IV CZ 74/18
PostanowienieIzba Cywilna2019-01-17
Skład orzekający: Mirosława Wysocka, Grzegorz Misiurek, Kazimierz Zawada
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy doręczenie pisma sądowego za pośrednictwem operatora pocztowego, dokonane w trybie art. 139 § 1 k.p.c. poprzez pozostawienie pisma w placówce pocztowej i dwukrotne awizowanie, jest skuteczne, jeśli strona kwestionuje fakt otrzymania awiza?Ratio decidendi
Doręczenie pisma sądowego w trybie art. 139 § 1 k.p.c. jest skuteczne, jeśli spełnione zostały wymagania dotyczące złożenia pisma w placówce pocztowej i dwukrotnego zawiadomienia adresata o możliwości jego odbioru. Kwestionowanie skuteczności takiego doręczenia przez stronę nie może opierać się na samym twierdzeniu o nieotrzymaniu awiza, lecz wymaga udowodnienia lub co najmniej uprawdopodobnienia wadliwości czynności doręczyciela lub operatora pocztowego.Stan faktyczny
Wnioskodawca wniósł skargę kasacyjną od postanowienia sądu okręgowego. Pełnomocnik wnioskodawcy został wezwany do usunięcia braków formalnych skargi kasacyjnej. Przesyłka z wezwaniem została wysłana za pośrednictwem operatora pocztowego i dwukrotnie awizowana, jednak pełnomocnik jej nie odebrał. Sąd okręgowy odrzucił skargę kasacyjną z powodu nieuzupełnienia braków formalnych. Pełnomocnik wniósł zażalenie, twierdząc, że nie otrzymał żadnych awiz.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie wnioskodawcy na postanowienie Sądu Okręgowego o odrzuceniu skargi kasacyjnej.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV CZ 74/18 POSTANOWIENIE Dnia 17 stycznia 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Mirosława Wysocka (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Grzegorz Misiurek SSN Kazimierz Zawada w sprawie z wniosku A. D. przy uczestnictwie E. J. i L. J. o rozgraniczenie nieruchomości gruntowych, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 17 stycznia 2019 r., zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Okręgowego w L. z dnia 30 kwietnia 2018 r., sygn. akt II Ca (…), oddala zażalenie. UZASADNIENIE Zarządzeniem z dnia 9 lutego 2018 r. wnioskodawca A. D. został wezwany do usunięcia braków formalnych skargi kasacyjnej, którą wniósł od postanowienia Sądu Okręgowego w L. z dnia 19 lipca 2017 r., w terminie tygodniowym, pod rygorem odrzucenia skargi. Sąd Okręgowy w L. postanowieniem z dnia 30 kwietnia 2018 r. skargę tę odrzucił po stwierdzeniu, że braki formalne – pomimo doręczenia wezwania w dniu 6 marca 2018 r. - nie zostały uzupełnione. Doręczenie było dokonane w sposób określony w art. 139 § 1 k.p.c. w związku z tym, że pełnomocnik wnioskodawcy nie odebrał przesyłki poleconej zawierającej wezwanie z placówki pocztowej, pomimo dwukrotnego, prawidłowego awizowania.
2 W zażaleniu na postanowienie Sądu Okręgowego skarżący wniósł o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz „o przeprowadzenie postepowania reklamacyjnego”, opierając zażalenie wyłącznie na twierdzeniu pełnomocnika procesowego, że „żadne awizo ani pierwsze ani drugie nie zostało pozostawione w skrzynce” oraz że nie otrzymał wiadomości o przesyłce podczas pobytu w placówce pocztowej w innych sprawach. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. W art. 139 § 1 k.p.c. uregulowano sposób doręczenia pisma przesłanego za pośrednictwem operatora pocztowego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r.- Prawo pocztowe przez złożenie w placówce pocztowej (doręczenie „przez awizo”), mający zastosowanie w razie niemożności doręczenia pisma do rąk adresata lub działającej za niego osoby. Prawidłowe doręczenie w sposób przewidziany w tym przepisie, przy spełnieniu podstawowego warunku, jakim jest to, by adres był prawidłowy, następuje przez złożenie pisma w placówce pocztowej tego operatora oraz umieszczenie o tym zawiadomienia w drzwiach mieszkania adresata lub w oddawczej skrzynce pocztowej ze wskazaniem gdzie i kiedy pismo pozostawiono oraz z pouczeniem, że należy je odebrać w terminie siedmiu dni od umieszczenia zawiadomienia. Po bezskutecznym upływie terminu wyznaczonego do odbioru przesyłki w pierwszym zawiadomieniu, czynność zawiadomienia powinna być powtórzona. Wymagania, od których spełnienia zależy prawidłowość doręczenia w sposób przewidziany w art. 139 § 1 k.p.c. określono w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 12 października 2010 r. w sprawie szczegółowego trybu i sposobu doręczania pism sądowych w postępowaniu cywilnym (jedn. tekst Dz. U. 2015, poz. 1222 ze zm.). Zgodnie z utrwalonym w judykaturze stanowiskiem, doręczenie w sytuacji, o której mowa w art. 139 § 1 k.p.c., następuje w dniu odebrania pisma z urzędu pocztowego, jeżeli nastąpiło to w terminie przeznaczonym do odbioru, a w razie odebrania pisma po upływie tego terminu albo nieodebrania pisma – pismo uznaje się za skutecznie doręczone w ostatnim dniu terminu (por. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 5 czerwca 2009 r., I CZ 26/09, z dnia 4 czerwca 2014 r., II CZ 13/14 i z dnia 12 marca 2015 r., I CZ 6/15).
3 Jeżeli wymagania określone w art. 139 § 1 k.p.c., przy uwzględnieniu szczegółowych warunków doręczenia przewidzianych w rozporządzeniu z dnia 12 października 2010 r., są spełnione, pismo jest skutecznie doręczone (por. m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 lutego 2013 r., II CZ 189/12, nie publ.). Stwierdzenie to ma zastosowanie w niniejszej sprawie do doręczenia zarządzenia wzywającego do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej, gdyż czynności operatora pocztowego (którym był operator w rozumieniu Prawa pocztowego) i doręczyciela zostały prawidłowo, zgodnie z tymi wymaganiami, dokonane. Skarżący nie podnosi, by zawiadomienie lub złożenie przesyłki w placówce były dokonane wadliwie, lecz twierdzi, że żadne zawiadomienie dla niego nie było pozostawione. Zarówno wtedy, gdy – w razie spełnienia wymagań właściwych dla doręczenia stosownie do art. 139 k.p.c. – przyjmuje się skuteczność doręczenia na podstawie przyjęcia domniemanie (wzruszalnego), jak i wtedy, gdy uznaje się ten skutek w drodze fikcji prawnej (możliwej do obalenia), żadnych wątpliwości w orzecznictwie nie budzi, że zakwestionowanie doręczenia przesyłki, która spełnia wymagania formalne (złożenia, zawiadomienia i zwrotu) nie może opierać się na samym twierdzeniu strony (pełnomocnika), że „awiza” w ogóle nie pozostawiono w skrzynce, lecz wymaga udowodnienia, a co najmniej uprawdopodobnienia (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 30 kwietnia 1998 r., III CZ 51/98, OSNC1998, nr 1, poz. 189, z dnia 14 lutego 2013 r., II CZ 189/12, z dnia 4 czerwca 2014 r., II CZ 13/14, nie publ. i z dnia 24 września 2015 r., II UZ, nie publ. oraz analogicznie w sądowym postępowaniu administracyjnym - postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 października 2013 r., I OZ 971/13, nie publ.). Skarżący swojego twierdzenia w żaden sposób nie uprawdopodobnił i nawet nie wskazał, by próbował zainicjować postępowanie reklamacyjne lub w inny sposób wyjaśnić kwestię u operatora pocztowego, a tym samym nie wykazał żadnych podstaw do podważenia skuteczności doręczenia przesyłki. Z tych względów Sąd Najwyższy zażalenie, na podstawie art. 39814 w zw. z art. 397 § 2 k.p.c., oddalił. aj
4
Powiązane orzeczenia
- II UZ 48/19 2019-12-10Czy doręczenie pisma sądowego poprzez dwukrotne awizowanie przesyłki poleconej, zgodnie z procedurą określoną w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego i rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości, jest skuteczne, nawet j…
- II CZ 189/12 2013-02-14Czy doręczenie pisma w trybie art. 139 § 1 k.p.c. jest skuteczne, jeśli adresat twierdzi, że nie mógł odebrać przesyłki z powodu urlopu pracowników kancelarii i częstej nieobecności?
- III CRN 172/88 1988-06-21Czy doręczenie pisma sądowego w trybie art. 139 § 1 k.p.c. jest skuteczne, jeśli adresat twierdzi, że nie otrzymał awizo z powodu kradzieży korespondencji przez osoby trzecie, a sąd nie zbadał tej okoliczności?
- V CKN 1159/00 2000-07-06Czy doręczenie pisma sądowego poprzez pozostawienie w oddawczej placówce pocztowej, z awizowaniem, jest skuteczne, jeśli adresat nie odebrał przesyłki w terminie?
- IV CZ 69/16 2016-11-17Czy doręczenie pisma sądowego przez operatora pocztowego, które nie spełnia rygorystycznych wymogów określonych w art. 139 § 1 k.p.c. i przepisach wykonawczych, może skutkować uznaniem apelacji za wniesioną po terminie?
Powołane przepisy
art. 139 § 1 KPCart. 139 KPCart. 39814art. 397 § 2 KPC§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy