II SA/Kr 710/10
WyrokWSA w Krakowie2010-10-29
Skład orzekający: Jan Zimmermann, Joanna Tuszyńska, Mirosław Bator
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ustaleniu warunków zabudowy może zostać wydana bez dokładnego określenia parametrów nowej zabudowy i zagospodarowania terenu, w tym linii zabudowy, wielkości powierzchni zabudowy, szerokości elewacji frontowej, wysokości górnej krawędzi elewacji frontowej, geometrii dachu, oraz czy dopuszczalne jest ustalenie opłaty od wzrostu wartości nieruchomości w decyzji o warunkach zabudowy w sytuacji braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, uznając, że organy administracji naruszyły prawo materialne i procesowe. Decyzja o warunkach zabudowy musi precyzyjnie określać parametry nowej zabudowy, takie jak linie zabudowy, wielkość powierzchni zabudowy, szerokość i wysokość elewacji frontowej oraz geometrię dachu, opierając się na rzetelnej analizie urbanistyczno-architektonicznej. Ponadto, ustalenie opłaty od wzrostu wartości nieruchomości w decyzji o warunkach zabudowy jest niedopuszczalne, gdyż brak miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego uniemożliwia zastosowanie przepisów dotyczących tej opłaty.Stan faktyczny
Skarżący S.B. zaskarżył decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N., która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza Miasta N. o ustaleniu warunków zabudowy dla rozbudowy i przebudowy istniejącego budynku mieszkalno-usługowego. Skarżący zarzucił m.in. nieprawidłową lokalizację inwestycji, naruszenie przepisów dotyczących odległości od granicy działki oraz brak ustosunkowania się organów do jego zastrzeżeń. Sąd administracyjny uznał, że obie decyzje były wadliwe ze względu na nieprecyzyjne określenie parametrów nowej zabudowy oraz niedopuszczalne ustalenie opłaty od wzrostu wartości nieruchomości.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N. i poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta N. Określono, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana. Zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N. na rzecz skarżącego S.B. zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jan Zimmermann Sędziowie: NSA Joanna Tuszyńska (spr.) WSA Mirosław Bator Protokolant: Katarzyna Zbylut po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 października 2010 r. sprawy ze skargi S.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N. z dnia 12 marca 2010 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana; III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N. na rzecz skarżącego S.B. kwotę 757,00 zł (siedemset pięćdziesiąt siedem złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Decyzją z dnia 30 grudnia 2009 r. Burmistrz Miasta N. , na podstawie art. 59 ust. 1, art. 60 ust. 1 i art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2003 r. Nr 80, póz. 717 z późn. zm.) po rozpatrzeniu wniosku G.B. i J.B. z dnia [....] lipca 2009r. (uzupełnionego dnia ... sierpnia 2009r.) w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla zmiany zagospodarowania terenu położonego w N. przy ul. [....] , obejmujący działkę nr ewid. [....] ustalił warunki zabudowy dla realizacji inwestycji polegającej na:
* rozbudowie, przebudowie wraz ze zmianą sposobu użytkowania istniejącego budynku mieszkalno-usługowego na budynek usługowo- mieszkalny,
* rozbiórce istniejących oficyn
* budowie urządzeń budowlanych.
Załączniki do decyzji stanowiły: Załącznik Nr 1 - Część graficzna decyzji sporządzona na mapie zasadniczej w skali 1: 1000 oraz załączniki nr 2 i 3 - Wyniki analizy.
W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że teren określony we wniosku nie jest objęty miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Projekt decyzji o warunkach zabudowy został sporządzony przez osobę posiadającą wymagane ustawą uprawnienia. Na działce nr ewid. [....] zlokalizowany jest budynek mieszkalno-usługowy z oficyną. Teren objęty wnioskiem posiada dostęp do miejskiej drogi publicznej - ul. [....] (istniejący zjazd), jest również uzbrojony w przyłącza: energetyczne, wodociągowe, kanalizacji sanitarnej i deszczowej. Istniejące uzbrojenie jest wystarczające dla w/w zamierzenia budowlanego. Zgodnie z wypisem z ewidencji gruntów teren objęty wnioskiem stanowi teren zabudowy mieszkaniowej - B. Na terenie inwestycji w planie miejscowym uprzednio obowiązującym z 1993r. nie były planowane inwestycje o charakterze ponadlokalnym. Inwestycja nie jest wymieniona w Rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004r. (Dz. U. z 2004r. Nr 257 poz. 2573 z późn. zm.) w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko. Zgodnie z opracowaniem ekofizjograficznym dla miasta N. na terenie inwestycji, jak również w jego otoczeniu nie występują obszary górnicze, teren nie jest zagrożony osuwaniem się mas ziemnych oraz zalewaniem wodami powodziowymi. Zgodnie ze Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta (Uchwała Rady Miasta w Nowym Targu Nr 14/111/02 z dnia 30 grudnia 2002r.) przewidywane przeznaczenie terenu: CC - tereny centrum usługowego o charakterze ogólnomiejskim. Podstawowe przeznaczenie terenu pod usługi publiczne i komercyjne. Strefy: ochrony zespołu staromiejskiego i ochrony archeologicznej. Rada Miasta Nowy Targ w dniu 14 lipca 2008r. podjęła uchwałę nr XXIV/262/08 o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego NOWY TARG 22. Wysokość stawki procentowej od wzrostu wartości nieruchomości w punkcie III decyzji (25%) określono w oparciu o Zarządzenie Burmistrza Miasta Nowy Targ nr 01 51 -54/08 z dnia 30 kwietnia 2008r. Organ uzyskał uzgodnienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w zakresie wymagań higieniczno-zdrowotnych - Opinia Sanitarna z dnia: 17.11.2009r. Warunki obsługi komunikacyjnej zostały ustalone w pkt. II.3 decyzji przez zarządcę dróg miejskich - Burmistrza Miasta Nowy Targ.
Odwołania od decyzji wnieśli A.R. i S.B. .
A.R. wskazał, że ustalenie, że planowany budynek ma zostać usytuowany przy granicy działek nr [....] i [....] stanowiących jego własność jest sprzeczne z § 12 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim muszą odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W ocenie odwołującego się niezachowanie wymaganej odległości 4 m od granicy spowoduje utratę dostępu światła dziennego do jego budynku od strony wschodniej.
S.B. zarzucił nieprawidłową lokalizację inwestycji względem budynku znajdującego na działce [....] stanowiącego jego własność, również wskazując, że utraci dostęp do naturalnego światła. Zażądał uzupełnienia dokumentacji o zdjęcie zachodniej elewacji jego budynku, która graniczy z projektowaną inwestycją, zamiast zdjęcia elewacji wschodniej która nie ma znaczenia dla sprawy. Nadto zarzucił naruszenie art. 77 § 1, art. 78 § 1, art. 8 i art. 10 § 1 kpa, poprzez nieustosunkowanie się organu do jego zastrzeżeń podniesionych w piśmie [....] 2009 r. do którego dołączona została kopia decyzji o pozwoleniu na budowę nr [....] z dnia 18 września 1969 r. wraz z projektem budowy.
Decyzją z dnia 12 marca 2010 r. znak: [....] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w N. , na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 10 § 1 kpa w związku z art. 61 ust. 1 pkt 1-5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz w związku z § 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, że decyzja i przeprowadzone postępowanie są zgodne z prawem. Wyjaśnił, że przedstawiona przez wnioskodawcę koncepcja projektowanego budynku (wymagana zgodnie z przepisem art. 52 ust. 2 pkt 2 lit. b ustawy) - nie jest dla organu wiążąca. Gabaryty, parametry i wskaźniki określono na podstawie przepisów odrębnych, a przede wszystkim na podstawie wniosków z analizy urbanistyczno – architektonicznej. Z analizy wynika, że wysokość elewacji frontowej w części południowej projektowanych budynków na działce inwestora ustalono do 8.60 m, t.j. nie wyżej niż w istniejącej zabudowie na tej działce. Także w odniesieniu do wysokości najwyższej kalenicy, parametr ten ustalono "do 11,8 m", czyli nie wyżej niż w zabudowie istniejącej.
Kolegium stwierdziło ponadto, że nie ma obowiązku sporządzania dokumentacji fotograficznej zabudowy w analizowanym obszarze sąsiednim, zależy to bowiem od uznania osoby sporządzającej analizę. Fakt, iż w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ nie odniósł się do wniesionych w toku postępowania uwag i zastrzeżeń S.B. - nie świadczy, że uwagi te nie były przedmiotem zainteresowania organu, zostały one bowiem przekazane pełnomocnikowi inwestora.
Nadto organ wskazał, że decyzja o warunkach zabudowy nie rozstrzyga o usytuowaniu projektowanej zabudowy na terenie oznaczonym w załączniku do decyzji jako "teren inwestycji" i nie ustala usytuowania nowej zabudowy w stosunku do granic nieruchomości. Dopiero na etapie sporządzania projektu budowlanego inwestor ma obowiązek sporządzić projekt budowlany tak, by spełnił on wymagania warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, a w tym wymagania dotyczące usytuowania nowej zabudowy tak, by były zachowane przepisy o odległościach od granicy nieruchomości oraz o zachowaniu wymaganych warunków doświetlenia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi w budynkach na działkach sąsiednich.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N. wniósł S.B. , domagając się jej uchylenia. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 77 § 1, art. 7, art. 8, art. 9, art. 10 § 1, art. 107 § 3 kpa, jak również art. 60 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W uzasadnieniu wskazał na błędną formę uzgodnienia dokonanego przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w N. tj. wydania opinii zamiast postanowienia, w której zawarto pouczenie, że nie przysługuje na nią zażalenie i której nie doręczono wszystkim stronom postępowania. Ponownie wskazał, że organ I instancji nie ustosunkował się do jego pisma z [....] grudnia 2009 r.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w N. wniosło o jej oddalenie. Wskazało, uzgodnienie Inspektora Sanitarnego nie zostało wydane w oparciu o art. 53 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, gdyż organ inspekcji sanitarnej nie został w niej wymieniony. Podstawę wystąpienia Burmistrza z dnia 10 listopada 2009 r. stanowił art. 60 ust. 1 cyt. ustawy, który nie statuuje obowiązku działania w trybie art. 106 kpa. Art. 106 § 5 kpa zawiera wprawdzie przepis, iż zajęcie stanowiska przez inny organ następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie, jednak jest to ogólna norma procesowa, natomiast przepisy art. 60 ust. 1 (w zestawieniu z art. 53 ust. 4) cyt. ustawy stanowią "lex specialis" w stosunku do owej normy ogólnej. Nadto organ wskazał, że nie ma uprawnień do sprawdzania czy też weryfikowania postanowień podejmowanych przez inne organy na podstawie art. 106 § 5 kpa. Nie doręczenie opinii wszystkim stronom postępowania można uznać za uchybienie, ale może ono stanowić jedynie podstawę do wznowienia postępowania incydentalnego, nie wpływa natomiast na prawidłowość postępowania w przedmiocie warunków zabudowy. Nadto organ podtrzymał argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) stanowi, iż sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Zgodnie z treścią art.3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanymi granicami skargi (art. 134 ustawy).
Rozważania należy rozpocząć od zacytowania przepisu art. 52 ust.2 ustawy z dnia 27 marca 2003r o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80 poz.717), (w związku z art.64 ust.1), który określa wymogi formalne wniosku o ustalenie warunków zabudowy. Zgodnie z nim wniosek powinien zawierać:
1) określenie granic terenu objętego wnioskiem, przedstawionych na kopii mapy zasadniczej lub, w przypadku jej braku, na kopii mapy katastralnej, przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, obejmujących teren, którego wniosek dotyczy, i obszaru, na który ta inwestycja będzie oddziaływać, w skali 1:500 lub 1:1.000, a w stosunku do inwestycji liniowych również w skali 1:2.000;
2) charakterystykę inwestycji, obejmującą:
a) określenie zapotrzebowania na wodę, energię oraz sposobu odprowadzania lub oczyszczania ścieków, a także innych potrzeb w zakresie infrastruktury technicznej, a w razie potrzeby również sposobu unieszkodliwiania odpadów,
b) określenie planowanego sposobu zagospodarowania terenu oraz charakterystyki zabudowy i zagospodarowania terenu, w tym przeznaczenia i gabarytów projektowanych obiektów budowlanych, przedstawione w formie opisowej i graficznej,
c) określenie charakterystycznych parametrów technicznych inwestycji oraz dane charakteryzujące jej wpływ na środowisko.
W przedłożonych aktach administracyjnych na karcie 1 znajduje się wniosek inwestora o ustalenie warunków zabudowy. Do wniosku dołączona została kserokopia kopii mapy zasadniczej ze sporządzonym odręcznie tytułem "Koncepcja zagospodarowania dz. Nr Ew. [....] ". Kopia została potwierdzona z oryginałem przyjętym do zasobu w dniu [....] .1976 r. Na mapie naniesiono kolorem czarnym, zielonym i pomarańczowym jakieś linie. Mapa nie zawiera żadnego opisu, nie wiadomo więc co liniami tymi zostało wyznaczone. W szczególności nie wiadomo, które z tych linii określają granice terenu objętego wnioskiem. W załączonych rysunkach zatytułowanych "Koncepcja architektoniczna" nie zawarto opisu, które fragmenty są istniejące a które projektowane. Nadto, w części tekstowej wniosku podano, że projektowana rozbudowa oficyn będzie przylegać m.in. do działki nr [....] , a na mapie działka taka nie została zaznaczona. Widnieje na niej natomiast działka nr [....]. Oznacza to, że dołączona do wniosku mapa nie jest aktualna.
We wniosku określono, że projektuje się rozbudowę istniejącego budynku mieszkalno-usługowego o część usługowo-mieszkalną, przy czym budynek frontowy (obecnie podpiwniczony, dwupiętrowy, z poddaszem nieużytkowym) - do wysokości 4 kondygnacji naziemnych, a budowę oficyn – do wysokości 3 kondygnacji naziemnych, o powierzchni zabudowy ok.150 m kw. (przeznaczone do wyburzenia oficyny jednopiętrowe mają powierzchnię ok.92 m kw. ) .
Określono, że wysokość górnej elewacji frontowej będzie wynosić do 7,90m , a oficyn do 8,80 m.
Zapotrzebowanie na wodę określono na 900 l/dobę, na energię elektryczną na 17 kW (zgodnie z umową przyłączeniową), ścieki komunalne do miejskiej sieci kanalizacji sanitarnej (zgodnie z zawartą umową), wody opadowe z budynku frontowego - istniejące - odprowadzane do miejskiej sieci kanalizacji opadowej, z oficyn – projektowane – do miejskiej sieci kanalizacji opadowej.
Inwestor do wniosku przedłożył jedynie umowę zawartą w dniu 10.06.2009 r. z MZWiK w N. dotyczącą dostarczania wody i odprowadzania ścieków z domu przy ul. [....] w N. (dom, cele socjalno-bytowe) oraz umowę z dnia 10.06.2009 r. zawartą z [....] sp. z o.o. w K. na dostarczanie energii elektrycznej do nieruchomości przy ul. [....] w N. o mocy przyłączeniowej 17 kW – na potrzeby gospodarstwa domowego.
Stosownie do treści art.61 ust.1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe jedynie w przypadku łącznego spełnienia następujących warunków:
1) co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu;
2) teren ma dostęp do drogi publicznej;
3) istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu, z uwzględnieniem ust. 5, jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego;
4) teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne albo jest objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1;
5) decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi.
W myśl zaś ustępu 5 tego przepisu warunek, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, uznaje się za spełniony, jeżeli wykonanie uzbrojenia terenu zostanie zagwarantowane w drodze umowy zawartej między właściwą jednostką organizacyjną a inwestorem.
Z przedstawionych do wniosku umów (zawartych na dostarczanie mediów do istniejącego budynku przy ul. [....] w N.) nie wynika, że istniejące uzbrojenie (w tym miejska sieć kanalizacji opadowej) jest wystarczające dla projektowanej inwestycji.
Stosownie do treści art.53 ust.4 ustawy, stosowanego odpowiednio (na podstawie art.64 ust.1 ustawy) do decyzji o ustaleniu warunków zabudowy , decyzję wydaje się po uzgodnieniu m.in. z wojewódzkim konserwatorem zabytków - w odniesieniu do obszarów i obiektów objętych ochroną konserwatorską (pkt 2), z właściwym zarządcą drogi - w odniesieniu do obszarów przyległych do pasa drogowego (pkt 9), wojewodą, marszałkiem województwa oraz starostą w zakresie zadań rządowych albo samorządowych, służących realizacji inwestycji celu publicznego, o których mowa w art. 48 - w odniesieniu do terenów, przeznaczonych na ten cel w planach miejscowych, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1 (pkt 10), wojewodą, marszałkiem województwa, regionalnym dyrektorem ochrony środowiska oraz starostą w zakresie zadań rządowych albo samorządowych, służących realizacji inwestycji celu publicznego, o których mowa w art. 39 ust. 3 pkt 3 - w odniesieniu do terenów, przeznaczonych na ten cel w planach miejscowych, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1 (pkt 10 a).
W aktach sprawy brak takich uzgodnień. Organ stwierdził wprawdzie, że na terenie inwestycji w planie miejscowym uprzednio obowiązującym z 1993r. nie były planowane inwestycje o charakterze ponadlokalnym, a zgodnie z opracowaniem ekofizjograficznym dla miasta N. na terenie inwestycji, jak również w jego otoczeniu nie występują obszary górnicze, teren nie jest zagrożony osuwaniem się mas ziemnych oraz zalewaniem wodami powodziowymi, to jednak w aktach brak jest dowodów pozwalających na weryfikację tych ustaleń.
Organ zwrócił się jedynie o dokonanie, na podstawie art.60 ust.1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w związku z art.106 kpa i art.3 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, uzgodnienia do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w N. Zwrócić zatem należy uwagę, że powołany przez organ art. 3 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej wyznacza jedynie zakres działania organów Inspekcji Sanitarnej w zakresie zapobiegawczego nadzoru sanitarnego. Przepis ten (w brzmieniu obowiązującym na dzień zwrócenia się o uzgodnienie - tekst jednolity Dz.U.2006.122.851), stanowiący, że do zakresu działania Państwowej Inspekcji Sanitarnej w dziedzinie zapobiegawczego nadzoru sanitarnego należy w szczególności ustalanie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnych, nie może stanowić podstawy do uzgadniania każdej decyzji o warunkach zabudowy. Obowiązek współdziałania organów administracji musi mieć swe źródło w przepisach prawa materialnego. Przepisami takimi, korespondującymi z przepisem art.3 pkt 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, są np. art.66 ust.2 ustawy o ochronie przyrody, czy art.87 ust.5 prawa lotniczego. W rozpatrywanej sprawie żaden z przepisów ustaw odrębnych nie stwarzał materialnoprawnej kompetencji do podjęcia postanowienia opiniującego przez Inspektora Nadzoru Sanitarnego.
Fakt wydania opinii w niniejszej sprawie przez Inspektora Sanitarnego nie może przesądzać o wadliwości z tego właśnie powodu zaskarżonej decyzji.
Z tych też powodów zarzuty skarżącego dotyczące niewłaściwej formy tego uzgodnienia i pominięcia go w postępowaniu uzgodnieniowym nie są zasadne. Następnie wskazać należy, że zgodnie z przepisem art. 53 ustawy decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego określa:
1) rodzaj inwestycji;
2) warunki i szczegółowe zasady zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy wynikające z przepisów odrębnych, a w szczególności w zakresie:
a) warunków i wymagań ochrony i kształtowania ładu przestrzennego,
b) ochrony środowiska i zdrowia ludzi oraz dziedzictwa kulturowego i zabytków oraz dóbr kultury współczesnej,
c) obsługi w zakresie infrastruktury technicznej i komunikacji,
d) wymagań dotyczących ochrony interesów osób trzecich,
e) ochrony obiektów budowlanych na terenach górniczych;
3) linie rozgraniczające teren inwestycji, wyznaczone na mapie w odpowiedniej skali, z zastrzeżeniem art. 52 ust. 2 pkt 1.
Stosownie do art. 64 ust.1 ustawy przepis ten stosuje się odpowiednio do decyzji o warunkach zabudowy.
Oznacza to, że decyzja o warunkach zabudowy winna określać rodzaj inwestycji, warunki i szczegółowe zasady zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy (w zakresie wskazanym w punktach a – e) oraz linie rozgraniczające teren inwestycji, wyznaczone na mapie. Przepis ten stanowi więc, że decyzja powinna zawierać przynajmniej jeden załącznik mapowy, określający linie rozgraniczające teren inwestycji. Dopełnieniem jego jest przepis § 9 rozporządzenia wykonawczego z dnia 26 sierpnia 2003 r. (Dz.U.03.164.1588) w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Stanowi on, że wyniki analizy, o której mowa w § 3 ust. 1, zawierające część tekstową i graficzną, stanowią załącznik do decyzji o warunkach zabudowy. Powyższe przepisy wskazują, że prawodawca odróżnia jako odrębne dokumenty samą decyzję o warunkach zabudowy (zawierającą część tekstową i graficzną, którą stanowi kopia mapy z oznaczonymi liniami rozgraniczającymi teren inwestycji ) od załączników, za które uznaje wyniki analizy obejmujące tekst oraz część graficzną. Nie ma, zdaniem Sądu, przeszkód, aby linie rozgraniczające teren inwestycji i wyniki analizy w części graficznej umieszczone zostały na jednej mapie (spełniającej oczywiście odpowiednie warunki) i stanowiły jeden załącznik do decyzji. Warunkiem jest jednak, aby ów załącznik przedstawiał w sposób czytelny wszystkie wymagane dane. Podobnie rzecz ma się z załącznikiem tekstowym: jeżeli ma to być jeden dokument, to wyraźnie w nim muszą być oddzielone wiążące dla organu budowlanego warunki zabudowy i niewiążące wyniki analizy. Ponieważ załącznik do decyzji, stanowiąc jej integralną część, musi spełniać wymogi formalne przewidziane dla samej decyzji, nie ma istotnego znaczenia, czy warunki zabudowy określone zostaną przez organ w samej decyzji , czy też w załączniku do niej.
W rozpatrywanej sprawie w samej decyzji organ ustalił tylko niektóre z koniecznych warunków. Wskazanie w decyzji w punkcie 1, że wyniki analizy stanowią integralną część decyzji jako załącznik Nr 2 i 3, nie jest wystarczające, gdyż jak wyżej wyjaśniono i tak dokumenty te muszą stanowić załączniki decyzji. Istnienie tych załączników nie oznacza jeszcze, że organ w decyzji ustalił właśnie takie warunki, jakie z nich wynikają.
