V KO 39/18
Izba Karna2018-06-07
Skład orzekający: Henryk Gradzik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek sądu o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, oparty na obawie o dobro wymiaru sprawiedliwości w związku z rozpoznaniem zażalenia na postanowienie o odmowie wszczęcia śledztwa, jest uzasadniony, gdy skarżący de facto dąży do zakwestionowania orzeczenia wydanego w postępowaniu cywilnym?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że wniosek o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, oparty na obawie o dobro wymiaru sprawiedliwości, nie jest uzasadniony, gdy skarżący usiłuje zakwestionować orzeczenie wydane w postępowaniu cywilnym poprzez wszczęcie postępowania karnego, pomijając właściwe tryby proceduralne. Dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga rozpoznania sprawy przez sąd właściwy według procedury, w której się ona toczy, a odstępstwa są dopuszczalne jedynie w wyjątkowych sytuacjach.Stan faktyczny
Prokurator odmówił wszczęcia śledztwa w sprawie niedopełnienia obowiązków przez sędziów Sądu Okręgowego w J. w związku z odrzuceniem skargi o wznowienie postępowania. Prezes Fundacji złożył zażalenie na to postanowienie. Sąd Rejonowy w L., rozpoznając zażalenie, wystąpił z wnioskiem o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, wskazując na dobro wymiaru sprawiedliwości ze względu na potencjalne przeświadczenie o braku bezstronności.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku Sądu Rejonowego w L. o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V KO 39/18 POSTANOWIENIE Dnia 7 czerwca 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Henryk Gradzik w sprawie Fundacji "G." w J. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 7 czerwca 2018 r., wniosku Sądu Rejonowego w L. z dnia 13 kwietnia 2018 r., sygn. akt II Kp …/18, o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu p o s t a n o w i ł: nie uwzględnić wniosku UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 21 lutego 2018 r., prokurator Prokuratury Okręgowej w Ś. po rozpoznaniu zawiadomienia Fundacji „G.” w J. reprezentowanej przez prezesa zarządu M.G. w sprawie niedopełnienia obowiązku przez prokuratora Prokuratury Okręgowej w L., tj. o czyn z art. 231 § 1 k.k., postanowił na podstawie art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k. odmówić wszczęcia śledztwa. Z treści postanowienia wynika, że przedmiotem postępowania w Prokuraturze Okręgowej w L. miała być ocena przedstawionych przez Fundację dowodów wskazujących na popełnienie przez sędziów Sądu Okręgowego w J. II Wydziału Cywilnego przestępstwa niedopełnienia obowiązków w związku z odrzuceniem w sprawie II Ca …/17 skargi Fundacji o wznowienie postępowania. Prezes zarządu Fundacji złożył zażalenie na wymienione wyżej postanowienie, które przesłano do rozpoznania według właściwości Sądowi Rejonowemu w L. Tenże Sąd wystąpił z wnioskiem o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. Utrzymywał w uzasadnieniu, że
2 przemawia za tym dobro wymiaru sprawiedliwości, gdyż zażalenie dotyczy „[…]prokuratora”, co może zrodzić w opinii publicznej przeświadczenie o braku warunków do bezstronnego rozpoznania sprawy przez sąd właściwy. W ocenie Sądu Najwyższego wniosek jest całkowicie bezzasadny. Dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za tym, aby w każdej sprawie zachowany został standard konstytucyjny rozpoznania jej przez sąd właściwy według procedury, w której się ona toczy (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP). Odstępstwo od tej zasady jest dopuszczalne w wyjątkowych sytuacjach, gdy wykazano, że konkretna sprawa, właśnie ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, powinna być rozpoznana w sądzie innym niż miejscowo właściwy. Warunek ten nie jest spełniony w sprawie złożonego zażalenia, w którym skarżący zmierza de facto do zakwestionowania orzeczenia wydanego w postępowaniu cywilnym, usiłując uruchomić jego kontrolę przez wszczęcie postępowania karnego, a więc z pominięciem trybów postępowania przewidzianych w procedurze cywilnej. Z samej natury wywołanego przez niego postępowania w organach ścigania, a dotyczącego w rzeczywistości biegu cywilnej sprawy sądowej wynika, że wydawane orzeczenia związane są z kręgiem osób pełniących służbę w organach prokuratury i w sądach. Stąd też, przekazanie zażalenia innemu Sądowi niż Rejonowy w L., nie zmieniłoby zasadniczo warunków jego rozpoznania, ani nie usunęłoby obiekcji sygnalizowanych we wniosku. Nie ma żadnych racjonalnych podstaw do uchylenia się przez Sąd miejscowo właściwy od rozpoznania wniesionego zażalenia. kc
Powiązane orzeczenia
- I KO 13/25 2025-03-21Czy dobro wymiaru sprawiedliwości uzasadnia przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, gdy przedmiotem zażalenia na odmowę wszczęcia śledztwa jest czyn rzekomo popełniony przez sędziego pełniącego fun…
- II KO 23/22 2022-03-15Czy w sytuacji, gdy przedmiotem zażalenia na postanowienie o odmowie wszczęcia śledztwa jest podejrzenie popełnienia przestępstwa przez sędziego sądu właściwego do rozpoznania tego zażalenia, dobro wymiaru sprawiedliwośc…
- III KO 20/22 2022-03-30Czy w sytuacji, gdy zarzuty w zażaleniu dotyczą zachowania sędziego sądu rejonowego, które miało miejsce w tym samym sądzie i przy wykonywaniu czynności orzeczniczych, a sędzia ten jest osobą znaną w środowisku sądowym,…
- I KO 50/25 2025-05-29Czy dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga przekazania sprawy zażalenia na postanowienie o odmowie wszczęcia śledztwa innemu sądowi równorzędnemu, gdy oskarżonymi są funkcjonariusze policji właściwej dla danego sądu, a wsz…
- III KO 140/18 2018-11-22Czy w sytuacji, gdy zarzuty w zażaleniu dotyczą powoływania się na wpływy w sądzie, który ma rozpoznać sprawę, należy przekazać sprawę innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?
Powołane przepisy
art. 231 § 1 KKart. 17 § 1 pkt 2 KPKart. 37 KPKart. 45 ust. 1§ 1§ 1 pkt 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy