I OSK 2591/16

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2018-09-14

Skład orzekający: Iwona Bogucka, Aleksandra Łaskarzewska, Jakub Zieliński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wynagrodzenie za przechowywanie pojazdu usuniętego z drogi, ustalone na podstawie art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, powinno być obliczone według stawek określonych w umowie cywilnoprawnej zawartej między przedsiębiorcą a organem samorządu terytorialnego, czy też na podstawie stawek przyjętych w danych stosunkach?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że stosunek prawny dotyczący przechowywania usuniętego z drogi pojazdu ma charakter administracyjny, co wyłącza możliwość powoływania się na umowę cywilnoprawną. Wynagrodzenie za dozór pojazdu, ustalane na podstawie art. 102 § 2 u.p.e.a., powinno być oparte na stawkach przyjętych w danych stosunkach, a nie na stawkach wynikających z umowy cywilnoprawnej zawartej między przedsiębiorcą a organem samorządu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła ustalenia wynagrodzenia za usunięcie i przechowanie pojazdu. Starosta wydał postanowienie ustalające koszty, które następnie zostało uchylone przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, które ustaliło wyższe wynagrodzenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę T. R. na postanowienie SKO. T. R. wniósł skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących ustalania wynagrodzenia w oparciu o umowę cywilnoprawną.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Iwona Bogucka Sędziowie: Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska (spr.) Sędzia del. WSA Jakub Zieliński Protokolant starszy sekretarz sądowy Małgorzata Zientala po rozpoznaniu w dniu 14 września 2018 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej T. R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 5 lipca 2016 r. sygn. akt II SA/Ol 625/16 w sprawie ze skargi T. R. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...] marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wydatków i wynagrodzenia za przechowywanie pojazdu oddala skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wyrokiem z dnia 5 lipca 2016 r., sygn. akt II SA/Ol 625/16 oddalił skargę T. R. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...] marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wydatków i wynagrodzenia za przechowywanie pojazdu. W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji przyjął następujące okoliczności faktyczne i prawne: Rozpoznając sprawę ustalenia wynagrodzenia za usunięcie z drogi publicznej i przechowanie na parkingu depozytowym pojazdu, Starosta O. postanowieniem z dnia [...] stycznia 2016 r. ustalił konieczne wydatki związane z usunięciem oraz wykonywaniem dozoru i wynagrodzeniem w wysokości 2.495,69 zł brutto za usunięcie z drogi i przechowywanie na parkingu depozytowym pojazdu marki O. o nr rejestracyjnym [...]. Podstawę rozstrzygnięcia stanowił art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2012r. poz. 1015 ze zm.) dalej jako: u.p.e.a. Na to postanowienie T. R. złożył zażalenie, zarzucając mu naruszenie art. 130a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz.U. z 2012r. poz. 1137 ze zm.) dalej jako: u.p.r.d., poprzez nieuwzględnienie treści tego przepisu oraz łączącej strony umowy jako wyłącznych podstaw prawnych do rozstrzygnięcia o wynagrodzeniu strony za dokonane czynności, a także błędne zastosowanie w sprawie przepisów art. 102 u.p.e.a. i podejmowanie szeregu ustaleń nie mających istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia. Postanowieniem z dnia [...] marca 2016 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. uchyliło skarżone postanowienie w całości i ustaliło konieczne wydatki związane z usunięciem oraz wykonaniem dozoru oraz wynagrodzenie w wysokości 2.764,10 zł brutto za usunięcie z drogi i przechowywanie na parkingu depozytowym pojazdu marki O. o numerze rejestracyjnym [...]. Kolegium wskazało, że stosunek prawny, którego przedmiotem jest usuwanie z drogi i przechowywanie pojazdów jest stosunkiem administracyjnym, powstałym na skutek władczych działań organów administracji, wykonywanych przy pomocy (z udziałem) podmiotów spoza administracji publicznej, którymi są jednostki wyznaczone do usunięcia pojazdów z drogi lub prowadzenia parkingów dla takich pojazdów. Istnienie stosunku administracyjnoprawnego wyłącza możliwość powoływania się na umowę zawartą między stronami. Organ podniósł, że skarżący został wezwany do przedstawienia faktycznie poniesionych kosztów związanych z usunięciem z drogi i przechowywaniem na parkingu depozytowym pojazdu, którego dotyczy przedmiotowe postępowanie. Z uwagi na to, że odmówił przedstawienia tych kosztów, powołując się na umowę łączącą go ze Starostą, organ podjął działania w celu ustalenia wynagrodzenia za usunięcie i przechowywanie pojazdu na parkingu depozytowym i w tym celu wystąpił do przedsiębiorców prowadzących usługi holowania i parkingi oraz do organów administracji publicznej zlecających usuwanie i przechowywanie pojazdów w trybie art. 130a u.p.r.d. o udzielenie informacji na temat wysokości stawek stosowanych za usuwanie pojazdów z drogi i przechowywanie ich na parkingu depozytowym. Na podstawie zgromadzonych danych organ ustalił stawki za poszczególne czynności, tj. za 1km holowania, 1 dzień przechowywania oraz za czynności załadunkowo-rozładunkowe. Ustalając wysokość stawki za 1 km holowania, organ wziął pod uwagę dane uzyskane od następujących podmiotów: Pomoc Drogowa K. J. (3,69 zł) oraz Naczelników Urzędów Skarbowych w: N. (4,92 zł), wD.(3 zł), w I. (3,08 zł), w B. (2,29 zł), w E. (2,46 zł), w O. (2,75 zł) i w B. (3,20 zł). Średnia stawka stosowana przez te podmioty wynosiła 3,17 zł, jednak została podwyższona przez organ do kwoty 4,15 zł za 1 km holowania, z uwagi na to, że taką stawkę uzyskał inny przedsiębiorca wykonujący tożsame usługi (tj. czynności załadunkowo-rozładunkowe oraz usuwanie pojazdów z drogi) w tym samym okresie. Wysokość opłaty za czynności załadunkowo-rozładunkowe (49,60 zł) ustalono na podstawie danych uzyskanych od Naczelnika Urzędu Skarbowego wD. (50 zł) oraz od Naczelnika Urzędu Skarbowego w I. (49,20 zł). Ustalenia te Kolegium uznało za prawidłowe. Natomiast odnośnie wynagrodzenia za przechowywanie pojazdu Kolegium wskazało, że ustalając wysokość stawki za 1 dobę przechowywana pojazdu, organ I instancji wziął pod uwagę dane uzyskane od Naczelników Urzędów Skarbowych w: N. (5,54 zł),D.(5 zł), I. (9,84 zł), B. (3,69 zł), O. (6,33 zł), B. (4,58 zł), E. (5,47 zł), K. (8,54 zł), O. (7,78 zł), w B. (2,50 zł) oraz w W. (l,50 zł), jak również dane ze Starostwa Powiatowego w L. (3,72 zł). Zatem poza danymi uzyskanymi od organów z województwa [...], uwzględniono również stawki stosowane w dwóch miastach spoza tego regionu, chociaż stawki z tych miast znacznie odbiegają od danych stawek stosowanych w województwie, przez co w sposób istotny wpłynęły na obniżenie należnego stronie wynagrodzenia. Ponieważ dane uzyskane z B. i W. w zakresie stawek stosowanych za przechowywanie pojazdów nie powinny być brane pod uwagę, gdyż nie są miarodajne dla stawek stosowanych w województwie [...], Kolegium uznało za zasadne ustalenie stawek należnego stronie wynagrodzenia za wykonanie przedmiotowej usługi z pominięciem w/w stawek, co dało kwotę 6,05 zł za dobę przechowywania pojazdu. Na to postanowienie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie wniósł T. R. zarzucając rozstrzygnięciu Kolegium naruszenie art. 130a u.p.r.d. oraz art. 102 u.p.e.a. Zdaniem skarżącego, niezależnie od administracyjnoprawnego charakteru więzi pomiędzy organem a skarżącym w zakresie wyznaczenia skarżącego do czynności związanych z usuwaniem pojazdów, organ zawarł ze skarżącym umowę, w której zostały określone stawki wynagrodzenia za usuwanie pojazdów z drogi i za ich przechowywanie na parkingu depozytowym. W ocenie skarżącego, stawki określone w umowie są wiążące i nie ma podstaw do odmiennego ustalania ich wysokości. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zakwestionowanym rozstrzygnięciu. Na rozprawie w dniu 5 lipca 2016r. pełnomocnik skarżącego wskazał, że istnieją wątpliwości, czy stosunek łączący skarżącego ze Starostą ma charakter publicznoprawny w zakresie realizacji obowiązków wynikających z zawartej umowy dotyczącej przechowania pojazdu oraz jego odholowania. W dwóch sprawach sąd powszechny przyjął do rozpoznania roszczenie przechowawcy odnośnie zapłaty za wykonaną usługę. Skarżący zawierając umowę przechowania ze Starostą nie godził się na rolę dozorcy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Wskazał, że z art. 130a ust. 5f , 5c, 6, 6e i 10 u.p.r.d. wynika, że stawki opłat ustalane przez radę powiatu za usuwanie i parkowanie pojazdów w sytuacjach opisanych w ust. 1 i 2 art. 130a u.p.r.d. nie stanowią o wynagrodzeniu przysługującemu przedsiębiorcy, któremu zlecono usunięcie i parkowanie pojazdu, lecz stanowią dochód jednostki samorządu terytorialnego, której powierzono te zadania. Jednocześnie art. 130a u.p.r.d. nie określa, w jaki sposób ma zostać naliczone wynagrodzenie należne jednostce wyznaczonej przez starostę do usunięcia i parkowania pojazdu. Zapisy powoływanej przez skarżącego umowy zawartej pomiędzy nim a Starostą O. nie wiążą organów orzekających w niniejszej sprawie, które rozpatrywały roszczenie skarżącego w trybie art. 102 § 2 u.p.e.a, w związku z poniesionymi przez niego kosztami za usunięcie pojazdu z drogi oraz wynagrodzenia. Sąd I instancji przypomniał, że tylko taki zakres czynności jest przedmiotem oceny organów wobec wyraźnego w tym zakresie wniosku strony skarżącej. Droga administracyjna dla dochodzenia roszczeń za te czynności została potwierdzona uchwałą NSA z dnia 29 listopada 2010r. sygn. akt I OPS 1/10 oraz uchwałą Sądu Najwyższego z dnia 19 czerwca 2007r., sygn. akt III CZP 47/07. Powołane uchwały poza wskazaniem administracyjnoprawnej drogi dochodzenia przez podmiot roszczeń z tytułu wykonanego zlecenia usunięcia i parkowania pojazdu, nie wskazują, aby należne przechowawcy wynagrodzenie ustalane miało być, jak podnosi skarżący, według stawek określanych w umowie cywilnoprawnej. Fakt, że przedsiębiorca prowadzący parking, na którym przechowywane są pojazdy usunięte z drogi, został wyłoniony w drodze przetargu i zawarto z nim stosowną umowę cywilnoprawną nie zmienia charakteru samego stosunku prawnego dotyczącego pojazdu. W ocenie Sądu I instancji wykładnia językowa art. 102 § 2 u.p.e.a. daje podstawę do wyprowadzenia wniosku, że zwrot koniecznych wydatków oraz wynagrodzenia następuje w momencie wykazania koniecznych wydatków i wynagrodzenia poniesionych przez konkretnego dozorcę w stosunku do określonego pojazdu. Dodatkowo to na dozorcy ciąży obowiązek wykazania swych poniesionych kosztów. Wysokość zaś wynagrodzenia, co jednolicie przyjmowane jest w orzecznictwie sądów administracyjnych, odpowiadać powinna wynagrodzeniu przyjętemu w danych stosunkach, stosownie do art. 836 k.c. Sąd I instancji zauważył, że unormowanie to nie ma zastosowania w zakresie w jakim odwołuje się ono do umów i taryf, które z istoty swej odnoszą się przecież do stosunków cywilnoprawnych między stronami umowy przechowania. W rozpatrywanym przypadku, co wynika jednoznacznie z powoływanych wyżej uchwał, nie obowiązują zaś co do zasady unormowania umowne lub taryfowe. Dlatego odpowiednie zastosowanie art. 836 k.c. można odnieść wyłącznie do tej części tego przepisu, w której stanowi on o należnym wynagrodzeniu przyjętym w danych stosunkach. Sąd I instancji uznał, że w rozpoznawanej sprawie skarżący nie wykazał, jakie poniósł wydatki związane z usunięciem pojazdu z drogi, nie przedstawił również stosownych dokumentów ani nie wskazał sposobu ich wyliczenia. Takie działanie skarżącego powodowało przerzucenie na organ obowiązku ustalenia i wyliczenia koniecznych wydatków oraz wynagrodzenia za usunięcie pojazdu z drogi w danych stosunkach. W tej sytuacji organy zasadnie ustaliły wydatki i wynagrodzenie w oparciu o stawki za usunięcie pojazdu z drogi na podstawie danych uzyskanych od innych przedsiębiorców prowadzących usługi holowania i parkingi oraz do organów administracji publicznej zlecających usuwanie i przechowywanie pojazdów w trybie art. 130a u.p.r.d. na terenie województwa [...]. Wprawdzie organ I instancji ustalając wysokość stawki za 1 dobę przechowywana pojazdu, wziął pod uwagę dane uzyskane od Naczelników Urzędów Skarbowych również spoza województwa [...], jednakże Kolegium uznało, że nie są to stawki miarodajne i pominęło te dane przy ustalaniu stawek należnego stronie wynagrodzenia za wykonanie przedmiotowej usługi. Mając powyższe na względzie WSA w Olsztynie oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiódł T. R. wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono: 1. naruszenie art. 130a ust. 5f u.p.r.d. w zw. z art. 2 pkt 13 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych (tj. Dz. U. z 2015 r., poz. 2164 ze zm., dalej jako p.z.d.) oraz z zw. z art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2015 r., poz. 1445 ze zm.), zwłaszcza poprzez pominięcie, że w rozumieniu powołanych przepisów wyznaczenie skarżącego przez organ samorządowy do wykonywania zadania publicznego w postaci usuwania z drogi pojazdów i ich przechowywania odbywa się na podstawie umowy w rozumieniu obowiązujących przepisów, a co za tym idzie umowa jest źródłem praw i obowiązków stron, także w zakresie należnego skarżącemu wynagrodzenia w ustalonej umową wysokości jako essentialia negotii umownego stosunku prawnego zawartego pomiędzy skarżącym na Starostą O. 2. w konsekwencji zarzutu wskazanego w pkt 1, wadliwe zastosowanie w sprawie przepisów art. 102 u.p.e.a. i podejmowanie szeregu ustaleń w zakresie wysokości wynagrodzenia, nie mających istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia wobec istnienia faktu ustalenia tego wynagrodzenia w porozumieniu umownym pomiędzy skarżącym i organem pierwszej instancji. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że jedynym źródłem więzi skarżącego z organem samorządu terytorialnego w zakresie usuwania i przechowywania pojazdów oraz prawa do wynagrodzenia w ustalonej wysokości, jest umowa stron. Sąd I instancji pominął, iż niezależnie od administracyjno- prawnego charakteru więzi pomiędzy organem, a stroną w zakresie wyznaczenia strony do czynności związanych z usuwaniem pojazdów, organ zawarł ze stroną umowę, w której wyraźnie określił stawki wynagrodzenia zarówno za usuwanie pojazdów z drogi, jak i za ich przechowywanie na parkingu depozytowym. Zatem, jednoznaczną wolą zarówno organu, jak i strony postępowania było wskazanie konkretnych stawek należności za wykonanie czynności określonego rodzaju, stawki te są zatem wiążące zarówno dla organu, jak i dla strony wykonującej usługi publiczne. W konsekwencji, brak jakichkolwiek podstaw do odmiennego ustalania wysokości należnych stronie świadczeń. Co więcej, zawarcie takiej umowy poprzedzone było wymianą pism, ofertą skarżącego i w efekcie jej przyjęciem przez organ. W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku nie znalazła się odpowiedź napytanie: Jaki przepis obowiązującego prawa materialnego zakazuje w orzeczeniu administracji w stanie faktycznym sprawy ustalić stawkę wynagrodzenia wynikającą z uprzedniego porozumienia skarżącego i organu, przy oczywistym zachowaniu administracyjnego charakteru relacji strony z organem? W ocenie skarżącego, zwłaszcza w aspekcie zgłoszonych zarzutów, takiego przepisu brak, sama koncepcja pozostaje w rażącej sprzeczności w powołanymi w zarzutach przepisami trzech obowiązujących ustaw. Skarżący będący przedsiębiorcą i wykonujący zadania publiczne ma pełne prawo wiedzieć, w jakiej wysokości odpłatność otrzyma za wykonanie zadania już w chwili podjęcia się jego wykonania w interesie publicznym. Gdyby zaś skarżący miał być uzależniony w swych prawach od uznaniowych przesłanek władczych organu władzy publicznej, nie podejmowałby się wykonywania żadnych zadań publicznych, w szczególności gdyby zastosowane stawki wynagrodzenia miałyby nawet nie pokrywać kosztów własnych. Temu ustaleniu służyło porozumienie pomiędzy skarżącym, a organem zawarte w łączącej strony umowie stanowiącej wyłączną podstawę do naliczenia i wypłaty wynagrodzenia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Istota podniesionych w niej zarzutów dotyczy nieuwzględnienia, przy ustalaniu kwoty zwrotu wydatków i wynagrodzenia za przechowywanie pojazdów usuniętych z drogi, w stosunku do których sądownie orzeczono przepadek na rzecz powiatu, umowy zawartej między skarżącym a Starostą O. w trybie wskazanym w art. 130a ust. 5f u.p.r.d., a w konsekwencji wynagrodzenia za dozór pojazdów według stawek określonych w tej umowie. Na wstępie należy więc wyjaśnić charakter stosunku prawnego, którego przedmiotem jest przechowywanie usuniętego z drogi pojazdu. W uchwale składu siedmiu sędziów NSA z dnia 29 listopada 2010 r., I OPS 1/10 stwierdzono, że stosunek ten jest stosunkiem administracyjnym, powstałym na skutek władczych działań organów administracji, wykonywanych przy pomocy (z udziałem) podmiotów spoza administracji publicznej, którymi są jednostki wyznaczone do usunięcia pojazdów z drogi lub prowadzenia parkingów dla takich pojazdów. Skoro jest to zadanie wykonywane przez jednostki wyznaczone przez organy administracji publicznej, to również te jednostki wykonują zadanie z zakresu administracji publicznej, a wobec tego łączy te jednostki z organami administracji publicznej stosunek prawny o charakterze administracyjnym oparty na założeniu, że otrzymają one wynagrodzenie i zwrot kosztów za wykonywanie nałożonych na nie obowiązków. Poza sporem pozostaje, że przepis art. 102 u.p.e.a. nie określa kryteriów ustalania wysokości zwrotu wydatków i wynagrodzenia. Zdaniem skarżącego kasacyjnie, określenie kwoty tych należności winno być ustalone według stawki wynikającej z umowy zawartej pomiędzy przedsiębiorcą wykonującym dozór pojazdów a organem samorządu terytorialnego. Tego stanowiska Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela. Mimo istnienia w okolicznościach niniejszej sprawy umowy zawartej między stronami, nie można nie zauważyć faktu, że organ administracji publicznej jest obowiązany działać na podstawie i w granicach przepisów prawa. Wydając zatem w konkretnej sprawie administracyjnej rozstrzygnięcie musi stosować przepisy obowiązującego prawa, gdyż tylko tego rodzaju postępowanie może mieć przymiot postępowania legalnego. Wobec powyższego, organ wydający postanowienie o ustaleniu wynagrodzenia za dozór nad pojazdami, zobowiązany był do zastosowania właściwych, obowiązujących w tym zakresie przepisów. Istnienie stosunku administracyjnoprawnego wyłącza zaś możliwość powołania się na umowę cywilnoprawną. Analiza regulacji zawartych w art. 130a u.p.r.d. i art. 102 u.p.e.a. musi prowadzić do wniosku, że dotyczą one odmiennych należności, które odnoszą się do różnych podmiotów. Ustawodawca w sposób wyraźny rozróżnił opłatę, którą obowiązana jest uiścić osoba będąca właścicielem pojazdu usuniętego z drogi, który został umieszczony na parkingu strzeżonym od wynagrodzenia dla jednostki prowadzącej parking w przypadku ruchomości, które stały się własnością Państwa. Przepisy odnoszące się do wynagrodzenia i wydatków dozorcy, o których mowa w art. 102 u.p.e.a., a które poprzez rozporządzenie Rady Ministrów z 28 lutego 2011 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji mają zastosowanie do przechowywania ruchomości będących własnością Państwa nie przewidują, choćby odpowiedniego, stosowania w tym względzie norm zawartych w art. 130a u.p.r.d. Art. 102 § 2 u.p.e.a. stanowi o wyliczeniu koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenia za dozór. Jeśli chodzi o pierwszy składnik należności dozorcy, tj. zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru, w postępowaniu administracyjnym należy ustalić rzeczywiste wydatki poniesione przez dozorcę na wykonywanie dozoru. W orzecznictwie podkreśla się, że wydatki konieczne związane z wykonywaniem dozoru muszą być konkretne i muszą odnosić się do danego dozorcy i określonego pojazdu (wyrok NSA: z 17 listopada 2009 r. sygn. akt I OSK 585/09; 2 lipca 2008 r. sygn. akt I OSK 62/08; 20 lutego 2007 r. sygn. akt OSK 1797/06, 8 września 2006 r. sygn. akt I OSK 1185/05, niepublikowane). Z dyspozycji art. 102 § 2 u.p.e.a. wynika, że dozorca nie tylko winien wykazać konieczne wydatki poniesione na dozór konkretnego pojazdu, ale musi również przedstawić sposób obliczenia tych kwot. Dopiero gdy dozorca zgłaszający roszczenie z tytułu zwrotu wydatków koniecznych nie przedstawi żadnych dowodów i wyliczeń dotyczących wydatków poniesionych na dozór konkretnego pojazdu, konieczne jest ich ustalenie w drodze dowodów podejmowanych przez organ z urzędu. Dowody te w sprawach dozoru mogą odnosić się do kosztów ponoszonych przez podmioty prowadzące tego rodzaju działalność (wyrok NSA z 18 czerwca 2009 r. sygn. akt: I OSK 831/08, I OSK 832/08 i I OSK 833/08, orzeczenia.nsa.gov.pl). Jeśli chodzi o wynagrodzenie za dozór, w doktrynie i orzecznictwie podkreśla się, że art. 102 u.p.e.a. nie określa kryteriów ustalania wysokości wynagrodzenia, co powoduje, że należy w tym zakresie stosować odpowiednio przepisy kodeksu cywilnego, dotyczące umowy przechowania (wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 17 czerwca 2016 r. I OSK 2294/14 i 12 stycznia 2017 r. sygn. akt I OSK 2184/16). Jeżeli wysokość wynagrodzenia za przechowanie nie jest określona w umowie albo w taryfie, przechowawcy należy się wynagrodzenie przyjęte w danych stosunkach (art. 836 K.c.). Natomiast w przypadku, gdy żądanie wynagrodzenia zgłasza jednostka wyznaczona przez organ administracji publicznej do usuwania pojazdów z drogi i przechowywania ich na parkingu strzeżonym na podstawie przepisów Prawa o ruchu drogowym, nie wchodzi w grę wynagrodzenie określone w umowie albo w taryfie, albowiem jednostkę tę wiąże z organem administracji publicznej stosunek administracyjnoprawny. Tym samym nie obowiązują unormowania umowne lub taryfowe, z istoty swej odnoszące się do stosunków cywilnoprawnych między stronami umowy przechowania. Sąd Wojewódzki prawidłowo nie podzielił poglądu skarżącego, że wynagrodzenie za dozór, przyznawane na podstawie art. 102 § 2 u.p.e.a., obliczone być powinno przy zastosowaniu stawek określonych w umowie zawartej pomiędzy skarżącym a Starostą Powiatu O. Należy mieć na uwadze, że kwoty wynikające z umowy zawartej pomiędzy stronami zostały określane w oparciu o uchwałę rady powiatu podejmowaną na podstawie art. 130 a ust. 6 u.p.r.d. Określone w ten sposób stawki skarżący mógł stosować jedynie względem właściciela usuwanego pojazdu (z chwili wydania dyspozycji o jego usunięciu), który winien je uiścić, aby pojazd mógł zostać mu wydany, a nie względem właściciela pojazdu (Skarbu Państwa lub powiatu), który nabył tę własność w wyniku przepadku własności pojazdu. W związku z powyższym wyłączone jest odpowiednie stosowanie art. 836 K.c. w zakresie, w jakim przepis ten stanowi o wysokości wynagrodzenia za przechowanie określonej ruchomości w umowie albo taryfie (wyrok NSA z 17 listopada 2009 r., sygn. akt I OSK 131/09). Nie jest dopuszczalna wykładnia przepisu prawa przez odpowiednie stosowanie innej regulacji, jeżeli prowadzi to do sprzeczności z regulacją zawartą w przepisie. Odpowiednie zastosowanie można odnieść wyłącznie do zastosowania art. 836 K.c. w zakresie, w którym stanowi o należnym wynagrodzeniu przyjętym w danych stosunkach (wyrok NSA z 5 lutego 2013 r., sygn. akt I OSK 2219/12). Tym samym wnioskowany przez skarżącego, jako właściwy sposób wypłacenia wynagrodzenia za dozór pojazdów według stawek wynikających z umowy zawartej przez niego ze Starostą O., nie jest trafny i podnoszone w tym względzie zarzuty naruszenia art. 130a ust. 5 f ustawy u.p.r.d. w zw. z art. 2 pkt 13 ustawy Prawo zamówień publicznych w zw. z at. 6 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, a także art. 102 u.p.e.a., należało uznać za nieuzasadnione. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny skargę kasacyjną oddalił na podstawie art. 184 P.p.s.a. ----------------------- 3

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło