. 63 ust. 11 u.ś.w. składa się bowiem wyłącznie element obiektywny w postaci pobrania przez opiekuna świadczenia pielęgnacyjnego w tym samym okresie, za który jego podopieczny otrzymał świadczenie wspierające, z kolei element subiektywny, czyli stan świadomości (woli) osoby pobierającej świadczenie pielęgnacyjne pozostaje zasadniczo bez znaczenia (por. np. wyrok WSA w Łodzi z 19 grudnia 2025 r., sygn. II SA/Wr 551/25; wyrok WSA w Gliwicach z 26 listopada 2025 r., sygn. II SA/Gl 981/25; wyrok WSA w Kielcach z 25 listopada 2025 r., sygn. II SA/Ke 401/25; wyrok WSA w Gliwicach z 21 listopada 2025 r., sygn. II SA/Gl 1128/25; wyrok WSA w Warszawie z 22 października 2025 r., sygn. VIII SA/Wa 690/25; wyrok WSA w Białymstoku z 16 października 2025 r., sygn. II SA/Bk 1318/25; wyrok WSA w Poznaniu z 16 października 2025 r., sygn. II SA/Po 457/25; wyrok WSA w Gdańsku z 15 października 2025 r., sygn. II SA/Gd 422/25; wyrok WSA w Lubinie z 8 maja 2025r., sygn. akt II SA/Lu 74/25 oraz wyrok WSA w Gliwicach z 23 maja 2025r., sygn. akt II SA/Gl 1671/24; wszystkie powoływane orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy przypomnieć należy, że decyzją z dnia 15 lipca 2013 r. organ I instancji przyznał Skarżącej świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku ze sprawowaną opieką nad córką bezterminowo. Ww. decyzja została zmieniona decyzją z dnia 3 stycznia 2024 r. oraz z dnia 2 stycznia 2025 r. w części dotyczącej wysokości świadczeń. W dniu 19 lutego 2025 r. organ I instancji uzyskał informację z systemu teleinformatycznego, że ZUS na rzecz córki Skarżącej ustalił prawo do świadczenia wspierającego od dnia 3 stycznia 2024 r. do dnia 31 marca 2031 r. Organ uchylił decyzję przyznającą Skarżącej świadczenie pielęgnacyjnego decyzją z dnia 10 marca 2025 r. W okresie od 3 stycznia 2024 r. do 28 lutego 2025 r. Skarżąca otrzymywała świadczenie pielęgnacyjne. Świadczenie wspierające przyznane córce Skarżącej obejmuje okres od 3 stycznia 2024 r. do 31 stycznia 2031 r. Doszło zatem do jednoczesnego wypłacenia świadczenia pielęgnacyjnego na rzecz Skarżącej oraz świadczenia wspierającego na rzecz jej córki. W konsekwencji Skarżąca pobrała świadczenie pielęgnacyjne za ten sam okres, za który jej córka otrzymała świadczenie wspierające. Oceny tej nie zmienia okoliczność, że świadczenia te nie były wypłacane równolegle, czyli że świadczenie wspierające dla córki Skarżącej zostało wypłacone za sporny okres jednorazowo nie zaś w tym samym czasie, kiedy Skarżąca pobierała świadczenie pielęgnacyjne. W świetle art. 63 ust. 11 u.ś.r. decydującą rolę odgrywa bowiem nie to w jakim okresie nastąpiła fizyczna wypłata świadczenia wspierającego na rzecz córki Skarżącej, lecz to, że zostało ono przyznane i wypłacone za ten sam okres, za który Skarżąca pobierała świadczenie pielęgnacyjne w związku ze sprawowaniem opieki nad córką. Istotnym dla uznania świadczenia pielęgnacyjnego za nienależnie pobrane jest bowiem wyłącznie wskazany wyżej fakt wypłaty obu świadczeń za ten sam okres. Podzielić zatem należy stanowisko organu wyrażone w zaskarżonej decyzji, że świadczenie pielęgnacyjne wypłacone za ten ww. okres miało charakter świadczenia pobranego nienależnie, stosownie do treści art. 63 ust. 11 u.ś.w. Co istotne, Skarżąca została pouczona o warunkach przyznania prawa do świadczenia i okolicznościach, w następstwie których prawo to ustanie, a wypłacone świadczenie podlegać będzie zwrotowi. W sprawie niniejszej Skarżąca pismem z 18 sierpnia 2023 r. została poinformowana o zmianie w zasadach dotyczących uprawnień do świadczenia pielęgnacyjnego. Informacja ta, udzielona na podstawie art. 63 ust. 16 u.ś.w., została doręczona Skarżącej 23 sierpnia 2023 r. W piśmie tym organ informuje Skarżącą o wejściu w życie ustawy o świadczeniu wspierającym oraz jej skutkach dla osób pobierających świadczenie pielęgnacyjne, w tym konsekwencjach pobierania dwóch świadczeń za ten sam okres (punkt 11 pisma). Skarżąca miała zatem świadomość pobierania nienależnego świadczenia pielęgnacyjnego w okresie od 3 stycznia 2024 r. do 28 lutego 2025 r. W konsekwencji brak jest podstaw do kwestionowania decyzji wydanych w sprawie przez organy obu instancji. Wobec brzmienia art. 63 ust. 11 u.ś.w. organy słusznie bowiem przyjęły, że świadczenie pielęgnacyjne zostało przez Skarżącą pobrane nienależnie. W realiach niniejszej sprawy nie zostały również naruszone przepisy prawa procesowego. Wydanie kwestionowanej decyzji poprzedziło wyjaśnienie istotnych okoliczności mających znaczenie dla podejmowanego w sprawie rozstrzygnięcia (art. 7 i 77 k.p.a.). Ocena ta nie nosi cech dowolności (art. 80 kpa). Zgodnie zaś z art. 107 § 3 k.p.a. w decyzji zawarto podstawowe jej elementy, wskazano uzasadnienie faktyczne i prawne. W szczególności uzasadniono stanowisko organu, wyjaśniono podstawy prawne rozstrzygnięcia z przytoczeniem przepisów prawa. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji