I OZ 504/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Maciej Dybowski po rozpoznaniu w dniu 24 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa w zakresie rozstrzygnięcia o zwrocie kosztów postępowania zawarte w punkcie 2 (drugim) wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w dniu 29 stycznia 2016 r., sygn. akt IV SA/Wa 2633/15 w sprawie ze skargi Województwa Zachodniopomorskiego - Zachodniopomorskiego Zarządu Dróg Wojewódzkich w Koszalinie na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania za nieruchomość postanawia oddalić zażalenie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 29 stycznia 2016 r., sygn. akt IV SA/Wa 2633/15 (dalej wyrok z 29 stycznia 2016 r.) po rozpoznaniu skargi Województwa Zachodniopomorskiego - Zachodniopomorskiego Zarządu Dróg Wojewódzkich w Koszalinie na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania za nieruchomość w punkcie 1. uchylił zaskarżoną decyzję; w punkcie 2. zasądził od Ministra Infrastruktury i Budownictwa na rzecz skarżącego Województwa Zachodniopomorskiego - Zachodniopomorskiego Zarządu Dróg Wojewódzkich w Koszalinie kwotę 3187 (trzy tysiące sto osiemdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem z dnia 6 kwietnia 2016 r. Minister Infrastruktury i Budownictwa, reprezentowany przez r. pr. A. W.., wniósł zażalenie na zawarte w punkcie 2 (drugim) wyroku postanowienie w przedmiocie zasądzenia zwrotu kosztów postępowania tj. naruszenie przepisów postępowania: 1. art. 216, art. 231 zd. pierwsze ppsa przez niewłaściwe jego zastosowanie, w sytuacji gdy przedmiotem zaskarżenia nie była należność pieniężna; 2. art. 231 zd. ostatnie ppsa przez jego niezastosowanie, w sytuacji gdy skarga kasacyjna dotyczyła decyzji wydanej w postępowaniu administracyjnym, które nie obejmowało należności pieniężnej; 3. art. 269 ppsa poprzez jego niezastosowanie, w sytuacji gdy z art. 269 § 1 ppsa wynika moc ogólnie wiążąca uchwał Naczelnego Sądu Administracyjnego; 4. art. 200 ppsa w zw. z § 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 221, poz. 2193 ze zm., dalej rozporządzenie z 2003 r.), przez niewłaściwe zastosowanie polegające na błędnym ustaleniu kwoty 3.187,00 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego na skutek niewłaściwego ustalenia przez Sąd wpisu stosunkowego od skargi na decyzję; 5. art. 141 § 4 w zw. z art. 166 ppsa, przez brak uzasadnienia wysokości kwoty 3.187,00 zł zasądzonej tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego § 3 w zw. z § 1 pkt 4 rozporządzenia 2003 r., przez jego zastosowanie i ustalenie kosztów na kwotę 3.187,00 zł, w sytuacji, gdy zaskarżony akt nie obejmował należności pieniężnej; 6. § 1 pkt 1 w związku z § 2 ust. 3 pkt 5 rozporządzenia 2003 r. przez ich błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że postępowania dotyczące ustalenia odszkodowania za wywłaszczenie nieruchomości na cel publiczny stanowią sprawy o należność pieniężną w rozumieniu § 1 rozporządzenia, podczas gdy prawidłowa wykładnia uwzględniająca zasadę równości zagwarantowaną w Konstytucji RP prowadzić winna do przyjęcia, że sprawy te stanowią postępowania dotyczące postępowań z zakresu nieruchomości § 2 ust. 3 pkt 5. Wskazując na powyższe organ wniósł o: 1. uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy rozliczenia kosztów do Sądu I instancji; 2. rozpoznanie sprawy na rozprawie; Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie art. 199 ppsa strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Stosownie do art. 200 ppsa w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. W myśl art. 205 § 2 ppsa do niezbędnych kosztów postępowania strony reprezentowanej przez adwokata lub radcę prawnego zalicza się ich wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego adwokata lub radcy prawnego, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa strony. Przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie regulują szczegółowych zasad ustalania wysokości przysługujących stronie należności, odsyłając w tym zakresie do przepisów odrębnych. W przypadku, gdy strona jest reprezentowana przez radcę prawnego, zastosowanie znajdują przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 490 ze zm., dalej rozporządzenie z 2002 r.). Stosownie do § 14 ust. 2 pkt 1 lit. a rozporządzenia z 2002 r., stawki minimalne w sprawie, w której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna w postępowaniu przed sądem administracyjnym pierwszej instancji, winny być obliczane na podstawie § 6 tego rozporządzenia. W rozpoznawanej sprawie wartość przedmiotu zaskarżenia wynosiła 26.208,00 zł (k. 2 akt sądowych). Z § 6 pkt 5 rozporządzenia wynika, że przy wartości przedmiotu sprawy powyżej 10.000 zł do 50.000 zł stawka minimalna wynagrodzenia dla radcy prawnego wynosi 2.400 zł. Zgodnie z art. 231 zd. 1 ppsa w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne pobiera się wpis stosunkowy. Skoro zatem wartość przedmiotu zaskarżenia wynosiła 26.208,00 zł, to stosownie do § 1 pkt 2 rozporządzenia z 2003 r., wpis stosunkowy został prawidłowo ustalony i uiszczony w wysokości 787,00 zł, obliczonej jako 3% kwoty 26.208,00 zł, stanowiącej wartość przedmiotu zaskarżenia (k. 10,15 akt sądowych). W sprawach w których przedmiotem skargi jest wyłącznie decyzja odrębnie ustalająca odszkodowanie za przejętą nieruchomość konieczne jest – stosownie do treści art. 231 w zw. z art. 216 ppsa – uiszczenie wpisu stosunkowego (postanowienia NSA z 4 grudnia 2015 r., I OZ 1594/15 i I OZ 1592/15). Decyzja wydana na podstawie art. 18 ust. 1 ustawy z 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2013 r. poz. 687 ze zm.) posiada odrębny byt i jako taka bezpośrednio wiąże się z określonymi świadczeniami pieniężnymi, kreując jedynie należność pieniężną w postaci odszkodowania (M. Wolanin w: J. Jaworski, A. Prusaczek, A. Tułodziecki, M. Wolanin, Ustawa o gospodarce nieruchomościami. Komentarz, C.H. Beck 2013, s. 1017, nb 4). . Sprawy te są odmienne od spraw, w których przedmiotem zaskarżenia są decyzje zawierające orzeczenie o wywłaszczeniu nieruchomości oraz o ustaleniu odszkodowania jako obligatoryjny składnik decyzji o wywłaszczeniu . Uchwała 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20.5.2010 r., I OPS 14/09, ONSAiWSA 2010/4/55, nie znajdowała w kontrolowanej sprawie zastosowania. Czyni to zarzut naruszenia art. 269 § 1 ppsa nieusprawiedliwionym. Zasądzona od Ministra Infrastruktury i Budownictwa na rzecz Województwa Zachodniopomorskiego - Zachodniopomorskiego Zarządu Dróg Wojewódzkich w Koszalinie kwota 3.187 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego obejmowała zatem prawidłowo ustalone koszty sądowe – wpis stosunkowy od skargi w kwocie 787 zł oraz koszty zastępstwa procesowego radcy prawnego reprezentującego stronę skarżącą w kwocie 2.400 zł. Wobec powyższego żaden z zarzutów zażalenia nie okazał się zasadny. Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 ppsa, postanowił jak w sentencji.