I SA/Sz 683/11

WyrokWSA w Szczecinie2011-11-17

Skład orzekający: Marian Jaździński, Alicja Polańska, Ewa Wojtysiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich na rok 2007, złożony w dniu 6 marca 2008 r. przez spółkę przejmującą gospodarstwo rolne, może zostać uwzględniony, jeśli gospodarstwo zostało przekazane w roku 2006, a poprzedni posiadacz złożył wniosek w ustawowym terminie?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich na rok 2007, złożony przez spółkę przejmującą gospodarstwo rolne w dniu 6 marca 2008 r., jest prawnie nieskuteczny. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie, że przekazanie gospodarstwa nastąpiło w roku 2006, a nie w okresie od złożenia wniosku przez poprzedniego posiadacza do 31 maja 2007 r. Ponadto, spółka nie złożyła własnego wniosku w ustawowym terminie od 15 marca do 15 maja 2007 r., co czyniło jej późniejsze żądanie bezpodstawnym.
Stan faktyczny
Spółka A. Sp. z o.o. złożyła wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich na rok 2007, powołując się na przejęcie gospodarstwa rolnego od H.B. Wniosek ten został złożony w dniu 6 marca 2008 r. Organ pierwszej instancji odmówił przyznania płatności, a organ odwoławczy utrzymał tę decyzję w mocy. Spółka zaskarżyła decyzję organu odwoławczego, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących przyznawania płatności w przypadku przekazania gospodarstwa, naruszenie związania organu wytycznymi NSA oraz brak odniesienia się do zarzutów dotyczących równoległego postępowania i udziału H.B. w sprawie.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marian Jaździński (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Alicja Polańska, Sędzia WSA Ewa Wojtysiak, Protokolant Lidia Maląg, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 17 listopada 2011 r. sprawy ze skargi A. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w G. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 19 maja 2011 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności na rok 2007 oddala skargę Decyzją z dnia [..]r., Nr [...]wydaną z powołaniem się na przepisy art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (K.p.a.), art. 19 ust 3 i art. 21 ustawy z dnia 26.01.2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2007 r. Nr 35, poz. 217 ze zm.) w związku z art. 4 ustawy z dnia 29.02.2008 r. o zmianie ustawy o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej oraz ustawy o opłacie skarbowej (Dz. U. Nr 44 poz. 262) w związku z art. 4 ustawy z dnia 19.12.2008 r. o zmianie ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2009 r., Nr 20 poz. 105), art. 74 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21.04.2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania zasady współzależności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającym wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników, oraz wdrażania zasady współzależności przewidzianej w rozporządzeniu (WE) nr 479/2008 (Dz. Urz. L 141 z 30.04.2004 r., str. 18 ze zm.) w związku z art. 86 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30.11.2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz.U. L 316 z 2.12.2009, str. 65) oraz art. 2 pkt b Rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 z dnia 19.01.2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniające rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) 247/2006, (WE) 378/2007, oraz uchylające rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz. Urz. UE Nr L 30 z 31.01.2009 r., str. 16), Dyrektor Z. O. R. A. R. i M. R. orzekł o utrzymaniu w mocy wydanej wobec A. S. z o.o. z siedzibą w G.W. decyzji K. B. P. G. A. R. i M. R. z dnia [...] r. w sprawie płatności do gruntów rolnych na rok [...] W uzasadnieniu powyższej decyzji wskazano, że w dniu [...] r. do B. P. G. A. R. i M. R. wpłynął wniosek złożony przez J. S. - pełnomocnika A. S. z o.o. z siedzibą w G. o przyznanie na rok [...] jednolitej płatności obszarowej lub płatności uzupełniającej w przypadku przekazania gospodarstwa rolnego. Przekazujący gospodarstwo rolne, H.B., złożył wniosek o przyznanie płatności na rok [...] w dniu [...]r. i we wniosku zadeklarował do płatności piętnaście działek rolnych położonych na [...] działkach ewidencyjnych ([...] cz.3). Do wniosku z dnia [...] r. o przyznanie jednolitej płatności obszarowej lub płatności uzupełniającej w przypadku przekazania gospodarstwa rolnego dołączono: - wypis aktu notarialnego Rep. [...] z dnia [...]r. - umowę sprzedaży przedsiębiorstwa, w tym warunkową umowę sprzedaży nieruchomości wchodzącej w skład przedsiębiorstwa - działek o numerach: [...] (miejscowość W., gmina P.), a także prawa wynikające z umów dzierżawy użytków rolnych zawartych z A. N. R. O. w S.; - wypis aktu notarialnego (Rep.[...] ) z dnia [...]r. - umowę przeniesienia własności działek o numerach [...] (miejscowość W. gmina P.), które już były w posiadaniu S. A., - umowy oraz aneksy do umów wskazane w wypisie aktu notarialnego Rep. A nr[...] W dalszej części tego uzasadnienia przedstawiono przebieg czynności po-dejmowanych przez organ pierwszej instancji w celu ustalenia rzeczywistego stanu faktycznego w zakresie dotyczącym posiadania gruntów objętych wnioskiem z dnia [...] r. o przyznanie płatności na rok [...] w przypadku przekazania gospodarstwa rolnego. K. B. P. G. A. decyzją z dnia[...] . odmówił A. S. z o.o. z siedzibą w G. przyznania jednolitej płatności obszarowej oraz uzupełniającej płatności do powierzchni grup upraw podstawowych na rok[...] Po rozpatrzeniu sprawy na skutek wniesionego przez Spółkę odwołania od tej decyzji D. Z. O. R. A. R. i M. R. decyzją z dnia [...] uchylił zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji i sprawę przekazał temu organowi do ponownego rozpatrzenia. W wyniku zaskarżenia jej przez pełnomocnika S. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S., a także zaskarżenia wyroku tegoż Sądu z dnia [...] r. (sygn. akt I SA/Sz 399/09) do Naczelnego Sądu Adminis-tracyjnego w W., powyższa decyzja ostateczna została uchylona wyrokiem z dnia 9.12.2010 r. (sygn. akt II GSK 1065/09). Wynika dalej z uzasadnienia wskazanej na wstępie decyzji organu odwoławczego, że rozpatrując sprawę ponownie na skutek w/w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, organ ten nie znalazł podstaw do zakwestionowania decyzji organu pierwszej instancji. Odnosząc się do zarzutów odwołania i uzasadniając swoje stanowisko w sprawie organ odwoławczy podkreślił, iż wbrew twierdzeniom pełnomocnika S. co do braku zastosowania w sprawie przepisu art. 21 ust. 3 ustawy z dnia 26.01.2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, S. wniosek o przyznanie na rok [...] jednolitej płatności obszarowej lub płatności uzupełniającej w przypadku przekazania gospodarstwa rolnego, a więc w trybie wynikającym z tego przepisu, złożyła w dniu 6.03.2008 r. Jakkolwiek więc w świetle przepisu art. 18 w zw. z art. 7 tej ustawy w przedmiotowym przypadku istnieje możliwość weryfikacji wniosku złożonego przez A. S. z o.o. jako zwykłego wniosku o przyznanie płatności obszarowych za [...] rok, to jednakże płatności obszarowe przyznawane są na wniosek producenta złożony w terminie od dnia 15 marca do dnia 15 maja, który to termin nie podlega przywróceniu. Tymczasem wniosek S. złożony został w dniu [...] r., a więc po upływie w/w terminu a nadto na niewłaściwym formularzu, skoro zgodnie z art. 25 ust. 1 ustawy wnioski w sprawach dotyczących m.in. płatności obszarowych rolnik składa na formularzach opracowanych i udostępnionych przez A. Biorąc pod uwagę, że postępowanie w sprawie przyznania płatności jest postępowaniem wszczynanym na wniosek producenta i to on określa zakres swoich żądań, potwierdzając to swym podpisem pod wnioskiem, przedkładając określony wniosek pełnomocnik S. nie może powoływać się na to, że wniosek ten podlega rozpatrzeniu w innym trybie, niż ten wynikający z oświadczenia zawartego na wniosku, tym bardziej, że składając wnio-sek oświadczył on, iż znane mu są zasady przyznawania płatności oraz pomocy finansowej objęte wnioskiem o przyznanie płatności. Organ odwoławczy wskazał dalej w uzasadnieniu swej decyzji, że na podstawie art. 21 ustawy z dnia 26.01. 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, w przypadku przekazania gospodarstwa rolnego w rozumieniu art. 74 ust. 1 lit. a rozporządzenia nr 796/2004, jednolita płatność obszarowa lub płatność uzupełniająca, o którą ubiega się przekazujący, są przyznawane przejmującemu, jeżeli przekazanie zostało dokonane nie później niż do dnia wydania decyzji w sprawie przyznania płatności, na wniosek przejmującego złożony do dnia wydania decyzji. Zgodnie z ust. 3 tego artykułu, przejmujący dołącza do wniosku umowę, na podstawie której grunty rolne wchodzące w skład gospodarstwa rolnego zostały przekazane lub kopię takiej umowy potwierdzoną za zgodność z oryginałem przez notariusza albo upoważnionego pracownika A. Złożenie wniosku na rok [...] o przyznanie jednolitej płatności obszarowej lub płatności uzupełniającej w przypadku przekazania gospodarstwa następuje, gdy grunty objęte wnioskiem o przyznanie płatności na rok [...] zostały przekazane innemu producentowi przed wydaniem decyzji w sprawie przyznania tej płatności, jednak już po złożeniu wniosku producenta. Zgodnie z umowami załączonymi do wniosku z dnia [...] r. oraz oświadczeniami pełnomocników A. S. z o.o., przeniesienie gospodarstwa rolnego objętego umowami nastąpiło już w [...] roku. Wobec powyższego S. ta winna była złożyć wniosek o przyznanie płatności na rok [...] deklarując posiadane grunty, co pozwoliłoby oceniać spełnianie wymogów uzyskania płatności bezpośrednich na [...] r. według przepisu art. 7 ustawy z dnia 26.01.2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oraz przepisów szczególnych. Art. 21 w/w ustawy wskazuje na to, że warunek uzyskania płatności w przypadku przekazania gospodarstwa rolnego stanowi przekazanie gospodarstwa w rozumieniu art. 74 ust 1 lit. a Rozporządzenia Nr 796/2004 oraz złożenie wniosku wraz oświadczeniem o objęciu w posiadanie gruntów rolnych oraz umowy lub kopii umowy, na podstawie której zostały przekazane grunty rolne wchodzące w skład gospodarstwa. Artykuł 74 Rozporządzenia 796/2004 reguluje ogólne zasady przyznania płatności w przypadku przekazania gospodarstwa. Przekazanie gospodarstwa oznacza sprzedaż, dzierżawę lub jakikolwiek inny podobny rodzaj transakcji w odniesieniu do danych jednostek produkcyjnych. Za gospodarstwo rolne w rozumieniu przepisu art. 2 pkt b Rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 z dnia 19.01.2009 r., ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniające rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) 247/2006, (WE) 378/2007, oraz uchylające rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz. Urz. UE Nr L 30 z 31.01.2009 r., str. 16), będącego powtórzeniem art. 2 Rozporządzenia Rady (WE) Nr 1782/2003 z dnia 29.09.2003 r., ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników oraz zmieniające rozporządzenia (EWG) nr 2019/93, (WE) 1452/2001, (WE) 1453/2001, (WE) 1454/2001, (WE) 1251/1999, (WE) 1254/1999, (WE) 1673/2000, (EWG) 2358/71 i (WE) 2529/2001 (Dz. Urz. UE Nr L 345 z 20.11.2004 r., str. 1 ze zm.), uznaje się wszystkie jednostki produkcyjne zarządzane przez rolnika znajdujące się na terytorium tego samego państwa członkowskiego. Wobec powyższego spełnienie przesłanek z art. 21 ustawy z dnia 26.01.2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego w związku z art. 2 pkt b Rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 następuje w przypadku przeniesienia posiadania wszystkich działek rolnych objętych wnioskiem przekazującego o przyznanie płatności na rok[...]. Przeniesienie posiadania powinno zostać potwierdzone, zgodnie z art. 21 ust. 3 ustawy z dnia 26.01.2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego umowami na podstawie, których przeniesienie posiadania nastąpiło., stwierdził organ odwoławczy w uzasadnieniu swej decyzji, dodając, że zgodnie z art. 21 ust. 3 ustawy z dnia 26.01.2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, istnieje obowiązek dołączenia do wniosku na rok [...] o przyznanie jednolitej płatności obszarowej lub płatności uzupełniającej w przypadku przekazania gospodarstwa umowy, na podstawie której grunty rolne wchodzące w skład gospodarstwa rolnego zostały przekazane lub kopię takiej umowy potwierdzoną za zgodność z oryginałem w trakcie prowadzonego postępowania. W konkluzji swych wywodów organ odwoławczy wskazał, że postępowanie administracyjne wszczęte złożonym przez S. wnioskiem na rok [...] o przyznanie jednolitej płatności obszarowej lub płatności uzupełniającej w przypadku przekazania gospodarstwa rolnego przeprowadzone zostało w oparciu o przepis art. 21 ustawy z dnia 26.21.2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oraz przepisy szczególne. Wobec powyższego jego zadaniem powinno być jedynie badane, czy zostały spełnione wszystkie przesłanki z tego artykułu, tzn. czy złożono właściwie wniosek oraz czy spełniono wszystkie obowiązki nałożone tym przepisem na przejmującego płatność. Tymczasem na podstawie zgromadzonego materiału oraz dołączonych do wniosku umów należy stwierdzić, iż nie doszło skutecznie do przejęcia gospodarstwa rolnego w rozumieniu przepisu art. 74 ust 1 lit. a Rozporządzenia Nr 796/2004. Powyższa decyzja ostateczna zaskarżona została przez A. S. z o.o. z siedzibą w G.W. do sądu administracyjnego z powodu jej niezgodności z prawem. Domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej S. zarzuciła tym decyzjom: - naruszenie art. 21 ust. 3 ustawy o płatnościach w ramach systemu wsparcia bez-pośredniego i uznanie, że skarżący nie przejął całego gospodarstwa rolnego z racji umowy o przekazaniu działki nr [...] - naruszenia art. 21 ust. 3 ustawy o płatnościach w ramach systemu wsparcia bez-pośredniego w zw. z art. 74 ust., 3 lit. b rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 i uznanie, że dla wykazania przejęcia działki nr [...] 0 konieczne jest przedstawienie pisemnej umowy przekazania działki w sytuacji, gdy przepisy tegoż Rozporządzenia nie przewidują wymogu przedłożenia pisemnej umowy dotyczącej przekazania gospodarstwa rolnego, mówiąc jedynie o "przedstawieniu wszystkich dowodów przekazania", - naruszenie art. 153 p.p.s.a. poprzez wydanie decyzji utrzymującej w mocy zaskarżoną decyzję, w sytuacji, gdy organ II instancji będąc związanym oceną prawną i wskazaniami wyrażonymi w uzasadnieniu orzeczenia NSA z dnia 9.12.2010 r. II GSK 1065/09 , powinien by l wydać decyzję kasacyjną lub reformatoryjną, - naruszenie art. 107 K.p.a. poprzez brak odniesienia się w uzasadnieniu do zarzutów, jakie strona podniosła w związku z tym, iż równolegle do postępowania w przedmiocie dopłat toczącego się z wniosku skarżącej toczyło się także postępowania w przedmiocie dopłat do tych samych gruntów rolnych z wniosku H.B., w sytuacji, gdy nie jest możliwe prowadzenia równolegle dwóch postępowań dotyczących dopłat do tego samego gruntu, - naruszenie art. 107 K.p.a. poprzez brak odniesienia się w uzasadnieniu decyzji do zarzutów, jakie strona skarżąca podniosła w związku z tym, iż do udziału w postępowaniu z wniosku skarżącej dopuszczony został H.B. jako strona, w sytuacji, gdy nie mógł być stroną jako przekazujący gospodarstwo rolne. Rozwijając powyższe zarzuty w uzasadnieniu swej skargi, S. na koniec wskazała, że od niekorzystnej dla siebie decyzji D. Z. O. R. A. R. i M. R. H.B. wniósł odwołanie do sądu administracyjnego, który wyrokiem z dnia 10.12.2009 r. (I SA/Sz 733/09) decyzję tę uchylił. W odpowiedzi na skargę D. Z. O. R. A. R. i M. R. wniósł o jej oddalenie, odnosząc się do poszczególnych zarzutów skargi i uznając je za nieuzasadnione. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. uznał, co następuje: Skargę uznać należało za nieuzasadnioną, nie zachodzą bowiem podstawy do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja ostateczna wydana została z mającym wpływ na wynik sprawy naruszeniem prawa materialnego lub z takim co najmniej naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W związku z treścią zarzutów skargi koniecznym jest na wstępie przypomnieć, że istota spawy i występującego w niej sporu sprowadza się do rozstrzygnięcia o uprawnieniu skarżącej S. do otrzymania dopłat bezpośrednich do gruntów na rok[...] , znajdujących się wcześniej w posiadaniu innego producenta rolnego, tj. H.B. , o przyznanie których to dopłat S. wystąpiła we wniosku z dnia [...] r., uzasadniając to przejęciem gospodarstwa. Określając m.in. zasady i tryb przyznawania rolnikom płatności bezpośredniej i płatności uzupełniającej do gruntów rolnych (art. 1 ust. 2 lit. "a"), ustawa z dnia 26.01.2007 r. o płatnościach w ramach systemu wsparcia bezpośredniego (Dz.U. Nr 35, poz. 217 ze zm.) stanowi w art. 7 ust. 1, że rolnikowi przysługuje jednolita płatność obszarowa na będące w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, grunty rolne wchodzące w skład gospodarstwa rolnego, kwalifikujące się do objęcia tą płatnością zgodnie z art. 143b ust. 5 akapit pierwszy rozporządzenia nr 1782.2003, jeżeli: - na ten dzień posiada działki rolne o łącznej powierzchni nie mniejszej niż określona dla Rzeczypospolitej Polskiej w załączniku nr XX do rozporządzenia 1973/2004; - wszystkie grunty rolne są utrzymywane zgodnie z normami przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności: - został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosku o przyznanie płatności. Jak wynika z kolei z art. 18 ust. 1 cyt. ustawy, płatności obszarowe przyznawane są wyłącznie na wniosek rolnika, który składa się - w myśl jej art. 18 ust. 2 - 4 ustawy - w terminie od dnia 15 marca do dnia 15 maja i który to termin nie podlega przywróceniu, zaś we wniosku o przyznanie płatności obszarowych rolnik podaje wszystkie grunty będące w jego posiadaniu, niezależnie od tego, czy ubiega się o przyznanie płatności do tych gruntów. Według art. 21 ust. 1 omawianej ustawy, w przypadku przekazania gospodarstwa rolnego, w rozumieniu art. 74 ust. 1 lit. a rozporządzenia nr 796/2004, jednolita płatność obszarowa i płatność uzupełniająca, o które ubiega się przekazujący, są przyznawane przejmującemu gospodarstwo, jeżeli: - przekazanie zostało dokonane nie później niż do dnia 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tych płatności; - przejmujący złoży wniosek do dnia 30 czerwca roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie płatności. Składając wniosek o przyznaje płatności w przypadku przekazania gospodarstwa przejmujący we wniosku tym podaje numer identyfikacyjny nadany mu w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów /.../ albo dołącza do tego wniosku kopię wniosku o przyznanie takiego numeru, a także składa oświadczenie o objęciu w posiadanie gruntów rolnych wchodzących w skład gospodarstwa rolnego (art. 21 ust. 2), a nadto do wniosku dołącza umowę, na podstawie której grunty rolne wchodzące w skład gospodarstwa rolnego zostały przekazane, lub kopię takiej umowy potwierdzoną za zgodność z oryginałem przez notariusza albo upoważnionego pracownika A. W przypadku przekazania gospodarstwa rolnego, o jakim stanowi przepis ust. 1 art. 21 ustawy, w postępowaniu w sprawie przyznania płatności przejmujący wstępuje na miejsce przekazującego (art. 21 ust. 5), natomiast w przypadku przekazania gospodarstwa rolnego, które zostało dokonane po dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie jednolitej płatności obszarowej lub płatności uzupełniającej, płatności te przysługują przekazującemu, jeżeli są spełnione warunki do ich przyznania (art. 21 ust. 5a). Jak wynika z przedstawionych wyżej unormowań, przyznanie rolnikowi (pro-ducentowi rolnemu) dopłat bezpośrednich do posiadanych przezeń gruntów na określony rok kalendarzowy może nastąpić - przy spełnieniu się także innych przesłanek w przywołanych przepisach wymienionych - pod warunkiem złożenia przez tegoż rolnika wniosku o takie dopłaty w terminie od dnia 15 marca do dnia 15 maja danego roku. Złożenie takiego wniosku w innym terminie wniosek ten czyni prawnie nieskutecznym, termin ten bowiem nie podlega przywróceniu niezależnie od przyczyn, które spowodowały jego uchybienie. Wskazanie we wniosku na fakt posiadania określonych gruntów nie stanowi jednak warunku wystarczającego do jego uwzględnienia, koniecznym jest bowiem, aby grunty te znajdowały się w posiadaniu rolnika także w dniu 31 maja roku, którego wniosek dotyczy. W przypadku, gdy po złożeniu wniosku o dopłaty bezpośrednie na dany rok kalendarzowy dochodzi do przekazania gospodarstwa rolnego innemu podmiotowi, ustawa przewiduje, że na wniosek przejmującego gospodarstwo, złożony w terminie do 30 czerwca tegoż roku, wchodzi on w uprawnienia rolnika składającego wniosek o dopłaty, jeżeli przekazanie gospodarstwa nastąpiło nie później niż do dnia 31 maja danego roku. W rozpatrywanej sprawie jest okoliczną niesporną, że wniosek S. A. o przyznanie dopłat bezpośrednich na rok [...] złożony został w dniu 6.03.2008 r. a więc po terminie określonym w art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 26.01.2007 r. o płatnościach w ramach systemu wsparcia bezpośredniego, tj. po dniu 30.06.2007 r. oraz że wniosek ten odwoływał się do faktu przejęcia gospodarstwa od rolnika, który wniosek o przyznanie dopłat na tenże rok złożył w ustawowym terminie, nie będąc jednakże już posiadaczem gruntów we wniosku wskazanych, skoro do ich prze-kazania skarżącej S. doszło już w roku[...] . Złożenie przez skarżącą S. wniosku o dopłaty bezpośrednie na rok [...] do gruntów przejętych od rolnika, który z wnioskiem o te dopłaty wystąpił w okresie od dnia 15 marca do dnia 15 maja tegoż roku, stanowiło czynność prawnie nieskuteczną nie tylko ze względu na termin złożenia tego wniosku (6.03.2008 r.), ale przede wszystkim z tego względu, że owo przekazanie nastąpiło już w roku 2006 (l. –s.), a nie w okresie od dnia złożenia wniosku przez przekazującego do dnia 31 maja roku 2007, w którym taki wniosek został złożony. Tak więc, odmowa przyznania S. A. płatności bezpośrednich na rok [...] do gruntów przejętych od H.B. w roku 2006 znajduje pełne oparcie w przepisie art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 26.01.2007 r. o płatnościach w ramach systemu wsparcia bezpośredniego. Skoro stając się posiadaczem określonych gruntów rolnych już w roku 2006 (l.- s.) i będąc posiadaczem tych gruntów także w dniu 31 maja roku 2007, skarżąca S. nie złożyła w okresie od dnia 15 marca do dnia 15 maja 2007 r. wniosku o przyznanie do tych gruntów dopłat bezpośrednich na rok 2007, to oczywistym jest, iż z dopłat tych zrezygnowała, te bowiem, jak to wyżej wskazano, przyznawane są wyłącznie na wniosek zainteresowanego rolnika (posiadacza gruntów) złożony we wskazanym okresie i to niezależnie od tego, jakimi kierowała się w tym zakresie motywami. Złożenie przez S. dopiero w dniu 6.03.2008 r. wniosku o dopłaty bezpośrednie na rok [...] do gruntów przejętych od H.B. w roku 2006 nie mogło wywołać zamierzonego skutku ze względu na uchybienie nieprzywracalnego terminu do jego złożenia (15 marca -15 maja 2007 r.). Odnosząc się do zarzutów skargi dotyczących naruszenia art. 21 ust. 3 ustawy o płatnościach w ramach systemu wsparcia bezpośredniego poprzez błędne przyjęcie w zaskarżonej decyzji, że skarżąca S. nie przejęła całego gospodarstwa rolnego ze względu na brak umowy o przekazaniu działki nr[...] , koniecznym jest zauważyć, że u podstaw zaskarżonej decyzji nie legło bynajmniej ustalenie w kwestii braku umowy przekazania części gospodarstwa rolnego (działki nr[...] ), lecz ustalenie - jak wynika to z treści zaskarżonej decyzji - że złożony przez S. w dniu 6.03.2008 r. wniosek o przyznanie na rok [..] płatności bezpośrednich do gruntów w przypadku przejęcia gospodarstwa rolnego (z wnioskiem o przyznanie których to płatności wystąpił w ustawowym terminie ich poprzedni posiadacz), dotyczył w istocie gruntów przekazanych już przed złożeniem wniosku przez tegoż rolnika, co w świetle przepisu art. 21 ust. 1 i ust. 5 cyt. ustawy wniosek skarżącej S. czyniło prawnie nieskutecznym. Chybionym w zupełności jest podniesiony w skardze zarzut naruszenia zaskarżoną decyzją przepisu art. 153 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a to na skutek nie zastosowania się przez organ odwoławczy do oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania zawartych w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9.12.2010 r. (II GSK 1065/09), uchylającym wcześniejszą decyzję tego organu z dnia 20.03.2009 r. Zdaniem skarżącej S., z uzasadnienia w/w wyroku wynika wskazanie, aby "rozpatrując ponownie sprawę organ odwoławczy rozważył raz jeszcze, czy istnieją w sprawie przesłanki do wydania decyzji kasacyjnej na podstawie art. 138 § 2 kpa, czy też należy wydać decyzję reformatoryjną". Uważa ona, że zaskarżona obecnie decyzja, a więc utrzymująca w mocy decyzję organu pierwszej instancji, nie jest ani decyzją kasacyjną, ani decyzją reformatoryjną, przez co narusza prawo w tym zakresie, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W związku z tym zarzutem przypomnieć należy, iż stosownie do przepisu art. 138 K.p.a. po zakończeniu postępowania odwoławczego organ odwoławczy wydaje decyzję, w której: - utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję ( ust. 1 pkt 1) albo - uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy bądź uchylając tę decyzję umarza postępowanie pierwszej instancji (ust. 1 pkt 2) albo - umarza postępowanie odwoławcze (ust. 1 pkt 3). Z uzasadnienia przywoływanego w skardze wyroku Naczelnego Sądu Admi-nistracyjnego z dnia 9.12.2010 r. (II GSK 1065/09), uchylającego w rozpatrywanej sprawie wcześniejszą decyzję organu odwoławczego z dnia 20.03.2009 r., wynika jednoznacznie, że sąd kasacyjny zakwestionował fakt uchylenia przez ten organ zaskarżonej odwołaniem decyzji organu pierwszej instancji i przekazanie sprawy temu organowi do ponownego rozpatrzenia z jednoczesnym wskazaniem tego, w jaki sposób organ ten ma rozstrzygnąć sprawę co do istoty, natomiast odnosząc się do sformułowanych w skardze kasacyjnej S. zarzutów naruszenia prawa materialnego, dotyczących przesłanek umożliwiających przyznanie producentowi rolnemu płatności w przypadku przekazania gospodarstwa rolnego, stwierdził, że ze względu na kasacyjny charakter uchylonej decyzji ostatecznej nie jest możliwe odniesienie się przezeń do tych zarzutów w sposób oczekiwany przez S. Według sądu kasacyjnego, skoro wydając decyzję kasacyjną na podstawie art. 138 K.p.a. organ odwoławczy nie może merytorycznie rozstrzygać sprawy, jak to uczynił w tej decyzji, to tym samym nie jest również możliwe wskazanie przez sąd kasacyjny, które przepisy prawa materialnego mają zastosowanie w rozpatrywanej sprawie i jak należy je interpretować przed ostatecznym rozstrzygnięciem sprawy (w rozumieniu materialnym) przez organ odwoławczy. Jakkolwiek więc w końcowej części uzasadnienia omawianego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego znalazło się przywoływane w skardze sformułowanie dotyczące wskazań dla organu odwoławczego co do dalszego postępowania przed tym organem, to jednakże w kontekście wcześniejszych, wyżej przytoczonych wywodów tegoż uzasadnienia, nie sposób uznać, wbrew zarzutom skargi, iż wskazania te wyłączały przy ponownym rozpoznaniu sprawy możliwość wydania przez organ odwoławczy decyzji merytorycznej zgodnej z rozstrzygnięciem organu pierwszej instancji, a więc decyzji utrzymującej decyzję organu pierwszej instancji w mocy, co tym samym podnoszony w skardze zarzut naruszenia art. 153 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi czyni nieuzasadnionym. Za chybione też uznać należało podniesione w skardze zarzuty dotyczące naruszenia art. 107 k.p.a. poprzez brak odniesienia się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji do zarzutów, jakie skarżąca podniosła w związku z udziałem w postępowaniu administracyjnym H.B. oraz w związku z równolegle toczącym się postępowaniem w sprawie dopłat na jego rzecz. W związku z tym zarzutem koniecznym jest zauważyć, że - jak to już wyżej wskazano - składając 6.03.2008 r. wniosek o przyznanie na rok 2007 dopłat bezpośrednich do gruntów rolnych skarżąca S. powoływała się na fakt przejęcia gospodarstwa rolnego od H.B. , który o przyznanie tychże dopłat wystąpił z wnioskiem złożonym w stosownym terminie. W tej sytuacji, skoro skarżąca S. zamierzała otrzymać dopłaty na skutek przejęcia gospodarstwa od H.B. , oczywistym jest, że stroną postępowania w przedmiocie przyznania tych dopłat był zarówno przekazujący gospodarstwo, jak i przejmujący. Niezależnie od tego zauważyć należy, iż z treści odwołania od decyzji organu pierwszej instancji bynajmniej nie wynika, że skarżąca S. podnosiła zarzuty, o jakich mowa w skardze, tj. zarzuty co do udziału H.B. w postępowaniu wszczętym jej wnioskiem z 6.03.2008 r. Wprost przeciwnie, w uzasadnieniu odwołania (str. 5) zarzuciła ona, że organ pierwszej instancji nie rozstrzygnął sprawy w stosunku do przekazującego gospodarstwo rolne (tj. H.B. ), zauważając jednocześnie, iż postępowanie wywołane jej wnioskiem "nie jest postępowaniem samoistnym, lecz postępowaniem będącym elementem postępowania wszczętego przez H.B. ". Podniesiony w skardze zarzut braku odniesienia się przez organ odwoławczy do zarzutów odwołania, których w istocie nie było, jawi się zatem jako oczywiście chybiony. Nie znajdując, w tych warunkach podstaw do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja ostateczna nie odpowiada przepisom prawa materialnego, względnie wyda-na została z co najmniej mającym istotny wpływ na wynik sprawy naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, stosownie do przepisu art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło