III SA/Po 613/13

WyrokWSA w Poznaniu2013-11-19

Skład orzekający: Mirella Ławniczak, Beata Sokołowska, Tomasz Świstak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zaległość jednego ze wspólników spółki cywilnej z tytułu podatku od nieruchomości dotycząca jego prywatnej nieruchomości, która została uregulowana po złożeniu oświadczenia o niezaleganiu z zapłatą zobowiązań wobec budżetu miasta, może stanowić podstawę do odmowy zastosowania zwolnienia z podatku od nieruchomości dla całej nieruchomości wykorzystywanej przez spółkę cywilną na cele rekreacyjno-sportowe?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy podatkowe błędnie zinterpretowały przepisy uchwały Rady Miasta Poznania dotyczące zwolnień z podatku od nieruchomości. Zaległość jednego ze wspólników spółki cywilnej z tytułu podatku od nieruchomości dotycząca jego prywatnej nieruchomości, uregulowana po złożeniu oświadczenia, nie może stanowić podstawy do odmowy zastosowania zwolnienia dla nieruchomości wykorzystywanej przez spółkę cywilną. Zwolnienie przedmiotowe powinno dotyczyć wyłącznie okoliczności związanych bezpośrednio z nieruchomością podlegającą zwolnieniu, a nie z innymi nieruchomościami wspólnika.
Stan faktyczny
Skarżący, wspólnicy spółki cywilnej prowadzącej działalność sportowo-rekreacyjną, zostali obciążeni podatkiem od nieruchomości za 2012 rok, mimo że przysługiwało im zwolnienie na podstawie uchwały Rady Miasta Poznania. Organy podatkowe odmówiły zastosowania zwolnienia, wskazując na zaległość jednego ze wspólników (I A) z tytułu podatku od nieruchomości dotyczącej jej prywatnej posesji, która została uregulowana po złożeniu oświadczenia o niezaleganiu z zapłatą zobowiązań wobec budżetu miasta. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, uchwały Rady Miasta oraz Konstytucji RP, podnosząc m.in. błędne zaliczenie kosztów upomnienia jako zaległości podatkowej i nieprawidłową implementację rozporządzenia UE.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta P. Zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania i stwierdził, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 19 listopada 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirella Ławniczak Sędziowie WSA Beata Sokołowska (spr.) WSA Tomasz Świstak Protokolant: st. sekr. sąd. Katarzyna Skrocka - Nerka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 listopada 2013 roku przy udziale sprawy ze skargi P R, I A – M i P L na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P z dnia ... 2013 roku nr ... w przedmiocie ustalenia wymiaru podatku od nieruchomości za 2012 rok I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta P z dnia ... 2012 r. Nr ... II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P na rzecz skarżących kwotę ... złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania, III. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. Prezydent Miasta P decyzją z dnia ... 2012 r., na podstawie art. 13 § 1 pkt. 1, art. 21 § 1 pkt. 2 i art. 207, 210 Ordynacji podatkowej, art. 2, 3, 4 i 6 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych ( t. j. – Dz. U. Nr 95 z 2010 r., poz. 613 ze zm. ) oraz § 1 uchwały Rady Miasta Poznania nr XX/264/VI/2011 z dnia 14 listopada 2011 r. w sprawie wysokości stawek podatku od nieruchomości na 2012 rok ( Dz. U. Woj. Wlkp. z dnia 14 grudnia 2011 r., nr 344, poz. 5885 ) w zw. z uchwałą Rady Miasta Poznania nr XXVI/255/V/2007 z dnia 20 listopada 2007 r. ( Dz. U. Woj. Wielkopolskiego z dnia 14 grudnia 2007 r., nr 199, poz. 4550 ) ustalił dla P L, P R i I A – Mj wymiar podatku od nieruchomości za 2012 r. w kwocie 22.609,00 zł. Decyzja została zaadresowana i doręczona odrębnie do każdego z podatników. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że wymiar podatku dotyczy nieruchomości położonej w P, przy ul. K, znajdującej się w posiadaniu I A, P L i P R na podstawie umowy dzierżawy z dnia 21 maja 2004 r. Przedmiotowa nieruchomość zajęta jest na prowadzenie działalności gospodarczej z zakresu kultury fizycznej i sportu. Zgodnie z uchwałą nr XXVI/255/V/2007 Rady Miasta Poznania z dnia 20 listopada 2007 r. zwolnieniem z podatku od nieruchomości mogą zostać objęte nieruchomości o charakterze ogólnodostępnym zajęte na prowadzenie zadań z zakresu kultury fizycznej realizowanych przez sport i rekreację. Zwolnień z niniejszej uchwały nie stosuje się jednak do podmiotów, które zalegają z zapłatą zobowiązań wobec budżetu Miasta P, a podatnik traci prawo do zwolnienia z podatku na cały okres jego przysługiwania, w przypadku stwierdzenia nieprawdziwości danych zawartych w oświadczeniach m. in. w oświadczeniu o niezaleganiu z zapłatą zobowiązań wobec Miasta P. Dalej organ wyjaśnił, że w wyniku czynności sprawdzających ustalono, że I A posiadała w dniu złożenia oświadczenia o niezaleganiu w zapłacie zobowiązań, zaległości podatkowe za część IV raty 2011 r. dotyczące nieruchomości będącej jej prywatną własnością położonej w P. Zaległość wynosiła 8,80 zł i została przez stronę uregulowana dopiero wpłatą z dnia 16 marca 2012 r., a więc oświadczenie złożone przez stronę w dniu 1 lutego 2012 r. o niezaleganiu z zapłatą zobowiązań wobec Miasta P, w chwili jego składania, było niezgodne z prawdą. Wobec tego utrata prawa do zwolnienia z podatku przez jednego z podatników (współposiadaczy nieruchomości) oznacza, że powyższa nieruchomość nie może uzyskać zwolnienia z podatku od nieruchomości za 2012 r. Wymiar podatku dla całej nieruchomości ustalono przy zastosowaniu najwyższych stawek – dla nieruchomości zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. Jako przedmiot opodatkowania wskazano: budynki pozostałe związane z działalnością gospodarczą powyżej 2,20 m – 511,95 m2, grunty związane z działalnością gospodarczą – 9971,83 m2 oraz budowle o wartości 15.000 zł. W odwołaniu P R, I– M i P L zarzucili zaskarżonej decyzji: – art. 187 § 1 w zw. z art. 191 Ordynacji podatkowej poprzez dokonanie niewyczerpującego zebrania materiału dowodowego i dokonanie błędnych ustaleń faktycznych w sprawie, – art. 121 w zw. z art. 122 O. p. poprzez działanie w sposób niebudzący zaufania do urzędu i niewyjaśnienie całokształtu okoliczności sprawy, – naruszenie § 5 ust. 1 i ust. 2 uchwały nr XXVI/255/V/2007 Rady Miasta Poznania z dnia 20 listopada 2007 r. dotyczącej zwolnień z podatku od nieruchomości poprzez niezasadne przyjęcie, że strony nie są uprawnione do skorzystania ze zwolnień z podatku od nieruchomości wskazanych w uchwale (jako podmioty zalegające z zapłatą zobowiązań na rzecz Miasta P) – art. 32 ust. 1 Konstytucji RP poprzez jego niezastosowanie i ulgowe potraktowanie innych podmiotów znajdujących się w analogicznej sytuacji. Wniesiono o uchylenie decyzji organu I instancji i umorzenie postępowania lub przekazanie sprawy organowi do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu odwołania podniesiono, że strony winny być zwolnione z przedmiotowego podatku jako podmioty realizujące zadania z zakresu kultury fizycznej. Organ uznał, że utraciły one to uprawnienie ze względu na zaległość w podatku od prywatnej nieruchomości I A, a sporny podatek dotyczy innej nieruchomości – położonej w P. Brak zwolnienia winien dotyczyć ewentualnie tylko IA, a co do całości podatku winien być on rozłożony proporcjonalnie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P decyzją z dnia ... 2013 r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazano, że zgodnie z § 1 pkt. 1 uchwały Rady Miasta Poznania z dnia 20 listopada 2007 r. nr XXVI/255/V/2007 zwolnieniu z podatku od nieruchomości podlegają grunty, budynki lub ich części oraz budowle o charakterze ogólnodostępnym zajęte na prowadzenie zadań z zakresu kultury fizycznej realizowanych przez sport i rekreację. W zakres tego zwolnienia wchodzą też lodowiska sztuczne (§ 1 pkt. 2 ppkt. 5 uchwały). Zwolnienie przysługuje z mocy prawa, chyba, że dany podatnik posiada nieuregulowane zobowiązania wobec budżetu Miasta (§ 4 pkt 3 oraz § 5 pkt 1 i 2 uchwały). I A posiadała tymczasem w dniu złożenia oświadczenia o niezaleganiu w zapłacie zobowiązań, zaległości podatkowe za część IV raty 2011 r. dotyczące nieruchomości będącej jej prywatną własnością. Należność tą uregulowano dopiero 16 marca 2012 r., czyli po złożeniu oświadczenia w dniu 1 lutego 2012 r. o niezaleganiu z płatnościami, które było wobec tego niezgodne ze stanem faktycznym. Oznaczało to utratę zwolnienia podatkowego dla podatników za cały okres jego przysługiwania, tj. za cały 2012 r. (§ 5 pkt. 2 uchwały). Odnosząc się do kwestii skorzystania przez strony z analogicznego zwolnienia podatkowego za 2011 r. , organ wskazał, że podatnicy dokonali wpłaty na poczet zobowiązań podatkowych, a następnie złożyli stosowne oświadczenia o niezaleganiu z zapłatą wobec budżetu Miasta P. W przedmiotowej sprawie dotyczącej podatku za 2012 rok oświadczenie I o niezaleganiu z płatnościami w dniu jego złożenia było natomiast niezgodne ze stanem faktycznym. Organ wskazał ponadto, że spółka cywilna B nie może być traktowana jako byt niezależny od wspólników, gdyż spółka ta nie może być podatnikiem – właścicielem, użytkownikiem czy posiadaczem nieruchomości i obiektów budowlanych. Podatnikami są wspólnicy jako współposiadacze opodatkowanej nieruchomości, ponoszący solidarną odpowiedzialność za zobowiązanie podatkowe, zgodnie z art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu P R, I A i P L, reprezentowani przez doradcę podatkowego, wnieśli o uchylenie zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz o zasądzenie na ich rzecz kosztów sądowych oraz wynagrodzenia pełnomocnika. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów: – art. 120, 121 § 1, 122, 187 § 1, 191 O. p.art. 62 § 4 w zw. z art. 55 § 2 O. p. – rozporządzenia Komisji (WE) nr 1998/2006 z dnia 15 grudnia 2006 r., a w konsekwencji bezprawność § 5 uchwały Rady Miasta Poznania Nr XXVI/255/V/2007 z dnia 20 listopada 2007 r. W uzasadnieniu wskazano, że zaległość 8,80 zł to nie jest zaległość podatkowa w podatku od nieruchomości, gdyż są to faktycznie koszty upomnienia. W sprawie nie wydano postanowienia w kwestii zaliczenia wpłaty na poczet zaległości podatkowych w trybie art. 62 § 4 O. p. i doszło do niezasadnego zaliczenia kosztów upomnienia jako zaległości podatkowej. Ponadto przedmiotem uchwały jest podatek obciążający przedsiębiorców, a nie jakikolwiek inny podatek. Tylko zwłoka z zapłatą podatku związanego z działalnością gospodarczą pozbawia wobec tego uprawnienia do zwolnienia podatkowego. Ponadto skoro w § 2 uchwały stwierdza się, że zwolnienie z podatku od nieruchomości przysługuje na warunkach i zasadach określonych w rozporządzeniu Komisji (WE) nr 1998/2006 z dnia 15 grudnia 2006 r., a akt ten nie wymienia zaległości podatkowej jako powodu utraty zwolnienia podatkowego, to takich warunków nie mogła wprowadzić powyższa uchwała Rady Miasta Poznania, a tym samym rozciągnąć na wszystkie zobowiązania. Doszło wobec tego do nieprawidłowej implementacji rozporządzenia w spornej uchwale. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P wniosło o oddalenie skargi, powołując się na stanowisko i argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Na rozprawie skarżąca I A oświadczyła, że nie zdawała sobie sprawy z tego, że zaległość w kwocie 8,80 zł może mieć wpływ na sprawy spółki, skoro dotyczyła jej prywatnej nieruchomości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, zważył co następuje: Skarga okazała się uzasadniona. Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest to, czy podatnicy (wspólnicy spółki cywilnej B) mogli skorzystać ze zwolnienia podatkowego w podatku od nieruchomości za rok 2012, powołując się na regulację zawartą w § 1 uchwały nr XXVI/255/V/2007 Rady Miasta Poznania z dnia 20 listopada 2007 r. w sprawie zwolnień z podatku od nieruchomości, czy też rację mają organy podatkowe twierdząc, że nie było podstaw do zastosowania tego zwolnienia (zgodnie z § 5 pkt. 2 uchwały), gdyż I A posiadała zaległości podatkowe za część IV raty 2011 r., dotyczące nieruchomości będącej jej prywatną własnością, a powyższą należność uregulowano 16 marca 2012 r., czyli po złożeniu oświadczenia o niezaleganiu z płatnościami, które wobec tego okazało się niezgodne ze stanem faktycznym. Zgodnie z § 1 pkt. 1 uchwały nr XXVI/255/V/2007 Rady Miasta Poznania z dnia 20 listopada 2007 r. w sprawie zwolnień z podatku od nieruchomości zwolnieniu z podatku od nieruchomości podlegają grunty, budynki lub ich części oraz budowle o charakterze ogólnodostępnym zajęte na prowadzenie zadań z zakresu kultury fizycznej realizowanych przez sport i rekreację. W zakres tego zwolnienia wchodzą też lodowiska sztuczne (§ 1 pkt. 2 ppkt. 5 uchwały). Jednym z warunków formalnych do zastosowania tego zwolnienia jest złożenie przez podatnika korzystającego ze zwolnienia oświadczenia o niezaleganiu z zapłatą zobowiązań wobec budżetu Miasta zgodnie z odpowiednim wzorem oświadczenia, albowiem wobec podmiotów zalegających z zapłatą zobowiązań wobec budżetu Miasta Poznania nie stosuje się zwolnienia uregulowanego w uchwale (§ 5 pkt. 1 uchwały). W przypadku stwierdzenia nieprawdziwości danych zawartych m. in. w powyższym oświadczeniu podatnik traci prawo do zwolnienia z podatku za cały okres jego przysługiwania (§ 5 pkt. 2 uchwały). Wskazać należy w tym miejscu, że w orzecznictwie i w doktrynie utrwalił się pogląd, iż spółka cywilna nie ma osobowości prawnej (por. uzasadnienie uchwały składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 31 marca 1993 r., III CZP 176/92, OSNCP 1993, nr 10, poz. 171), ale także nie ma zdolności prawnej w zakresie prowadzonej działalności gospodarczej (por. uchwała składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 26 stycznia 1996 r., III CZP 111/95 (OSNC 1996, nr 5, poz. 63). Istota spółki cywilnej wyczerpuje się w wielostronnym stosunku zobowiązaniowym łączącym wspólników (zob. wyrok z dnia 23 maja 2007 r., sygn. akt I SA/Po 172/07, lex nr 1004569). Na gruncie prawa prywatnego spółka cywilna nie może być właścicielem, użytkownikiem wieczystym lub posiadaczem nieruchomości. W przypadku umowy najmu np. nieruchomości stanowiącej własność jednostki samorządu terytorialnego przedmiot najmu zostaje oddany do używania nie spółce cywilnej lecz jej wspólnikom. Mamy wówczas do czynienia ze swoistego rodzaju formą współposiadania. Z treści art. 3 ust.1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (dalej u.p.o.l.) wynika, że podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej. Wymienienie w katalogu podatników podatku od nieruchomości spółek nie posiadających osobowości prawnej, mogłoby sugerować, że spółka cywilna też jest podatnikiem tego podatku. Taka wykładnia byłaby jednak całkowicie sprzeczna z wyżej zaprezentowaną istotą spółki cywilnej na gruncie prawa cywilnego. Mając na uwadze wyżej wskazaną okoliczność, że spółka cywilna nie może być właścicielem, użytkownikiem ani posiadaczem nieruchomości oraz przyjmując racjonalność ustawodawcy należy stwierdzić, że podatnikiem nie jest spółka ale "zespół wspólników" występujący jako współwłaściciele lub współposiadacze (wyrok WSA w Poznaniu z dnia 23 maja 2007 r., sygn. akt I SA/Po 172/07, lex nr 10045569). Współposiadaczami są wówczas wszyscy wspólnicy spółki cywilnej i to na nich zgodnie z art. 3 ust.4 u.p.o.l. spoczywa solidarnie obowiązek uiszczenia podatku od nieruchomości. Podkreślenia wymaga, że takie usytuowanie spółki cywilnej rozumiane jako "zespół wspólników" obowiązuje także na podstawie przepisów prawa publicznego, dotyczącego działalności gospodarczej. W art. 2 ust. 3 ustawy z dnia 19 listopada 1999 r. - Prawo działalności gospodarczej (Dz. U. z 1999 r. nr 101 poz.1178 ze zm.) wskazano, że za przedsiębiorców uznaje się także wspólników spółki cywilnej w zakresie wykonywanej przez nich działalności gospodarczej. Identyczne w warstwie normatywnej rozwiązanie znalazło się w art.4 ust.2 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (j.t. Dz.U.2013.672) Wskazano tam, że za przedsiębiorców uznaje się także wspólników spółki cywilnej w zakresie wykonywanej przez nich działalności gospodarczej. Spółka cywilna jest więc wyłącznie stosunkiem obligacyjnym i z kręgu przedsiębiorców jednoznacznie wyeliminowano spółkę cywilną, kwalifikując do tego grona wyłącznie jej wspólników. Prawodawstwo definitywnie wykluczyło możliwość występowania w obrocie gospodarczym spółki cywilnej jako samodzielnego podmiotu (jednostki gospodarczej). Spółka ta nie ma oczywiście osobowości prawnej, a nadto regulacje żadnej ustawy nie przyznają jej również i zdolności prawnej (jak np. odnośnie do spółek osobowych). Spółka cywilna nie jest zatem również "ułomną osobą prawną". De lege lata jest ona wyłącznie stosunkiem obligacyjnym powstałym na mocy zawartej przez jej wspólników umowy (uregulowanej w art. 860 k.c.). Spółka cywilna nie jest strukturą organizacyjną – jednostką gospodarczą. Spółka cywilna nie ma swego majątku, a działalność gospodarcza (w ramach tej spółki), jest prowadzona z wykorzystaniem majątku wspólnego wspólników, który został wniesiony "do spółki" (art. 861 i 862 k.c.). Jest to majątek odrębny od majątku osobistego wspólników (z racji jego "wniesienia" do spółki). Wyodrębnienie to służy realizacji wspólnego celu gospodarczego (przy wykorzystaniu tegoż majątku). Istota spółki cywilnej polega jedynie na współdziałaniu wspólników (art. 860 k.c.). Majątek ten stanowi współwłasność łączną wspólników (art. 863 k.c.). Samo ukształtowanie tego rodzaju współwłasności nie stanowi podstawy do przyjęcia konstrukcji, że spółce cywilnej przysługuje odrębna od jej wspólników zdolność prawna (por. t. 7 – 8 do art. 4 w K. Kohutek, Komentarz do art. 4 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej, publ. LEX/el. 2005 oraz powołane tam orzecznictwo i literatura). W doktrynie prawa podatkowego wyrażany jest także pogląd, że obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości spoczywa nie na spółce cywilnej, lecz na wspólnikach (por. t. 9 do art.3 – L. Etel Podatek od nieruchomości, rolny, leśny. Wydawnictwo C. H. Beck, Warszawa 2005, str.172-4). W myśl art. 3 ust. 4 u.p.o.l., jeżeli nieruchomość lub obiekt budowlany stanowi współwłasność lub znajduje się w posiadaniu dwóch lub więcej podmiotów, to stanowi odrębny przedmiot opodatkowania, a obowiązek podatkowy od nieruchomości lub obiektu budowlanego ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach lub posiadaczach, z zastrzeżeniem ust. 5. W przypadku, kiedy obowiązek podatkowy ciąży solidarnie na kilku podmiotach mamy do czynienia z sytuacją, gdy w miejsce dłużnika podatkowego wstępuje kilka podmiotów, które łącznie traktuje się jako strony. W decyzji wymierzającej podatek muszą być oni wszyscy wymienieni jako podatnicy podatku. Wobec powyższego organ podatkowy winien w decyzji ustalającej zobowiązanie podatkowe z tego tytułu wykazać wszystkich wspólników spółki cywilnej jako podatników podatku od nieruchomości. Solidarna odpowiedzialność za zobowiązania podatkowe przewidziana w art. 91 O. p. nie oznacza swobody wyboru dłużnika podatkowego przez organ podatkowy w decyzji konstytutywnej, od wydania której zależy w ogóle powstanie zobowiązania podatkowego dla określonych podmiotów. Co więcej, wybór taki, lecz na etapie postępowania egzekucyjnego uzależniony jest od prawidłowego wskazania w decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego wydanej w trybie art. 21 § 1 pkt. 2 O. p. wszystkich odpowiedzialnych solidarnie podatników. Dopiero zatem doręczenie wszystkim solidarnie zobowiązanym podatnikom decyzji spowoduje, że powstanie wobec nich zobowiązanie podatkowe o takim charakterze (zob. wyrok z 23 maja 2007 r., sygn. I SA/Po 172/07, lex nr 10045569). Biorąc pod uwagę powyższe rozważania Sąd stwierdził, że organy podatkowe obu instancji dokonały błędnej interpretacji przepisów § 5 pkt. 1 i pkt. 2 przedmiotowej uchwały Rady Miasta Poznania z dnia 20 listopada 2007 r. w sprawie zwolnień z podatku od nieruchomości, albowiem zawarte w nim pojęcia "podmiotu" i ‘"podatnika" w przypadku dotyczącym spółki cywilnej winny być rozumiane w ten sposób, że zwolnienia podatkowego o charakterze przedmiotowym nie stosuje się w przypadku spółki cywilnej, której wspólnicy (zespół wspólników) zalegają z zapłatą zobowiązań wobec budżetu Miasta P, związanych z nieruchomościami posiadanymi przez wspólników w ramach prowadzonej przez nich spółki cywilnej, a nie z nieruchomościami prywatnymi należącymi do poszczególnych wspólników, nie dotyczącymi bezpośrednio funkcjonowania gospodarczego samej spółki cywilnej. W okolicznościach niniejszej sprawy oznacza to, że tylko zaleganie z zapłatą przez wspólników spółki zobowiązań wobec budżetu Miasta P z tytułu przedmiotowej nieruchomości, na której prowadzona jest działalność i są realizowane zadania z zakresu kultury fizycznej (m. in. sztuczne lodowisko), uzasadniałoby konieczność zastosowania odmowy zwolnienia podatkowego w trybie § 5 pkt. 1 i pkt. 2 omawianej uchwały Rady Miasta Poznania z dnia 20 listopada 2007 r. w sprawie zwolnień z podatku od nieruchomości. Przyjęcie powyższej interpretacji jest, w opinii Sądu, zgodne z przedstawionym powyżej rozumieniem spółki cywilnej jako "zespołu wspólników", posiadających i zarządzających wspólnie określoną nieruchomością związaną bezpośrednio z działalnością gospodarczą spółki cywilnej. Chodzi o współdziałanie wspólników w realizacji wspólnego celu. Przyjęcie odmiennej interpretacji prowadziłoby, zdaniem Sądu, do naruszenia art. 7 ust. 3 u.p.o.l., dającego radzie gminy upoważnienie do wprowadzania zwolnień podatkowych wyłącznie o charakterze przedmiotowym (a nie przedmiotowo – podmiotowym czy podmiotowym). W przypadku zwolnienia przedmiotowego rada gminy wskazuje precyzyjnie określony przedmiot opodatkowania podlegający zwolnieniu podatkowemu. To nie osoba podatnika i jego cechy indywidualne decydują zatem o zwolnieniu, ale wyłącznie rodzaj przedmiotu opodatkowania (zob. L. Etel i in., Podatki i opłaty lokalne. Podatek rolny. Podatek leśny, Warszawa 2008, s. 310). Dopuszczalne zwolnienie z podatku od nieruchomości winno dotyczyć konkretnych nieruchomości (gruntów), ze względu na ich przeznaczenie, bez uwzględniania – w jakimkolwiek stopniu – sytuacji ekonomicznej lub też specyficznych cech charakteryzujących podmioty, które władają tymi nieruchomościami (zob. m. in. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 3 czerwca 2009 r., sygn. akt III SA/Wr 73/09, lex nr 522003). Wszelkie odstępstwa do zwolnień przewidzianych w art. 7 ust. 3 u.p.o.l. winny zatem dotyczyć okoliczności związanych bezpośrednio z daną nieruchomością podlegającą potencjalnemu zwolnieniu podatkowemu, a nie okoliczności dotyczących innych nieruchomości podatnika (wspólnika spółki cywilnej), nie objętych w ogóle ustawowym zwolnieniem podatkowym (np. stanowiących jego prywatną własność). Organ I instancji w uzasadnieniu decyzji powołał się jedynie na zaległość podatkową I A za część IV raty 2011 r. dotyczącej nieruchomości będącej jej prywatną własnością położonej w Pwynoszącą 8,80 zł, która została uregulowana wpłatą z dnia 16 marca 2012 r., po złożeniu oświadczenia o niezaleganiu z zapłatą zobowiązań wobec Miasta P. Także Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P uzasadniając swoje rozstrzygnięcie wskazało jedynie, że najpierw I A złożyła oświadczenie wymagane uchwałą a dopiero 16 marca 2012 r. zapłaciła zaległą kwotę zobowiązania wobec budżetu Miasta, dotyczącego nieruchomości przy ul. T. Podkreślono, że w tej sytuacji oświadczenie I A nie mogło być prawdziwe i dlatego zgodnie z § 5 pkt 2 uchwały podatnicy utracili prawo do zwolnienia z podatku od nieruchomości położonej przy ul. K za cały okres jego przysługiwania. Skarżący twierdzą, że powyższa zaległość powstała z przeksięgowania z pełnej kwoty I raty na 2012 r. (dotyczącej nieruchomości przy ul. T) na koszty upomnienia w wysokości 8,80 zł. Podkreślić trzeba, że organy obu instancji powoływały się więc jedynie na zadłużenie wobec budżetu Miasta jednego ze wspólników spółki cywilnej i to dotyczące nieruchomości stanowiącej własność prywatną. Nie wskazywano zaś, aby na dzień składania oświadczeń przez wspólników istniały jakiekolwiek zaległości związane z zapłatą zobowiązać wobec budżetu Miasta P dotyczące nieruchomości będącej współwłasnością zespołu wspólników lub stanowiącej przedmiot ich współposiadania – związanej z prowadzoną w ramach spółki cywilnej działalnością gospodarczą. W ramach umowy spółki cywilnej wspólnicy zobowiązują się bowiem do realizowania określonego celu gospodarczego, działalności gospodarczej w rozumieniu art. 2 u.s.d.g. W świetle wcześniejszych rozważań, według Sądu orzekającego w niniejszym składzie, okoliczności podnoszone przez organy nie mogły mieć decydującego znaczenia w przedmiotowej sprawie, również przy uwzględnieniu przepisów rozporządzenia Komisji (WE) nr 1998/2006 z dnia 15 grudnia 2006 r. w sprawie stosowania art. 87 i 88 Traktatu do pomocy de minimis (Dz. U. UE L z 2006 r. 379.5) oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 marca 2010 r. w sprawie zakresu informacji przedstawianych przez podmiot ubiegający się o pomoc de minimis (Dz. U. 2010.53.311). Jednocześnie wskazać trzeba, że w sprawie o sygn. akt III SA/Po 475/12, na którą powoływali się skarżący istniały, co ważne, zaległości podatkowe z tytułu podatku od nieruchomości za 2010 r. także związane z nieuregulowaną ratą podatku od nieruchomości położonej przy ul. K w P, na której realizowane są zadania z zakresu kultury fizycznej, a uregulowane w maju 2011 r., więc zwolnienie z podatku od przedmiotowej nieruchomości organ zastosował od czerwca 2011 r. Zauważyć ponadto należy, że decyzja Prezydenta Miasta P ustalająca zobowiązanie w podatku od nieruchomości za 2012 r. została wydana w trzech różnych wykonaniach, choć zawierają one ten sam znak i tę samą datę. Poszczególne wykonania wskazują na innego adresata decyzji i dopiero w dalszej części decyzji organ podaje pozostałe strony postępowania. Organ w powołanej przez siebie podstawie prawnej decyzji wskazał też tylko ogólnie uchwałę Rady Miasta Poznania nr XXVI/255/V/2007 z dnia 20 listopada 2007 r. i wymienił art. 2, 3, 4 i 6 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych, bez precyzyjnego podania konkretnych przepisów (jednostek redakcyjnych) zastosowanych w sprawie. Niezbędnym było co najmniej wyraźne powołanie art. 3 ust. 4 u.p.o.l. stanowiącego o solidarnym obowiązku podatkowym. Powołanie podstawy prawnej to bowiem dokładne wskazanie ściśle określonych przepisów prawa materialnego i procesowego z daty wydania decyzji oraz samego aktu normatywnego i źródła jego publikacji (S. Babiarz i in., Ordynacja podatkowa. Komentarz, Warszawa 2007, s. 688). Podzielając stanowisko orzecznictwa (zob. m. in. powołany już wyrok WSA w Poznaniu – I SA/Po 172/07) wskazać trzeba, że organ podatkowy zobowiązany jest do wymierzenia podatku od nieruchomości osobom fizycznym w kwocie ogólnej w jednej decyzji adresowanej do wszystkich współposiadaczy zależnych – zobowiązanych solidarnie. Poczynione przez Sąd rozważania i uwagi stanowią jednocześnie wskazania dla organu, które winny być uwzględnione przy ponownym rozpoznaniu sprawy. Organ w szczególności powinien mieć na uwadze, że objęte podatkiem od nieruchomości mogą być tylko te przedmioty opodatkowania, które nie mieszczą się w zakresie przedmiotowym uchwały nr XXVI/255/V/2007 Rady Miasta Poznania z dnia 20 listopada 2007 r. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, skoro doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy oraz przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, należało na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 litery a i c w zw. z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2012 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej p.p.s.a. orzec jak w punkcie I sentencji wyroku. O kosztach postępowania sądowego Sąd postanowił zgodnie z art. 200 w zw. z art. 205 § 1 i 2 p.p.s.a. oraz na podstawie §3 ust. 1 pkt 1e) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2011 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu (Dz. U. nr 31, poz. 153). O wykonalności zaskarżonej decyzji orzeczono natomiast w oparciu o art. 152 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło