I CZ 106/18

PostanowienieIzba Cywilna2018-12-14

Skład orzekający: Paweł Grzegorczyk, Marta Romańska, Krzysztof Strzelczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zażalenie wniesione osobiście przez stronę, która nie jest adwokatem ani radcą prawnym, do Sądu Najwyższego, powinno zostać odrzucone jako niedopuszczalne z powodu braku zdolności postulacyjnej?
Ratio decidendi
W postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych, zgodnie z art. 871 § 1 k.p.c. Wniesienie zażalenia osobiście przez stronę, która nie posiada zdolności postulacyjnej w postępowaniu przed Sądem Najwyższym, stanowi nieusuwalną wadę skutkującą odrzuceniem środka zaskarżenia bez możliwości jego sanowania. Wyłączenie przymusu adwokacko-radcowskiego dotyczy wyłącznie czynności przewidzianych w ustawie o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, a nie ogólnej zdolności do reprezentacji przed SN.
Stan faktyczny
Powód wniósł zażalenie do Sądu Najwyższego na postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu jego wcześniejszego zażalenia. Powód wniósł zażalenie osobiście, mimo że w postępowaniu przed Sądem Najwyższym wymagane jest zastępstwo przez adwokata lub radcę prawnego. Powód odmówił również wykonania wezwania do złożenia oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, mimo wniosku o ustanowienie pełnomocnika z urzędu.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie powoda jako niedopuszczalne z powodu braku zdolności postulacyjnej.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I CZ 106/18 POSTANOWIENIE Dnia 14 grudnia 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Paweł Grzegorczyk (przewodniczący) SSN Marta Romańska SSN Krzysztof Strzelczyk (sprawozdawca) w sprawie z powództwa T. J. przeciwko Wspólnocie Mieszkaniowej […] w W. o stwierdzenie nieważności oraz uchylenie uchwał, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 14 grudnia 2018 r., zażalenia powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 14 września 2018 r., sygn. akt V ACz […], odrzuca zażalenie. 2 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 14 września 2018 r. Sąd Apelacyjny w […] odrzucił zażalenie powoda na postanowienie tego Sądu z dnia 3 lipca 2018 r., którym odrzucono zażalenie. Wezwano także powoda do złożenia w terminie 7 dniowym oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach i źródłach utrzymania przekazując druk zaświadczenia w załączeniu w związku z zawartym w zażaleniu wniosku o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Powód nie wykonał tego zarządzenia, lecz wniósł zażalenie na postanowienie, w którym wniósł ponownie o ustanowienie pełnomocnika z urzędu a wobec doręczonego mu wezwania do złożenia oświadczenia wskazał, ze nie ubiegał się o zwolnienie go od kosztów sądowych i stąd uznał, że jest ono zbędne. Przewodniczący zwrócił powodowi wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu na podstawie art. 130 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy zważył co następuje: Zażalenie nie jest zasadne. Zgodnie z art. 871 § 1 k.p.c. w postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych. Wniesione osobiście przez powoda zażalenie należało zatem uznać za niedopuszczalne z innych przyczyn, co uzasadniało jego odrzucenie. Nieusuwalna wada zażalenia, polegająca na jego wniesieniu przez stronę pozbawioną zdolności postulacyjnej skutkuje koniecznością odrzucenia zażalenia, bez możliwości jej sanowania w trybie art. 130 § 1 k.p.c. (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 12 grudnia 2013 r., V CZ 70/13, nie publ.; z dnia 3 czerwca 2015 r., V CZ 25/15, nie publ.; z dnia 9 maja 2014 r., I PZ 9/14, nie publ.; z dnia 7 maja 2014 r., II CZ 19/14, nie publ.; z dnia 15 maja 2015 r., III PZ 7/15, nie publ.; z dnia 16 września 2015 r., III CZ 40/15, nie publ.; z dnia 29 stycznia 2016 r., II CZ 97/15, nie publ.). Wyłączone spod przymusu adwokacko-radcowskiego postępowanie o zwolnienie od kosztów sądowych dotyczy czynności przewidzianych w art. 102 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. Nr 167, poz. 1398 ze zm.). Przymusu tego nie wyłącza fakt zamieszczenia w środku odwoławczym skierowanym do Sądu Najwyższego wniosku o zwolnienie 3 od kosztów sądowych (tak Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 30 maja 2007 r., I CZ 58/07, nie publ.). Powód co prawda złożył w zażaleniu wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu, ale jednocześnie odmówił wykonania wezwania przewodniczącego w Sądzie drugiej instancji do przedłożenia oświadczenia wymaganego przez art. 1171 § 1 k.p.c. Jest to już czwarte, kolejne zażalenie powoda o tożsamej treści wniesione w związku z odrzuceniem jego kolejnych zażaleń o tożsamej treści. Zarządzeniem z 31 października 2018 r. zwrócono powodowi wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu, a więc nie wywołał on skutków prawnych. W tej sytuacji należało orzec, jak w sentencji (art. 373 w zw. z art. 3941 § 3 w zw. z art. 39821 k.p.c.). aj

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 130 § 1 KPCart. 871 § 1 KPCart. 102art. 1171 § 1 KPCart. 373art. 3941 § 3art. 39821 KPC§ 1§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy