I GSK 746/24
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2025-08-19
Skład orzekający: Beata Sobocha-Holc, Joanna Salachna, Jacek Surmacz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy doręczenie decyzji organu pierwszej instancji o zwrocie dofinansowania przerywa bieg terminu przedawnienia w rozumieniu art. 3 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE, EURATOM) nr 2988/95?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że doręczenie decyzji organu pierwszej instancji o zwrocie dofinansowania przerywa bieg terminu przedawnienia w rozumieniu art. 3 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE, EURATOM) nr 2988/95. Sąd stwierdził, że nie jest konieczne uzyskanie przez akt przymiotu ostateczności, aby przerwać bieg przedawnienia, a wystarczające jest, aby był to akt chronologicznie najwcześniejszy w ramach postępowania w sprawie nieprawidłowości i aby strona została o nim zawiadomiona.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Syndyka Masy Upadłości A. Sp. z o.o. na decyzję Ministra Funduszy i Polityki Regionalnej nakazującą zwrot kwoty dofinansowania z funduszy UE. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę. Syndyk wniósł skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym dotyczące błędnego ustalenia stanu faktycznego, niewłaściwej wykładni przepisów o zwrocie środków oraz przedawnienia zobowiązania. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Beata Sobocha-Holc Sędzia NSA Joanna Salachna Sędzia del. NSA Jacek Surmacz (spr.) po rozpoznaniu w dniu 19 sierpnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Syndyka Masy Upadłości A. Sp. z o.o. w upadłości w B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 czerwca 2023 r. sygn. akt V SA/Wa 1176/22 w sprawie ze skargi Syndyka Masy Upadłości A. Sp. z o.o. w upadłości w B. na decyzję Ministra Funduszy i Polityki Regionalnej z dnia 15 marca 2022 r. nr DIR-IX.7343.120.2019.AS.5 w przedmiocie określenia przypadającej do zwrotu kwoty dofinansowania z udziałem środków z budżetu Unii Europejskiej oddala skargę kasacyjną.
Wyrokiem z dnia 23 czerwca 2023 r., sygn. akt V SA/Wa 1176/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej: "WSA") oddalił skargę Syndyka masy upadłości A. Sp. z o.o. w upadłości z siedzibą w B. (dalej: "skarżący") na decyzję Ministra Funduszy i Polityki Regionalnej (dalej: "organ") z dnia 15 maja 2022 r., nr DIR-IX.7343.120.2019.AS.5 w przedmiocie zobowiązania do zwrotu kwoty dofinansowania.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł skarżący, domagając się uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznania skargi poprzez uchylenie w całości zaskarżonej decyzji organu, ewentualnie stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości (dalej: "organ pierwszej instancji") z dnia 23 października 2019 r., nr DK/165/2019 w całości, a także zasądzenia od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania przed WSA, jak i kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, ewentualnie uchylenia w całości zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy WSA do ponownego rozpoznania oraz zasądzenia od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:
1) na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm. – dalej: "p.p.s.a.") naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie i oddalenie przez WSA skargi na decyzję organu z dnia 15 marca 2022 r., nr DIRTX.7343.120.2016.AS.5, pomimo że została ona wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a to art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572 ze zm. – dalej: "k.p.a.") w zw. z art. 67 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1530 ze zm. – dalej: "u.f.p.") polegającym na niepodjęciu wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a w szczególności braku dokładnej analizy całości dokumentów przedstawionych przez skarżącego oraz składanych przez niego wyjaśnień, a w konsekwencji nieprawidłowym uznaniu, że doszło do wyczerpującego rozpatrzenia całości materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, podczas gdy materiał dowodowy zgromadzony w sprawie nie został przeanalizowany przez te organy w sposób wyczerpujący i rzetelny oraz rozstrzygnięcie wątpliwości niedających się rozstrzygnąć na niekorzyść skarżącego oraz oparcie rozstrzygnięcia na błędnej interpretacji zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz błędnej interpretacji przepisów u.f.p., podczas gdy zaskarżona decyzja nie znajduje oparcia zarówno w przepisach k.p.a., jak i u.f.p. i wiążących strony umowach,
2) na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie prawa materialnego, a to art. 207 ust. 1 pkt 1 i 2 w zw. z art. 184 ust. 1 i 2 u.f.p. oraz art. 473 § 1 w zw. z art. 475 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 2024 r. poz. 1061 ze zm. – dalej: "k.c.") w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. poprzez błędną kontrolę zaskarżonej decyzji i błędną wykładnię rzeczonych przepisów, a w konsekwencji ich nieprawidłowe zastosowanie, poprzez przyjęcie, że skarżący wykorzystał przekazane mu środki niezgodnie z ich przeznaczeniem i z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 u.f.p., kiedy ewentualne naruszenie procedury było skutkiem okoliczności, za które skarżący nie ponosi odpowiedzialności, a tym samym błędne przyjęcie, że po stronie skarżącego zachodzi obowiązek zwrotu dofinansowania,
3) na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie prawa materialnego, a to art. 57 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 z dnia 11 lipca 2006 r. ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności i uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1260/1999 (Dz.U.UE.L.2006.210.25 z 31 lipca 2006 r. ze zm., dalej: "rozporządzenie (WE) nr 1083/2006"), względnie poprzez naruszenie art. 71 ust. 4 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006 (Dz.U.UE.L.2013.347.320 z dnia 20 grudnia 2013 r.) w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. poprzez błędną kontrolę zaskarżonej decyzji i wadliwą wykładnię rzeczonych przepisów, a w konsekwencji ich nieprawidłowe zastosowanie polegające na przyjęciu, że skarżący jest zobowiązany do zwrotu dofinansowania ze względu na braku realizacji projektu, w sytuacji, w której skarżący nie ponosi odpowiedzialności za brak realizacji projektu, albowiem w niniejszej sprawie "zaprzestano działalności produkcyjnej z powodu upadłości niewynikającej z oszukańczego bankructwa",
4) na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie prawa materialnego, a to art. 207 ust. 1 pkt 1 i 2 w zw. z art. 184 ust. 1 i 2 u.f.p. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. poprzez błędną kontrolę zaskarżonej decyzji i błędną wykładnię rzeczonych przepisów, a w konsekwencji ich nieprawidłowe zastosowanie poprzez uznanie, że otrzymane przez beneficjenta środki zostały wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem oraz z naruszeniem procedur wynikających z art. 184 u.f.p., gdyż cel nie został zrealizowany w terminie określonym w umowie, natomiast przedmiotowa umowa jest umową celową, podczas gdy beneficjent otrzymane środki przeznaczył na zadania związane bezpośrednio z realizacją projektu, a tym samym nie sposób było uznać aby całość kwoty otrzymanego dofinansowania została wydatkowana niezgodnie z przeznaczeniem,
5) na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie i oddalenie przez WSA skargi na decyzję organu, pomimo że została ona wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a to art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a. polegającym na błędnym ustaleniu stanu faktycznego, poprzez nieprawidłowe uznanie, że skarżący wykorzystał przekazane mu środki niezgodnie z ich przeznaczeniem i z naruszeniem procedur, podczas gdy ewentualne naruszenie procedury było skutkiem okoliczności, za które skarżący nie ponosi odpowiedzialności,
ponadto ewentualnie:
6) na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie prawa materialnego, a to art. 207 ust. 1 pkt 1 i 2 w zw. z art. 67 ust. 1 w zw. z art. 60 u.f.p. w zw. z art. 70 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm. – dalej: "o.p.") w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. poprzez błędną kontrolę zaskarżonej decyzji i błędną wykładnię rzeczonych przepisów, a w konsekwencji ich niezastosowanie poprzez nieprawidłowe przyjęcie, że zobowiązanie określone zaskarżoną decyzją nie wygasło na skutek jego przedawnienia, czego konsekwencją było bezzasadne wydanie zaskarżonej decyzji z uwagi na bezprzedmiotowość postępowania wynikającą z przedawnienia zobowiązania,
7) na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie prawa materialnego, a to art. 207 ust. 1 pkt 1 i 2 w zw. z art. 67 ust. 1 w zw. z art. 60 u.f.p. w zw. z art. 70 § 1 o.p. poprzez ich błędną wykładnię, a w konsekwencji ich niezastosowanie poprzez nieprawidłowe przyjęcie, że wydana przez organ pierwszej instancji decyzja z dnia 23 października 2019 r. przerwała bieg terminu przedawnienia, a także uznanie, że obie decyzje zostały wydane przed upływem podwójnego terminu okresu przedawnienia, podczas gdy powyższa decyzja nie mogła przerwać biegu przedawnienia, a w niniejszej sprawie doszło do upływu terminu przedawnienia już przed wydaniem decyzji ostatecznej,
8) na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie prawa materialnego, a to art. 3 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE, EURATORM) nr 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich (Dz. U.UE.L.1995.312.1 z 23 grudnia 1995 r. ze zm., dalej: "rozporządzenie (WE, EURATOM) nr 2998/95") poprzez jego błędną wykładnię, a w konsekwencji jego nieprawidłowe zastosowanie, poprzez uznanie, że w niniejszej sprawie znajduje zastosowanie rzeczony przepis określający przedawnienie, podczas gdy w niniejszej sprawie w zakresie przedawnienia zastosowanie znajduje art. 207 ust. 1 pkt 1 i 2 w zw. z art. 67 ust. 1 w zw. z art. 60 u.f.p. w zw. z art. 70 § 1 o.p.,
natomiast w przypadku uznania przez NSA, że w niniejszej sprawie znajduje zastosowanie przepis art. 3 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE, EURATOM) nr 2988/95:
9) na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie prawa materialnego, a to art. 3 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE, EURATORM) nr 2988/95 poprzez jego błędną wykładnię, a w konsekwencji jego nieprawidłowe zastosowanie poprzez uznanie, że wydana przez organ pierwszej instancji decyzja z dnia 23 października 2019 r. przerwała bieg terminu przedawnienia, podczas gdy do przerwania biegu terminu przedawnienia w rozumieniu ww. przepisu nie wystarczy doręczenie decyzji organu wydanej w pierwszej instancji, gdyż konieczne jest doręczenie decyzji ostatecznej, natomiast w niniejszej sprawie decyzja ostateczna została wydana po upływie terminu przedawnienia, a tym samym w niniejszej sprawie nie doszło do przerwania terminu przedawnienia, a w konsekwencji przedmiotowe zobowiązanie wygasło na skutek jego przedawnienia,
ewentualnie:
10) na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie i oddalenie skargi i niestwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji, pomimo że zostały one wydane z rażącym naruszeniem prawa, a to art. 207 ust. 1 pkt 1 i 2 w zw. z art. 67 ust. 1 w zw. z art. 60 u.f.p. w zw. z art. 70 § 1 o.p. lub ewentualnie art. 3 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE. EURATORM) nr 2988/95, gdyż zobowiązanie objęte zaskarżoną decyzją wygasło na skutek jego przedawnienia.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący przedstawił argumentację na poparcie postawionych zarzutów.
Organ nie wniósł odpowiedzi na skargę kasacyjną.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, co oznacza że jest związany podstawami określonymi przez ustawodawcę w art. 174 p.p.s.a. i wnioskami skargi zawartymi w art. 176 p.p.s.a. Związanie granicami skargi kasacyjnej polega na tym, że wskazanie przez stronę skarżącą kasacyjnie naruszenia konkretnego przepisu prawa materialnego, czy też procesowego, określa zakres kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zatem sam autor skargi kasacyjnej wyznacza zakres kontroli instancyjnej wskazując, które normy prawa zostały naruszone (por. wyrok NSA z dnia 6 września 2012 r., sygn. akt I FSK 1536/11). Zasada związania granicami skargi kasacyjnej nie dotyczy jedynie nieważności postępowania, o której mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a., żadna jednak ze wskazanych w tym przepisie przesłanek w stanie faktycznym sprawy nie zaistniała.
Należy w tym miejscu zaznaczyć, że zgodnie z art. 193 zdanie drugie p.p.s.a. uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. W ten sposób wyraźnie został określony zakres, w jakim NSA uzasadnia z urzędu wydany wyrok w przypadku, gdy oddala skargę kasacyjną; regulacja ta jako mająca charakter szczególny wyłącza przy tego rodzaju rozstrzygnięciach odpowiednie stosowanie do postępowania przed tym Sądem wymogów dotyczących elementów uzasadnienia wyroku, przewidzianych w art. 141 § 4 w związku z art. 193 zdanie pierwsze p.p.s.a. Mając to na uwadze, NSA mógł zrezygnować z przedstawienia pełnej relacji co do przebiegu sprawy i sprowadzić swoją dalszą wypowiedź już do rozważań mających na celu ocenę zarzutów postawionych wobec wyroku WSA.
Ponieważ skargę kasacyjną oparto zarówno na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jak i naruszenia prawa materialnego, w pierwszej kolejności rozważenia wymaga zasadność zarzutów o charakterze procesowym, gdyż zarzuty naruszenia prawa materialnego mogą być przedmiotem oceny tylko w stosunku do prawidłowo ustalonego stanu faktycznego, tj. wówczas, gdy zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania nie są podnoszone lub okażą się nieuzasadnione.
Odnosząc się do zarzutów opisanych w pkt 1 i 5 skargi kasacyjnej NSA stwierdza, że wbrew twierdzeniom skarżącego, organ w rozpatrywanej sprawie działał na podstawie przepisów prawa i dokonał oceny w oparciu o materiał dowodowy zebrany i rozpatrzony w sposób wyczerpujący, stosownie do art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. W niniejszej sprawie nie doszło zatem do naruszenia powyższych zasad postępowania administracyjnego, albowiem organy obu instancji podjęły wszelkie działania niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy i w sposób wyczerpujący nie tylko zebrały, ale i rozpatrzyły cały materiał dowodowy, odnosząc się także do twierdzeń skarżącego. Jak wynika z utrwalonego w orzecznictwie poglądu, działania podejmowane w ramach wskazanych powyżej obowiązków mają na celu dokonanie ustaleń, pozwalających na prawidłowe zastosowanie prawa materialnego. Oznacza to, że to normy prawa materialnego wskazują, jakie fakty mają znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, wyznaczają tym samym zakres postępowania dowodowego i zakres ustaleń faktycznych koniecznych dla załatwienia sprawy (wyrok NSA z dnia 7 lipca 2015 r., sygn. akt II GSK 1449/14). Uwzględniając powyższe uznać należy, że WSA zasadnie dokonał pozytywnej oceny wywiązania się przez organy z powyższych obowiązków. Odmienna ocena materiału dowodowego, niż oczekiwał tego skarżący, nie stanowi naruszenia przepisów postępowania administracyjnego. Wbrew zarzutom skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie organy wzięły pod uwagę cały zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, który jednoznacznie potwierdza, że w istocie nie doszło do pełnej realizacji umowy o dofinansowanie. Beneficjent nie osiągnął bowiem celu projektu i nie zrealizował obligatoryjnych wskaźników rezultatu. Wbrew zarzutom skarżącego, organ odniósł się również do podnoszonej argumentacji, jakoby niewykonanie obowiązków wynikających z umowy o dofinansowanie było wynikiem siły wyższej, co zgodnie z zapisami umowy zwalniało beneficjenta z odpowiedzialności wobec Instytucji Wdrażającej. Organ zasadnie uznał, że przedłużającej się procedury administracyjnej związanej z uzyskaniem pozwoleń, a także zmiany obowiązujących przepisów nie można utożsamiać z siłą wyższą. Co istotne, § 12 ust. 6 umowy o dofinansowanie nakładał na beneficjenta obowiązek niezwłocznego poinformowania Instytucji Wdrażającej o fakcie wystąpienia siły wyższej oraz udokumentowania jej wystąpienia i wskazania wpływu, jaki zdarzenie to miało na przebieg realizacji projektu. Beneficjent nie wykonał powyższych zobowiązań. Trafnie również organ wskazał, że wniosek o ogłoszenie upadłości wobec beneficjenta został złożony zarówno po upływie terminu na zakończenie projektu i uruchomienie instalacji, jak również po zaprzestaniu realizacji projektu. Nie doszło zatem do naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w zw. z art. 67 ust. 1 u.f.p. Organy w rozpoznawanej sprawie działały na podstawie przepisów prawa i dokonały oceny w oparciu o materiał dowodowy zebrany i rozpatrzony w sposób wyczerpujący i wystarczający do stwierdzenia wystąpienia przesłanek zawartych w art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p. Natomiast twierdzenia skarżącego, że zaskarżona decyzja nie znajduje oparcia w przepisach k.p.a., u.f.p. oraz umowie o dofinansowanie, nie zostały poparte przez skarżącego jakąkolwiek przekonującą argumentacją. Należy również zaznaczyć, że w postępowaniu o zwrot środków przeznaczonych na realizację projektu, nie mają zastosowania wskazywane w skardze kasacyjnej przepisy art. 473 § 1 i art. 475 § 1 k.c., na co prawidłowo zwrócił uwagę WSA.
W konsekwencji niezasadne są zarzuty naruszenia prawa materialnego opisane w pkt 2-4 skargi kasacyjnej. Skarżący powołał się w nich na błąd wykładni oraz błąd subsumcji. Należy przypomnieć, że błąd wykładni polega na wadliwym zrekonstruowaniu normy prawnej z przepisu prawa, wyrażającym się w mylnym zrozumieniu przez sąd jego treści, a więc wadliwym ustaleniu wpisanego w ten przepis sensu normatywnego. Zarzut błędnej wykładni powinien obejmować zarówno konkretyzację nieprawidłowości wykładni przeprowadzonej przez sąd wojewódzki, jak i wyjaśnienie prawidłowej - zdaniem strony - rekonstrukcji normy prawnej z przepisu. Tymczasem skarżący nie wskazał, na czym polegać miała błędna wykładnia przepisów wymienionych w pkt 2-4 skargi kasacyjnej. Ponadto zgodnie z ugruntowanym poglądem, błędne zastosowanie prawa materialnego, czyli tzw. "błąd subsumcji" to wadliwe uznanie, że ustalony w sprawie stan faktyczny odpowiada hipotezie określonej normy prawnej. Ocena zasadności zarzutu naruszenia prawa materialnego może zatem być dokonana wyłącznie na podstawie konkretnego, ustalonego w sprawie, stanu faktycznego, nie zaś na podstawie stanu faktycznego, który skarżący uznaje za prawidłowy (por. np. wyrok NSA z dnia 13 września 2023 r., sygn. akt I GSK 558/23). W konsekwencji oznacza to, że nie ma możliwości skutecznego powoływania się na zarzut niewłaściwego zastosowania prawa materialnego, o ile równocześnie nie zostaną także skutecznie zakwestionowane ustalenia faktyczne, na których oparto skarżone rozstrzygnięcie. Dlatego, gdy strona skarżąca nie podważa skutecznie okoliczności faktycznych sprawy i ich oceny dokonanej przez sąd pierwszej instancji, tak jak to miało miejsce na gruncie niniejszej sprawy, zarzuty niewłaściwego zastosowania prawa materialnego są zarzutami bezpodstawnymi.
Przechodząc do oceny zarzutów opisanych w pkt 6-9 skargi kasacyjnej, dotyczących przedawnienia zobowiązania, należy w pierwszej kolejności wyjaśnić, że podstawy rekonstrukcji normy prawnej do ustalenia okresu przedawnienia prawa żądania zwrotu dofinansowania ze środków budżetu Unii Europejskiej nie stanowi przepis art. 70 § 1 o.p., bowiem w świetle zasady pierwszeństwa prawa unijnego podstawę tę stanowią przepisy Unii Europejskiej, tj. (rozporządzenie Rady (WE EURATOM) Nr 2988/95). Pogląd ten jest ugruntowany w orzecznictwie sądów administracyjnych (zob. np. wyroki NSA z dnia 24 sierpnia 2023 r., sygn. akt I GSK 1862/19, z dnia 14 lipca 2021 r., sygn. akt I GSK 1960/18, z dnia 28 maja 2020 r., sygn. akt I GSK 1909/19). W związku z powyższym nie mogą odnieść oczekiwanego przez skarżącego skutku zarzuty opisane w pkt 6, 7 i 8 skargi kasacyjnej.
Niezasadny jest również zarzut opisany w pkt 9 skargi kasacyjnej. NSA w składzie rozpoznającym sprawę podziela pogląd wyrażony w orzecznictwie sądów administracyjnych, że dla uznania skutku prawnego przerwania okresu przedawnienia możliwości żądania zwrotu wypłaconej kwoty w rozumieniu art. 3 ust. 1 zdanie 5 rozporządzenia (WE, EURATOM) nr 2988/95 nie jest konieczne uzyskanie przez akt (decyzję) przymiotu ostateczności. Prawodawca unijny stanowi o tym, że skutek przerwania okresu przedawnienia powoduje "każdy akt" właściwego organu władzy. Do wywołania tego skutku wystarcza to, aby był to akt chronologicznie najwcześniejszy w ramach postępowania w sprawie nieprawidłowości oraz aby o tym akcie została zawiadomiona strona (zob. wyroki NSA z dnia 20 maja 2025 r., sygn. akt I GSK 1015/22, z dnia 20 sierpnia 2024 r., sygn. akt I GSK 989/23, z dnia 5 kwietnia 2024 r., sygn. akt I GSK 195/24). Należy zatem uznać, że doręczenie decyzji organu pierwszej instancji, spowodowało przerwanie biegu przedawnienia, o którym mowa w art. 3 ust. 1 rozporządzenia (WE, EURATOM) nr 2988/95.
W konsekwencji niezasadny jest również zarzut opisany w pkt 10 skargi kasacyjnej, albowiem z przyczyn wyżej opisanych brak było podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji organów obu instancji.
W tym stanie rzeczy NSA orzekł na podstawie art. 184 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło