I KZ 54/22

PostanowienieIzba Karna2022-09-29

Skład orzekający: Wiesław Kozielewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku sądu odwoławczego złożony przez obrońcę skazanego pozbawionego wolności, który nie był obecny na ogłoszeniu wyroku, powinien rozpocząć bieg terminu od daty doręczenia odpisu wyroku, jeśli skazany miał obrońcę z urzędu?
Ratio decidendi
Termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku sądu odwoławczego przez skazanego pozbawionego wolności, który nie był obecny na ogłoszeniu wyroku, biegnie od daty ogłoszenia wyroku, a nie od daty doręczenia jego odpisu, jeśli skazany miał obrońcę z urzędu. Wyjątek od tej zasady, przewidujący bieg terminu od daty doręczenia, dotyczy jedynie oskarżonego pozbawionego wolności, który nie miał obrońcy i nie był obecny na ogłoszeniu wyroku mimo wniosku o doprowadzenie.
Stan faktyczny
Obrońca skazanego złożył wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku sądu odwoławczego po terminie. Sąd Okręgowy odmówił przyjęcia wniosku, uznając go za złożony po terminie. Obrońca wniósł zażalenie, argumentując, że termin powinien biec od daty doręczenia wyroku, a nie od daty jego ogłoszenia, ponieważ skazany nie był obecny na ogłoszeniu i nie został prawidłowo pouczony. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie o odmowie przyjęcia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I KZ 54/22 POSTANOWIENIE Dnia 29 września 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Wiesław Kozielewicz w sprawie Y. M. po rozpoznaniu zażalenia adw. M. B. – obrońcy skazanego Y. M. na zarządzenie Sędziego Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 24 czerwca 2022 r., sygn. akt XVII Ka 196/22 w przedmiocie odmowy przyjęcia wniosku obrońcy skazanego o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 8 kwietnia 2022 r., sygn. akt XVII Ka 196/22 p o s t a n o w i ł zaskarżone zarządzenie utrzymać w mocy. UZASADNIENIE Zarządzeniem z dnia 24 czerwca 2022 r. odmówiono przyjęcia wniosku obrońcy skazanego Y. M. z dnia 25 kwietnia 2022 r. o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 8 kwietnia 2022 r., sygn. akt XVII Ka 196/22, albowiem złożony został po terminie. Na to zarządzenie adwokat M. B. - obrońca skazanego Y. M., wniósł zażalenie, wskazując, że w niniejszej sprawie termin do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 8 kwietnia 2022 r., sygn. akt XVII Ka 196/22, zgodnie z art. 422 § 2a k.p.k., powinien rozpocząć swój bieg nie od daty ogłoszenia orzeczenia, tak jak przewiduje to art. 422 § 1 k.p.k., lecz od daty doręczenia skazanemu Y. M. odpisu wyroku. W ocenie skarżącego, skazany nie został pouczony przez Sąd, o tym że wniosek o 2 sprowadzenie na rozprawę odwoławczą zawiera w sobie również wniosek o doprowadzenie go na termin publikacyjny, na którym nastąpiło ogłoszenie wyroku. Wskazał również, że Sąd Okręgowy Poznaniu odroczył ogłoszenie rozstrzygnięcia. Podkreślił nadto, że skazany Y. M., mimo pozbawienia wolności, w dacie ogłoszenia wyroku, nie miał obrońcy z urzędu, albowiem obrona ta wygasła z chwilą ogłoszenia orzeczenia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 457 § 1 i § 2 k.p.k. w zw. z art. 422 § 1 k.p.k., jeżeli sąd odwoławczy zmienia lub utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok, sąd sporządza uzasadnienie wyroku na wniosek strony złożony w terminie 7 dni od daty ogłoszenia wyroku. Jak stanowi przepis art. 422 § 2a k.p.k., jedynie dla oskarżonego pozbawionego wolności, który nie ma obrońcy i – pomimo złożenia wniosku o doprowadzenie go na termin rozprawy, na którym ogłoszono wyrok – nie był obecny podczas ogłoszenia wyroku, termin wymieniony w § 1 biegnie od daty doręczenia mu odpisu wyroku, a nie od daty jego ogłoszenia. Termin do złożenia wniosku o sporządzenie pisemnego uzasadnienia wyroku sądu odwoławczego i doręczenie stronie jego odpisu wraz z wyrokiem, jest terminem zawitym, co oznacza, że dokonanie czynności procesowej po jego upływie nie wywołuje skutków prawnych. W niniejszej sprawie skazany Y. M. i jego obrońca z urzędu adwokat L. M. byli obecni na rozprawie odwoławczej w dniu 8 kwietnia 2022 r., nie byli natomiast obecni w jej końcowej fazie, tj. na ogłoszeniu wyroku (k. 174-176). Nie jest prawdą, jak twierdzi skarżący, że podczas tej rozprawy nie doszło do ogłoszenia wyroku, albowiem Sąd odroczył jego wydanie. Z akt sprawy jednoznacznie wynika, że Sąd Okręgowy w Poznaniu nie odraczał wydania wyroku, zgodnie z art. 411 § 1 k.p.k., lecz jedynie ogłosił przerwę w celu przeprowadzenia narady nad orzeczeniem (k. 175), o czym strony zostały poinformowane. Wbrew twierdzeniom skarżącego, skazany Y. M. miał obrońcę z urzędu w chwili ogłoszenia wyroku. Nie ulega wszak wątpliwości, iż promulgacja wyroku, w tym jego ogłoszenie stanowi integralną część rozprawy i zarazem jej finalną fazę. Co istotne, w aktach sprawy nie ma jakiejkolwiek informacji, aby ustał stosunek obrończy. 3 Biorąc powyższe pod uwagę trafnie zostało przyjęte w zaskarżonym zarządzeniu, że skoro skazany Y. M., był pozbawiony wolności i nie był obecny na ogłoszeniu wyroku Sądu Okręgowego w Poznaniu w dniu 8 kwietnia 2022 r., a miał obrońcę z urzędu, który w rozprawie apelacyjnej uczestniczył, to siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku sądu odwoławczego i doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem, rozpoczął swój bieg w dniu ogłoszenia wyroku i upłynął w dniu 15 kwietnia 2022 r. Podkreślić należy, że zgodnie z art. 419 § 1 k.p.k. niestawiennictwo stron, ich obrońców i pełnomocników nie stoi na przeszkodzie ogłoszeniu wyroku. Na marginesie należy wskazać, że w aktualnym stanie prawnym stronie, która była nieobecna podczas ogłoszenia wyroku, co do zasady nie przysługuje z tego tytułu uprawnienie do otrzymania odpisu wyroku wraz z pouczeniem o prawie, terminie i sposobie wniesienia środka odwoławczego (takie uprawnienie przewidywał uchylony § 2 art. 419 k.p.k.). Mimo to, Sąd Okręgowy, stosownie do brzmienia art. 100 § 3 k.p.k. doręczył skazanemu odpis wyroku z urzędu wraz ze stosownym pouczeniem o uprawnieniach i obowiązkach. Skazany nie otrzymał zaś uzasadnienia orzeczenia, albowiem nie złożył w terminie wniosku o jego sporządzenie. Mając to wszystko na uwadze Sąd Najwyższy postanowił, jak na wstępie. [as]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 422 § 2art. 422 § 1 KPKart. 457 § 1art. 411 § 1 KPKart. 419 § 1 KPKart. 419 KPKart. 100 § 3 KPK§ 2§ 1§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy