I KK 246/22
WyrokIzba Karna2022-07-14
Skład orzekający: Zbigniew Kapiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Sąd Najwyższy w postępowaniu kasacyjnym może dokonywać ponownej oceny dowodów i kontrolować poprawność ustaleń faktycznych dokonanych przez sądy niższych instancji?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy w postępowaniu kasacyjnym nie jest władny dokonywać ponownej oceny dowodów ani kontrolować poprawności ustaleń faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia. Jego zadaniem jest jedynie sprawdzenie, czy sądy niższych instancji nie dopuściły się rażącego naruszenia reguł postępowania, które mogłoby mieć wpływ na ustalenia faktyczne i treść wyroku. Zarzut naruszenia art. 7 k.p.k. może być podnoszony w postępowaniu kasacyjnym tylko wtedy, gdy sąd odwoławczy czynił samodzielne ustalenia faktyczne, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca. Zasada in dubio pro reo (art. 5 § 2 k.p.k.) dotyczy wątpliwości, których sąd nie jest w stanie rozstrzygnąć, a nie wątpliwości stron co do prawidłowości orzeczenia.Stan faktyczny
Obrońca skazanego J. S. wniósł kasację od wyroku Sądu Okręgowego, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego skazujący skazanego za czyn z art. 107 § 1 k.k.s. w zw. z art. 9 § 3 k.k.s. Zarzuty kasacji dotyczyły rażącego naruszenia przepisów postępowania, w tym dowolnej oceny dowodu z czynności funkcjonariuszy Urzędu Celno-Skarbowego oraz opinii biegłego, a także naruszenia zasady in dubio pro reo. Prokurator wniósł o oddalenie kasacji. Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną i obciążył skazanego kosztami postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I KK 246/22 POSTANOWIENIE Dnia 14 lipca 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Kapiński w sprawie J. S. skazanego za czyn z art. 107 § 1 k.k.s. w zw. z art. 9 § 3 k.k.s. przy zast. art. 37 § 4 pkt k.k.s. i art.38 § 1 pkt.3 k.k.s. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k. w dniu 14 lipca 2022 r., kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego od wyroku Sądu Okręgowego w O. z dnia 19 stycznia 2022 r., sygn. akt VII Ka […], utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w O. z dnia 1 lipca 2021 r., sygn. akt II K […], postanowił: 1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną; 2. obciążyć skazanego J. S. kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Obrońca skazanego J. S. w kasacji wniesionej od wyroku Sądu Okręgowego w O. z dnia 19 stycznia 2022 roku sygn. akt VII Ka […], zarzucił: 1. mogące mieć istotny wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia rażące naruszenie przepisów postępowania, a to art. 7 k.p.k. w zw. z art. 4 k.p.k. poprzez dokonanie dowolnej i sprzecznej z zasadami prawidłowego rozumowania oraz wskazaniami wiedzy i doświadczenia życiowego, a także sprzecznej ze stanowiskiem przyjętym w doktrynie oceny dowodu z czynności wykonanych przez funkcjonariuszy Urzędu Celno-Skarbowego w O., albowiem Sąd wyprowadził z tego
2 dowodu wniosek, że osoby działające z ramienia Urzędu Celno-Skarbowego są odpowiednio przeszkolone do pełnienia powierzonych im zadań, mają doświadczenie w pracy w terenie, co daje podstawy do tego, aby uznać ich działania za rzetelne, w sytuacji kiedy koniecznym jest zweryfikowanie tych czynności pod kątem prawidłowości dowodem z opinii biegłego; 2. mogące mieć istotny wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia rażące naruszenie przepisów postępowania, a to art. 7 k.p.k. w zw. z art. 4 k.p.k. poprzez dokonanie dowolnej i sprzecznej z zasadami prawidłowego rozumowania oraz wskazaniami wiedzy i doświadczenia życiowego oceny dowodu z opinii biegłego sądowego z zakresu informatyki, telekomunikacji i automatów do gier mgr inż. R. R., poprzez uznanie, że jest ona rzetelna i sporządzona z wykorzystaniem informacji specjalnych będących w posiadaniu biegłego, a co za tym idzie uznaniu jej za pełnoprawny dowód, który należało włączyć w poczet materiałów zebranych w toku sprawy, podczas gdy prawidłowa ocena przeprowadzonego dowodu powinna doprowadzić do przekonania, że biegły dysponujący wiadomościami specjalnymi, precyzyjnie i jednoznacznie winien wskazać na charakter gier zainstalowanych w zatrzymanych urządzeniach w oparciu o organoleptyczne ich badanie, a z czym do czynienia w niniejszej sprawie nie mieliśmy; 3. mogące mieć istotny wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia rażące naruszenie prawa procesowego, a to przepisu art. 5 § 2 k.p.k., poprzez brak rozstrzygnięcia niedających się usunąć wątpliwości na korzyść oskarżonego, albowiem biegły wskazał, że nie wszystkie urządzenia udało się zakredytować i rozegrać na nich gry, nadto co do niektórych biegły w ogóle nie był stanie pierwotnie samodzielnie określić charakteru zainstalowanych na nich gier, zaś Sąd mimo to nie rozstrzygnął tej wątpliwości na korzyść oskarżonego, podczas gdy prawidłowe zastosowanie przepisu art. 5 § 2 k.p.k. i rozstrzygnięcie powstałej wątpliwości na korzyść oskarżonego doprowadziłoby do przekonania Sądu, iż oskarżony nie może zostać skazany za rzekome urządzanie gier na urządzeniach, których nie można uruchomić bądź biegły nie jest w stanie organoleptycznie przeprowadzić ich badania, a w związku z czym nie jest w stanie stanowczo i jednoznacznie ustalić charakteru gier na nich zainstalowanych;
3 Obrońca skazanego wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w zaskarżonym zakresie i uniewinnienie skazanego, ewentualnie przekazanie sprawy temu Sądowi do ponownego rozpoznania. Prokurator Okręgowy w O. w odpowiedzi na kasację obrońcy skazanego J. S. wniósł o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja wniesiona przez obrońcę skazanego J. S. jest oczywiście bezzasadna w rozumieniu art. 535 § 3 kpk. Na wstępie rozważań podkreślić należy, że Sąd Najwyższy w swoim orzecznictwie prezentuje konsekwentne stanowisko odnośnie tego, że kontrola kasacyjna nie może obejmować: ustaleń faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, zasadności oceny dowodów i wysnutych z tej oceny wniosków, oceny wiarygodności zeznań świadków dokonanej w ramach zasady swobodnej oceny dowodów (art. 7 kpk), jak również samego kwestionowania treści opinii biegłego i polemiki z jego wywodami (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 26 marca 2019 roku, III KK 112/19). W orzecznictwie Sądu Najwyższego od wielu już lat dominuje stanowisko, iż Sąd Najwyższy orzekając w trybie kasacji nie jest władny dokonywać ponownej oceny dowodów i na podstawie własnej oceny kontrolować poprawności dokonanych w sprawie ustaleń faktycznych. Zadaniem Sądu Najwyższego jest jedynie sprawdzenie czy dokonując ustaleń faktycznych orzekające w obu instancjach sądy nie dopuściły się rażącego naruszenia reguł postępowania, co mogłoby mieć wpływ na ustalenia faktyczne, a w konsekwencji na treść wyroku. Innymi słowy kontroli podlegają nie same ustalenia faktyczne, ale sposób ich dokonania (por. St. Zabłocki, Przegląd orzecznictwa Sądu Najwyższego - Izba Karna, Palestra 1997, nr 1 – 2, str. 209). Tymczasem z treści analizowanej kasacji wynika wyraźnie, że obrońca skazanego J. S. stawiając zarzuty obrazy art. 7 kpk w zw. z 4 kpk oczekuje, że Sąd Najwyższy w postępowaniu kasacyjnym dokona ponownej kontroli odwoławczej orzeczenia sądu meriti i zaaprobuje alternatywną ocenę materiału dowodowego przedstawioną w nadzwyczajnym środku zaskarżenia w zakresie dowodów wymienionych w zarzutach z punktu 1 i 2. Tego rodzaju stanowisko skarżącego jest bezpodstawne i niedopuszczalne, gdyż wielokrotnie podkreślono w
4 orzecznictwie Sądu Najwyższego, że specyfika i wyjątkowość postępowania kasacyjnego nie pozwala na prowadzenie dublującej niejako „trzecioinstancyjnej” kontroli orzeczenia sądu pierwszej instancji (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 czerwca 2017 roku, III KK 27/17, Lex nr 2335984). W przedmiotowej sprawie Sąd Okręgowy w O. orzekając jako sąd odwoławczy i utrzymując w mocy zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego w O. nie czynił żadnych nowych i samodzielnych ustaleń faktycznych, a zatem nie dokonywał również oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Wskazać zaś należy, że zarzut naruszenia art. 7 kpk może być podnoszony w postępowaniu kasacyjnym tylko wówczas gdy sąd odwoławczy czynił samodzielne ustalenia faktyczne co w niniejszej sprawie nie miało miejsca. Z kolei art. 5 § 2 kpk dotyczy wątpliwości, które ma i nie jest w stanie rozstrzygnąć sąd rozpoznający sprawę, nie zaś wątpliwości którejś ze stron co do prawidłowości rozstrzygnięcia wydanego przez sąd (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 6 sierpnia 2020 roku, III KK 186/20). W ocenie Sądu Najwyższego należy również przyjąć, że naruszenie zawartej w art. 5 § 2 kpk zasady in dubio pro reo może nastąpić wówczas gdy orzekający sąd nie dysponował chociażby jednym dowodem pozwalającym na dokonanie stanowczych ustaleń faktycznych. W opisanej sytuacji żaden z zarzutów obrazy przepisów prawa procesowego wymienionych w zarzutach z punktu 1, 2 i 3 nie mógł zostać uznany za skierowany faktycznie pod adresem sądu odwoławczego i uznany za zasadny. Kierując się więc przedstawionymi wyżej względami, Sąd Najwyższy na podstawie art. 535 § 3 kpk orzekł jak w postanowieniu. [as]
Powiązane orzeczenia
- IV KK 7/20 2020-03-04Czy Sąd Najwyższy może dokonywać ponownej oceny dowodów i ustaleń faktycznych w postępowaniu kasacyjnym, czy też jego rola ogranicza się do kontroli prawidłowości postępowania odwoławczego?
- I KK 126/23 2023-07-31Czy Sąd Najwyższy w postępowaniu kasacyjnym może dokonać ponownej kontroli odwoławczej orzeczenia sądu meriti i zaaprobować alternatywną ocenę materiału dowodowego przedstawioną w nadzwyczajnym środku zaskarżenia?
- III KK 112/19 2019-03-26Czy Sąd Najwyższy w postępowaniu kasacyjnym może dokonywać ponownej oceny dowodów i kontrolować poprawność ustaleń faktycznych dokonanych przez sądy niższych instancji?
- II KK 598/22 2023-01-24Czy Sąd Najwyższy w postępowaniu kasacyjnym może dokonywać ponownej kontroli odwoławczej orzeczenia sądu meriti i aprobować alternatywną ocenę materiału dowodowego przedstawioną w środku zaskarżenia?
- II KK 205/24 2024-07-10Czy Sąd Najwyższy może dokonywać ponownej oceny dowodów w postępowaniu kasacyjnym, gdy zarzuty dotyczą naruszenia przepisów procesowych przez sąd odwoławczy?
Powołane przepisy
art. 107 § 1 KKart. 9 § 3 KKart. 37 § 4art.38 § 1 pkt.3 KKart. 535 § 3 KPKart. 7 KPKart. 4 KPKart. 5 § 2 KPKart. 535 § 3 kpk.§ 1§ 3§ 4
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy