I ZO 171/24

Izba Odpowiedzialności Zawodowej2025-01-23

Skład orzekający: Maria Szczepaniec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zachodzi podstawa do wyłączenia sędziów Sądu Dyscyplinarnego przy Wojskowym Sądzie Okręgowym w W. od udziału w rozpoznaniu sprawy, a jeśli tak, to jaki sąd powinien rozpoznać tę sprawę?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy wyłączył sędziów Sądu Dyscyplinarnego przy Wojskowym Sądzie Okręgowym w W. od udziału w rozpoznaniu sprawy, stwierdzając istnienie relacji zawodowych i prywatnych pomiędzy nimi, co stanowiło podstawę do wyłączenia na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1 k.p.k. Ponieważ wyłączenie uniemożliwiło rozpoznanie sprawy przez ten sąd, Sąd Najwyższy, na podstawie art. 43 k.p.k., przekazał sprawę do rozpoznania sądowi równorzędnemu, tj. Sądowi Dyscyplinarnemu przy Wojskowym Sądzie Okręgowym w P.
Stan faktyczny
Sędziowie Sądu Dyscyplinarnego przy Wojskowym Sądzie Okręgowym w W. złożyli wnioski o wyłączenie ich od udziału w rozpoznaniu sprawy, wskazując na znajomość osobistą sędziego, którego sprawa dotyczyła. Po wyłączeniu kolejnych sędziów, stało się niemożliwe utworzenie składu orzekającego w tym sądzie. W związku z tym akta sprawy zostały przekazane do Sądu Najwyższego - Izby Odpowiedzialności Zawodowej.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy wyłączył wskazanych sędziów od udziału w rozpoznaniu sprawy i przekazał akta postępowania dyscyplinarnego Sądowi Dyscyplinarnemu przy Wojskowym Sądzie Okręgowym w P. do rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

I ZO 171/24 POSTANOWIENIE Dnia 23 stycznia 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Maria Szczepaniec po rozpoznaniu w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej na posiedzeniu bez udziału stron w dniu 23 stycznia 2025 r. wniosków sędziów Sądu Dyscyplinarnego przy Wojskowym Sądzie Okręgowym w W. poprzedniej kadencji: płk R. G. i płk A. K. oraz obecnej kadencji: płk T. K., płk L. H., płk P. W., płk A. K. i ppłk P. C. o ich wyłączenie od udziału w rozpoznaniu sprawy o sygn. akt [...] postanowił: 1. na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1 k.p.k. w zw. z art. 70 § 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. Prawo o ustroju sądów wojskowych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2250 t.j. – dalej powoływana jako: „u.s.w.”) w zw. z art. 128 ustawy z dnia 21 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 334 t.j. – dalej powoływana jako: „u.s.p.”) wyłączyć sędziów Sądu Dyscyplinarnego przy Wojskowym Sądzie Okręgowym w W. poprzedniej kadencji: płk R. G. i płk A. K. oraz obecnej kadencji: płk T. K., płk L. H., płk P. W., płk A. K. i ppłk P. C. od udziału w rozpoznaniu sprawy o sygn. akt [...]; 2. na podstawie art. 43 k.p.k. w zw. z art. 70 § 1 u.s.w. w zw. z art. 128 u.s.p. przekazać Sądowi Dyscyplinarnemu przy Wojskowym Sądzie Okręgowym w P. akta postępowania dyscyplinarnego o sygn. [...] do rozpoznania. I ZO 171/24 2 UZASADNIENIE Zarządzeniem z dnia 26 czerwca 2024 r. Prezes Sądu Dyscyplinarnego przy Wojskowym Sądzie Okręgowym w W. wyznaczył skład orzekający w sprawie sędziego WSG ppłk W. C. w przedmiocie zastrzeżeń do pisemnego zwrócenia uwagi sędziemu przez Prezesa sądu w osobach: SWSG płk R. G. (przewodniczący), SWSG płk T. K. (referent) i SWSG płk A. K. (zarządzenie – k. 106-106v akt [...]). W dniu 2 lipca 2024 r. SWSG płk R. G., SWSG płk A. K. oraz SWSG płk T. K. złożyli żądania wyłączenia ich od orzekania w sprawie o sygn. akt [...] na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1 k.p.k. wskazując, że znają sędziego osobiście zarówno na gruncie zawodowym jak i towarzyskim (żądania – k. 107-110 akt [...]). W dniu 30 czerwca 2024 r. upłynęła 6-letnia kadencja wszystkich sędziów dyscyplinarnych przy Wojskowym Sądzie Okręgowym w W. (zarządzenie – k. 111 akt [...]). Wobec powyższego, zarządzeniem z dnia 21 października 2024 r. Prezes Sądu Dyscyplinarnego przy Wojskowym Sądzie Okręgowym w W. przeprowadził losowanie składu orzekającego podczas którego wyłoniono SWSG płk L. H. do rozpoznania ww. sprawy (zarządzenie i protokół – k. 113-114 akt [...]). W dniu 23 października 2024 r. SWSG płk L. H. złożył żądanie wyłączenia go od orzekania w sprawie o sygn. akt [...] na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1 k.p.k. wskazując, że zna sędziego osobiście zarówno na gruncie zawodowym jak i towarzyskim (żądanie – k. 115 akt [...]). Wobec powyższego, zarządzeniem z dnia 23 października 2024 r. Prezes Sądu Dyscyplinarnego przy Wojskowym Sądzie Okręgowym w W. przeprowadził losowanie składu orzekającego podczas którego wyłoniono SWSG płk P. W. do rozpoznania ww. sprawy (zarządzenie i protokół – k. 116-118 akt [...]). W dniu 29 października 2024 r. SWSG płk P. W. złożył żądanie wyłączenia go od orzekania w sprawie o sygn. akt [...] na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1 k.p.k. wskazując, że zna sędziego osobiście zarówno na gruncie zawodowym jak i towarzyskim (żądanie – k. 120 akt [...]). I ZO 171/24 3 W dniu 30 października 2024 r. SWSG płk A. K. złożyła żądanie wyłączenia jej od orzekania w sprawie o sygn. akt [...] na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1 k.p.k. wskazując, że zna sędziego osobiście zarówno na gruncie zawodowym jak i towarzyskim (żądanie – k. 122 akt [...]). W dniu 14 listopada 2024 r. SWSG płk ppłk P. C. złożył żądanie wyłączenia go od orzekania w sprawie o sygn. akt [...] na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1 k.p.k. wskazując, że zna sędziego osobiście zarówno na gruncie zawodowym jak i towarzyskim (żądanie – k. 125 akt [...]). Z uwagi na powyższe oświadczenia, Prezes Sądu Dyscyplinarnego przy Wojskowym Sądzie Okręgowym w W. w piśmie z dnia 14 listopada 2024 r. przedstawił do rozpoznania akta sprawy [...] Sądowi Najwyższemu - Izbie Odpowiedzialności Zawodowej (pismo – k. 2 akt I ZO 171/24). Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Z uwagi na treść złożonych oświadczeń o wyłączenie sędziów Sądu Dyscyplinarnego przy Wojskowym Sądzie Okręgowym w W. poprzedniej kadencji: płk R. G. i płk A. K. oraz obecnej kadencji: płk T. K., płk L. H., płk P. W., płk A. K. i ppłk P. C., koniecznym stało się ich wyłączenie od udziału w rozpoznaniu sprawy o sygn. akt [...], z uwagi na występowanie relacji zawodowych i prywatnych pomiędzy sędziami Sądu Dyscyplinarnego przy Wojskowym Sądzie Okręgowym w W. Zastosowanie w związku z tym będzie miała regulacja z art. 43 k.p.k., nakazująca sądowi wyższego rzędu, po stwierdzeniu z powodu wyłączenia sędziów niemożności rozpoznania sprawy w danym sądzie - przekazanie jej do rozpoznania sądowi równorzędnemu. W obowiązującej strukturze sądownictwa wojskowego w Rzeczypospolitej Polskiej istnieją obecnie tylko dwa Okręgowe Sądy Wojskowe - w W. i w P., jako sądy instancyjnie nadrzędne nad Wojskowymi Sądami Garnizonowymi (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 3 grudnia 2024 r. I KO 118/24). Wyłączenie wyżej wymienionych sędziów Sądu Dyscyplinarnego przy Wojskowym Sądzie Okręgowym w W. od udziału w rozpoznaniu sprawy o sygn. [...], czyni niemożliwym rozpoznanie tej sprawy przez Sąd Dyscyplinarny przy Wojskowym Sądzie Okręgowym w W. działający jako sąd dyscyplinarny (nie jest I ZO 171/24 4 możliwe utworzenie trzyosobowego składu orzekającego), i w tym stanie rzeczy należało, zgodnie z art. 43 k.p.k. w zw. z art. 70 § 1 u.s.w. w zw. z art. 128 u.s.p. przekazać przedmiotową sprawę innemu sądowi równorzędnemu, tj. Sądowi Dyscyplinarnemu przy Wojskowym Sądzie Okręgowym w P. Mając na względzie powyższe, Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji. [M. T.] ł.n

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 41 § 1 KPKart. 42 § 1 KPKart. 70 § 1art. 128art. 43 KPK§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy