IV KZ 51/18
PostanowienieIzba Karna2018-12-19
Skład orzekający: Rafał Malarski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy oskarżyciel posiłkowy może wnieść kasację na niekorzyść oskarżonego od wyroku warunkowo umarzającego postępowanie karne, jeśli nie wystąpiło żadne bezwzględne uchybienie procesowe?Ratio decidendi
Kasacja na niekorzyść oskarżonego może być wniesiona tylko w przypadku uniewinnienia oskarżonego lub umorzenia postępowania. Oskarżyciel posiłkowy nie jest uprawniony do wniesienia kasacji na niekorzyść od wyroku warunkowo umarzającego postępowanie karne, chyba że w kasacji sformułuje zarzut oparty na uchybieniu z art. 439 § 1 pkt 1-8 k.p.k. W niniejszej sprawie brak było podstaw do wniesienia kasacji, ponieważ nie wskazano na wystąpienie żadnego bezwzględnego uchybienia procesowego.Stan faktyczny
Oskarżycielki posiłkowe wniosły zażalenie na zarządzenie Przewodniczącego Sądu Okręgowego o odmowie przyjęcia kasacji od wyroku utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego, którym warunkowo umorzono postępowanie karne wobec oskarżonego. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie, uznając je za bezzasadne.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV KZ 51/18 POSTANOWIENIE Dnia 19 grudnia 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Rafał Malarski w sprawie K. P. oskarżonego z art. 190a § 1 k.k. i in. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu bez udziału stron w dniu 19 grudnia 2018 r. zażalenia oskarżycielek posiłkowych i ich pełnomocnika na zarządzenie Przewodniczącego V Wydziału Karnego Sądu Okręgowego w G. Ośrodek Zamiejscowy w R. o odmowie przyjęcia kasacji z dnia 22 sierpnia 2018 r., sygn. akt V.2 Ka […] – V.2 WKK […], p o s t a n o w i ł: utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie. UZASADNIENIE Przewodniczący V Wydziału Karnego Sądu Okręgowego w G. Ośrodek Zamiejscowy w R., zarządzeniem z 22 sierpnia 2018 r. wydanym na podstawie art. 530 § 2 k.p.k., odmówił przyjęcia kasacji pełnomocnika oskarżycielek posiłkowych od wyroku Sądu Okręgowego w G. Ośrodek Zamiejscowy w R. z 26 lutego 2018 r. utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w J. z 18 września 2017 r., którym warunkowo umorzono postępowanie karne na okres roku próby wobec K. P. o czyn z art. 190a § 1 k.k. i art. 193 k.k. w zw. z art. 12 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. Zażalenie na wskazane zarządzenie wniosły oskarżycielki posiłkowe L. K. i M. K. oraz ich pełnomocnik. Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
2 Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie. Zarówno organowi, który wydał zaskarżone zarządzenie, jak i autorom zażaleń uszło uwagi, że zgodnie z art. 523 § 3 k.p.k. kasacja na niekorzyść może być wniesiona tylko w wypadku uniewinnienia oskarżonego albo umorzenia postępowania, niezależnie od podstawy umorzenia (taki stan prawny – według noweli z 11 marca 2016 r. – obowiązuje od 15 kwietnia 2016 r.). Zatem każdy oskarżyciel (a więc i posiłkowy) może wnieść kasację jedynie, gdy sąd odwoławczy zmienił zaskarżony wyrok i oskarżonego uniewinnił lub gdy tenże wyrok uchylił i postępowanie umorzył (art. 520 § 2 k.p.k.) albo gdy sąd odwoławczy utrzymał w mocy wyrok uniewinniający lub umarzający postępowanie, wydany przez sąd pierwszej instancji. Oznacza to, że strona oskarżycielska co do zasady nie jest uprawniona złożyć kasację na niekorzyść od wyroku warunkowo umarzającego postępowanie karne; może to uczynić tylko wtedy, gdy w kasacji sformułuje zarzut oparty na uchybieniu z art. 439 § 1 pkt 1 – 8 k.p.k. (art. 523 § 4 pkt 1 k.p.k.), a to z uwagi na unormowanie z art. 439 § 2 k.p.k. W niniejszej sprawie autor kasacji nie wskazał, aby in concreto wystąpiło jakiekolwiek bezwzględne uchybienie. Tym samym kasacja pełnomocnika oskarżycielek posiłkowych była niedopuszczalna i należało odmówić jej przyjęcia na podstawie art. 530 § 2 k.p.k. w zw. z art. 429 § 1 k.p.k. w zw. z art. 523 § 3 k.p.k. Niewątpliwie ewidentnie błędnym postąpieniem było domaganie się od oskarżycielek posiłkowych uiszczenia opłat kasacyjnych i oparcie zaskarżonego rozstrzygnięcia na niezapłaceniu przez osoby wezwane tych należności. Istota zagadnienia – co wyżej wykazano – tkwiła w czym innym. Dlatego też zaskarżone zarządzenie, jako merytorycznie słuszne, należało utrzymać w mocy, mimo że oparte zostało na wadliwej podstawie.
Powiązane orzeczenia
- IV KK 109/24 2025-01-17Czy kasacja wniesiona przez oskarżyciela posiłkowego na niekorzyść skazanego, który nie został uniewinniony ani umorzony, jest dopuszczalna, jeśli nie podnosi zarzutów z art. 439 k.p.k.?
- V KK 285/18 2018-09-25Czy kasacja wniesiona przez pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego od wyroku warunkowo umarzającego postępowanie karne, kwestionująca to orzeczenie, jest dopuszczalna?
- III KK 14/25 2025-09-11Czy kasacja wniesiona na niekorzyść skazanego od wyroku skazującego przez pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego, oparta wyłącznie na zarzutach naruszenia prawa procesowego, jest dopuszczalna?
- V KK 276/24 2025-04-24Czy kasacja wniesiona na niekorzyść skazanych przez pełnomocnika oskarżycieli posiłkowych, od wyroku skazującego, jest dopuszczalna, jeśli nie wskazuje na uchybienia wymienione w art. 439 k.p.k.?
- V KZ 54/21 2021-12-13Czy kasacja wniesiona przez oskarżyciela posiłkowego, który nie zaskarżył skutecznie wyroku sądu pierwszej instancji, a orzeczenie to zostało utrzymane w mocy przez sąd odwoławczy, jest dopuszczalna z mocy ustawy?
Powołane przepisy
art. 190a § 1 KKart. 530 § 2 KPKart. 193 KKart. 12 KKart. 11 § 2 KKart. 523 § 3 KPKart. 520 § 2 KPKart. 439 § 1 pkt 1art. 523 § 4 pkt 1 KPKart. 439 § 2 KPKart. 429 § 1 KPK§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy