IV KO 59/13

Izba Karna2013-08-21

Skład orzekający: Dorota Rysińska, Krzysztof Cesarz, Józef Szewczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pokrewieństwo sędziego z oskarżonym może stanowić podstawę do wyłączenia sędziego od udziału w sprawie, a jeśli tak, to czy skutkuje to koniecznością przekazania sprawy innemu sądowi?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że pokrewieństwo sędziego z oskarżonym jest okolicznością, która może budzić uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w odbiorze społecznym, co stanowi podstawę do jego wyłączenia na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. W sytuacji, gdy wyłączenie sędziów od udziału w sprawie uniemożliwia jej rozpoznanie przez właściwy sąd, Sąd Najwyższy, na podstawie przepisów o wyłączeniu sędziów i przekazaniu sprawy, przekazuje ją innemu sądowi równorzędnemu.
Stan faktyczny
Oskarżony W. Ł. jest ojcem sędziego E. K. Sędzia E. K. oraz pozostali sędziowie Sądu Apelacyjnego w [...] (z wyjątkiem R. D. i W. S.) wystąpili z wnioskiem o wyłączenie ich od udziału w sprawie, wskazując na pokrewieństwo jako potencjalne źródło wątpliwości co do ich bezstronności. Sąd Najwyższy uwzględnił wniosek w części dotyczącej pokrewieństwa, wyłączając wskazanych sędziów, z pominięciem córki oskarżonego (która podlegała wyłączeniu z mocy ustawy) oraz sędziów delegowanych do innych czynności. Wyłączenie sędziów uniemożliwiło rozpoznanie sprawy przez Sąd Apelacyjny w [...].
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy wyłączył wskazanych sędziów Sądu Apelacyjnego w [...] od udziału w sprawie W. Ł. i przekazał sprawę Sądowi Apelacyjnemu w [...].

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV KO 59/13 POSTANOWIENIE Dnia 21 sierpnia 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dorota Rysińska (przewodniczący) SSN Krzysztof Cesarz (sprawozdawca) SSN Józef Szewczyk w sprawie W. Ł. i E. H. skazanych z art. 296 § 1 kk i innych co do W. Ł. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 21 sierpnia 2013 r., kwestii wyłączenia sędziów Sądu Apelacyjnego w […] od udziału w sprawie W. Ł. oraz kwestii przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu p o s t a n o w i ł 1) na podstawie art. 42 § 1 i 4 kpk w zw. z art. 41 § 1 kpk wyłączyć sędziów Sądu Apelacyjnego, z wyjątkiem E. K., R. D. i W. S., od udziału w sprawie W. Ł., 2) na podstawie art. 43 kpk i 37 kpk przekazać sprawę Sądowi Apelacyjnemu w […]. UZASADNIENIE Oskarżony W. Ł. jest ojcem sędziego Sądu właściwego – E. K. Sędzia ta oraz pozostali sędziowie Sądu Apelacyjnego w […], z wyjątkiem R. D. i W. S., delegowanych do pełnienia czynności administracyjnych odpowiednio do: Ministerstwa Sprawiedliwości i podległej Ministrowi – Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury, wystąpili w trybie art. 42 § 1 k.p.k. w zw. z art. 41 § 1 k.p.k. z żądaniem ich wyłączenia argumentując, że uzasadnioną 2 wątpliwość co do ich bezstronności może rodzić wskazana na wstępie okoliczność (najbliższe pokrewieństwo sędziego tego Sądu z jednym z oskarżonych). Zdaniem Sądu Najwyższego, jest to okoliczność tego rodzaju, o której mowa w art. 41 § 1 k.p.k., a więc mogąca w odbiorze społecznym wywołać obawę co do zachowania bezstronności przez sędziów Sądu właściwego. Dlatego orzeczono o ich wyłączeniu, z pominięciem córki osk. W. Ł., która podlega wyłączeniu od udziału w sprawie na podstawie ustawy (art. 40 § pkt. 3 k.p.k.), oraz R. D. i W. S., którzy z mocy art. 77 § 2b ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 427 ze zm.) nie mogą orzekać w macierzystym Sądzie. Wyłączenie sędziów Sądu właściwego od udziału w sprawie osk. W. Ł. spowodowało niemożność rozpoznania jej w tym Sądzie. Zaistniała sytuacja nie dotyczy współoskarżonej – E. H. Zważywszy jednak na ścisły przedmiotowy związek spraw oskarżonych, bezcelowe byłoby pozostawienie sprawy E. H. w gestii Sądu Apelacyjnego w […]. Z tych względów w odniesieniu do osk. W. Ł. na podstawie art. 43 k.p.k., a w stosunku do osk. E. H. na podstawie art. 37 k.p.k. – bo przemawia za tym dobro wymiaru sprawiedliwości, Sąd Najwyższy przekazał sprawę do rozpoznania innemu Sądowi równorzędnemu – Sądowi Apelacyjnemu w […].

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 296 § 1 kkart. 42 § 1art. 41 § 1 kpkart. 43 kpkart. 42 § 1 KPKart. 40art. 77 § 2art. 37 KPK§ 1§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy