IV KO 44/24

Izba Karna2024-04-23

Skład orzekający: Jacek Błaszczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek sądu o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu jest zasadny, gdy pokrzywdzonymi są pracownicy sądów i prokuratury, co może budzić wątpliwości co do obiektywizmu?
Ratio decidendi
Tak, wniosek sądu o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu jest zasadny, gdy pokrzywdzonymi są osoby związane z sądem nadrzędnym lub prokuraturą bezpośrednio współpracującą z sądem wnioskującym, co może stwarzać u postronnego obserwatora przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy. Przekazanie ma na celu uniknięcie zarzutów o braku obiektywizmu i bezstronności.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w Bielsku-Białej wystąpił do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy A. P. innemu sądowi równorzędnemu. Wnioskujący Sąd wskazał, że pokrzywdzonymi są sędzia i pracownik Sądu Okręgowego w Bielsku-Białej oraz prokuratorzy i pracownik Prokuratury Okręgowej w Bielsku-Białej, co może budzić wątpliwości co do obiektywnego rozpoznania sprawy w tym sądzie. Sąd Najwyższy uznał wniosek za zasadny.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Gliwicach.

Pełny tekst orzeczenia

IV KO 44/24 POSTANOWIENIE Dnia 23 kwietnia 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jacek Błaszczyk po rozpoznaniu w sprawie oskarżonego A. P. w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 23 kwietnia 2024 r., wniosku Sądu Rejonowego w Bielsku – Białej zawartego w postanowieniu z dnia 4 kwietnia 2024 r., sygn. akt III K 6/24 o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Gliwicach. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 4 kwietnia 2024 r., sygn. akt III K 6/24 Sąd Rejonowy w Bielsku - Białej, na podstawie art. 37 k.p.k., wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem przekazanie sprawy oskarżonego A. P. do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. Wnioskujący Sąd wskazał, że sprawa dotyczy pokrzywdzonych: sędziego Sądu Okręgowego w Bielsku – Białej, pracownika sekretariatu Sądu Okręgowego w Bielsku – Białej, prokuratorów Prokuratury Rejonowej w Cieszynie oraz pracownika sekretariatu Prokuratury Okręgowej w Bielsku – Białej. IV KO 44/24 2 W ocenie wnioskującego Sądu sytuacja tego rodzaju może stwarzać u postronnego obserwatora przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy w Sądzie Rejonowym w Bielsku – Białej w sposób obiektywny. A. P. jest oskarżony o popełnienie szeregu czynów zakwalifikowanych w skardze głównej z art. 226 § 1 k.k. w zw. z art. 231a k.k. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek Sądu Rejonowego w Bielsku – Białej jest zasadny i zasługuje na uwzględnienie. Korzystanie z właściwości z delegacji przewidzianej ustawowo w przepisie art. 37 k.p.k. może nastąpić wyjątkowo, jako odstępstwo od konstytucyjnej zasady rozpoznania sprawy przez sąd właściwy (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP) – i jedynie w sytuacji, gdy zostanie wykazane, że dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga takiego postąpienia. Jak wskazano w postanowieniu w sprawie stroną są osoby pracujące w Sądzie Okręgowym w Bielsku – Białej, który jest Sądem nadrzędnym nad Sądem Rejonowym w Bielsku – Białej oraz w Prokuraturach, które bezpośrednio współpracują z Sądem Rejonowym w Bielsku - Białej. Wydanie orzeczenia w tej sprawie mogłoby zatem budzić podejrzenia, co do braku sprawiedliwego i obiektywnego rozstrzygnięcia. Dla uniknięcia w takim wypadku zarzutów, które mogłyby rzutować na brak obiektywizmu i bezstronności przy rozpoznaniu sprawy, celowe jest, by była ona rozpoznana przez inny Sąd Rejonowy, podlegający zwierzchnictwu innego Sądu Okręgowego. Stanowisko takie jest zgodne z dotychczasową praktyką Sądu Najwyższego (vide: m. in. postanowienie z dnia 7 czerwca 2018 r., V KO 41/18, LEX nr 2506137). Mając na względzie zrozumiałą i przekonującą argumentację przedstawioną w uzasadnieniu wystąpienia sądu właściwego miejscowo i rzeczowo do rozpoznania wniesionego środka odwoławczego, uznać należało, że dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za przekazaniem rozpoznania sprawy do innego sądu równorzędnego. Nic nie stoi obecnie na przeszkodzie, aby sądem tym był Sąd Rejonowy w Gliwicach, który znajduje się poza obszarem właściwości Sądu Okręgowego w Bielsku – Białej. Z tych też powodów orzeczono jak w sentencji. IV KO 44/24 3 [PGW] [ms]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 37 KPKart. 226 § 1 KKart. 231a KKart. 45 ust. 1§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy