IV KK 271/24

WyrokIzba Karna2024-07-25

Skład orzekający: Marek Pietruszyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy orzeczenie środka karnego zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych bez wskazania okresu jego obowiązywania stanowi rażące naruszenie prawa, które skutkuje koniecznością uchylenia tego orzeczenia?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że orzeczenie środka karnego zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych bez wskazania okresu jego obowiązywania stanowi rażące naruszenie dyspozycji art. 29 § 1 k.w. Niewskazanie terminu wykonania orzeczonego środka karnego prowadzi do powstania zakazu „bezterminowego”, co jest sprzeczne z prawem i stawia obwinionego w sytuacji mniej korzystnej. Taki błąd nie może być konwalidowany w postępowaniu wykonawczym.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w Chorzowie wyrokiem nakazowym uznał D. R. za winnego popełnienia wykroczenia polegającego na prowadzeniu pojazdu bez uprawnień i niezastosowaniu się do znaku zakazu ruchu. Wymierzył mu karę grzywny oraz orzekł środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych. Sąd nie wskazał jednak okresu, na jaki zakaz został orzeczony. Prokurator Generalny wniósł kasację od tego wyroku, zarzucając rażące naruszenie prawa przez brak wskazania okresu obowiązywania zakazu.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej orzeczenia środka karnego zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych i w tym zakresie przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu w Chorzowie do ponownego rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

IV KK 271/24 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 25 lipca 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marek Pietruszyński Protokolant Kinga Sternik w sprawie D. R. ukaranego za wykroczenie z art. 94 § 1 k.w. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 25 lipca 2024 r. w trybie art. 535 § 5 k.p.k. w zw. z art. 112 k.p.w. kasacji Prokuratora Generalnego skierowanej na korzyść ukaranego od prawomocnego wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w Chorzowie z dnia 27 marca 2024 r., sygn. VII W 105/24, uchyla zaskarżony wyrok w części dotyczącej orzeczenia środka karnego zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych i w tym zakresie sprawę przekazuje Sądowi Rejonowemu w Chorzowie do ponownego rozpoznania. UZASADNIENIE Wyrokiem nakazowym wydanym w dniu 27 marca 2024 r, sygn. VII W 105/24, Sąd Rejonowy w Chorzowie uznał D. R. za winnego tego, że w dniu 12 lutego 2024 r. w C. na drodze publicznej prowadził pojazd marki S., nie posiadając do tego IV KK 271/24 2 uprawnień, a nadto nie zastosował się do znaku B -1 „ zakaz ruchu”, tj. wykroczenia z art. 94 § 1 k.w. w zw. z art. 9 § 1 k.w. i za to wymierzył mu karę 1 500 zł grzywny oraz na podstawie art. 94 § 3 k.w. orzekł środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych. Wyrok ten uprawomocnił się bez postępowania odwoławczego. Kasację od tego wyroku na korzyść obwinionego wniósł Prokurator Generalny. W kasacji zarzucił rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie art. 29 § 1 k.w. w zw. z art. 94 § 3 k.w. w zw. z art. 28 § 1 pkt 1 k.w., polegające na orzeczeniu wobec obwinionego środka karnego zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych bez wskazania okresu jego obowiązywania, podczas gdy przepis art. 29 § 1 k.w. określa, że zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych wymierza się w miesiącach i latach, na okres od 6 miesięcy do 3 lat, co obliguje sąd do wskazania czasookresu obowiązywania środka karnego. Podnosząc ten zarzut skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego kasacją wyroku w części dotyczącej orzeczenia środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych i przekazanie sprawy w tym zakresie Sądowi Rejonowemu w Chorzowie do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja okazała się oczywiście zasadna, co umożliwiało jej rozpoznanie na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. w zw. z art. 112 k.p.w. Oczywistym jest, że Sąd pierwszej instancji orzekając wobec obwinionego środek karny (o którym mowa w art. 28 § 1 pkt 1 k.w.) w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych, nie wskazał, z rażącym naruszeniem dyspozycji art. 29 § 1 k.w., terminu wykonania orzeczonego środka karnego. Skutkiem tego było powstanie sytuacji, w której orzeczony zakaz stał się zakazem „bezterminowym”. Orzeczenie takie pozostaje nie tylko w sprzeczności z treścią at. 29 § 1 k.w., ale doprowadziło też powstania dla obwinionego sytuacji oczywiście IV KK 271/24 3 mniej korzystnej od tej, która nastąpiłaby w wypadku zgodnego z prawem procedowania Sądu. Słusznie w kasacji wskazano – odwołując się do orzecznictwa Sądu Najwyższego, że niewskazanie okresu obowiązywania orzeczonego zakazu jest rażącym uchybieniem prawa, a konwalidowanie takiego błędu nie jest możliwe w postępowaniu wykonawczym w trybie art. 13 § 1 k.w. Zatem, w tak ustalonej sytuacji prawno – materialnej i procesowej należało, po uznaniu trafności zarzutu kasacji, uchylić wyrok Sądu Rejonowego Chorzowie w zaskarżonej części i sprawę w tym zakresie przekazać temu Sądowi do ponownego rozpoznania, w toku którego uwzględni rozważania prawne Sądu Najwyższego. Z tych względów orzeczono jak na wstępie. [J.J.] [ms]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 94 § 1art. 535 § 5 KPKart. 112 KPart. 9 § 1art. 94 § 3art. 29 § 1art. 28 § 1 pkt 1art. 13 § 1§ 1§ 5§ 3§ 1 pkt 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy