I OW 211/13

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2013-12-17

Skład orzekający: Barbara Adamiak, Ewa Dzbeńska, Mirosław Gdesz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Naczelny Sąd Administracyjny jest właściwy do rozstrzygnięcia sporu o właściwość pomiędzy dwoma organami jednostek samorządu terytorialnego w przedmiocie wskazania organu właściwego do pokrycia kosztów pobytu osoby w placówce pomocy społecznej, jeśli sprawa ta nie jest załatwiana w drodze decyzji administracyjnej?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny nie jest właściwy do rozstrzygania sporów o właściwość, które nie dotyczą spraw indywidualnych załatwianych w drodze decyzji administracyjnej. Spory dotyczące rozliczeń między gminami z tytułu ponoszenia wydatków związanych z pobytem osób w placówkach pomocy społecznej, uregulowane w ustawie o pomocy społecznej, nie podlegają kognicji NSA, ponieważ nie są załatwiane w formie decyzji administracyjnej.
Stan faktyczny
Prezydent Miasta Opola wystąpił do Naczelnego Sądu Administracyjnego z wnioskiem o rozstrzygnięcie sporu o właściwość z Burmistrzem Miasta Wyszków w przedmiocie wskazania organu właściwego do pokrycia kosztów pobytu J. K. i jej córki w Domu dla Samotnych Matek. Prezydent Opola uważał, że właściwy jest Burmistrz Wyszkowa, wskazując na miejsce zamieszkania osoby. Burmistrz Wyszkowa natomiast wnosił o uznanie za właściwego Prezydenta Miasta Opola, argumentując, że osoba była bezdomna w momencie skierowania do placówki.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono wniosek o rozstrzygnięcie sporu o właściwość i zwrócono Prezydentowi Miasta Opola kwotę 100 zł tytułem wpisu.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Adamiak, Sędzia NSA Ewa Dzbeńska, Sędzia del. WSA Mirosław Gdesz (spr.), Protokolant asystent sędziego Jan Wasilewski, po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2013 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Prezydenta Miasta Opola o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Prezydentem Miasta Opola a Burmistrzem Miasta Wyszków w przedmiocie wskazania organu właściwego do pokrycia kosztów pobytu J. K. i jej córki K.G. w Domu dla Samotnych Matek z Dziećmi Wspólnota "Chleb Życia" w Brwinowie postanawia: 1. odrzucić wniosek, 2. zwrócić Prezydentowi Miasta Opola kwotę 100 (sto) złotych, uiszczoną tytułem wpisu od wniosku. Prezydent Miasta Opola wystąpił do Naczelnego Sądu Administracyjnego z wnioskiem o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy nim, a Burmistrzem Miasta Wyszków, poprzez wskazanie organu właściwego do rozpoznania sprawy dotyczącej odpłatności za pobyt J. G. i jej córki K. w Domu dla Samotnych Matek z Dziećmi Wspólnota "Chleb Życia" w Brwinowie. W uzasadnieniu wniosku podano, że Burmistrz Wyszkowa pismem z dnia 22 lipca 2013 r. przekazał do załatwienia według właściwości do Prezydenta Miasta Opola sprawę dotyczącą odpłatności za pobyt ww. osób w Domu Samotnej Matki w Brwinowie, stwierdzając równocześnie, że dokonał skierowania jej do tej placówki w dniu [...] kwietnia 2013 r. Wnioskodawca wskazał ponadto, że J. G., która jest zameldowana na stały pobyt w Opolu, od 12 lat przebywa na terenie Wyszkowa i do dnia [...] mieszkała w domu rodziców swojego konkubenta. Osoba ta zrezygnowała z miejsca w Domu Matki i Dziecka w Opolu, wskazując że nie zamierza wracać do Opola, a swoją przyszłość wiąże z Wyszkowem. W związku z powyższym, zdaniem Prezydenta Miasta Opola, organem właściwym do załatwienia sprawy jest Burmistrz Wyszkowa. W okolicznościach niniejszej sprawy przesłanki miejsca zamieszkania, w rozumieniu art. 25 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz.U. Nr 16, poz. 93 ze zm.), spełnia bowiem w odniesieniu do J. G. miasto Wyszków. Burmistrz Wyszkowa w odpowiedzi na powyższy wniosek wniósł o uznanie za właściwego do rozpatrzenia przedmiotowej sprawy Prezydenta Miasta Opola. Organ ten wskazał, że pracownik Ośrodka Pomocy Społecznej w Wyszkowie odebrał w dniu 11 kwietnia 2013 r. oświadczenie J. G., że jest osobą bezdomną. Po analizie sytuacji skierowano ją do Domu dla Matek z Dziećmi "Nazaret Wspólnota Chleb Życia w Brwinowie". W związku z powyższym w dniu [...] kwietnia 2013 r. Ośrodek Pomocy Społecznej w Wyszkowie poinformował Miejski Ośrodek Pomocy Rodzinie w Opolu o skierowaniu J. G. do wspomnianej placówki z uwagi na jej szczególną sytuację, pomimo że nie otrzymał decyzji o zrefundowaniu opłaty za pobyt. Zdaniem Burmistrza Wyszkowa, skoro w dniu skierowania do ww. placówki J. G. była osobą bezdomną, to tym samym posługiwanie się art. 25 Kodeksu cywilnego w celu ustalenia miejsca jej zamieszkania było nieuprawnione. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek podlegał odrzuceniu. Naczelny Sąd administracyjny rozstrzyga spory o właściwość, na mocy art. 4 w związku z art. 15 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2012 r. poz. 270 ze zm.), powoływanej dalej jako "P.p.s.a.", między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek, a organami administracji rządowej. Spór o właściwość pomiędzy tymi organami ma natomiast miejsce, gdy przynajmniej dwa organy jednocześnie uważają się za właściwe do załatwienia danej sprawy albo gdy każdy z organów uważa, że nie jest właściwy do załatwienia sprawy. Taka sytuacja zachodzi przy tym tylko w sytuacji rozstrzygania sprawy indywidualnej przez organy administracji i sprawa ta musi podlegać załatwieniu w drodze decyzji administracyjnej w rozumieniu ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r. poz. 267) (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 stycznia 1995 r. sygn. akt I SA 40/95, ONSA 1995/3 poz. 148). W niniejszej sprawie taka sytuacja natomiast nie zachodzi, a zatem nie mamy do czynienia ze sporem o właściwość w powyższym rozumieniu. Zaistniały spór dotyczy bowiem ponoszenia wydatków związanych z pobytem J. G. wraz córką we wspomnianym ośrodku w Brwinowie. Wskazać należy, że problematyka zwrotu wydatków gminie uregulowana została przez ustawodawcę w art. 101 ust. 7 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2013 r., poz. 182 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem, gmina właściwa ze względu na miejsce zamieszkania albo na ostatnie miejsce zameldowania na pobyt stały jest obowiązana do zwrotu wydatków gminie, która przyznała świadczenia w miejscu pobytu. W orzecznictwie powszechnie przyjmuje się, że rozliczenia między gminami następujące na podstawie powołanego przepisu ustawy o pomocy społecznej nie są załatwiane w formie decyzji administracyjnej, tym samym nie można mówić o wystąpieniu w tych sprawach sporu o właściwość w rozumieniu art. 22 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 28 lutego 2007 r. sygn. akt I OW 73/06; z dnia 22 grudnia 2008 r. sygn. akt I OW 97/08, z dnia 1 czerwca 2010 r. sygn. akt I OW 75/10 i z dnia 5 marca 2010 r. sygn. akt I OW 204/09; http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni podziela powyższe stanowisko. Z tego względu wniosek o rozstrzygnięcie sporu o właściwość, z jakim wystąpił Prezydent Miasta Opola należało uznać za niedopuszczalny i odrzucić. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 w zw. z pkt 15 § 2, art. 64 § 3 i art. 193 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło