II SA/Lu 449/17

WyrokWSA w Lublinie2017-10-17

Skład orzekający: Jerzy Dudek, Joanna Cylc-Malec, Marta Laskowska-Pietrzak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy nieruchomość wywłaszczona przed wejściem w życie ustawy o gospodarce nieruchomościami może zostać zwrócona, jeżeli cel wywłaszczenia został zrealizowany, nawet jeśli nieruchomość jest obecnie wykorzystywana na inny cel?
Ratio decidendi
Nieruchomość wywłaszczona przed wejściem w życie ustawy o gospodarce nieruchomościami może zostać zwrócona tylko wtedy, gdy stała się zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu. Zrealizowanie celu wywłaszczenia wyłącza dopuszczalność zwrotu nieruchomości, nawet jeśli później została ona wykorzystana na inny cel. W przypadku nieruchomości wywłaszczonych przed 1 stycznia 1998 r. wystarczające jest ustalenie, czy cel wywłaszczenia został zrealizowany, a kwestia terminów realizacji celu jest bez znaczenia.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosków o zwrot wywłaszczonych nieruchomości położonych w L., które zostały wywłaszczone na cele wojskowe. Organy administracji odmówiły zwrotu nieruchomości, uznając, że cel wywłaszczenia został zrealizowany i nieruchomość nie stała się zbędna. Strony skarżące podnosiły zarzuty naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym dotyczące niewystarczającego ustalenia realizacji celu wywłaszczenia oraz błędnego ustalenia kręgu spadkobierców.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Dudek, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec, Sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak (sprawozdawca), Protokolant Starszy asystent sędziego Anna Ostrowska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 3 października 2017 r. sprawy ze skarg I. T., T. Z. i C. D. oraz S. P., S. P. i A. S. na decyzję Wojewody z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości oddala skargi. II SA/Lu 449/17 U Z A S A D N I E N I E Zaskarżoną decyzją z dnia [...] nr [...] Wojewoda L. - po rozpatrzeniu odwołań: I. T., T. Z. i C. D., a także odwołania złożonego wspólnie przez S. P., S. P. i A. S., od decyzji Prezydenta Miasta L. z dnia [...] nr [...], odmawiającej zwrotu wywłaszczonej nieruchomości położonej przy ul. D. M. M. w L. (oznaczonej w chwili wywłaszczenia jako działki o nr ewid. [...] i [...] wchodzące w skład tabeli likwidacyjnej [...]) oraz umarzającej postępowanie w części dotyczącej wniosku M. S. i Z. T. o zwrot nieruchomości oznaczonej w chwili wywłaszczenia jako działki o nr ewid. [...] - utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy przedstawił następująco okoliczności faktyczne i prawne sprawy: Orzeczeniami Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w L. z dnia [...] znak: [...], wydanymi na wniosek Wojewódzkiego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w L., wywłaszczono nieruchomości położone we wsi D., gmina Z., stanowiące własność: S. P., J. T., F. S., K. K. i H. D. o powierzchniach odpowiednio: 22347 m2, 11102 m2, 11102 m2, 5730 m2 i 10875 m2. W dniu 21 października 1978 r. zmarł S. P., a spadek po nim - stosownie do postanowienia Sądu Rejonowego Wydział Cywilny, sygn. akt [...] - nabyła żona F. P. oraz dzieci: S. P., A. S. i S. P. - po 1/4 części każde z nich. Ww. postanowieniem Sąd Rejonowy w L. stwierdził ponadto, że spadek F. P., zmarłej w dniu 16 sierpnia 1985 r., nabyły dzieci: S. P., A. S. i S. P.- po 1/3 części każde z nich. W dniu 19 marca 1980 r. zmarła H. D., a spadek po niej - stosownie do postanowienia Sądu Rejonowego z L. z dnia [...] stycznia 1988 r. sygn. akt: [...] - nabyły dzieci: I. T., C. D. i K. K. - po 1/3 części każde z nich. We wnioskach z lipca 2007 r. (pozbawionych oznaczenia dokładnej daty ich sporządzenia, natomiast złożonych do organu w obu przypadkach w dniu [...] lipca 2007 r.) S. P., A. S. i S. P. (spadkobiercy zmarłego w dniu 21 października 1978 r. S. P.), wystąpili o zwrot części wywłaszczonego gospodarstwa rolnego położonego we wsi D., gmina Z. o pow. 22.347 m2. Wniosek o analogicznej treści, z tym że odnoszący się do części wywłaszczonego gospodarstwa rolnego o powierzchni 22.204 m2, złożyli w tym samym dniu Z. T. i M. S. W toku postępowania Z. T. oświadczył jednak, że ani on, ani M. S., nie są uprawnieni do ubiegania się o zwrot tej nieruchomości. We wniosku z dnia [...] lipca 2007 r. o zwrot części wywłaszczonego gospodarstwa rolnego położonego we wsi D., o pow. 5.730 m2, zwróciła się K. K. We wniosku z tego samego dnia I. T. wystąpiła natomiast o zwrot części wywłaszczonego gospodarstwa rolnego o pow. 10.875 m2. W lipcu 2008 r. z analogicznym wnioskiem wystąpił C. D., domagając się zwrotu części wywłaszczonego gruntu o pow. 10.875 m2. Wszyscy ww. wnioskodawcy w swych wnioskach przyznali, że żądany do zwrotu grunt wykorzystywany jest przez wojsko polskie jako plac ćwiczeń. W toku postępowania zainicjowanego powyższymi wnioskami Prezydent Miasta L. ustalił na podstawie archiwalnych dokumentów z czasów wywłaszczenia, że część gospodarstwa rolnego o pow. 22.347 m2, o zwrot której wystąpili S. P., A. S. i S. P., stanowiła działkę oznaczoną w dacie wywłaszczenia nr [...]. Cześć gospodarstwa rolnego o pow. 22.204 m2, będąca przedmiotem żądania Z. T. i M. S., stanowiła zaś działkę nr [...]. Wniosek K. K., a następnie T. Z., dotyczący zwrotu części gospodarstwa rolnego o pow. 5.730 m2, odnosi się z kolei do części działki oznaczonej w dacie wywłaszczenia nr [...]. Pozostała część dawnej działki nr [...] (o łącznej powierzchni 11.461 m2), posiadająca powierzchnię 5.731 m2, stanowi przedmiot żądania I. T. i C. D., którzy ponadto domagają się zwrotu części dawnej działki [...], będącej przedmiotem odrębnego postępowania administracyjnego. Prezydent Miasta L. ustalił także, że dla zawnioskowanego do zwrotu gruntu prowadzona jest księga wieczysta [...], zgodnie z którą teren ten stanowi własność Skarbu Państwa. Prawo własności Skarbu Państwa wykonuje Wojskowa Agencja Mieszkaniowa. Organ I instancji załączył do akt sprawy pisma Rejonowego Zarządu Infrastruktury w L.: z dnia [...] czerwca 2008 r. i z dnia [...] lipca 2008 r., w których wyrażono stanowisko sprzeciwiające się zwrotowi działek o dawnych numerach: [...]. Zarząd wyjaśnił, że na działkach tych zlokalizowana jest strzelnica wojskowa i plac ćwiczeń. Obiekty te są użytkowane przez Ministerstwo Obrony Narodowej nieprzerwanie od lat pięćdziesiątych. W dniu [...] czerwca 2008 r. organ I instancji przeprowadził rozprawę administracyjną, podczas której S. P. i A. S. podtrzymały wniosek o zwrot dawnej działki nr [...]. Obecni na rozprawie wnioskodawcy oświadczyli, że roboty budowlane związane z realizacja placu ćwiczebnego zostały rozpoczęte w 1948 r. Poligon zaczął funkcjonować w 1948 r. albo 1949 r. Obecnie są tam chwasty i śmieci. Obecni na rozprawie pełnomocnicy Rejonowego Zarządu Infrastruktury w L. oświadczyli natomiast, że jednostka wojskowa przy ul. D. M. M. nadal funkcjonuje, zaś przedmiotowy "plac" stanowi zaplecze dla jej działalności. W dniu [...] lipca 2008 r. przeprowadzono kolejną rozprawę administracyjną, podczas której wnioskodawcy podtrzymali wniosek o zwrot dawnej działki nr [...], wskazując, że teren ten (wchodzący w skład poligonu) został opuszczony przez Wojsko po rozwiązaniu jednostki K. na M. Obecnie teren ten jest wysypiskiem śmieci i wojsko tam nie ćwiczy. Celem oznaczenia wnioskowanych do zwrotu nieruchomości na tle aktualnej ewidencji gruntów oraz ustalenia stanu prawnego przedmiotowego gruntu w chwili wywłaszczenia organ I instancji zlecił uprawnionemu geodecie J. Ć. sporządzenie operatu geodezyjno-prawny wywłaszczonej nieruchomości. Sporządzone opracowanie objęło swym zakresem cały teren wywłaszczony orzeczeniami Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w L. z dnia [...], składając się z dwóch części: mapy wykazującej dawne działki z czasów wywłaszczenia na tle aktualnej ewidencji gruntów oraz opracowanego w formie tabelarycznej wykazu właścicieli i posiadaczy nieruchomości. Wykonane przez uprawnionego geodetę badania materiałów archiwalnych pozwoliły ustalić, że część nieruchomości objętej powyższą tabelą, wchodząca w skład działki nr [...], została nabyta przez H. D. na podstawie aktu notarialnego nr [...] z 1936 r. Geodeta nie odnalazł natomiast ksiąg hipotecznych, zbiorów dokumentów, czy też aktów notarialnych, z których wynikałby tytuł prawny do części nieruchomości objętej tabelą likwidacyjną nr [...], odpowiadającej dawnym działkom nr [...] i [...]. Ustalił jednak, że w dacie wywłaszczenia posiadaczem działki nr [...] był S. P., posiadaczem działki nr [...] byli J. T. i F. S., natomiast posiadaczami działki nr [...] były H. D. i K. K. Na podstawie ustaleń geodety Prezydent Miasta L. przyjął, że działki nr ewid. [...] stanowiły jedną nieruchomość, natomiast powierzchnie wywłaszczonych nieruchomości określone w orzeczeniach z [...] określały jedynie udziały we współwłasności nieruchomości wyrażone w jednostkach pomiaru powierzchni. Mając na uwadze, że zarówno ustawa o gospodarce nieruchomościami, jak i ukształtowane na jej podstawie orzecznictwo, nie dopuszczają możliwości zwrotu udziału we współwłasności nieruchomości, organ uznał, że postępowanie o zwrot przedmiotowego gruntu musi być prowadzone w stosunku do całej nieruchomości, a nie jej części w postaci jednej z tworzących ją działek. Z uwagi na powyższe postanowieniem z dnia [...] Prezydent Miasta L. do sprawy prowadzonej z wniosku S. P., S. P. i A. S. o zwrot nieruchomości oznaczonej uprzednio jako działka nr [...] o łącznej o pow. 22.347 m2, przyłączył sprawę zwrotu nieruchomości prowadzoną z wniosku Z. T. i M. S. oraz sprawę zwrotu nieruchomości z wniosku K. K., I. T. i C. D. W odpowiedzi na wezwanie organu I instancji do przedłożenia dokumentów poświadczających następstwo prawne wnioskodawców po wymienionej w tabeli likwidacyjnej nr [...] byłej właścicielce działek nr [...], pełnomocnik I. T.- adwokat W. O. złożył za pismem z dnia [...] kwietnia 2011 r. uwierzytelnioną kopię aktu notarialnego Rep. [...] z dnia [...] lutego 1936 r. oraz odpis postanowienia Sądu Rejonowego w L. z dnia [...] sygn. akt [...] o stwierdzeniu nabycia spadku po H. D. S. P. złożył natomiast do akt sprawy uwierzytelnioną kopię odpisu postanowienia Sądu Rejonowego w L. z dnia [...] sygn. akt: [...] w przedmiocie stwierdzenia nabycia spadku po S. P. i F. P., orzeczenie o wywłaszczeniu nieruchomości o pow. 22.347 m2 z dnia [...] Nr [...] oraz zaświadczenie Wydziału Ksiąg Publicznych Sądu Powiatowego w L. z dnia [...]. Decyzją z dnia [...] nr [...], Prezydent Miasta L. orzekł o odmowie zwrotu nieruchomości położonej obecnie przy D. M. M. w L., oznaczonej uprzednio jako działki o numerach [...]. Odwołanie od powyższej decyzji wniosły I. T. i K. K. Decyzją z dnia [...] znak: [...], Wojewoda L. uchylił w całości ww. decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania temu organowi. Organ odwoławczy stwierdził, że Prezydent Miasta L. nie poczynił wystarczających ustaleń pozwalających na określenie kręgu współwłaścicieli wywłaszczonej w 1954 r. nieruchomości. Ponadto wytknął, że organ I instancji nie odniósł się w żaden sposób do materiału dowodowego świadczącego o zrealizowaniu celu wywłaszczenia na przedmiotowej nieruchomości. Za niezasadne Wojewoda uznał natomiast zarzuty odwołujących dotyczące uznania trzech działek o numerach: [...], objętych tabelą likwidacyjną nr [...], za jedną nieruchomość. W toku ponownego rozpatrywania sprawy Prezydent Miasta L. dołączył do akt sprawy opinię uprawnionego geodety J. Ć., w której wyjaśniono, że ustalenie kwestii własności żądanego do zwrotu gruntu przed wywłaszczeniem wymaga przeprowadzenia kwerendy aktów notarialnych zdeponowanych w Archiwum Państwowym w L. przez notariuszy działających w L. w latach 1864 - 1946. Z opinii uprawnionego geodety wynikało ponadto, że do ustalenia stanu prawnego wywłaszczonej nieruchomości na dzień wywłaszczenia niezbędne będzie przeprowadzenie postępowania przed sądem powszechnym. W oparciu o powyższą opinię i pozostały, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, organ I instancji uznał, że nie sposób stwierdzić, iż z wnioskiem o zwrot przedmiotowej nieruchomości wystąpili wszyscy uprawnieni, tj. wszyscy współwłaściciele nieruchomości bądź ich spadkobiercy. Zarówno ustalenia dokonane przez geodetę, jak i dowody przedłożone przez wnioskodawców - w ocenie organu - pozwalają stwierdzić, że H. D., po której prawo do spadku nabyli I. T., C. D. i K. K., w roku 1936 r. nabyła udział w nieruchomości objętej tabelą likwidacyjną wsi D. nr [...]. Brak jest natomiast dowodów, które potwierdzałyby, że H. D. była właścicielką całej przedmiotowej nieruchomości. Organ I instancji nie miał przy tym możliwości ustalenia pozostałych współwłaścicieli przedmiotowej nieruchomości. Wobec powyższego uznał, że stan prawny gruntu objętego tabelą likwidacyjną nr [...] był nieuregulowany, przez co wymienionych w orzeczeniach o wywłaszczeniu: S. P., J. T., F. S. i K. K., nie można uznać za jej współwłaścicieli. Decyzją z dnia [...] nr [...] Prezydent Miasta L. orzekł o odmowie zwrotu nieruchomości położonej obecnie przy ul. D. M. M. w L., objętej księgą wieczystą [...], oznaczonej uprzednio jako działki o nr [...] wchodzące w skład tabeli likwidacyjnej [...]. W dniu 15 marca 2014 r. zmarła K. K., po której spadek - zgodnie z aktem poświadczenia dziedziczenia z dnia [...] czerwca 2014 r. Rep. A nr [...] - nabyła w całości T. Z.. Następnie w dniu [...] czerwca 2014 r. T. Z. złożyła wniosek o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, oznaczonej uprzednio jako działki nr [...], wchodzące w skład tabeli likwidacyjnej nr [...]. Na skutek odwołania złożonego przez I. T. Wojewoda L. decyzją z dnia [...]. nr [...] uchylił ww. decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ten organ. Organ odwoławczy wytknął w pierwszej kolejności, że decyzja pierwszoinstancyjna została skierowania do osoby nieżyjącej (tj. K. K.). Ponadto wskazał, że z uwagi na złożone w trakcie oględzin w dniu [...] października 2010 r. oświadczenie Z. T. wskazujące, że ani on, ani M. S. nie są spadkobiercami byłego właściciela działki nr [...], organ winien pouczyć stronę w jakim zakresie może dochodzić restytucji mienia, jak również powiadomić, że oświadczenie złożone w cudzym imieniu bez pełnomocnictwa jest nieważne. W dniu [...] stycznia 2016 r. - w toku ponownie prowadzonego postepowania – T. Z. złożyła pismo, w którym wskazała, że wnosi o zwrot udziału w wywłaszczonej nieruchomości oznaczonej uprzednio jako działki nr: [...], wchodzące w skład tabeli likwidacyjnej nr [...]. Do pisma tego załączyła wypis z aktu poświadczenia dziedziczenia po K. K.. Z kolei M. S. w piśmie z dnia [...]marca 2016 r. oświadczyła, że cofa wniosek o zwrot dawnej działki nr [...]. Podobnie Z. T. w piśmie z dnia [...] października 2016 r. oświadczył, że nie podtrzymuje wniosku o zwrot dawnej działki nr [...]. Uzupełniając materiał dowodowy organ I instancji dodatkowo załączył do akt sprawy decyzję Prezydenta Miasta L. z dnia [...], nr [...], z której wynika, że działka nr [...] o pow. 70,9414 ha została podzielona na działki ewidencyjne nr: [...]. Ustalono, że dawne działki nr: [...] weszły w obszar ewidencyjnych działek nr: [...], uregulowanych w księgach wieczystych o numerach odpowiednio: [...]. Treścią działu II ww. ksiąg wieczystych oraz informacje z rejestru gruntów potwierdziły, że działki te stanowią własność Skarbu Państwa, a prawo własności do tych działek wykonuje Agencja Mienia Wojskowego. Organ I instancji ustalił, że na dzień 15 listopada 1954 r. dla miasta L. nie było zatwierdzonego planu ogólnego. Przedmiotowy teren nie był również objęty planem szczegółowym. Na podstawie fragmentu archiwalnego rysunku Planu Kierunkowego miasta L., opracowanego na podstawie uchwały nr [...] Prezydium Rządu z dnia [...] w oparciu o § 2 uchwały nr [...] Komitetu Ekonomicznego Rady Ministrów z dnia [...] listopada 1959 r. oraz zatwierdzonego w dniu [...] grudnia 1959 r. przez Prezesa Komitetu do Spraw Urbanistyki i Architektury, ustalono natomiast, że grunt objęty wnioskiem o zwrot przeznaczony był pod "Tereny specjalne". Mając na względzie konieczność precyzyjnego ustalenia celu wywłaszczenia wnioskowanej do zwrotu nieruchomości organ I instancji załączył do akt: zaświadczenie lokalizacyjne Wojewódzkiej Komisji Planowania Gospodarczego w L. z dnia [...] października 1951 r. w sprawie wyrażenia zgody na lokalizację ogólną placu ćwiczeń dla Jednostki Wojskowej Nr [...] w L. na gruntach wsi D., wniosek Wojewódzkiego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w L. z dnia [...] października 1952 r. o wszczęcie postępowania wywłaszczeniowego nieruchomości położonych na terenie wsi D. o łącznej pow.715.053 ha pod budowę obiektu wojskowego, która rozpoczęta będzie w roku bieżącym oraz orzeczenie Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w L. z dnia [...] lipca 1952 r., skierowane do Jednostki Wojskowej Nr [...] w L., w sprawie zezwolenia na objęcie w posiadanie do dnia [...] stycznia 1953 r. placu o powierzchni ogólnej 715.53 m2 z gruntów wsi D. (w tym działki nr: [...]), celem przygotowania placu pod budowę. Na podstawie protokołu zdawczo-odbiorczego z dnia [...] czerwca 2009 r. w L., dotyczącego przekazania Wojskowej Agencji Mieszkaniowej Oddział Regionalny L. nieruchomości o powierzchni 70,9414 ha, oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...] ustalono, że na przedmiotowym terenie znajdowały się między innymi obiekty: szkoleniowy - wybudowany w 1996 r., szkoleniowy nr [...] - strzelnica A-l, szkoleniowy nr [...] - plac ćwiczeń ogniowych, szkoleniowy nr [...], w tym tor taktyczny dla plutonu piechoty i punkt oporu dla plutonu, szkoleniowy z obrony przeciwchemicznej nr [...], szkoleniowy nr [...] - plac treningów ogniowych. Na podstawie wypisu rejestru gruntów i budynków z dnia 30 czerwca 2010 r. ustalono natomiast, że działki powstałe z podziału działki nr [...] stanowiły teren zamknięty. W oparciu o powyższe ustalenia Prezydent Miasta L. decyzją z dnia [...] nr [...] odmówił zwrotu S. P., S. P., A. S., T. Z., C. D. oraz I. T. nieruchomości oznaczonej uprzednio jako działki nr [...] wchodzącej w skład tabeli likwidacyjnej nr [...], stanowiącej część działek ewidencyjnych nr: [...], oraz umorzył postępowanie w części dotyczącej żądania przez M. S. oraz Z. T. zwrotu dawnej działki nr [...]. W uzasadnieniu organ I instancji podniósł, że cel wywłaszczenia przedmiotowej nieruchomości został zrealizowany. Ponadto organ stwierdził, że jedynie spadkobiercy H. D. tj. I. T., C. D. i T. Z. są uprawnionymi do ubiegania się o zwrot przedmiotowej nieruchomości. S. P., S. P., A. S., M. S. i Z. T. - zdaniem organu - nie posiadają legitymacji prawnej w niniejszym postępowaniu. Umorzenie postępowanie w zakresie żądania zwrotu wywłaszczonej nieruchomości Z.T. i M. S. - jak wyjaśnił organ - wynikało natomiast z cofnięcia przez nich wniosku o zwrot. Od powyższej decyzji odwołania wnieśli: S. P. wraz ze S. P. i A. S. (reprezentowani przez radcę prawnego S. K.), T. Z., C. D. oraz I. T. (reprezentowana przez adwokata W. O.). Złożone odwołania Wojewoda L. uznał za niezasadne i powołaną na wstępie decyzją ostateczną z dnia [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy uznał, że z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, iż na wnioskowanej do zwrotu nieruchomości zrealizowano cel wywłaszczenia, jakim była budowa placu ćwiczeń dla Jednostki Wojskowej Nr [...] w L. Przedmiotowa nieruchomość weszła bowiem w skład plac ćwiczeń składającego się z obiektów takich, jak: plac ćwiczeń ogniowych, strzelnica, tor taktyczny dla plutonu piechoty, punkt oporu dla plutonu piechoty (tory taktyczne), obiekt szkoleniowy z obrony przeciwchemicznej, plac treningów ogniowych, drogi dwukierunkowe o długości 1040 m, linie kablowe, linie sygnalizacyjne, rozdzielnia elektryczna NN oraz 2 budynki szkoleniowe i trafostacja. Teren ten do chwili podziału zatwierdzonego decyzja Prezydenta Miasta L. z dnia [...] stanowił jedną działkę o nr ewid. [...] i był terenem zamkniętym. Powyższe ustalenia potwierdzają oględziny nieruchomości przeprowadzone w dniu [...] października 2010 r. Organ II instancji podkreślił, że teren ten znajdował się w faktycznym użytkowaniu MON od 1967 r. - co potwierdza protokół zdawczo-odbiorczy spisany w dniu 26 stycznia 1985 r. w L. pomiędzy Kierownikiem Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami a Wojskowym Rejonowym Zarządem kwaterunkowo-Budowlanym w L. w sprawie przekazania w użytkowanie MON terenu stanowiącego własność Skarbu Państwa. Jak zauważył Wojewoda, fakt wykorzystania przedmiotowej nieruchomości przez wojsko jako plac ćwiczeń tj. zgodnie z celem wywłaszczenia, potwierdzają również sami wnioskodawcy wskazując, że roboty budowlane związane z realizacją placu ćwiczebnego na wywłaszczonej nieruchomości zostały rozpoczęte w 1948 r. zaś poligon zaczął funkcjonować w 1948 r. albo w 1949 r. W związku z powyższym organ odwoławczy zgodził się ze stanowiskiem Prezydenta Miasta L., iż będący przedmiotem sprawy teren został wykorzystany zgodnie z celem jego wywłaszczenia i jako taki nie może podlegać zwrotowi na rzecz wnioskodawców. Jako niezasadne Wojewoda ocenił zarzuty odwołujących wskazujące na naruszenie przez organ I instancji przepisów postepowania, tj.: art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. Organ odwoławczy podzielił przy tym stanowisko wyrażone w decyzji pierwszoinstancyjnej, iż wobec niemożności wykazania przez osoby, które złożyły wniosek o zwrot nieruchomości (z wyjątkiem spadkobierców H. D.), tytułu prawnego we współwłasności nieruchomości objętej tabelą likwidacyjną nr [...], osoby te nie mogą być uznane za legitymowane do występowania w przedmiotowej sprawie. W ocenie Wojewody, skoro uprawniony geodeta nie odnalazł ksiąg hipotecznych czy wieczystych, do których wpisane byłby działki z tabeli likwidacyjnej nr [...], to osoby wskazane w decyzjach wywłaszczeniowych uznać należy jedynie za ówczesnych posiadaczy samoistnych gruntów. Wojewoda zgodził się przy tym z opinią geodety, iż do ustalenia tytułów własności osób wywłaszczonych konieczne byłoby przeprowadzenie postępowania sądowego. Skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na opisaną wyżej decyzję ostateczną wnieśli: I. T., T. Z. i C. D. oraz S. P., S. P. i A. S. Skarga I. T. T. Z. i C. D., zarejestrowana pod sygnaturą II SA/Lu 449/17, została oparta na następujących zarzutach: I. naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez zaniechanie przez organ orzekający realizacji zasady kontroli i nadzoru nad przestrzeganiem prawa w postępowaniu administracyjnym oraz niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do zupełnego wyjaśnienia stanu faktycznego w zakresie ustalenia, czy na nieruchomości objętej orzeczeniem o wywłaszczeniu nastąpiła realizacja celu wywłaszczenia, o którym mowa w art. 136 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, jak również poprzez brak uwzględnienia interesu społecznego oraz słusznego interesu obywateli w całym toku postępowania administracyjnego, a także brak dążenia organu do naprawienia i zrekompensowania krzywd poniesionych przez skarżącą w związku z wywłaszczeniem gospodarstw rolnych położonych we wsi D.; II. błąd w ustaleniach faktycznych polegający na nieuprawnionym przyjęciu, iż na terenie działek nr [...] i nr [...] został w pełni zrealizowany cel wywłaszczenia, podczas gdy ze zgromadzonego materiału dowodowego nie wynika niezbicie, by na całości tej działki wybudowano plac ćwiczeń dla Jednostki Wojskowej nr [...], co skutkuje niesłusznym wywłaszczeniem tak dużego obszar nieruchomości czego następstwem było: - naruszenie art. 137 ust. 2 w związku z obowiązującym na dzień rozpoczęcia postępowania art. 136 ust. 1 pkt 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami, poprzez brak udowodnienia i uzasadnienia przez organ, że cel wywłaszczenia zrealizowany został na całości wywłaszczonej nieruchomości, skutkujący bezzasadnym utrzymaniem w mocy decyzji organu pierwszej instancji w zakresie całości nieruchomości; - naruszenie art. 8 k.p.a. poprzez niezrealizowanie obowiązku prowadzenia postępowania w taki sposób, by pogłębiać zaufanie obywateli do organów Państwa; Wskazując na powyższe skarżący w sprawie II SA/Lu 449/17 wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji, a także uchylenie poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy temu organowi do ponownego rozpoznania. Ponadto wnieśli o zasądzenie na ich rzecz kosztów postępowania wg norm przepisanych. Z kolei skarga S. P., S. P. i A. S. została zarejestrowana pod sygnaturą II SA/Lu 450/17, zaś w jej treści sformułowano następujące zarzuty względem zaskarżonej decyzji: I. naruszenie przepisów prawa materialnego tj.: - art 136 ust. 3 i art. 137 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami w zw. z art. 28 k.p.a., poprzez odmowę przyznania przymiotu strony skarżącym: S. P., S. P. oraz A. S. w postępowaniu o zwrot nieruchomości objętych tabelą likwidacyjną nr [...], a przez to zawężenie kręgu podmiotów, którym przysługuje przymiot strony, pomimo wykazania w toku postępowania, że skarżący są następcami prawnymi S. P. (właściciela nieruchomości), który na podstawie decyzji Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w L. z dnia [...] został pozbawiony prawa własności nieruchomości; - art. 136 ust. 1 i art 137 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez przyjęcie, że cel wywłaszczenia został zrealizowany na całości wywłaszczonej nieruchomości oraz, że nie zaistniały przesłanki warunkujące zwrot nieruchomości oznaczonych jako działki ewidencyjne nr [...] i nr [...], wchodzących w skład tabeli likwidacyjnej nr [...], podczas gdy w rzeczywistości przesłanka realizacji celu publicznego nie została w tym wypadku spełniona, a nieruchomość stała się zbędna na cel określony w wywłaszczeniu. II. naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na rozstrzygniecie sprawy tj.: 1. art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 i art. 80 w zw. z art. 138 k.p.a. poprzez: a) niedokonanie przez organ analizy celu wywłaszczenia, który powinien zostać oceniony na podstawie stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w chwili wywłaszczenia, a także nie wykazanie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, czy cel wywłaszczenia został zrealizowany, jeśli tak, to czy na całości czy na części nieruchomości, b) dowolną ocenę zgromadzonego materiału dowodowego oraz niepodjęcie przez organ administracji wszystkich kroków niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, jako warunku niezbędnego wydania decyzji o przekonującej treści wyrażających się w błędnym przyjęciu, że na terenie wywłaszczonej nieruchomości został zrealizowany plac ćwiczeń dla Jednostki Wojskowej nr [...], c) nieustalenie w sposób właściwy kręgu podmiotów, którym przysługuje przymiot strony w postępowaniu, oraz pominięcie dokumentów składanych przez skarżących w toku postępowania wskazujących na następców prawnych wywłaszczonego właściciela nieruchomości, d) naruszenie zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa, a w konsekwencji dowolną ocenę całokształtu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego poprzez nieustosunkowanie się do przedstawionych przez skarżących w toku postępowania dowodów i wniosków, e) arbitralne potraktowanie przez organ administracji przedmiotowej sprawy, bez szczegółowego wyjaśnienia okoliczności sprawy oraz bez wyczerpującego zgromadzenia materiału dowodowego; 2. art. 7 w związku z art. 136 k.p.a. poprzez pominięcie przez organ administracji dowodów złożonych w toku postępowania przez skarżących; 3. art 107 § 1 i § 3 k.p.a. poprzez: a) brak należytego uzasadnienia motywów rozstrzygnięcia, w wyniku których organ odwoławczy wywiódł w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że cel wywłaszczenia został zrealizowany, b) nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji poprzez brak wyczerpującej analizy stanu faktycznego oraz zgromadzonego materiału dowodowego, a przede wszystkim nieodniesienie się do wszystkich zarzutów wskazanych przez skarżących w odwołaniu od decyzji, c) brak wnikliwej i pełnej oceny w treści zaskarżonej decyzji celu wywłaszczenia, realizacji tego celu, jak również nieodniesienie się do zarzutu zbędności nieruchomości na cel określony w wywłaszczeniu. W oparciu o powyższe zarzuty autor skargi wniesionej w imieniu S. P., S. P. i A. S. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, a także o zasądzenie na rzecz skarżących kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Odpowiadając na skargi Wojewoda L. wniósł o ich oddalenie oraz podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Na rozprawie w dniu 3 października 2017 r. Sąd, na podstawie art. 111 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.) - dalej jako "p.p.s.a.", postanowił połączyć do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawę ze skargi I. T., T. Z. i C. D. (II SA/Lu 449/17) ze sprawą ze skargi S. P., S. P. i A. S. (II SA/Lu 550/17) i prowadzić obie sprawy pod sygnaturą II SA/Lu 449/17. Obecny na rozprawie pełnomocnik skarżących S. P., S. P. i A. S. - radca prawny S. K. złożył wniosek o dopuszczenie na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. dowodu z dokumentu w postaci zaświadczenia z dnia [...] września 1952 r. wydanego przez Sąd Powiatowy w L. Ksiąg Wieczysty, na okoliczność potwierdzenia, że działka pochodząca z osady tabelowej wsi D. nr [...] i [...] stanowiła własność S. P., a w dalszej kolejności przypadła jego następcom prawnym. Sąd na rozprawie postanowił dopuścić dowód z ww. dokumentu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargi nie zasługują na uwzględnienie. Zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji z dnia [...] nie naruszają bowiem przepisów prawa materialnego, ani też przepisów postępowania, w stopniu dającym podstawy do wyeliminowania tych rozstrzygnięć z obrotu prawnego. Przedmiotem kontrolowanych rozstrzygnięć była kwestia zwrotu nieruchomości stanowiącej grunt wchodzący aktualnie w skład działek ewidencyjnych nr: [...], zlokalizowanej przy ul. D. M. M. w L., wywłaszczonej na mocy orzeczeń Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w L. z dnia [...] znak: [...] (podjętych na wniosek Wojewódzkiego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w L. w trybie przepisów dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r. o nabywaniu i przekazywaniu nieruchomości niezbędnych dla realizacji narodowych planów gospodarczych – Dz. U. z 1952 r. Nr 4, poz. 31 ze zm.) jako działki o nr [...] wchodzące w skład tabeli likwidacyjnej [...]. Zasady i tryb zwrotu wywłaszczonych nieruchomości w obecnym stanie prawnym regulują przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 2147 ze zm. - dalej jako "u.g.n."). Zgodnie z art. 136 ust. 3 u.g.n., poprzedni właściciel lub jego spadkobierca mogą żądać zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub jej części jeżeli, stosownie do przepisu art. 137, stała się ona zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu. W myśl zaś art. 137 ust. 1 u.g.n. nieruchomość uznaje się za zbędną na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, jeżeli: pomimo upływu 7 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, nie rozpoczęto prac związanych z realizacją tego celu (pkt 1) albo pomimo upływu 10 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, cel ten nie został zrealizowany (pkt 2). Z przytoczonych regulacji wynika w sposób jednoznaczny, że roszczenie o zwrot wywłaszczonej nieruchomości jest ograniczone podmiotowo i przysługuje wyłącznie byłemu właścicielowi lub jego spadkobiercy. Wykazanie się przez wnioskodawcę posiadanym przed wywłaszczeniem tytułem własności do nieruchomości (względnie następstwem prawnym po poprzednim właścicielu) nie jest jednak jedynym warunkiem zwrotu wywłaszczonej nieruchomości. O możliwości takiej decyduje również ocena, czy nieruchomość stała się zbędna na cel jej wywłaszczenia w rozumieniu art. 137 ust. 1 u.g.n. Ocena zbędności wywłaszczonej nieruchomości polega na precyzyjnym ustaleniu celu wywłaszczenia i skonfrontowaniu go ze sposobem zagospodarowania działki po przejęciu jej na własność Skarbu Państwa. Podkreślić należy, że w przypadku nieruchomości wywłaszczonej przed wejściem w życie przepisów u.g.n., tj. przed 1 stycznia 1998 r. (a taka właśnie nieruchomość jest przedmiotem niniejszej sprawy), dla uznania, czy stała się ona zbędna na cel wywłaszczenia, wystarczające jest ustalenie, czy cel wywłaszczenia został w jej obrębie zrealizowany, zaś bez znaczenia dla oceny jej zbędności pozostaje kwestia zachowania terminów realizacji tego celu, określonych w art. 137 ust. 1 u.g.n. (por. wyroki NSA: z dnia 12 lutego 2014 r., sygn. akt I OSK 1663/12; z dnia 10 kwietnia 2014 r., sygn. akt I OSK 2391/12 oraz z dnia 24 czerwca 2014 r., sygn. akt I OSK 2876/12 - dostępne w CBOSA, a także cytowany tamże wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 marca 2014 r., sygn. akt P 38/11). Ponadto zrealizowanie celu wywłaszczenia wyłącza dopuszczalność zwrotu nieruchomości, nawet jeśli później nieruchomość ta została wykorzystywana na inny cel (por. wyroki NSA: z dnia 20 lutego 2001 r., sygn. akt I SA 2139/99, LEX nr 55331; z dnia 6 grudnia 2006 r., sygn. akt I OSK 193/06, LEX nr 291163; z dnia 1 października 2014 r., sygn. akt I OSK 173/13, LEX nr 1769222). Podzielając przytoczone wyżej poglądy orzecznicze Sąd, po rozpoznaniu niniejszej sprawy, doszedł do wniosku, że kwestionowane rozstrzygnięcie o odmowie zwrotu S. P., S. P., A. S., T. Z., C. D. oraz I. T. nieruchomości oznaczonej uprzednio jak działki nr [...] i nr [...] wchodzące w skład tabeli likwidacyjnej nr [...], a także rozstrzygnięcie zawarte w pkt 2 decyzji organu I instancji, umarzające postępowanie w części dotyczącej wniosku M. S. i Z. T. o zwrot nieruchomości oznaczonej uprzednio jak działka nr [...], wchodząca w skład tabeli likwidacyjnej nr [...], są prawidłowe. Odnosząc się w pierwszej kolejności do rozstrzygnięcia umarzającego postępowanie zainicjowane wnioskiem M. S. i Z. T. (które to rozstrzygnięcie w istocie - pomimo objęcia skargami zaskarżonej decyzji w całości - nie jest przedmiotem zarzutów skarżących) wskazać należy, że bezsporne jest, iż oboje ww. wnioskodawcy, żądający zwrotu dawnej działki nr [...], w toku postępowania przed organem I instancji złożyli pisemne oświadczenia jednoznacznie wyrażające wolę cofnięcia ich żądania (zob. pismo M. S.z dnia [...] marca 2016 r. - k. 283 akt adm. I inst. oraz pismo Z. T. z dnia [...] października 2016 r. /data wpływu –- [...] października 2016 r./ - k. 298 akt adm. I inst.). W sytuacji zaś, gdy postępowanie administracyjne zostało wszczęte na wniosek, cofnięcie wniosku czyni to postępowanie bezprzedmiotowym, uzasadniając jego umorzenie na zasadzie art. 105 § 1 k.p.a. Cofnięcie wniosku o wszczęcie postępowania administracyjnego jest bowiem równoznaczne z brakiem żądania uprawnionego podmiotu do rozpoznania konkretnej sprawy administracyjnej, co oznacza, że przedmiot postępowania, oznaczony we wniosku, przestaje istnieć (por. wyrok NSA z dnia 9 marca 2012 r., sygn. akt I OSK 394/11, LEX nr 1264790). Przechodząc natomiast do oceny zasadności rozstrzygnięcia odmownego będącego istotą sporu w sprawie, należy w pierwszym rzędzie zgodzić się ze stanowiskiem organów administracji, iż jedynie w przypadku wnioskodawców I. T., C. D. i T. Z., będących następcami prawnymi zmarłej H. D., możliwe było jednoznaczne potwierdzenie ich uprawnienia do wystąpienia z wnioskiem o zwrot części nieruchomości objętej tabelą likwidacyjną nr [...] jako działki nr [...] i nr [...]. Przeprowadzone postępowanie dowodowe, bazujące na rzetelnie, w ocenie Sądu, przeprowadzonym dowodzie z opinii biegłego - uprawnionego geodety J. Ć., jedynie bowiem w przypadku H. D. potwierdziło, iż posiadała ona tytuł własności do gruntu objętego tabelą likwidacyjną nr [...] (działki gruntu z zagrody nr [...]), który to tytuł prawny nabyła od swoich rodziców S. i E. małż. T. w drodze aktu notarialnego umowy darowizny z dnia .[...] lutego 1936 r. Jednocześnie - w świetle postanowienia Sądu Rejonowego w L. z dnia [...] sygn. akt [...] - nie budzi wątpliwości, że I. T. i C. D. są spadkobiercami zmarłej w dniu 19 marca 1980 r. H. D., wraz z K. K., która zmarła w toku postepowania w dniu 15 marca 2014 r., a po której spadek – zgodnie z aktem poświadczenia dziedziczenia z dnia [...] czerwca 2014 r. Rep. A nr [...] - nabyła z kolei T. Z., przystępując w miejsce swojej poprzedniczki prawnej do udziału w postępowaniu w charakterze strony. W przypadku natomiast pozostałych wnioskodawców, tj.: S. P., S. P. i A. S. - jakkolwiek nie budzi wątpliwości ich następstwo prawne po S. P. zmarłym w dniu 21 października 1978 r., będącym adresatem jednego z orzeczeń wywłaszczeniowych Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w L. z dnia [...] - nie sposób uznać, że ich legitymacja do żądania zwrotu części nieruchomości objętej tabelą likwidacyjną nr [...] została wykazana. Przeprowadzone w sprawie czynności dowodowe nie pozwoliły bowiem - wobec braku dokumentów archiwalnych - na jednoznaczne potwierdzenie (bądź podważenie) twierdzenia, że zmarły w dniu 21 października 1978 r. S. P. był jednym ze współwłaścicieli przedmiotowej nieruchomości. Sam fakt, iż był on adresatem orzeczenia o wywłaszczeniu spornej nieruchomości - wobec lakoniczności tego aktu oraz przypuszczalnych okoliczności, w jakich mógł on zostać podjęty w 1954 r. (tj. bez uprzedniego precyzyjnego ustalenia stanu prawnego nieruchomości) - zdaniem Sądu nie może zostać uznany jako dowód jednoznacznie potwierdzający, że S. P. przed wywłaszczeniem posiadał tytuł własności do przedmiotowej nieruchomości, a nie był jedynie jej samoistnym posiadaczem. Podobną wagę przypisać należy przedłożonemu na rozprawie przez radcę prawnego S. K. zaświadczeniu z dnia [...] września 1952 r., wydanemu przez Sąd Powiatowy Ksiąg Wieczysty. Należy bowiem zauważyć, że zaświadczenie to zostało wydane przed wywłaszczeniem, na wniosek Wojewódzkiego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w L., a jego istotą jest stwierdzenie, że nieruchomość objęta wnioskiem tego Urzędu, nie ma założonej księgi wieczystej, ani też nie jest dla niej prowadzony zbiór dokumentów. Użyte w tym zaświadczeniu określenie, iż chodzi o nieruchomość "stanowiącą własność S. P." - w ocenie Sądu - zostało użyte jedynie celem oznaczenia nieruchomości będącej przedmiotem zapytania Wojewódzkiego Urzędu Bezpieczeństwa - prawdopodobnie w sposób analogiczny do oznaczenia tej nieruchomości użytego w owym zapytaniu (wniosku o wydanie zaświadczenia). Tego rodzaju lakoniczne stwierdzenie użyte w zaświadczeniu wydanym dla potwierdzenia innej kwestii, również nie może być uznane jako dowód na to, że S. P. był współwłaściciel będących przedmiotem sprawy gruntów. Do rozstrzygnięcia powyższej kwestii nie mógł też przyczynić się przedłożony przez skarżącego S. P. wraz z pismem z dnia [...] września 2013 r. (k. 208 akt adm. I inst.) fragment wypisu z akt notariusza M. Z., albowiem dokument ten - jak słusznie stwierdziły organy - nie dotyczy nieruchomości objętej niniejszym postępowaniem (wypis ten potwierdza fakt darowania przez M. P. swojemu synowi – S. P. /zmarłemu w dniu 21 października 1978 r./ nieruchomości z osady nr [...], a nie z osady nr [...]). Kwestia legitymacji S. P., S. P. i A. S. do wystąpienia z żądaniem zwrotu działek wchodzących w skład tabeli likwidacyjnej nr [...], ma jednak w niniejszej sprawie charakter drugorzędny. Niezależnie bowiem od rozstrzygnięcia tego zagadnienia, o braku podstaw do orzeczenia zwrotu na rzecz skarżących przedmiotowej nieruchomości i tak decydowała okoliczność, iż nieruchomości tej nie można uznać za zbędną na cel jej wywłaszczenia. Z niewadliwych ustaleń organów obu instancji wynika, że celem wywłaszczenia przedmiotowej nieruchomości była lokalizacja placu ćwiczeń dla Jednostki Wojskowej Nr [...] w L. Wprawdzie cel ten nie był w tak precyzyjny sposób określony w samych orzeczeniach wywłaszczeniowych z dnia [...] (które to orzeczenia zawierały jedynie informację, że wywłaszczenie jest dokonywane "na rzecz Wojewódzkiego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w L."), jednak jego doprecyzowanie umożliwiły dokumenty pozyskane w toku postępowania z Wydziału Planowania Urzędu Miasta L., w tym w szczególności zaświadczenie lokalizacyjne Wojewódzkiej Komisji Planowania Gospodarczego w L. z dnia [...] października 1951 r. (k. 321 akt adm. I inst.). Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie pozostawia również wątpliwości, że wskazany cel wywłaszczenia został na wnioskowanym do zwrotu gruncie zrealizowany. Okoliczność ta nie była zresztą kwestionowana również przez samych wnioskodawców, którzy już we wnioskach o zwrot nieruchomości zgodnie przyznawali, że przedmiotowy teren jest wykorzystywany "przez wojsko polskie jako plac ćwiczeń". W obrębie tej nieruchomości zostały wykonane obiekty ćwiczebne dla wojska (w tym m.in. strzelnica, plac ćwiczeń ogniowych, czy też tor taktyczny dla plutonu piechoty - co wykazały oględziny z dnia [...] października 2010 r., a co potwierdził również protokół zdawczo odbiorczy z dnia [...] czerwca 2009 r. dotyczący przekazania przedmiotowych gruntów Wojkowej Agencji Mieszkaniowej Oddział Regionalny L. - k. 309-314 akt adm. I inst.). Wypis z rejestru gruntów i budynków z dnia [...] czerwca 2010 r. potwierdził natomiast, że cały teren objęty wnioskiem skarżących (jako wchodzący w skład dawnej działki nr ewid. [...]) stanowił teren zamknięty, stąd też za całkowicie bezpodstawne uznać należy twierdzenia skarżących, jakoby cel wywłaszczenia zrealizowany został jedynie na części przedmiotowej nieruchomości. Również stan prawny tej nieruchomości nie budzi wątpliwości i pośrednio potwierdza realizację w jej obrębie celu wywłaszczenia. Jak bowiem ustaliły organy, z ksiąg wieczystych prowadzonych dla działek nr [...] (wydzielonych z działki nr ewid. [...]) wynika, że grunty te stanowią własność Skarbu Państwa, przy czym prawo własności jest wykonywane przez Agencję Mienia Wojskowego. Fakt realizacji na wnioskowanych do zwrotu działkach inwestycji zgodnej celem ich wywłaszczenia, tj. placu ćwiczeniowego dla wojska, decydował o braku możliwości orzeczenia zwrotu tej nieruchomości. To odmiennej oceny przesłanki zbędności przedmiotowego terenu - na co Sąd zwrócił uwagę już na wstępie swych rozważań - nie mogło natomiast prowadzić nawet ewentualne stwierdzenie, że obecnie teren ten nie jest już przez wojsko wykorzystywany. Po realizacji celu wywłaszczenia obecny właściciel może bowiem rozporządzać tą nieruchomością bez żadnych ograniczeń. W tym stanie rzeczy stwierdzić należy, że rozstrzygnięcia organów obu instancji - niezależnie od niezawinionego przez organy braku jednoznacznego rozstrzygnięcia kwestii uprawnienia części skarżących do wystąpienia z wnioskiem o zwrot - były zasadne w świetle przepisów art. 136 ust. 3 w zw. z art. 137 ust. 1 u.g.n. Rozstrzygnięcia te zostały przy tym poprzedzone postępowaniem dowodowym, które - w zakresie istotnym dla wyniku sprawy - przeprowadzono z zachowaniem wymogów wynikających z przepisów art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. Uzasadnienia kontrolowanych decyzji spełniają natomiast wymogi określone w art. 107 § 3 k.p.a. Z tych wszystkich względów Sąd, na postawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło