I CSK 555/16

WyrokIzba Cywilna2017-02-16

Skład orzekający: Iwona Koper

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sprawie o ochronę dóbr osobistych, w której doszło do naruszenia poczucia tożsamości narodowej i godności narodowej w wyniku publicznego fałszowania historii, wystarczające jest usunięcie skutków naruszenia przez sprostowanie nieprawdziwej informacji i przeproszenie narodu polskiego, aby uzasadnić odmowę zasądzenia świadczenia pieniężnego na podstawie art. 448 k.c.?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że skarżący nie wykazał wystąpienia przesłanek określonych w art. 3989 § 1 k.p.c. Przedstawione przez powoda zagadnienie prawne dotyczące możliwości ograniczenia zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych do usunięcia skutków naruszenia i przeprosin, bez zasądzenia świadczenia pieniężnego, nie zostało wykazane jako istotne dla rozwoju prawa ani jako oczywista zasadność skargi. Sąd podkreślił, że zagadnienie prawne uzasadniające przyjęcie skargi kasacyjnej musi mieć charakter jurydyczny i służyć wyjaśnieniu prawa, a nie ocenie jego subsumpcji.
Stan faktyczny
Powód dochodził ochrony dóbr osobistych, w tym naruszenia poczucia tożsamości narodowej i godności narodowej w wyniku publicznego fałszowania historii. Sąd Okręgowy oddalił powództwo. Sąd Apelacyjny oddalił apelację powoda od wyroku Sądu Okręgowego. Powód wniósł skargę kasacyjną, domagając się przyjęcia jej do rozpoznania.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i nie obciążył powoda kosztami postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I CSK 555/16 POSTANOWIENIE Dnia 16 lutego 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Iwona Koper w sprawie z powództwa Z. O. przeciwko A. w B. przy udziale Prokuratora Prokuratury Regionalnej w W. o ochronę dóbr osobistych, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 16 lutego 2017 r., na skutek skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 31 marca 2016 r., sygn. akt I ACa (…), odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; nie obciąża powoda kosztami postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Zaskarżonym wyrokiem Sąd Apelacyjny oddalił apelację powoda od wyroku Sądu Okręgowego oddającego powództwo o ochronę dóbr osobistych. W skardze kasacyjnej, zaskarżającej wyrok Sądu Apelacyjnego w części oddającej roszczenie o nakazanie zaniechania dalszych naruszeń i roszczenie o świadczenie na cel społeczny, powód uzasadniał wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania występowaniem przesłanek z art. 3989 § 1 pkt 1 i 4 k.p.c. Wskazał, 2 że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne tj. czy przepis art. 24 w zw. z art. 448 k.c. można rozumieć w ten sposób, iż do skompensowania krzywdy wynikającej z naruszenia poczucia tożsamości narodowej i godności narodowej w wyniku publicznego fałszownia historii o narodzie wystarczające jest usunięcie skutków tego naruszenia przez sprostowanie nieprawdziwej informacji i przeproszenia narodu polskiego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna jest kwalifikowanym środkiem prawnym, którego rozpoznanie przez Sąd Najwyższy musi być uzasadnione względami o szczególnej doniosłości, wykraczającymi poza indywidualny interes skarżącego, a leżącymi w interesie powszechnym. Rozpoznanie skargi kasacyjnej powinno służyć ochronie obowiązującego porządku prawnego przed dowolnością orzekania, oraz zapewnieniu jednolitości orzecznictwa sądowego w takich sprawach, w których możliwe jest dokonanie zasadniczej wykładni przepisu prawa, mającej walor generalny i abstrakcyjny (post. SN z dnia 7 kwietnia 2009 r. , II CSK 13/09, wyrok SN z dnia 23 lutego 2006 r. II CSK 126/05, post. SN z dnia 4 lutego 2000 r., nie publ.). Dlatego skarżący powinien wykazać, że w sprawie rzeczywiście występuje powołana przyczyna kasacyjna, a w odniesieniu do przyczyny określonej w art. 3989 § 1 pkt 1 kpc, że rozpoznanie skargi będzie służyć rozwojowi prawa. W tym, celu konieczne jest nie tylko zdefiniowanie przedstawionego zagadnienia prawnego prawne, ale także przytoczenie argumentacji prawnej, która prowadzi do rozbieżnych ocen (post. SN z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01 OSNC 2002 , nr 1 , poz. 11, z dnia 29 listopada 2005 r., II CSK 98/05), przy czym nie chodzi tu - jak przedstawia się to w ujęciu wniesionej skargi - o różnicę stanowisk istniejącą między sądami orzekającymi w sprawie a skarżącym. Argumentacji takiej nie zawiera uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania, w którym co więcej, skarżący uzasadniając oczywistą zasadność skargi wskazuje się na jednolite i ugruntowane orzecznictwo dotyczące podstaw zasądzenia świadczenia z art. 448 k.c. Zagadnienie prawne uzasadniające przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania musi mieć charakter ścisłe jurydyczny i oderwany od kontrowersji 3 dotyczących ustaleń faktycznych oraz służyć wyjaśnieniu prawa, a nie ocenie ich subsumcji pod określoną normę prawną, jak ma to miejsce w przypadku wniesionej skargi, która nie formułuje zarzutu błędnej wykładni art. 448 k.c., lecz zarzuca błąd subsumcji przez odmowę jego zastosowania w następstwie nierozważenia przesłanek określonych tym przepisem oraz zaniechania poczynienia koniecznych ustaleń. Skarżący nie wykazał, że skarga jest oczywiście uzasadniona. O wystąpieniu tej przesłanki można mówić jedynie wówczas, gdy zasadność skargi na tle jej podstaw jest na tyle widoczna i niewątpliwa, że może być stwierdzona bez konieczności przeprowadzenia głębszej analizy sprawy oraz podstaw skargi (por. postanowienia SN z dnia 10 stycznia 2003 r., V CZ 187/02, OSNC 2004, nr 3, poz. 49 i z dnia 5 października 2007 r., III CSK 216/07, niepubl.). W tym kierunku powinny zmierzać argumenty mające stanowić uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania ze względu na jej oczywistą zasadność, których jednakże w skardze nie przedstawiono. Powód, powołując się na tę przesłankę poprzestał bowiem na przytoczeniu argumentacji uzasadniającej zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania objęte podstawami skargi, które jednak na tym etapie postępowania nie podlegają merytorycznej kontroli Sądu Najwyższego. W sprawie nie zachodzi nieważność postępowania, którą Sąd Najwyższy bierze pod rozwagę z urzędu. Z tych względów orzeczono jak w sentencji (art. 3989 § 2 k.p.c., art. 102 w zw. z art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c.). jw r.g.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 pkt 1art. 24art. 448 KCart. 3989 § 1 pkt 1 kpcart. 3989 § 2 KPCart. 102art. 391 § 1art. 39821 KPC§ 1 pkt 1§ 2§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy