I GSK 1853/15
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2017-10-27
Skład orzekający: Henryk Wach, Zofia Przegalińska, Stefan Kowalczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy i sąd administracyjny prawidłowo ustaliły podstawę opodatkowania podatkiem akcyzowym od wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego, nie weryfikując ceny zakupu w kraju pochodzenia i nie uwzględniając stanu technicznego pojazdu w momencie jego nabycia?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że organy podatkowe i Wojewódzki Sąd Administracyjny nieprawidłowo ustaliły podstawę opodatkowania podatkiem akcyzowym. Sąd I instancji nie zweryfikował prawidłowości ustalenia tej podstawy przez organ podatkowy, który przyjął cenę zakupu z krajowej umowy sprzedaży, nie badając jej zgodności z rynkową wartością w kraju pochodzenia ani nie uwzględniając stanu technicznego pojazdu. W związku z tym, NSA uchylił zaskarżony wyrok i decyzję, nakazując ponowne postępowanie z uwzględnieniem wskazówek dotyczących ustalenia faktycznej ceny zakupu pojazdu w miejscu jego nabycia.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła określenia zobowiązania w podatku akcyzowym z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego. Organ celny uznał skarżącego za podatnika, mimo że nie dokonał on przemieszczenia pojazdu do kraju, a jedynie nabył prawo rozporządzania nim jak właściciel. Podstawą opodatkowania była cena zakupu z krajowej umowy. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając ustalenia organu za prawidłowe. Skarżący wniósł skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym błędne ustalenie podstawy opodatkowania i brak wszechstronnego zebrania materiału dowodowego.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie oraz zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Celnej w Białej Podlaskiej. Zasądził od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie na rzecz M. K. koszty postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Wach Sędzia NSA Zofia Przegalińska Sędzia del. WSA Stefan Kowalczyk (spr.) Protokolant starszy asystent sędziego Monika Tutak-Rutkowska po rozpoznaniu w dniu 27 października 2017 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej M. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 29 kwietnia 2015 r. sygn. akt I SA/Lu 1235/14 w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Białej Podlaskiej z dnia [...] października 2014 r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego 1. uchyla zaskarżony wyrok, 2. uchyla zaskarżoną decyzję, 3. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie na rzecz M. K. 2500 (dwa tysiące pięćset) złotych tytułem kosztów postępowania sądowego.
I GSK 1853/15
U Z A S A D N I E N I E
Wyrokiem z dnia 29 kwietnia 2015 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie (dalej: Sąd I instancji) oddalił skargę M. K. (dalej: Skarżący), na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Białej Podlaskiej (dalej: DIC), z dnia [...] października 2014r., wydaną w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku akcyzowym z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu.
Ze stanu sprawy przyjętego przez Sąd I instancji wynikało, że:
Naczelnik Urzędu Celnego w L. (dalej: NUC), po przeprowadzeniu postępowania podatkowego, decyzją z dnia [...] czerwca 2014r. określił Skarżącemu zobowiązanie w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego marki Nissan Pathfinder w kwocie 10.230 zł.
Po rozpoznaniu odwołania, decyzją z dnia [...] października 2014 r., DIC, utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
DIC wskazał, że Naczelnik Urzędu Celnego w P. przekazał otrzymaną z Urzędu Miasta w L. dokumentację dotyczącą samochodu osobowego marki Nissan Pathfinder. Dokumentacja ta wskazywała, iż powyższy samochód osobowy był przedmiotem nabycia wewnątrzwspólnotowego dokonanego przez G. S., prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą "[A.]" G. S. w C. Pojazd został przez niego zakupiony dnia [...] października 2009 r. w miejscowości M. od A. V. zamieszkałego w M., [...]. Następnie G. S. zbył powyższy samochód M. R., zamieszkującego w P.
Jak ustalono, G. S. nie złożył w Urzędzie Celnym w P. deklaracji uproszczonej AKCU z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego marki Nissan Pathfinder, jak również i to, że jest to osoba fikcyjna. Fikcyjnym podmiotem gospodarczym okazała się też firma [K.] sp. z o.o. w C., za pośrednictwem którego Skarżący nabył samochód, a sprzedający M. R. nie figuruje w ewidencji ludności miasta P.
DIC wskazał, że Skarżący nabył prawo rozporządzania samochodem osobowym marki Nissan Pathfinder jak właściciel, kupując ten pojazd w dniu
[...] października 2009 r. za kwotę 55.000,00 zł. Pojazd ten był zarejestrowany na terytorium Unii Europejskiej, w Królestwie Hiszpanii, a przemieszczony został na terytorium kraju przez nieznaną osobę.
Przytaczając przepis art. 102 ust. 2 ustawy z dnia 8 grudnia 2008r.
o podatku akcyzowym (Dz.U. z 2009r., Nr 3, poz. 11, dalej - u.p.a.), wskazał, iż w przypadku nabycia prawa rozporządzania samochodem osobowym jak właściciel po jego przemieszczeniu na terytorium kraju, podatnikiem jest osoba, która nabyła takie prawo do samochodu, w tym przypadku Skarżący. Natomiast Skarżący nie wywiązał się z obowiązku złożenia deklaracji uproszczonej z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego powyższego samochodu i nie opłacił z tego tytułu należnego podatku akcyzowego.
Odnosząc się do wysokości kwoty nabycia samochodu osobowego marki Nissan Pathfinder w wysokości 55.000,00 zł, DIC uznał, że nie odbiega ona znacznie od średniej wartości rynkowej podobnego pojazdu ustalonej w oparciu o komputerowy system INFO- EKSPERT, Samochodowe Wartości Rynkowe, październik 2009, Samochody terenowe. W związku z powyższym nie było podstaw prawnych do wezwania Skarżącego do złożenia wyjaśnień w kwestii wysokości kwoty zakupu samochodu.
Na powyższą decyzję Skarżący złożył skargę do Sądu I instancji, zarzucając naruszenie:
- art. 122 w zw. z art. 180 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. 2012 r. poz. 749 ze zm., dalej: ordynacja podatkowa), poprzez nieprzeprowadzenie dowodu z zeznań świadka A. S. oraz dowodu z przesłuchania Skarżącego,
- art. 122 w zw. z art. 187 i art. 180 ordynacji podatkowej skutkujące przeprowadzeniem postępowania z naruszeniem zasady prawdy obiektywnej oraz zasady zupełności postępowania dowodowego, gdyż organ nie zebrał w celu wyjaśnienia stanu faktycznego całego materiału dowodowego, w szczególności nie dokonał sprawdzenia, czy w stosunku do pojazdu o wskazanym numerze nadwozia opłaty celne i podatkowe zostały uiszczone na terenie Niemiec (czy w jakimkolwiek innym urzędzie celnym, na podstawie innych dokumentów, niż dokumenty, które otrzymał od sprzedającego skarżący) w sytuacji, gdy Skarżący wskazywał, iż pojazd ten posiadał dopuszczenie do obrotu na terytorium Niemiec, co obligowało organ do podjęcia z urzędu wszystkich działań, które prowadziłyby do dokładnego wyjaśnienia wszystkich, faktycznych okoliczności sprawy, aby w ten sposób odtworzyć jej rzeczywisty obraz i uzyskać podstawę do trafnego zastosowania tego przepisu, przez co naruszył zasadę oficjalności i zupełności postępowania dowodowego,
- 102 ust. 3 u.p.a., poprzez jego błędne zastosowanie i przypisanie Skarżącemu odpowiedzialności za zobowiązanie w podatku akcyzowym w sytuacji, gdy z akt sprawy jednoznacznie wynika, że odpowiedzialność tą można przypisać zupełnie innej osobie,
- art. 104 ust. 1 pkt 3 u.p.a., poprzez zawyżenie wartości przedmiotowego samochodu.
W oparciu o tak sformułowane zarzuty, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych.
W odpowiedzi na skargę, DIC wniósł o jej oddalenie, w całości podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wyrokiem z 29 kwietnia 2015 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił powyższą skargę.
Sąd I instancji przywołując treść art. 100 ust. 1, art. 101 i art. 102 u.p.a., stwierdził, że DIC zasadnie uznał, że Skarżący będąc podmiotem, który nabył w dniu [...] października 2009 r. prawo rozporządzania samochodem osobowym marki Nissan Pathfinder jak właściciel, pomimo, że nie dokonał jego przemieszczenia z terytorium państwa członkowskiego na terytorium kraju - jest podatnikiem podatku akcyzowego z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia pojazdu.
Sąd I instancji wskazał również, że kwestia braku wiedzy Skarżącego co do faktu sfałszowania dokumentów przekazanych jej przez sprzedającego pojazd nie ma znaczenia dla uznania go za podatnika podatku akcyzowego.
Za niezasadny uznał również zarzut naruszenia przez organy celne art. 102
ust. 3 u.p.a. poprzez jego błędne zastosowanie i przypisanie odpowiedzialności Skarżącemu za zobowiązanie w podatku akcyzowym w sytuacji, gdy z akt sprawy wynika, że odpowiedzialność tę można przypisać zupełnie innej osobie, przypomniał bowiem, że sprawa nie odnosi się do długu celnego, a podatku akcyzowego, który uregulowany jest w przepisach u.p.a., natomiast przepisy Wspólnotowego Kodeksu Celnego nie mają w niej zastosowania, w tym również art. art. 202 ust. 3 tiret 3 WKC, stanowiącym, że odpowiedzialność za dług celny można przypisać zupełnie innej osobie.
W ocenie Sądu I instancji organy celne nie naruszyły też przepisów art. 122
w zw. z art. 187 i art. 180 ordynacji podatkowej, poprzez niezebranie zupełnego materiału dowodowego, w szczególności niedokonanie sprawdzenia, czy w stosunku do pojazdu o wskazanym numerze nadwozia opłaty celne i podatkowe zostały uiszczone na terenie Niemiec (w jakimkolwiek innym urzędzie celnym na podstawie innych dokumentów, niż dokumenty, które otrzymał od sprzedającego Skarżący). Bowiem podatek akcyzowy z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego przemieszczonego na terytorium polski uiszczony powinien być na terenie RP.
Za niezasadny Sąd I instancji uznał zarzut naruszenia art. 104 ust. 1 pkt 3 u.p.a. przez zawyżenie wartości przedmiotowego samochodu, gdyż w ocenie Sądu kwota zakupu samochodu osobowego marki Nissan Pathfinder w wysokości 55.000 zł, nie odbiegała znacznie od średniej wartości rynkowej podobnego pojazdu, ustalonej w oparciu o komputerowy system INFO-EKSPERT, Samochodowe Wartości Rynkowe, październik 2009, Samochody terenowe. Tym samym nie było również podstaw prawnych do wezwania Skarżącego, przez organ podatkowy, celem złożenia wyjaśnień co do wysokości kwoty zakupu przedmiotowego samochodu.
Od wyżej wskazanego wyroku skargę kasacyjną wniósł Skarżący, zaskarżając wyrok Sądu I instancji w całości i wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji, wnosząc również o zasądzenie od organu kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie na podstawie art. 174 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. z 2012 poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), oraz na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy tj.:
1. art. 104 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 2 ust. 1 pkt 91, art. 5, art. 100 ust. 1 pkt 2
oraz art. 102 ust. 2 u.p.a., w wyniku błędnej ich wykładni i nie zastosowania ich dyspozycji do stanu faktycznego zaistniałego w sprawie, poprzez nieprawidłowe przyjęcie do podstawy opodatkowania ceny nabycia przez skarżącego samochodu marki Nissan Pathfinder w transakcji krajowej w dniu [...] października 2009 r.
za pośrednictwem komisu [K.] Sp. z o.o. w C., od komitenta - M. R. (jak się okazało w toku postępowania celno-podatkowego podmiotu fikcyjnego), uprzednio sprowadzonego na terytorium Polski przez [A.] G. S. (jak się okazało w toku postępowania celno-podatkowego również podmiotu fikcyjnego). W ocenie skarżącego Sąd I instancji oddalając skargę M. K. i tym samym uznając jego odpowiedzialność, z tytułu podatku akcyzowego od nabycia wewnątrzwspólnotowego, winien dostrzec, że organy celno- podatkowe I i II instancji nieprawidłowo zastosowały przepis określający podstawę opodatkowania w tym podatku, tj. art. 104 ust. 1 pkt 2) u.p.a., jako zasadniczego elementu wpływającego
na wartość roszczenia skarbowego w stosunku do Skarżącego, który nie był i nie mógł być osobą dokonującą przemieszczenia przedmiotowego samochodu na terytorium Polski w transakcji wewnątrzwspólnotowej, a dokonał jedynie transakcji krajowej, a więc wartość samochodu w tym obrocie krajowym nie może być
wprost uznana za podstawę opodatkowania w podatku akcyzowym od wewnątrzwspólnotowego nabycia.
2. naruszenie art. 141 § 4 oraz art. 151 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., poprzez oddalenie skargi i nie dostrzeżenie, że organy celno-podatkowe naruszyły art. 191 w związku z art. 187 § 2 ordynacji podatkowej, w wyniku błędnej oceny dowodów przedłożonych w postępowaniu celno-podatkowym przez Skarżącego, dotyczących wartości pojazdu w chwili jego przemieszczenia na terytorium Polski przez podmiot trzeci, na którą to wartość bezwzględnie wpływ miały: uszkodzenia pojazdu dokumentowane zdjęciami, stosowne oświadczenia Skarżącego ze szczegółowym opisem uszkodzeń, szacunkowy kosztorys zakupu koniecznych do jego naprawy części, jak i koszty robocizny.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej Skarżący wskazał, iż organ winien zbadać podstawę opodatkowania z chwili przemieszczenia na terytorium kraju samochodu osobowego, a więc winien wezwać Skarżącego do złożenia wyjaśnień, uwzględnić m.in. poziom cen w kraju członkowskim z którego samochód pochodzi, czy jego stan techniczny
W odpowiedzi na skargę kasacyjną DIC wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej w całości oraz o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do brzmienia art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając sprawę na skutek wniesienia skargi kasacyjnej związany jest granicami tej skargi, a z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania, która zachodzi w wypadkach określonych w § 2 tego przepisu. Podstaw do stwierdzenia nieważności w niniejszej sprawie Sąd nie stwierdził.
Podstawy, na których można oprzeć skargę kasacyjną, zostały określone w art. 174 p.p.s.a. Przepis art. 174 pkt 1 p.p.s.a. przewiduje dwie postacie naruszenia prawa materialnego, a mianowicie błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Błędna wykładnia oznacza nieprawidłowe zrekonstruowanie treści normy prawnej wynikającej z konkretnego przepisu, czyli mylne rozumienie określonej normy prawnej, natomiast niewłaściwe zastosowanie to dokonanie wadliwej subsumcji przepisu do ustalonego stanu faktycznego, czyli niezasadne uznanie, że stan faktyczny sprawy odpowiada hipotezie określonej normy prawnej. Również druga podstawa kasacyjna wymieniona w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. - naruszenie przepisów postępowania - może przejawiać się w tych samych postaciach, co naruszenie prawa materialnego, przy czym w tym wypadku ustawa wymaga, aby skarżący nadto wykazał istotny wpływ wytkniętego uchybienia na wynik sprawy.
Oceniając skargę kasacyjną przy zastosowaniu powyższych kryteriów oceny, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że skarga kasacyjna okazała się uzasadniona.
Zgodnie z art. 100 ust. 1 pkt 2 i 3 b) u.p.a., w przypadku samochodu osobowego przedmiotem opodatkowania akcyzą jest nabycie wewnątrzwspólnotowe samochodu osobowego niezarejestrowanego wcześniej na terytorium kraju zgodnie z przepisami o ruchu drogowym ( pkt 2), a także pierwsza sprzedaż na terytorium kraju samochodu osobowego niezarejestrowanego na terytorium kraju zgodnie z przepisami o ruchu drogowym, od którego nie została zapłacona akcyza z tytułu czynności, nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego ( pkt. 3 b)
Jak stanowi art. 100 ust. 2 u.p.a., w przypadku samochodu osobowego, przedmiotem opodatkowania akcyzą, jest również sprzedaż na terytorium kraju samochodu osobowego niezarejestrowanego na terytorium kraju, następująca po sprzedaży, o której mowa w art. 100 ust. 1 pkt 3 u.p.a. (pierwszej sprzedaży samochodu nie zarejestrowanego wcześniej na terytorium kraju), jeżeli wcześniej akcyza nie została zapłacona w należnej wysokości a w wyniku kontroli podatkowej, postępowania kontrolnego albo postępowania podatkowego nie ustalono, że podatek został zapłacony.
Natomiast nabyciem wewnątrzwspólnotowym jest przemieszczenie wyrobów akcyzowych lub samochodów osobowych z terytorium państwa członkowskiego na terytorium kraju (art. 2 ust. 1 pkt 9 u.p.a).
W myśl art. 101 ust. 2 pkt 2 u.p.a., obowiązek podatkowy z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego niezarejestrowanego wcześniej na terytorium kraju, zgodnie z przepisami o ruchu drogowym powstaje z dniem nabycia prawa rozporządzania samochodem osobowym jak właściciel, jeżeli nabycie prawa rozporządzania samochodem osobowym jak właściciel nastąpiło po przemieszczeniu samochodu osobowego na terytorium kraju.
Stosownie do art. 102 ust. 1 u.p.a., podatnikiem jest osoba fizyczna, osoba prawna oraz jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, która dokonuje czynności, o których mowa w art. 100 ust. 1 lub 2.
W przypadku, określonym w art. 101 ust. 2 pkt 1 i 2, jeżeli przemieszczenia samochodu osobowego z terytorium państwa członkowskiego na terytorium kraju dokonał inny podmiot niż podmiot, który nabył prawo rozporządzania samochodem osobowym jak właściciel, podatnikiem jest osoba fizyczna, osoba prawna oraz jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, która nabyła prawo rozporządzania samochodem osobowym jak właściciel ( art. 102 ust.ust.2 ).
W świetle powyższych przepisów, Skarżący nabywając w dniu [...] października 2009 r. prawo rozporządzania samochodem osobowym marki Nissan Pathfinder jak właściciel, pomimo, że nie dokonał jego przemieszczenia z terytorium państwa członkowskiego jest podatnikiem podatku akcyzowego z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia pojazdu (art. 102 ust. 2 w związku z art. 101 ust. 2 pkt 2 w zw. z art. 100 ust. 1 pkt 2 u.p.a.).
Podstawę opodatkowania z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego reguluje art. 104 ust. 1 pkt 2 u.p.a. Zgodnie z nim podstawą opodatkowania jest kwota, jaką podatnik jest obowiązany zapłacić za samochód osobowy w przypadku jego nabycia wewnątrzwspólnotowego,
Z treści przytoczonej regulacji wynika, że w przypadku przywozu samochodu osobowego w ramach nabycia wewnątrzwspólnotowego, za podstawę opodatkowania należy przyjąć kwotę, jaką podatnik jest obowiązany zapłacić za samochód osobowy
Z kolei zgodnie z art. 104 ust. 8 ustawy, jeżeli wysokość podstawy opodatkowania w przypadku czynności, o których mowa w art. 100 ust. 1 pkt 2 i 3 oraz ust. 2, bez uzasadnionej przyczyny znacznie odbiega od średniej wartości rynkowej tego samochodu osobowego, organ podatkowy lub organ kontroli skarbowej wzywa podatnika do zmiany wysokości podstawy opodatkowania lub wskazania przyczyn uzasadniających podanie jej wysokości w kwocie znacznie odbiegającej od średniej wartości rynkowej samochodu osobowego.
Według regulacji zawartej w art. 104 ust. 9 u.p.a., w razie nieudzielenia odpowiedzi, niedokonania zmiany wysokości podstawy opodatkowania lub niewskazania przyczyn, które uzasadniają podanie jej wysokości znacznie odbiegającej od średniej wartości rynkowej samochodu osobowego, organ podatkowy lub organ kontroli skarbowej określi wysokość podstawy opodatkowania.
Średnią wartością rynkową samochodu osobowego definiuje natomiast art. 104 ust. 11 u.p.a., stanowiąc, że jest to wartość ustalana na podstawie notowanej na rynku krajowym, w dniu powstania obowiązku podatkowego, średniej ceny zarejestrowanego na terytorium kraju samochodu osobowego tej samej marki, tego samego modelu, rocznika oraz - jeżeli jest to możliwe do ustalenia - z tym samym wyposażeniem i o przybliżonym stanie technicznym, co nabyty na terytorium kraju lub nabyty wewnątrzwspólnotowo samochód osobowy
Tryb weryfikacji podstawy opodatkowania, ma zastosowanie do czynności nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego niezarejestrowanego wcześniej na terytorium kraju zgodnie z przepisami o ruchu drogowym (art. 104 ust. 8 w związku z art. 100 ust. 1 pkt 2 u.p.a.).
Podkreślić należy, że organ jest uprawniony do samodzielnego określenia wysokości podstawy opodatkowania tylko w razie nieudzielania odpowiedzi, niedokonania zmiany wysokości podstawy opodatkowania lub niewskazania przyczyn, mimo wezwania podatnika, które uzasadniają podanie jej wartości znacznie odbiegającej od średniej wartości rynkowej samochodu osobowego.
Uzasadnioną przyczyną, z powodu której wysokość podstawy opodatkowania znacznie odbiega od średniej wartości rynkowej samochodu osobowego może być nie tylko gorszy stan techniczny, czy też uszkodzenia mechaniczne pojazdu, ale również i to, że samochody osobowe w krajach bardziej rozwiniętych szybciej tracą na wartości niż w Polsce. Obowiązkiem organu w tej sytuacji jest więc ustalenie czy wartość zadeklarowana jest wartością prawdziwą w państwie sprzedaży. Dopiero, taka analiza umożliwia ustalenie kwoty jaką obowiązany jest zapłacić podatnik za samochód osobowy i ewentualne zakwestionowanie wskazanej wartości pojazdu (por. wyroki NSA z dnia 8 czerwca 2016 r., sygn. akt I GSK 1706/14, z dnia 11 sierpnia 2015 r., sygn. akt I GSK 803/14, z dnia 10 kwietnia 2014 r., sygn. akt I GSK 582/12, baza orzeczeń nsa.gov.pl).
Organ podatkowy natomiast nie dokonał żadnej weryfikacji podstawy opodatkowania, przyjmując z tę podstawę wartość samochodu wskazaną w umowie sprzedaży w obrocie krajowym, a Sąd I instancji nie zweryfikował prawidłowości ustalenia w ten sposób, podstawy opodatkowania, przyjmując ustalenia organu za prawidłowe, Uznał przy tym, że brak było podstaw prawnych do wezwania Skarżącego do złożenia wyjaśnień (art. 104 ust. 8 u.p.a.). Zważyć przy tym należy, iż Skarżący w toku postępowania podnosił, że w momencie wprowadzenia pojazdu na terytorium kraju, był on uszkodzony, czego nie uwzględnił DIC.
Tym samym dokonana ocena zaskarżonej decyzji, przez Sąd I instancji, nie jest trafna. Wskazać bowiem należy, że DIC w sposób niedostateczny wyjaśnił jaka była kwota, cena rynkowa pojazdu, którą zapłacono w miejscu jego zakupu. Tym samym nie sposób uznać, że podstawą opodatkowania samochodu osobowego jest kwota którą Skarżący zapłacił nabywając pojazd na terenie Polski.
Wobec tego iż zarzuty skargi kasacyjnej, okazały się uzasadnione, organ zobowiązany będzie do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, w zakresie ustalenia wartości przedmiotowego pojazdu na rynku hiszpańskim, gdyż jest to niezbędne do ewentualnego przeprowadzenia dalszego postępowania podatkowego. Uzupełnienie materiału dowodowego powinno uwzględniać ustalenie faktycznych cen podobnych pojazdów nabytych w okolicznościach w jakich został nabyty sporny pojazd.
Organy podatkowe będą więc zobowiązane do wnikliwego i wszechstronnego wyjaśnienia wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności faktycznych w rozumieniu art. 187 § 1 ordynacji podatkowej.
Z tych przyczyn za zasadne należało uznać zarzuty skargi kasacyjnej sformułowane w pkt 1 i 2, co pozwalało też rozpoznać skargę, gdyż istota sprawy została dostatecznie wyjaśniona i ww. zarzuty uznać za usprawiedliwiające w zakresie uchylenia zaskarżonej decyzji ostatecznej. Oznacza to, że ponownie rozpoznając sprawę organ odwoławczy uwzględni powyższe wskazania Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zaznaczyć przy tym należy, iż w skardze kasacyjnej Skarżący zarzucił naruszenie art. 145 § 1 pkt. 1 lit c w zw. z art. 191 i art. 187 § 2 ordynacji podatkowej, przy czym wskazanie art. 187 § 2 ordynacji podatkowej, należało uznać za oczywisty błąd, wobec argumentacji zawartej w uzasadnieniu skargi kasacyjnej w całości zmierzającej do wskazania zasadności zarzutu naruszenia art. 187 § 1 ordynacji podatkowej
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok na podstawie art. 188 p.p.s.a, rozpoznał skargę i uchylił zaskarżoną do WSA decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a/ w zw. z art. 104 ust. 1 pkt 2 u.p.a. oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a. w zw. z art. 187 § 1 i art. 191 ordynacji podatkowej .
O kosztach orzekł stosownie do art. 203 pkt 1 p.p.s.a. i art. 205 § 2 p.p.s.a., oraz 200 p.p.s.a. w związku z § 3 ust. 2 pkt 2 w zw. z § 3 ust. 1 pkt 1 lit e rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2011r., w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu (Dz.U.2011 nr 31 poz.153), zasądzając od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie na rzecz Skarżącego zwrot kosztów zastępstwa procesowego radcy prawnego w kwocie 1.800,0 zł, oraz kwotę 600,0 złotych tytułem zwrotu kwoty wpisu uiszczonego od skargi złożonej do Sądu I instancji i skargi kasacyjnej, oraz 100,0 zł. tytułem zwrotu opłaty od uzasadnienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło