II FZ 1335/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Stanisław Bogucki po rozpoznaniu w dniu 29 września 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia A. sp. z o.o. z siedzibą w W. w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 lipca 2014 r., sygn. akt III SA/Wa 337/14 w sprawie ze skargi A. sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 3 grudnia 2013 r., nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za okres od 17 listopada 2006 r. do 31 grudnia 2007 r. postanawia: oddalić zażalenie. 1. Postanowieniem z dnia 16 lipca 2014 r., III SA/Wa 337/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił A. sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej: Spółka) wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Spółki na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie (dalej: Dyrektor IS) z dnia 3 grudnia 2013 r., nr [...], w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za okres od 17 listopada 2006 r. do 31 grudnia 2007 r. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia podano art. 61 § 3 i 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej w skrócie: p.p.s.a.). Postanowienie jest dostępne na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/. 2. Przebieg postępowania przed Sądem pierwszej instancji: Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie, WSA w Warszawie podał, że Spółka wniosła skargę na ww. decyzję Dyrektora IS, w której zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Uzasadniając wniosek wskazała, że nie jest w stanie "...zaspokoić zobowiązań określonych decyzją". 3. Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (Sądu pierwszej instancji): Odmawiając wstrzymania wykonania ww. decyzji, WSA w Warszawie stwierdził, że w interesie strony leży takie sformułowanie wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności, by powołane w nim okoliczności wskazywały na zajście w jej przypadku przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. oraz poparcie twierdzeń w tym zakresie stosownymi dokumentami. Nie jest bowiem wystarczające, by okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji występowały w sprawie - sąd musi mieć o nich wiedzę i możliwość zweryfikowania tej wiedzy, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę. Zdaniem WSA w Warszawie, rozpoznawany wniosek Spółki powyższych wymogów nie spełniał. Spółka ograniczyła się bowiem do sformułowania wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Nie wskazała żadnej z przesłanek wymienionych w art. 61 p.p.s.a., na której wniosek ten miałby być oparty. Nie podała też żadnej okoliczności faktycznej uzasadniającej wniosek. 4. Stanowisko Spółki w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym: Wnosząc do Naczelnego Sądu Administracyjnego zażalenie na ww. postanowienie WSA w Warszawie, Spółka ponownie sformułowała wniosek o wstrzymanie wykonania ww. decyzji Dyrektora IS. Uzasadniając ten wniosek podniosła, że za jego uwzględnieniem przemawiają "wątpliwości co do zaległości podatkowej Spółki". 5. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 5.1. Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw, dlatego podlega oddaleniu. Zaskarżone postanowienie WSA w Warszawie odpowiada prawu i prawidłowo stwierdzono w nim, że Spółka w żadne sposób nie wskazała ani nie wykazała, zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a., zasadności wstrzymania wykonania ww. decyzji Dyrektora IS. Przede wszystkim, wbrew stanowisku Spółki wyrażonym w zażaleniu, "wątpliwości co do zaległości podatkowej Spółki" nie mogą stanowić okoliczności uzasadniającej wstrzymanie wykonania ww. decyzji, bowiem takiej przesłanki nie zawiera art. 61 § 3 p.p.s.a., a zgodnie z art. 61 § 1 tej ustawy wniesienie skargi, czyli zakwestionowanie przez stronę postępowania podatkowego aktu administracyjnego organu podatkowego, nie wstrzymuje wykonania tego aktu lub czynności. 5.2. W myśl art. 61 § 3 p.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli (1) zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub (2) spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zauważyć należy, że sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli została spełniona co najmniej jedna z ustawowych przesłanek, uregulowana w art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody nie musi mieć charakteru materialnego. Chodzi więc o taką szkodę, która nie będzie mogła być zrekompensowana wskutek zwrotu spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, jak również nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu (por.: B. Dauter, [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2009, s. 205 oraz powoływane tam postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2004 r., GZ 138/04, publik.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Trudne do odwrócenia skutki, to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por.: postanowienia NSA: z dnia 26 września 2013 r., II FZ 718/13; z dnia 30 kwietnia 2010 r., II FZ 110/10, publik.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Użyte przez ustawodawcę nieostre pojęcia – "znaczna szkoda" lub "trudne do odwrócenia skutki" wymagają konkretyzacji w dokładnie i wszechstronnie zgromadzonym materiale dowodowym, który powinien w szczególności przedstawić wnioskodawca (por. postanowienie NSA z dnia 4 lipca 2012 r., II FZ 456/12 i powołane tam orzecznictwo, publik.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Samo powołanie się przez Spółkę na art. 61 § 3 p.p.s.a. lub na uregulowaną w nim regulację wstrzymania wykonania aktu lub czynności, bez wskazania w jaki sposób się jego przesłanki konkretyzują w sprawie wnioskodawcy, w żaden sposób nie uzasadnia żądania wniosku. Na wnioskodawcy spoczywa – jak trafnie przyjął na gruncie art. 61 § 3 p.p.s.a. Sąd pierwszej instancji - obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku. Obowiązkiem sądu jest wszechstronna i wnikliwa ocena argumentów przedstawionych przez wnioskodawcę, jak również wynikających z akt sprawy. W sytuacji, gdy strona nie wskazuje we wniosku okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie można przenosić całego ciężaru poszukiwania tych okoliczności na sąd. 5.3. W rozpoznawanej sprawie trafnie WSA w Warszawie przyjął, że Spółka nie wykazała, iż w sprawie wystąpiły przesłanki niezbędne do uwzględnienia jej wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., bowiem jej wniosek zawarty w skardze nie został uzasadniony w prawidłowy sposób, tzn. Spółka nie wskazała, która z przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 p.p.s.a. zaistniała w jej sytuacji oraz nie wykazała tego stosownymi dokumentami. We wniosku stwierdzono tylko, że "za złożeniem niniejszego wniosku przemawiają wątpliwości co do zaległości podatkowych spółki oraz fakt, iż spółka nie jest w stanie zaspokoić zobowiązań określonych decyzją" (por. k. 6 akt WSA w Warszawie). W konsekwencji w rozpoznawanej sprawie ocena przez WSA w Warszawie wystąpienia jednej z dwóch przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. była niemożliwa ze względu na brak prawidłowego uzasadnienia wniosku Spółki, a Sąd nie mógł uwzględnić z urzędu okoliczności sobie nieznanych. Tym samym, Spółka nie wykonała ciążącego na niej na mocy art. 61 § 3 p.p.s.a. obowiązku wykazania zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania ww. decyzji Dyrektora IS, co prawidłowo ocenił Sąd pierwszej instancji w zaskarżonym postanowieniu. 5.4. Uwzględniając powyższą argumentację i oceniając prawidłowość rozważań WSA w Warszawie, Naczelny Sąd Administracyjny - działając na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. - orzekł jak w sentencji