Powyższe powoduje, że decyzja jest wadliwa, gdyż nie określa: linii zabudowy, wielkości powierzchni zabudowy w stosunku do powierzchni działki albo terenu, szerokości elewacji frontowej, wysokości górnej krawędzi elewacji frontowej, jej gzymsu lub attyki, geometrii dachu (kąta nachylenia, wysokości kalenicy i układu połaci dachowych).
Również określenie w decyzji warunków obsługi w zakresie infrastruktury jest wadliwe. Organ w punkcie 3 decyzji poprzestał na ogólnym odesłaniu do warunków określonych przez dostawców mediów, ale określenia takich warunków brak jest w aktach sprawy.
Wskazać również należy, że stosownie do treści art.61 ust.1 ustawy wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe jedynie w przypadku łącznego spełnienia wymienionych w tym przepisie przesłanek. Jedną nich jest ta, by co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, była zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu. Powyższe oznacza, że zmiana w zagospodarowaniu terenu uzależniona jest od dostosowania się do określonych cech zagospodarowania terenu sąsiedniego (tzw. zasada dobrego sąsiedztwa). Celem zasady dobrego sąsiedztwa jest zagwarantowanie ładu przestrzennego jako takiego ukształtowania przestrzeni, które tworzy harmonijną całość oraz uwzględnia w przyporządkowanych relacjach wszelkie uwarunkowania i wymagania funkcjonalne, gospodarczo-społeczne, środowiskowe, kulturowe oraz kompozycyjno-estetyczne. Powstająca w sąsiedztwie zabudowanej już działki nowa zabudowa powinna odpowiadać charakterystyce urbanistycznej (kontynuacja funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, linii zabudowy i intensywności wykorzystania terenu) i architektonicznej (gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych) zabudowy już istniejącej. Określenie powyższej charakterystyki jest obowiązkiem organu prowadzącego postępowanie w sprawie warunków zabudowy, a także jest jednym z elementów rozstrzygnięcia znajdującego się w treści decyzji (zob. Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Komentarz, pod red. Z. Niewiadomskiego, Warszawa 2004, str. 500).
Uzupełnieniem regulacji zawartej w art.61 ustawy są przepisy rozporządzenia wykonawczego z dnia 26 sierpnia 2003 r. (Dz.U.03.164.1588) w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Rozporządzenie określa sposób ustalania w decyzji o warunkach zabudowy wymagań dotyczących ustalania:
1) linii zabudowy;
2) wielkości powierzchni zabudowy w stosunku do powierzchni działki albo terenu;
3) szerokości elewacji frontowej;
4) wysokości górnej krawędzi elewacji frontowej, jej gzymsu lub attyki;
5) geometrii dachu (kąta nachylenia, wysokości kalenicy i układu połaci dachowych).
Przepisy tego rozporządzenia wyznaczają zakres postępowania wyjaśniającego prowadzonego przez organ w sprawie ustalenia warunków zabudowy.
W myśl § 3 ust.1 rozporządzenia, w celu ustalenia wymagań dla nowej zabudowy i zagospodarowania terenu właściwy organ wyznacza wokół działki budowlanej, której dotyczy wniosek o ustalenie warunków zabudowy, obszar analizowany i przeprowadza na nim analizę funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu w zakresie warunków, o których mowa w art. 61 ust. 1-5 ustawy. Z kolei według ustępu 2 tego przepisu granice obszaru analizowanego wyznacza się na kopii mapy, o której mowa w art. 52 ust. 2 pkt 1 ustawy, w odległości nie mniejszej niż trzykrotna szerokość frontu działki objętej wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy, nie mniejszej jednak niż 50 metrów.
Zgodnie ze słownikiem języka polskiego przyimek "wokół" określa, że to , o czym mowa w zdaniu, ma miejsce ze wszystkich stron czegoś znajdującego się w środku. Jest to również przyimek określający centralne miejsce, w którym są dokonywane charakteryzowane działania. Z kolei "odległość" to przestrzeń oddzielająca od siebie dwa miejsca lub punkty.
Z powyższego wynika więc , że stosownie do treści § 3 ust.1 rozporządzenia z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz.U.03.164.1588), wyznaczenie wokół działki budowlanej obszaru analizowanego powinno nastąpić w taki sposób, by działka budowlana, której dotyczy wniosek o ustalenie warunków zabudowy, znajdowała się w centrum tego obszaru.
Uznać zatem należy, że obszar ten został prawidłowo wyznaczony.
Przepis § 4 rozporządzenia stanowi, że obowiązującą linię nowej zabudowy na działce objętej wnioskiem wyznacza się jako przedłużenie linii istniejącej zabudowy na działkach sąsiednich. W przypadku niezgodności linii istniejącej zabudowy na działce sąsiedniej z przepisami odrębnymi, obowiązującą linię nowej zabudowy należy ustalić zgodnie z tymi przepisami.
W analizie wskazano, że wnioskowana inwestycja nie wpływa na zmianę istniejącej linii zabudowy od strony zachodniej.
Z § 5 rozporządzenia wynika, że wskaźnik wielkości powierzchni nowej zabudowy w stosunku do powierzchni działki albo terenu wyznacza się na podstawie średniego wskaźnika tej wielkości dla obszaru analizowanego. Dopuszcza się wyznaczenie innego wskaźnika wielkości powierzchni nowej zabudowy w stosunku do powierzchni działki albo terenu, jeżeli wynika to z analizy, o której mowa w § 3 ust. 1.
Z analizy sporządzonej w rozpatrywanej sprawie nie wynika, czy do porównań wzięto wszystkie działki w obszarze analizowanym, nie wiadomo również, czy podany w tabeli stan zabudowy 25 działek jest stanem aktualnym, czy wynikającym z mapy przedłożonej do wniosku z 1976 r. W analizie w sposób zbyt lakoniczny wyjaśniono dopuszczenie wskaźnika wielkości powierzchni nowej zabudowy w stosunku do powierzchni działki – do 77,2 % , przy średniej ok.63%.
Treść § 6 rozporządzenia wskazuje , że szerokość elewacji frontowej, znajdującej się od strony frontu działki (od strony, z której odbywa się główny wjazd na działkę) , wyznacza się dla nowej zabudowy na podstawie średniej szerokości elewacji frontowych istniejącej zabudowy na działkach w obszarze analizowanym, z tolerancją do 20%. Dopuszcza się wyznaczenie innej szerokości elewacji frontowej, jeżeli wynika to z analizy, o której mowa w § 3 ust. 1.
W analizie wskazano, że wielkość ta pozostaje bez zmian, a szerokość elewacji frontowej istniejącego budynku jest równa szerokości działki. Jest to prawidłowe. Według § 7 rozporządzenia wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej, jej gzymsu lub attyki wyznacza się dla nowej zabudowy jako przedłużenie tych krawędzi odpowiednio do istniejącej zabudowy na działkach sąsiednich. Wysokość, o której mowa w ust. 1, mierzy się od średniego poziomu terenu przed głównym wejściem do budynku. Jeżeli wysokość ta na działkach sąsiednich przebiega tworząc uskok, wówczas przyjmuje się jej średnią wielkość występującą na obszarze analizowanym. Dopuszcza się wyznaczenie innej wysokości, jeżeli wynika to z analizy, o której mowa w § 3 ust. 1.
W analizie, bez wskazania działek wziętych do porównań podano jedynie, że średnia wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej wynosi od 3 m do ok. 10 m. Jednocześnie wskazano w niej, że projektowana rozbudowa nie spowoduje zmiany wysokości górnej krawędzi elewacji frontowej istniejącego budynku i wynosi 7,90 m.
Analiza nie wyjaśnia w sposób dostateczny dlaczego dla budynku w głębi działki inwestora ustalono ten wskaźnik do ok.8,60 m. Nadto, w analizie nie określono jakie są wysokości górnej krawędzi elewacji frontowej na działkach bezpośrednio sąsiadujących z terenem inwestycji.
Podsumowując, stwierdzić należy, że określenie wskazanych wyżej cech, do których trzeba dostosować nową zabudowę jest obowiązkiem organu prowadzącego postępowanie w sprawach warunków zabudowy. W niniejszej sprawie organ , mimo wadliwości analizy, ustalił warunki zabudowy na podstawie jej wyników. Jeżeli, według przepisu art.61 ust.1 pkt 1 ustawy, określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy ma spełniać założenie kontynuacji parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu, to rozstrzygnięcie sprawy o ustalenie warunków zabudowy przez organ nie polega wyłącznie na powieleniu w decyzji parametrów wskazanych w analizie.
Analiza ta, jak każdy inny dowód przeprowadzony w postępowaniu administracyjnym podlega ocenie organu. W razie dostrzeżenia jej wadliwości rzeczą organu jest żądanie jej uzupełnienia lub wykonania nowej.
To organ bowiem musi wykazać w uzasadnieniu decyzji, że ustalone wielkości są kontynuacją parametrów charakteryzujących istniejącą zabudowę.
Zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji uzasadnienia takiego nie zawiera, co stanowi o naruszeniu przepisu art.107 kpa.
Dlatego też wadliwe jest także stanowisko organu odwoławczego, że gabaryty, parametry i wskaźniki określono na podstawie przepisów odrębnych, a przede wszystkim na podstawie wniosków z analizy urbanistyczno – architektonicznej.
Wreszcie, w punkcie 1. decyzji określono, że dopuszcza się lokalizację projektowanej inwestycji bezpośrednio przy granicy działek nr ew. [....] , [....] , [....] , [....] , [....] , [....] , pod warunkiem spełnienia przepisów szczególnych.
Organ odwoławczy, ustosunkowując się do zarzutów złożonych w odwołaniu, stwierdził w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że decyzja o warunkach zabudowy nie rozstrzyga o usytuowaniu projektowanej zabudowy na terenie oznaczonym w załączniku do decyzji jako "teren inwestycji" i nie ustala usytuowania nowej zabudowy w stosunku do granic nieruchomości. Dopiero na etapie sporządzania projektu budowlanego inwestor ma obowiązek sporządzić projekt budowlany tak, by spełnił on wymagania warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, a w tym wymagania dotyczące usytuowania nowej zabudowy tak, by były zachowane przepisy o odległościach od granicy nieruchomości oraz o zachowaniu wymaganych warunków doświetlenia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi w budynkach na działkach sąsiednich.
Wobec powyższego, podkreślić należy, że stanowisko to nie jest do końca zrozumiałe. Organ w istocie nie przesądził w decyzji o usytuowaniu projektowanej inwestycji w granicy, ale taka zabudowa zdaje się wynikać z wniosku inwestora, tak przyjęto to w analizie i dla takiego rodzaju zabudowy wyliczono obowiązujące wskaźniki.
Wskazać w związku z tym należy, że zasadą wynikającą z przepisu § 12 ust.1 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie jest, że budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż 4 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy albo w odległości 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy.
Stosownie zaś do ustępu drugiego tego przepisu sytuowanie budynku, zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę granicy, dopuszcza się w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy, jeżeli wynika to z ustaleń planu miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Jak wyżej wskazano, takie usytuowanie nie wynika z decyzji o warunkach zabudowy, skoro organ sam stwierdził, że decyzja nie rozstrzyga o usytuowaniu projektowanej zabudowy w stosunku do granic nieruchomości.
Zwrócić należy jednak uwagę, że zgodnie z § 12 ust.3 pkt 2) omawianego rozporządzenia - w zabudowie jednorodzinnej - dopuszcza się sytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy z sąsiednią działką budowlaną, jeżeli będzie on przylegał całą powierzchnią swojej ściany do ściany budynku istniejącego na sąsiedniej działce lub do ściany budynku projektowanego, dla którego istnieje ostateczna decyzja o pozwoleniu na budowę, pod warunkiem że jego część leżąca w pasie o szerokości 3 m wzdłuż granicy działki będzie miała długość i wysokość nie większe niż ma budynek istniejący lub projektowany na sąsiedniej działce budowlanej.
Ponieważ rozstrzygnięcie decyzji w omawianym zakresie nie jest precyzyjne, możliwa jest sytuacja, że organ wydający pozwolenie na budowę uzna, że wiążąca go decyzja o ustaleniu warunków zabudowy w istocie dopuszcza usytuowanie projektowanego budynku w granicy w trybie § 12 ust.2 , czego konsekwencją będzie brak ograniczeń w jego gabarytach wynikających z § 12 ust. 3 pkt 2) rozporządzenia.
Wbrew wymogom wynikającym z § 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie oznaczeń i nazewnictwa stosowanych w decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz w decyzji o warunkach zabudowy
(Dz.U.03.164.1589 ) w zaskarżonej decyzji o warunkach zabudowy nie zastosowano obowiązującego nazewnictwa: a) zabudowa mieszkaniowa, w tym (zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna, zabudowa mieszkaniowa wielorodzinna), b) zabudowa usługowa, co jest niezbędne z uwagi no uregulowania §12 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r.
Z naruszeniem prawa ustalono również w punkcie III decyzji stawkę procentową do naliczenia opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości.
Przepis art. 63 ust. 3 ustawy stanowi, że jeżeli decyzja o warunkach zabudowy wywołuje skutki, o których mowa w art. 36, przepisy art. 36 oraz art. 37 stosuje się odpowiednio. Koszty realizacji roszczeń, o których mowa w art. 36 ust. 1 i 3, ponosi inwestor, po uzyskaniu ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Zgodnie z art. 36 ust. 4 ustawy, na który m.in. powołuje się art. 63 ust. 3, jeżeli w związku z uchwaleniem planu miejscowego albo jego zmianą wartość nieruchomości wzrosła, a właściciel lub użytkownik wieczysty zbywa tę nieruchomość, wójt, burmistrz albo prezydent miasta pobiera jednorazową opłatę ustaloną w tym planie, określoną w stosunku procentowym do wzrostu wartości nieruchomości. Opłata ta jest dochodem własnym gminy. Wysokość opłaty nie może być wyższa niż 30 % wzrostu wartości nieruchomości.
Z art. 36 ust. 4 ustawy koresponduje unormowanie art. 15 ust. 2 pkt 12 ustawy, zgodnie z którym w planie miejscowym określa się obowiązkowo stawki procentowe, na podstawie których ustala się opłatę, o której mowa w art. 36 ust. 4 ustawy.
W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjęto stanowisko, zgodnie z którym w razie braku planu miejscowego w przypadku, gdy wydawane są decyzje o warunkach zabudowy, "odpowiednie stosowanie" przepisów art. 36 i 37 prowadzi do wyłączenia stosowania art. 36 ust. 4 oraz art. 37 ust. 6 i 7 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym z uwagi na brak podstaw prawnych zarówno do uchwalania stawek procentowych opłaty od wzrostu wartości nieruchomości przez radę gminy w odrębnej uchwale, jak i do naliczania takiej opłaty i związanego z tym ustalenia wysokości stawki przez organ wykonawczy gminy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 marca 2008 r., sygn. akt II OSK 1887/07, Lex nr 464945). Podobne stanowisko zajęły Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w wyroku z dnia 18 marca 2010 r., sygn. akt II SA/Gd 623/09 oraz z dnia 20 maja 2010 r., sygn. akt II SA/Gd 155/10, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w wyroku z dnia 9 kwietnia 2009 r., sygn. akt II S.A./Bk 15/09, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w wyrokach z dnia 4 lutego 2009 r., sygn. akt II SA/Gl 952/08 oraz z dnia 22 października 2009 r., sygn. akt II SA/GL 133/09 (wszystkie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela przedstawione wyżej stanowisko. Przepis art. 63 ustawy przewiduje odpowiednie stosowanie art. 36 ustawy. Art. 36 ustawy reguluje różne roszczenia jakie powstać mogą w związku z wpływem uchwalonego planu zagospodarowania przestrzennego na użyteczność i wartość nieruchomości. Obejmuje on szereg sytuacji, w tym sytuację, gdy w związku z uchwaleniem planu miejscowego albo jego zmianą wartość nieruchomości wzrosła, w której wójt, burmistrz albo prezydent miasta pobiera jednorazową opłatę ustaloną w tym planie, określoną w stosunku procentowym do wzrostu wartości nieruchomości. (ust. 4).
Sposób, w jaki winno nastąpić odpowiednie zastosowanie przepisu, uzależniony jest od oceny charakteru instytucji prawnych regulowanych zarówno przez przepis odsyłający do odpowiedniego stosowania danej normy, jak i przez przepis, który ma być odpowiednio zastosowany. Odpowiednie stosowanie określonych przepisów w zależności od przedmiotu regulacji prowadzić może do stosowania tych przepisów wprost (w ich bezpośrednim brzmieniu), zastosowania ich z odpowiednimi modyfikacjami w stosunku do regulacji, która ma być odpowiednio zastosowana lub do odmowy zastosowania przepisu z uwagi na określone różnice. Odpowiednie stosowanie prawa może zatem prowadzić do wniosku, że pewne unormowania przepisu, do którego nastąpiło odesłanie znajdują zastosowanie do instytucji regulowanej przez przepis odsyłający, inne natomiast nie mogą znaleźć takiego zastosowania. W uzasadnieniu uchwały Sądu Najwyższego z dnia 6 grudnia 2000 r., sygn. III CZP 41/00 (OSNC 2001 r. z. 4, poz. 57) wskazano, że "odpowiednie" stosowanie przepisu może prowadzić do niedopuszczalności jego stosowania do rozpatrywanego stanu w ogóle. Ta niedopuszczalność może przy tym wynikać albo bezpośrednio z treści wchodzących w grę regulacji prawnych, albo z tego, że zastosowania danej normy nie dałoby się pogodzić ze specyfiką i odmiennością rozpoznawanego stanu.
Możliwość odpowiedniego stosowania w przypadku wydania decyzji o warunkach zabudowy art. 36 ust. 1 i 3 ustawy, jest bezpośrednio przewidziana przez ustawodawcę, który w art. 63 ust. 3 ustawy wskazał, że koszty realizacji roszczeń, o których mowa w art. 36 ust. 1 i 3, ponosi inwestor, po uzyskaniu ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Odnośnie zaś art. 36 ust. 4 ustawy, wskazać należy, że brak jest możliwości odpowiedniego zastosowania tego przepisu wprost do przypadku wzrostu wartości nieruchomości wynikającej z wydania decyzji o warunkach zabudowy. Przepis ten przewiduje bowiem pobranie opłaty ustalonej w planie zagospodarowania przestrzennego. Z istoty swej, decyzja o warunkach zabudowy wydawana jest jedynie w sytuacji braku planu zagospodarowania przestrzennego (art. 4 ust. 2 ustawy). Brak takiego planu skutkuje brakiem regulacji ustalającej wysokość opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości. Zastosowanie normy art. 36 ust. 4 ustawy, zgodnie z jej językowym brzmieniem jest zatem niemożliwe z uwagi na nieistnienie w takiej sytuacji przewidzianego w tym przepisie aktu określającego wysokość opłaty jakim jest plan zagospodarowania przestrzennego.
W ocenie Sądu, brak jest także podstaw do uznania, że stosowanie uregulowania art. 36 ust. 4 ustawy do decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe z odpowiednimi modyfikacjami uwzględniającymi charakter tej instytucji. Wykładnia umożliwiająca odpowiednie zastosowanie tej normy wymagałaby bowiem uznania, że wysokość stawki opłaty winna być ustalona w inny sposób, niż w planie zagospodarowania przestrzennego. Ustalenie stawki tej opłaty w uchwale rady gminy uznaje się za niedopuszczalne z uwagi na brak podstawy prawnej do wydania takiej uchwały, tak jak to miało miejsce w przedmiotowej sprawie. W judykaturze wskazano na nieważność uchwał podjętych w takim przedmiocie (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 marca 2008 r., sygn. akt II OSK 1887/07, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 4 października 2007 r., II SA/Op 356/07, Lex nr 438667). Nie jest również dopuszczalnym, aby stawkę opłaty określał organ, który wydaje decyzję o warunkach zabudowy, a więc organ wykonawczy. Kompetencja do określenia wysokości opłaty wynikającej ze wzrostu wartości nieruchomość w wyniku uchwalenia lub zmiany planu zagospodarowania przestrzennego, została w ustawie przekazana radzie gminy. Dopuszczenie sytuacji, w której stawkę opłaty określałby organ wykonawczy gminy, prowadziłoby do przerzucenia kompetencji przyznanej przez ustawodawcę organowi uchwałodawczemu gminy na organ wykonawczy. Zdaniem Sądu przyjęciu takiej wykładni sprzeciwia się rodzaj uregulowania nakładającego na obywatela obowiązek o charakterze pieniężnym. Decyzja administracyjna jest aktem stosowania prawa. Przyznanie organowi administracyjnemu kompetencji do określenia stawki opłaty, stanowiącej obciążenie finansowe, prowadziłby do sytuacji, w której decyzja ta stałaby się aktem prawotwórczym, jak to ma miejsce w przypadku uchwały rady gminy. Art. 217 Konstytucji stanowi, iż nakładanie podatków, innych danin publicznych, określanie podmiotów, przedmiotów opodatkowania i stawek podatkowych, a także zasad przyznawania ulg i umorzeń oraz kategorii podmiotów zwolnionych od podatków następuje w drodze ustawy. O ile za dopuszczalne należy uznać powierzenie kompetencji do określenia wysokości opłaty organowi uchwałodawczemu gminy stanowiącemu prawo miejscowe, w zakreślonych przez ustawodawcę granicach, o tyle za niedopuszczalne uznać należy ustalenie wysokości stawki takiej opłaty w indywidualnym akcie stosowania prawa, jakim jest decyzja administracyjna.
Reasumując, stwierdzić należy, że wydane decyzje zapadły zatem z naruszeniem przepisów prawa materialnego art. 36 ust. 4 w zw. z art. 63 ust. 3 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu, art.61 ust.1 pkt 3, art.54 pkt 1 i 2 w związku z art.64 tej ustawy, które miało wpływ na wynik sprawy oraz z naruszeniem prawa procesowego, a to art.107 kpa przez brak precyzyjnego rozstrzygnięcia, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy rzeczą organu będzie wydanie decyzji po wyeliminowaniu wskazanych wyżej uchybień.
Dlatego też , na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit c) w związku z art.135 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji.
Na podstawie art. 152 ustawy p.p.s.a. Sąd orzekł, że uchylone decyzje organów administracyjnych obu instancji nie mogą być wykonane.
O kosztach orzeczono na podstawie art.200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło