I OSK 3227/18

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2019-12-18

Skład orzekający: Maciej Dybowski, Rafał Stasikowski, Grzegorz Jankowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy aktualizacja danych ewidencyjnych dotyczących powierzchni działki może nastąpić z urzędu w przypadku wykrycia błędnych informacji, czy też wymaga przedłożenia dokumentacji geodezyjnej przez wnioskodawcę?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że aktualizacja danych ewidencyjnych dotyczących powierzchni działki nie może nastąpić z urzędu na podstawie art. 24 ust. 2a pkt 1 lit. d Prawa geodezyjnego i kartograficznego, jeśli nie stwierdzono oczywistego błędu. Zmiana powierzchni działki, która stanowiłaby ingerencję w prawomocną decyzję administracyjną, wymaga przedłożenia odpowiedniej dokumentacji geodezyjnej przez wnioskodawcę.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła o aktualizację operatu ewidencyjnego w zakresie pola powierzchni działki. Starosta odmówił aktualizacji, wskazując na brak wymaganej dokumentacji geodezyjnej. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał decyzję w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę. Skarżąca wniosła skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i błędne przyjęcie, że aktualizacja nie mogła nastąpić z urzędu.
Rozstrzygnięcie
1. prostuje oczywistą omyłkę w rubrum zaskarżonego wyroku, w ten sposób, że po słowach "na decyzję [...]" słowo "Państwowego" zastępuje słowem "Wojewódzkiego"; 2. oddala skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Maciej Dybowski (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Rafał Stasikowski Sędzia del. NSA Grzegorz Jankowski po rozpoznaniu w dniu 18 grudnia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J.P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 15 maja 2018 r. sygn. akt III SA/Kr 1544/17 w sprawie ze skargi J.P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w [...] z dnia [...] października 2017 r. nr [...] w przedmiocie ewidencji gruntów 1. prostuje oczywistą omyłkę w rubrum zaskarżonego wyroku, w ten sposób, że po słowach "na decyzję [...]" słowo "Państwowego" zastępuje słowem "Wojewódzkiego"; 2. oddala skargę kasacyjną Wyrokiem z dnia 15 maja 2018 r. sygn. akt III SA/Kr 1544/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę J.P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w [...] z dnia [...] października 2017 r. nr [...] w przedmiocie ewidencji gruntów. Wyrok ów zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym: Pismem z 1 lutego 2017 r. J.P. (dalej skarżąca) wniosła do Starosty [...] (dalej Starosta) o aktualizację operatu ewidencyjnego obrębu [...], jednostka ewidencyjna [...], polegającą na wykazaniu na obowiązującej mapie ewidencyjnej gruntów i budynków dojazdu do jej domu dawną drogą katastralną stanowiącą przedmiot odrębnej własności l.kat. [...], stanowiącą dojazd do nieruchomości oznaczonej na mapie katastralnej m.in. p.bud. [...] i aktualizację pola powierzchni działki nr [...]. Starosta sprawę administracyjną z wniosku skarżącej z 1 lutego 2017 r. rozdzielił na dwa odrębne postępowania administracyjne: postępowanie w sprawie aktualizacji operatu ewidencyjnego obrębu [...], jednostka ewidencyjna [...] polegającej na wykazaniu na obowiązującej mapie ewidencyjnej gruntów i budynków dojazdu do domu skarżącej dawną drogą katastralną stanowiącą przedmiot odrębnej własności l. kat. [...], stanowiącą dojazd do nieruchomości oznaczonej na mapie katastralnej m. in. p.bud.[...], które prowadzone jest pod znakiem [...]; postępowanie w sprawie aktualizacji operatu ewidencyjnego obrębu [...], jednostka ewidencyjna [...], w zakresie pola powierzchni działki ewid. nr [...], które prowadzone jest pod znakiem [...]. Organ wskazał, że niniejsze postępowanie dotyczy sprawy znak [...]. Decyzją z [...] sierpnia 2017 r. nr [...] (dalej decyzja z [...] sierpnia 2017 r.) Starosta [...] odmówił aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków obrębu [...], jednostka ewidencyjna [...], polegającej na zmianie pola powierzchni działki ewid. nr [...]. W odwołaniu skarżąca żądała uchylenia decyzji z [...] sierpnia 2017 r. w całości i załatwienia sprawy zgodnie z jej wnioskiem. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego (dalej Wojewódzki Inspektor bądź organ II instancji) decyzją z [...] października 2017 r. nr [...] (dalej decyzja z [...] października 2017 r. ) na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017 r., poz. 1257, dalej kpa) i art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2016 r., poz. 1629 ze zm., dalej pgk bądź ustawa) po rozpatrzeniu odwołania J.P., utrzymał w mocy decyzję z [...] sierpnia 2017 r. Organ II instancji wskazał, że zasady prowadzenia ewidencji gruntów i budynków reguluje ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2016 r., poz. 1629 ze zm.) i rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. z 2016 r., poz. 1034 ze zm., dalej rozporządzenie). Starosta prawidłowo, jako tryb aktualizacji, przyjął w przedmiotowej sprawie drogę postępowania administracyjnego zakończonego wydaniem decyzji. Postępowanie prowadzone było na wniosek skarżącej dotyczący zmiany powierzchni działki ewidencyjnej. Skarżąca pismem z 1 lutego 2017 r. wniosła do Starosty o aktualizację pola powierzchni działki nr [...] w operacie, domagając się podjęcia tych czynności z urzędu (pismo uzupełniające z 9 maja 2017 r.). Wniosku nie poparto dokumentacją geodezyjną. Wojewódzki Inspektor wskazał, że zmiany powierzchni działki dokonać można na podstawie dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego zawierającej wykaz zmian danych ewidencyjnych, o którym mowa w § 46 ust. 3 rozporządzenia. Przepis § 85 ust. 2 rozporządzenia stanowi, że "dokumentacja geodezyjna, określająca dane ewidencyjne, przyjmowana do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego powinna spełniać wymagania rozporządzenia w zakresie formatu danych i standardów technicznych". Dokumentacji takiej skarżąca nie przedłożyła, zatem organ nie mógł zastosować art. 24 ust. 2b pkt 1 lit. h pgk. W toku postępowania ustalono, że w operacie ewidencji gruntów i budynków dla obrębu [...] wykazana jest działka nr [...] o pow. 0.0178 ha jako własność skarżącej, na podstawie księgi wieczystej [...]. Operat ewidencji gruntów dla miasta [...], przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego dnia 22 maja 1969 r. za numerem [...], został założony w oparciu o bezpośredni pomiar ustalonych granic wykonany w roku 1967. Na operat składały się rejestry gruntów i mapy ewidencyjne w skali 1:1000. Nowa ewidencja stała się operatem obowiązującym i w całości zastąpiła dotychczasowy kataster gruntowy. Przy ustaleniu granic sporządzono protokół ustalenia stanu władania, a ustalone granice zostały wykazane na szkicach ustalenia granic. W 1983 r. wykonano aktualizację mapy zasadniczej według stanu istniejącego w terenie i na jej podstawie sporządzono matryce mapy ewidencji gruntów w skali 1:1000, przyjęte do zasobu 22 grudnia 1984 r. za numerem [...]. W 2003 r. wykonano operat założenia numerycznej mapy ewidencji gruntów i budynków miasta [...], który przyjęto do zasobu PODGiK w [...] 28 lipca 2004 r. za numerami [...] i [...] (bazowano na operacie [...] wykorzystując dzienniki pomiarów kątów i długości z pomiaru sytuacyjno-wysokościowego z ustaleniem stanu władania). W dacie założenia ewidencji gruntów i budynków, tj. w 1969 r., w operacie ewidencyjnym wykazano działkę nr [...] o pow. 0.1129 ha i działkę ewidencyjną nr [...] o powierzchni 0.0178 ha. Następnie w związku z toczącym się przed Sądem Rejonowym w [...] postępowaniem sygn. Ns [...], w sprawie nabycia prawa własności nieruchomości przez S. i Z. P. w drodze zasiedzenia, biegły geodeta sporządził dokumentację geodezyjną (l.ks. rob. [...]), na której podstawie działka ewidencyjna nr [...] została zniesiona do działki nr [...], a następnie tak powstałą działkę nr [...] podzielono na działki: nr [...], nr [...], nr [...]. Sąd w [...] Wydział I Cywilny, opierając się na wykazie zmian będącym częścią wyżej wymienionej dokumentacji, postanowieniem z [...] października 1979 r. Ns [...] (dalej postanowienie z [...] października 1979 r.) orzekł o nabyciu przez S. i Z. P. prawa własności działki [...] o pow. 173 m2 przez zasiedzenie. W powyższej opinii technicznej zaistniała omyłka w obliczeniu powierzchni działek nr [...] i nr [...]. Sąd Rejonowy w [...] Wydział I Cywilny postanowieniem z [...] listopada 1983 r. Ns [...], po rozpoznaniu wniosku S. i Z. P., sprostował oczywistą omyłkę w sentencji postanowienia z [...] października 1979 r. orzekając, że działka nr [...] ma powierzchnię 323 m2. Postanowienie prostujące Sąd Wojewódzki w [...] Wydział I Cywilny uchylił postanowieniem z [...] marca 1984 r. sygn. akt I Cz [...]. W związku z błędem powstałym w takcie obliczania przez geodetę powierzchni nowo powstałych działek, w granicach zatwierdzonych postanowieniem sądowym, Burmistrz Miasta [...] po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego decyzją z [...] października 1993 r. znak [...] (dalej decyzja z [...] października 1993 r.), zmienił powierzchnię działki ewid. nr [...] stanowiącej własność S. i Z. P. z 0.0173 ha na 0.0323 ha i powierzchnię działki ewid. nr [...] stanowiącej własność A. i J.P. z 0.0328 ha na 0.0178 ha. Podstawę tej decyzji stanowiła dokumentacja geodezyjna l.ks.zam. [...] z 24 maja 1993 r., sporządzona przez geodetę, zwierająca wykaz zmian danych ewidencyjnych oraz adnotację, że "Niniejsza mapa ma na celu korektę powierzchni działki ewidencyjnej 2201/2=173 m2 na powierzchnię 323 m2". Z wykazu zmian wynika, że nowa powierzchnia działki nr [...] wynosi 178 m2. Od powyższej decyzji A. i J.P. wnieśli odwołanie do Wojewody [...], który po jego rozpoznaniu decyzją z [...] grudnia 1993 r. znak [...] utrzymał w mocy decyzję z [...] października 1993 r. Wyrokiem z 18 kwietnia 1995 r. sygn. akt SA/Kr 365/94 Naczelny Sąd Administracyjny skargę oddalił. W związku z powyższym decyzja z [...] października 1993 r. stanowiła podstawę wprowadzenia zmian w operacie ewidencyjnym. Jak wynika z zawiadomienia o zmianach danych ewidencji gruntów i budynków, załączonego do akt sprawy, zmianę powierzchni działki ewidencyjnej nr [...] z pow. 0.0328 na pow. 0.0178 ha w jednostce rejestrowej [...] wprowadzono 30 czerwca 1995 r. Starosta prawidłowo odmówił aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków, gdyż dane te pozostają w zgodności z materiałami źródłowymi stanowiącymi podstawę ujawnienia tych danych w operacie ewidencyjnym. W świetle § 44 pkt 2 rozporządzenia dane opisujące działkę nr [...] są aktualne. Organy nie stwierdziły zaistnienia błędu w operacie ewidencyjnym. Zgodnie z § 62 ust. 1 rozporządzenia pole powierzchni działek ewidencyjnych oblicza się za pomocą współrzędnych prostokątnych płaskich, o których mowa w § 61, i koryguje o wartość powierzchniowej poprawki odwzorowawczej. Pole powierzchni działek ewidencyjnych określa się w hektarach z precyzją zapisu do 0,0001 ha (§ 62 ust. 1). Wojewódzki Inspektor, wskazując treść § 61 ust. 1 rozporządzenia stwierdził, że przytoczone wyżej przepisy w sposób jednoznaczny wskazują okoliczności, w jakich można dokonać zmiany powierzchni działki ewidencyjnej. Wynika z nich w sposób oczywisty, że powierzchnia działki ewidencyjnej jest funkcją przebiegu jej granic, gdyż bezpośrednio wiąże się z ich numerycznym opisem. Najpierw należy ustalić przebieg granic działki ewidencyjnej, następnie pozyskać współrzędne geodezyjne punktów granicznych, a dopiero na ich podstawie obliczyć pole powierzchni działki ewidencyjnej. Żądanie przez zainteresowanych zmiany powierzchni działki ewidencyjnej nr [...] bez przedłożenia dokumentacji geodezyjnej, wskazanej w § 85 ust. 2 rozporządzenia, jest bezzasadne. Skarżąca sugerowała, by organ dokonał zmiany powierzchni z urzędu, jednak w ocenie organu odwoławczego nie zachodziły okoliczności do wszczęcia przez Starostę postępowania aktualizacyjnego w zakresie powierzchni działki nr [...] z uwagi na art. 24 ust. 2a pkt 1 pgk. Odnosząc się do treści odwołania od decyzji z [...] sierpnia 2017 r. organ odwoławczy wskazał, że przedstawione zarzuty nie dotyczą kwestii objętych powyższą decyzją. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosła J.P., zarzucając decyzji [...] października 2017 r., że wydana została w postępowaniu dotkniętym naruszeniem prawa. Zdaniem skarżącej organy obu instancji zaniechały faktycznego ustalenia granic i pola powierzchni działki [...] (powierzchnia działki jest bowiem wynikową jej granic) przez przeprowadzenie stosownych pomiarów na gruncie. Zarzuciła, że organy nie dokonały weryfikacji dokumentów stanowiących podstawę błędnego wpisu w ewidencji w kontekście ich nieprawidłowości, mimo zauważonego błędu. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem III SA/Kr 1544/17 na podstawie art. 151 ppsa skargę oddalił. Zgodnie z art. 2 pkt 8 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z "2017 r., poz. 2101" [winno być "2016 r., poz. 1629"] ze zm.) przez ewidencję gruntów i budynków (kataster nieruchomości) rozumie się system informacyjny zapewniający gromadzenie, aktualizację oraz udostępnianie, w sposób jednolity dla kraju, informacji o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz o innych podmiotach władających lub gospodarujących tymi gruntami, budynkami lub lokalami. Jedną z zasad prowadzenia ewidencji gruntów i budynków jest zasada aktualności, zgodnie z którą starostowie są obowiązani do utrzymywania operatu ewidencyjnego w stanie zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi. W przypadku stwierdzenia, że ewidencja gruntów i budynków stała się nieaktualna, organy administracji geodezyjnej i kartograficznej obowiązane są podjąć działania niezbędne do jej zaktualizowania. Przepisy ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, i rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2016 r., poz. 1034) wyraźnie precyzują kiedy i pod jakimi warunkami aktualizacja operatu jest możliwa, a brak wymaganej prawem dokumentacji, na podstawie której właściwy organ dokonuje aktualizacji operatu ewidencyjnego, musi prowadzić do odmowy wprowadzenia zmian w operacie ewidencyjnym. W art. 20 pgk ustawodawca określił rodzaje informacji o gruntach (art. 20 ust. 1 pkt 1) i ich właścicielach (art. 20 ust. 2), które obejmuje ewidencja gruntów. Informacje te mają charakter zarówno przedmiotowy, jak i podmiotowy. W odniesieniu do gruntów informacje o charakterze przedmiotowym dotyczą ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych, ich klas bonitacyjnych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty (art. 20 ust. 1 pkt 1). Informacje podmiotowe (art. 20 ust. 2 pkt 1) dotyczą wskazania właściciela, a w odniesieniu do gruntów państwowych i samorządowych - innych osób fizycznych lub prawnych, w których władaniu znajdują się grunty, budynki lub ich części. Informacje o gruntach, budynkach i lokalach (zarówno podmiotowe, jak i przedmiotowe) zawiera operat ewidencyjny, którego zawartość określa art. 24 ust. 1 pgk. Szczegółowe zasady prowadzenia ewidencji gruntów i wprowadzania w niej zmian reguluje rozporządzenie w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Aktualizacja operatu ewidencyjnego może nastąpić wyłącznie przez wprowadzanie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych. Zgodnie z art. 24 ust. 2b pkt 1 pgk aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje w drodze czynności materialno-technicznej na podstawie: a) przepisów prawa, b) wpisów w księgach wieczystych, c) prawomocnych orzeczeń sądu, a w przypadkach dotyczących europejskiego poświadczenia spadkowego - orzeczeń sądu, d) ostatecznych decyzji administracyjnych, e) aktów notarialnych, ea) aktów poświadczenia dziedziczenia oraz europejskich poświadczeń spadkowych, f) zgłoszeń budowy budynku, zawiadomień o zakończeniu budowy budynku oraz zgłoszeń rozbiórki budynku, o których mowa odpowiednio w art. 30, art. 54 oraz art. 31 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, oraz zgłoszeń dotyczących zmiany sposobu użytkowania budynku lub jego części, o których mowa w art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, do których właściwy organ nie wniósł sprzeciwu, g) wpisów w innych rejestrach publicznych, h) wniosku zainteresowanego podmiotu ewidencyjnego i wskazanej w tym wniosku dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, jeżeli wnioskowana zmiana obejmuje informacje gromadzone w ewidencji gruntów i budynków dotyczące nieruchomości znajdujących się w wyłącznym władaniu wnioskodawcy albo wnioskodawców; w drodze decyzji administracyjnej - w pozostałych przypadkach (24 ust. 2b pkt 2). Z przepisów ustawy wynika, że zmiana danych ewidencyjnych może nastąpić z urzędu albo na wniosek uprawnionych podmiotów zgodnie z art. 24 ust. 2a pgk, który stanowi, że informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji: 1) z urzędu, jeżeli zmiany tych informacji wynikają z: a) przepisów prawa, b) dokumentów, o których mowa w art. 23 ust. 1-4, c) materiałów zasobu, d) wykrycia błędnych informacji; 2) na wniosek podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1, lub władających gruntami na zasadach samoistnego posiadania. Organ może prowadzić postępowanie z urzędu w wyżej wskazanych przypadkach. W niniejszej sprawie organ nie znalazł okoliczności uzasadniających wszczęcie przez Starostę postępowania aktualizacyjnego w zakresie powierzchni działki nr [...] z urzędu i Sąd I instancji podzielił w całej rozciągłości stanowisko organów w tym zakresie. Zgodnie z art. 24 ust. 2a pkt 2 pgk organ może dokonać zmiany danych ewidencyjnych na wniosek podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1, lub władających gruntami na zasadach samoistnego posiadania. Bezsporne jest, że w przedmiotowej sprawie skarżąca spełnia niniejsze kryteria. Z treści księgi wieczystej nr [...] wynika, że skarżąca J.P. jest właścicielem nieruchomości oznaczonej jako działka ewid. nr [...] o powierzchni 0.0178 ha. Dane te pozostają w zgodności z zapisami zawartymi w rejestrze gruntów prowadzonym dla obrębu ewidencyjnego [...] i materiałami źródłowymi stanowiącymi podstawę ujawnienia tych danych w operacie ewidencyjnym. Sąd I instancji podzielił stan faktyczny ustalony przez Wojewódzkiego Inspektora. Postępowanie prowadzone jest na wniosek skarżącej, dotyczący zmiany powierzchni działki ewidencyjnej, a wniosku nie poparto dokumentacją geodezyjną. Sąd I instancji podzielił stanowisko organów, że zmiany powierzchni działki dokonać można na podstawie dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego zawierającej wykaz zmian danych ewidencyjnych, o którym mowa w § 46 ust. 3 rozporządzenia. Dokumentacji takiej skarżąca nie przedłożyła - organ nie mógł zastosować art. 24 ust. 2b pkt 1 lit. h pgk. W przedmiotowej sprawie organy prawidłowo orzekły o odmowie aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków, polegającej na zmianie pola powierzchni działki ewidencyjnej nr [...], gdyż dane te pozostają w zgodności z materiałami źródłowymi stanowiącymi podstawę ujawnienia tych danych w operacie ewidencyjnym. Do zadań starosty związanych z prowadzeniem ewidencji należy utrzymanie operatu ewidencyjnego w stanie aktualności, tj. zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi (§ 44 pkt 2 rozporządzenia). Zgodnie z powołanym przepisem dane opisujące działkę nr [...] są aktualne, a organy nie stwierdziły zaistnienia błędu w operacie ewidencyjnym. Dokumentacja geodezyjna, określająca dane ewidencyjne, przyjmowana do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego powinna spełniać wymagania rozporządzenia w zakresie formatu danych i standardów technicznych tych danych oraz zawierać wykaz zmian danych ewidencyjnych, o którym mowa w § 46 ust. 3 (§ 85 ust. 2 rozporządzenia). Żądanie przez skarżącą zmiany powierzchni działki ewidencyjnej nr [...] bez przedłożenia dokumentacji geodezyjnej, wskazanej w powyższym przepisie rozporządzenia, jest bezzasadne. Wydanie decyzji obu instancji nastąpiło w postępowaniu odpowiadającym wymogom Kodeksu postępowania administracyjnego, a sądowa kontrola zaskarżonego rozstrzygnięcia prowadzi do zaakceptowania stanowiska organów. Zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Prowadząc kontrolowane postępowanie organy wyjaśniły sprawę wszechstronnie, poczyniły prawidłowe ustalenia faktyczne na podstawie dostępnych w zasobach dokumentów, a następnie dokonały wszechstronnej i trafnej oceny materiału dowodowego (k. 51, 61-72 akt sądowych). Skargę kasacyjną wywiodła J.P., reprezentowana przez adw. M.S., zaskarżając wyrok III SA/Kr 1544/17 w całości, zarzuciła mu naruszenie przepisów postępowania, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 ppsa) w postaci: 1. art. 1 § 1 i 2 pusa w zw. z art. 151 ppsa w zw. z art. 24 ust. 2a pkt 1 lit. d pgk, polegającym na oddaleniu zamiast uwzględnienia skargi wnoszące[j], a w konsekwencji nieuchylenie zaskarżonej decyzji, co jest wynikiem błędnego przyjęcia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, że niezasadne były zarzuty skargi w zakresie, w którym zarzucono organowi II instancji nieprawidłowe przyjęcie, że w przedmiotowej sprawie aktualizacji danych ewidencyjnych dokonać można jedynie na wniosek w oparciu o przedstawioną przez wnioskodawczynię dokumentację spełniając wymogi określone prawem, gdy faktycznie aktualizacja w tej sprawie winna być dokonana z urzędu przez organ w wyniku wykrycia błędu w informacjach zalegających w ewidencji gruntów i budynków w zakresie pola powierzchni dział[ki] ew. nr [...], gdy zarzuty te były zasadnymi, a ich uwzględnianie skutkowałoby koniecznością uwzględnienia skargi; 2. art. 1 § 1 i 2 pusa w zw. z art. 151 ppsa w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 w zw. art. 15 kpa polegającym na oddaleniu zamiast uwzględnienia skargi wnoszące[j], a w konsekwencji nieuchylenie zaskarżonej decyzji, co jest wynikiem błędnego przyjęcia przez WSA w Krakowie, że niezasadne były zarzuty skargi w zakresie, w którym zarzucono organowi II instancji niezasadne utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji w sytuacji gdy zarzuty odwołania były uzasadnione, a organ odwoławczy w ramach swojej kompetencji sprawę winien rozważyć ponownie, a nie jedynie powielać wnioski organu I instancji, gdy zarzuty te były zasadnymi, a ich uwzględnianie skutkowałoby koniecznością uwzględnienia skargi; 3. art. 1 § 1 i 2 pusa w zw. z art. 151 ppsa w zw. z art. 7, 77 § 1, art. 80, 107 § 3 kpa polegającym na oddaleniu zamiast uwzględnienia skargi wnoszące[j], a w konsekwencji nieuchylenie zaskarżonej decyzji, co jest wynikiem błędnego przyjęcia przez WSA w Krakowie, że niezasadne byty zarzuty skargi w zakresie, w którym zarzucono organowi I i II instancji niewyjaśnienie okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy w postaci granic, a zatem powierzchni działki ew. nr [...], a co za tym idzie zgodności danych ewidencyjny[ch] ze stanem faktycznym i zaniechanie wykonania obowiązku przeprowadzenia dowodów na powyższe okoliczności jako istotne dla rozstrzygnięcia sprawy oraz ich całościowej oceny, gdy zarzuty te były zasadnymi, a ich uwzględnianie skutkowałoby koniecznością uwzględnienia skargi. Skarżąca kasacyjnie wniosła o: uwzględnienie skargi kasacyjnej, uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i w tym zakresie przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji (art. 176 § 1 pkt 3 ppsa w zw. z art. art. 185 § 1 ppsa); zasądzenie od organu zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa (art. 203 pkt 2 ppsa; k. 80-81 akt sądowych). Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: W świetle art. 183 ppsa Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej i bierze z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania; bada przy tym wszystkie podniesione przez skarżącego zarzuty naruszenia prawa (uchwała pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 października 2009 r. sygn. akt I OPS 10/09, ONSAiWSA 2010, z. 1, poz. 1). W sprawie nie zachodzą przesłanki nieważności postępowania. Niezasadny był zarzut naruszenia art. 1 § 1 i 2 pusa (pkt 1, 2 i 3 petitum skargi kasacyjnej). Wskazane przepisy mają charakter regulacji ustrojowych i nie mogą stanowić samodzielnych podstaw skargi kasacyjnej (art. 174 ppsa). Normują one zakres i kryterium kontroli działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne. To, czy ocena legalności zaskarżonej decyzji była prawidłowa, czy też błędna, nie może być utożsamiane z naruszeniem powyższych regulacji. Jedynie w drodze wyjątku, np. gdyby sąd dokonał kontroli zaskarżonej decyzji w oparciu o inne kryterium niż kryterium legalności, czy też orzekał w sprawie, która nie podlegała rozpoznaniu przez sąd administracyjny, przepisy te mogłyby stanowić podstawę kasacyjną (wyrok NSA z 13. 12.2016 r. II GSK 1264/15, Lex 2205686). Żadna z tych sytuacji nie wystąpiła w niniejszej sprawie. Nietrafny był zarzut naruszenia art. 24 ust. 2a pkt 1 lit. d pgk (pkt 1 petitum skargi kasacyjnej). Zgodnie z powołanym przepisem informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji z urzędu, jeżeli zmiany tych informacji wynikają z wykrycia błędnych informacji. Postępowanie aktualizacyjne z powodu wykrycia błędnych informacji, po myśli art. 24 ust. 2a pkt 1 lit. d pgk, jest możliwe tylko z urzędu. Jeżeli organ nie dokonał aktualizacji, prawidłowo oceniając bezpodstawność sygnalizacji (in casu pisma z 1 lutego 2017 r., uzupełnionego pismem z 9 maja 2017 r.), to niepodobna mu czynić z tego zarzutu. Zwrot "wykrycia błędnych informacji" oznacza błąd oczywisty, tj. taki, który nie wymaga szczegółowego postępowania dowodowego. Tak też ujmuje to zagadnienie § 45 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2016 r., poz. 1034 ze zm.), wskazując w pkt 1 na aktualizację z powodu konieczności zastąpienia danych niezgodnych ze stanem faktycznym, prawnym lub obowiązującymi standardami technicznymi (oczywistość), w pkt 2 z powodu ujawnienia nowych danych ewidencyjnych (brak ich w niniejszym przypadku) i w pkt 3 w celu wyeliminowania danych błędnych (oczywistych; wyrok NSA z 24.5.2019 r. I OSK 1951/17, Lex 2700074). Utrwalonym w orzecznictwie i doktrynie jest pogląd, że nie można dokonywać żadnych zmian własnościowych (m.in. zmiany granic i powierzchni działek) przez samoistne zmiany w ewidencji gruntów. Ewidencja gruntów jest bowiem tylko publicznym rejestrem obejmującym dane o gruntach wynikające z odpowiedniej dokumentacji urzędowej, który winien być utrzymywany w stałej aktualności co do stanu faktycznego i prawnego. Zmian w stanie prawnym zapisanym w ewidencji gruntów dokonuje się na podstawie prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, a także innych aktów normatywnych (uzasadnienie wyroku WSA w Warszawie z 17.5.2007 r. IV SA/Wa 301/07, Lex 347773). Dokumenty określające poprzedni stan prawny działek gruntu nie stanowią podstawy zarejestrowania tego stanu w ewidencji gruntów i budynków, jeżeli stan późniejszy został stwierdzony kolejnym dokumentem, z którym ustawodawca związał skutek wiążącego ustalenia stanu prawnego danych działek gruntu (uzasadnienie wyroku WSA w Warszawie z 8.11.2010 r. IV SA/Wa 1558/10, Lex 758828, aprobowany przez E. Stefańską w: red. J. Lang, J. Maćkowiak, T. Myśliński, E. Stefańska, Prawo geodezyjne i kartograficzne. Komentarz, Wolters Kluwer 2018, s. 343, uw. 11). W niniejszej sprawie nie doszło do wykrycia błędnych informacji, które byłyby w dodatku błędami oczywistymi. Wręcz przeciwnie. Aktualizacja której domaga się skarżąca, mająca polegać na zmianie pola powierzchni działki ewid. nr [...], byłaby merytoryczną ingerencją w prawomocną decyzję Wojewody z [...] grudnia 1993 r. znak [...]. Decyzja ta wskazana została jako podstawa oznaczenia (sprostowania) w punkcie nr 3 Wniosków i podstawy wpisów w księdze wieczystej [...] (elektronicznej księgi wieczystej - według stanu z dnia 11 grudnia 2019 r. godz. 1151; art. 106 § 3 i 5 ppsa w zw. z art. 244 § 1 kpc). Takie działanie organu - w trybie przewidzianym w art. 24 ust. 2a pkt 1 lit. d pgk - byłoby niedopuszczalne. Organ II instancji nie naruszył art. 7, 77 § 1, art. 80, 107 § 3 kpa, gdyż nie zaszły okoliczności, które wymuszałyby dokonanie aktualizacji na podstawie art. 24 ust. 2a pkt 1 lit. a, b, c, d pgk. Tym samym nie istniała potrzeba przeprowadzenia postępowania w tym zakresie (pkt 3 petitum skargi kasacyjnej). Wojewódzki Inspektor prawidłowo dokonał oceny decyzji Starosty, utrzymując ją w mocy, a zatem zasadnie nie zastosował art. 138 § 1 pkt 2 kpa. Nie została naruszona zasada dwuinstancyjności postępowania (art. 15 kpa; pkt 2 petitum skargi kasacyjnej). Wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi, zasadnie została ona oddalona na podstawie art. 151 ppsa (pkt 1, 2 i 3 petitum skargi kasacyjnej). Sprostowania oczywistej omyłki dokonano na podstawie art. 156 § 3 ppsa (pkt 1 sentencji). Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną na podstawie art. 184 ppsa (pkt 2 sentencji).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło