IV KO 44/24
Izba Karna2024-04-23
Skład orzekający: Jacek Błaszczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek sądu o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu jest zasadny, gdy pokrzywdzonymi są pracownicy sądów i prokuratury, co może budzić wątpliwości co do obiektywizmu?Ratio decidendi
Tak, wniosek sądu o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu jest zasadny, gdy pokrzywdzonymi są osoby związane z sądem nadrzędnym lub prokuraturą bezpośrednio współpracującą z sądem wnioskującym, co może stwarzać u postronnego obserwatora przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy. Przekazanie ma na celu uniknięcie zarzutów o braku obiektywizmu i bezstronności.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w Bielsku-Białej wystąpił do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy A. P. innemu sądowi równorzędnemu. Wnioskujący Sąd wskazał, że pokrzywdzonymi są sędzia i pracownik Sądu Okręgowego w Bielsku-Białej oraz prokuratorzy i pracownik Prokuratury Okręgowej w Bielsku-Białej, co może budzić wątpliwości co do obiektywnego rozpoznania sprawy w tym sądzie. Sąd Najwyższy uznał wniosek za zasadny.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Gliwicach.Pełny tekst orzeczenia
IV KO 44/24 POSTANOWIENIE Dnia 23 kwietnia 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jacek Błaszczyk po rozpoznaniu w sprawie oskarżonego A. P. w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 23 kwietnia 2024 r., wniosku Sądu Rejonowego w Bielsku – Białej zawartego w postanowieniu z dnia 4 kwietnia 2024 r., sygn. akt III K 6/24 o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Gliwicach. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 4 kwietnia 2024 r., sygn. akt III K 6/24 Sąd Rejonowy w Bielsku - Białej, na podstawie art. 37 k.p.k., wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem przekazanie sprawy oskarżonego A. P. do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. Wnioskujący Sąd wskazał, że sprawa dotyczy pokrzywdzonych: sędziego Sądu Okręgowego w Bielsku – Białej, pracownika sekretariatu Sądu Okręgowego w Bielsku – Białej, prokuratorów Prokuratury Rejonowej w Cieszynie oraz pracownika sekretariatu Prokuratury Okręgowej w Bielsku – Białej.
IV KO 44/24 2 W ocenie wnioskującego Sądu sytuacja tego rodzaju może stwarzać u postronnego obserwatora przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy w Sądzie Rejonowym w Bielsku – Białej w sposób obiektywny. A. P. jest oskarżony o popełnienie szeregu czynów zakwalifikowanych w skardze głównej z art. 226 § 1 k.k. w zw. z art. 231a k.k. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek Sądu Rejonowego w Bielsku – Białej jest zasadny i zasługuje na uwzględnienie. Korzystanie z właściwości z delegacji przewidzianej ustawowo w przepisie art. 37 k.p.k. może nastąpić wyjątkowo, jako odstępstwo od konstytucyjnej zasady rozpoznania sprawy przez sąd właściwy (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP) – i jedynie w sytuacji, gdy zostanie wykazane, że dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga takiego postąpienia. Jak wskazano w postanowieniu w sprawie stroną są osoby pracujące w Sądzie Okręgowym w Bielsku – Białej, który jest Sądem nadrzędnym nad Sądem Rejonowym w Bielsku – Białej oraz w Prokuraturach, które bezpośrednio współpracują z Sądem Rejonowym w Bielsku - Białej. Wydanie orzeczenia w tej sprawie mogłoby zatem budzić podejrzenia, co do braku sprawiedliwego i obiektywnego rozstrzygnięcia. Dla uniknięcia w takim wypadku zarzutów, które mogłyby rzutować na brak obiektywizmu i bezstronności przy rozpoznaniu sprawy, celowe jest, by była ona rozpoznana przez inny Sąd Rejonowy, podlegający zwierzchnictwu innego Sądu Okręgowego. Stanowisko takie jest zgodne z dotychczasową praktyką Sądu Najwyższego (vide: m. in. postanowienie z dnia 7 czerwca 2018 r., V KO 41/18, LEX nr 2506137). Mając na względzie zrozumiałą i przekonującą argumentację przedstawioną w uzasadnieniu wystąpienia sądu właściwego miejscowo i rzeczowo do rozpoznania wniesionego środka odwoławczego, uznać należało, że dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za przekazaniem rozpoznania sprawy do innego sądu równorzędnego. Nic nie stoi obecnie na przeszkodzie, aby sądem tym był Sąd Rejonowy w Gliwicach, który znajduje się poza obszarem właściwości Sądu Okręgowego w Bielsku – Białej. Z tych też powodów orzeczono jak w sentencji.
IV KO 44/24 3 [PGW] [ms]
Powiązane orzeczenia
- V KO 126/25 2025-07-29Czy w sytuacji, gdy pokrzywdzonymi w sprawie są sędziowie sądu właściwego miejscowo do jej rozpoznania oraz sędziowie potencjalnej instancji odwoławczej, zachodzi konieczność przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnem…
- IV KO 129/19 2019-11-22Czy wniosek sądu rejonowego o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, uzasadniony obawą o bezstronność orzekania ze względu na pokrzywdzonych będących przedstawicielami wymiaru sprawiedliwości, powinien zostać uw…
- IV KO 1/19 2019-01-29Czy wniosek sądu o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, w sytuacji gdy skarżący upatruje realizacji znamion przestępstwa w zachowaniu sędziów sądu miejscowo właściwe…
- V KO 150/24 2024-12-19Czy wniosek sądu o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości, w sytuacji gdy sprawa dotyczy sędziego znanego sędziom sądu miejscowo właściwego, powinien zostać uwzględniony?
- III KO 26/17 2017-05-23Czy wniosek sądu rejonowego o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, uzasadniony obawą o brak obiektywizmu i bezstronności sądu z uwagi na zarzuty dotyczące sędziów sądu okręgowego, powinien zostać uwzględniony…
Powołane przepisy
art. 37 KPKart. 226 § 1 KKart. 231a KKart. 45 ust. 1§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy