II GSK 2866/14
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2016-05-05
Skład orzekający: Magdalena Bosakirska, Andrzej Skoczylas, Małgorzata Grzelak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy właściciele nieruchomości sąsiadującej z obiektem hotelarskim, który spełnia wymogi techniczne i budowlane, mają interes prawny do żądania wstrzymania świadczenia usług hotelarskich w tym obiekcie?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że skarżący nie wykazali istnienia interesu prawnego do żądania wstrzymania świadczenia usług hotelarskich. Sąd podkreślił, że interes prawny musi wynikać z konkretnego przepisu prawa materialnego, a samo niezadowolenie z faktu prowadzenia działalności gospodarczej w sąsiedztwie nie stanowi podstawy do jego uznania, zwłaszcza gdy obiekt spełnia wymagane prawem normy.Stan faktyczny
I. i M. C. wystąpili z wnioskiem o wszczęcie postępowania administracyjnego w celu wykreślenia pensjonatu z rejestru podmiotów gospodarczych oraz doprowadzenia budynku do stanu zgodnego z pozwoleniem na budowę i planem zagospodarowania przestrzennego, argumentując, że działalność pensjonatu obniża wartość ich nieruchomości. Organy administracji, po różnych etapach postępowania, ostatecznie umorzyły postępowanie, uznając, że skarżący nie posiadają interesu prawnego w sprawie, a kontrolowany obiekt spełnia wymagane prawem normy. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, a Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną skarżących.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Magdalena Bosakirska (spr.) Sędzia NSA Andrzej Skoczylas Sędzia del. WSA Małgorzata Grzelak Protokolant Michał Mazur po rozpoznaniu w dniu 5 maja 2016 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej I. C. i M. C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w O. z dnia 9 września 2014 r., sygn. akt II SA/Ol 716/14 w sprawie ze skargi I. C. i M. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...] kwietnia 2014 r., nr [...] w przedmiocie wstrzymania świadczenia usług hotelarskich oddala skargę kasacyjną
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wyrokiem z dnia 9 września 2014 r., sygn. akt II SA/Ol 716/14, oddalił skargę I. i M. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...] kwietnia 2014 r. w przedmiocie wstrzymania świadczenia usług hotelarskich.
I
Z uzasadnienia wyroku wynika, że Sąd orzekał w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Pismem z dnia 13 czerwca 2013 r. I. i M. C. wystąpili do Rady Gminy S. z wnioskiem o wszczęcie z urzędu postępowania administracyjnego w celu: 1. wykreślenia z rejestru podmiotów gospodarczych pensjonatu [...], należącego do Arkadiusza S., mieszczącego się w O. [...] oraz; 2. doprowadzenia użytkowania tego budynku do stanu zgodnego z pozwoleniem na budowę i miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Podnieśli, że wybudowany obok ich posesji pensjonat pozbawił ich nieruchomość, którą kupili w celu zamieszkania w okolicy cichej i spokojnej, wszelkich walorów estetycznych, przez co straciła ona na wartości. Zarzucili, że właściciel pensjonatu nie jest rolnikiem i nie prowadzi gospodarstwa agroturystycznego.
Wójt Gminy S. poinformował wnioskodawców, że nie posiada kompetencji do uwzględnienia wniosków. Wyjaśnił, że w sprawie wpisu do ewidencji brak jest podstaw do wszczęcia postępowania administracyjnego. Zgodnie bowiem z art. 38 ust. 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o usługach turystycznych (Dz. U. z 2004 r. Nr 223, poz. 2268 ze zm.) do zadań gminy należy wyłącznie ewidencja obiektów, o których mowa w art. 35 ust. 2 i 3 ustawy. Ewidencja następuje na podstawie zgłoszenia, zaś gmina jest zobowiązana do wydania stosownego zaświadczenia o wpisie do ewidencji.
W zakresie pkt 2 wniosku Wójt Gminy przekazał sprawę do załatwienia według właściwości Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w E.
I. i M. C. wnieśli zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie.
Postanowieniem z dnia 3 września 2013 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. uznało zażalenie za uzasadnione i wyznaczyło Wójtowi Gminy S. 14-dniowy termin do załatwienia sprawy w przewidzianej prawem formie.
Postanowieniem z dnia 12 września 2013 r. Wójt Gminy S., działając na podstawie art. 61a § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 23; powoływanej dalej jako: k.p.a.), odmówił wszczęcia postępowania w sprawie wykreślenia wskazanego pensjonatu z rejestru podmiotów gospodarczych. W uzasadnieniu organ podniósł, że żądanie wykreślenia z rejestru podmiotów gospodarczych przedsiębiorcy A. S., właściciela pensjonatu w O. [...], w którym świadczone są usługi hotelarskie, jest bezpodstawne. Ponadto organ stwierdził, że wnoszący podanie nie są stronami tego postępowania. Zgodnie bowiem z art. 39 ust. 3 ustawy o usługach turystycznych stroną tego postępowania jest przedsiębiorca lub rolnik, który zamierza świadczyć usługi hotelarskie w gospodarstwie rolnym.
Zażalenie na to postanowienie wnieśli I. i M. C. wskazując, że przysługuje im przymiot strony w rozumieniu art. 28 k.p.a., gdyż ich interes prawny naruszony jest przez funkcjonowanie w ich sąsiedztwie pensjonatu, wbrew ustaleniom miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2013 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. uchyliło powyższe postanowienie i przekazało sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. W motywach rozstrzygnięcia Kolegium przytoczyło treść art. 35 ust. 1-3, art. 38 ust. 3 oraz art. 40 ust. 3 ustawy o usługach turystycznych i stwierdziło, ze istnieje przepisany przedmiot postępowania administracyjnego, jakim jest nakazanie wstrzymania świadczenia usług hotelarskich. Zaznaczono, że na tle cytowanej ustawy tylko w takim kierunku może być prowadzone postępowanie administracyjne przez organ I instancji. Poprzez zaistniałe zaszłości proceduralne należy przyjąć, że postępowanie administracyjne zostało wszczęte, a rolą organu I instancji jest jego zakończenie w drodze decyzji administracyjnej, po uprzednim przeprowadzeniu czynności kontrolnych.
Wójt przeprowadził kontrolę spornego pensjonatu w zakresie spełnienia przez ten obiekt minimalnych wymagań co do wyposażenia oraz wymagań budowlanych, przeciwpożarowych i sanitarnych.
Postanowieniem z dnia [...] lutego 2014 r., Wójt Gminy S. orzekł o niewstrzymywaniu świadczenia usług hotelarskich w gospodarstwie agroturystycznym [...] w O. [...].
Organ wskazał, że zgodnie z art. 39 ust. 3 ustawy o usługach turystycznych, przed rozpoczęciem świadczenia usług hotelarskich w obiekcie, o którym mowa w art. 35 ust. 2, przedsiębiorca lub rolnik zamierzający je świadczyć jest obowiązany zgłosić ten obiekt do ewidencji innych obiektów prowadzonej przez wójta, zgodnie z art. 38 ust. 3 ustawy. Wskazano, że A. S. spełnił ten obowiązek składając w dniu 29 marca 2013 r. wniosek o dokonanie wpisu do ewidencji obiektów świadczących usługi hotelarskie obiektu niebędącego obiektem hotelarskim i otrzymał zaświadczenie od Wójta Gminy o zgłoszeniu świadczenia usług hotelarskich w gospodarstwie agroturystycznym [...]. Organ zaznaczył, że w świetle przytoczonych przepisów świadczenie usług hotelarskich w gospodarstwie rolnym może być świadczone nie tylko przez rolnika, lecz również przez przedsiębiorcę, jeżeli obiekt, w którym mają być świadczone usługi, spełni minimalne wymagania co do wyposażenia, o których mowa w art. 45 pkt 4 ustawy o usługach turystycznych oraz wymagania określone w art. 35 ust. 1 pkt 2 ustawy, tj. wymagania budowlane, przeciwpożarowe i sanitarne. Wymagania te szczegółowo określa załącznik Nr 7 do rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 19 sierpnia 2004 r. w sprawie obiektów hotelarskich i innych obiektów, w których są świadczone usługi hotelarskie oraz art. 4 pkt 2 tego rozporządzenia (Dz. U. z 2006 r. Nr 22, poz. 169 ze zm.). Stwierdzono, że przeprowadzona w dniu 3 lutego 2014 r. kontrola potwierdziła spełnienie tych wymagań.
Zażalenie na to postanowienie wnieśli I. i M. C., domagając się jego uchylenia i wykreślenia pensjonatu z rejestru podmiotów gospodarczych. Zarzucili organowi I instancji naruszenie art. 39 ust. 3 ustawy o usługach turystycznych poprzez zezwolenie na prowadzenie działalności turystycznej przez A. S., który nie jest przedsiębiorcą ani rolnikiem. W uzasadnieniu dodatkowo podnieśli, że A. S. uzyskał pozwolenie na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, zaś w budynku są wyodrębnione 3 lokale mieszkalne, do których prowadzą oddzielne wejścia, co przesądza o zakwalifikowaniu budynku jako wielorodzinnego.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. uchyliło decyzję organu I instancji w całości i umorzyło postępowanie pierwszej instancji.
W uzasadnieniu SKO podniosło, że rozstrzygnięcie organu I instancji było decyzją, a nie, jak mylnie wskazano, postanowieniem.
Organ odwoławczy wskazał, że I. i M. C., jako właściciele nieruchomości znajdującej się w pobliżu pensjonatu [...] nie są stroną postępowania ani w przedmiocie wpisu do ewidencji obiektów świadczących usługi hotelarskie, ani w przedmiocie wykreślenia obiektu, czy też wstrzymania usług hotelarskich. Żaden bowiem przepis nie przyznaje im wprost uprawnień, bądź nie nakłada na nich obowiązków, które decydowałyby o istnieniu interesu prawnego w rozumieniu art. 28 k.p.a.
Skarżący mają jednak prawo wniesienia skargi w trybie art. 233 k.p.a. i tak należy zakwalifikować ich działanie w sprawie.
Zgodnie z powołanym art. 233 k.p.a. skarga w sprawie indywidualnej, która nie była i nie jest przedmiotem postępowania administracyjnego, powoduje wszczęcie postępowania, jeżeli została złożona przez stronę.
Jeżeli skarga taka pochodzi od innej osoby, może spowodować wszczęcie postępowania administracyjnego z urzędu, chyba że przepisy wymagają do wszczęcia postępowania żądania strony. W sprawie niniejszej wniesienie skargi przez I. i M. C. spowodowało wszczęcie z urzędu postępowania kontrolnego wobec A. S. prowadzącego pensjonat [...]. Postępowanie kontrolne organ winien jednak zakończyć w przewidziany prawem sposób, w zależności od ustaleń poczynionych w sprawie.
Gdyby kontrola wykazała nieprawidłowości w zakresie wymagań, jakie powinny spełniać obiekty, organ mógł w formie decyzji administracyjnej na podstawie art. 41 ust. 2 ustawy o usługach turystycznych nakazać wstrzymanie świadczenia usług hotelarskich.
W przypadku, zaś gdy kontrola nie wykazała żadnych nieprawidłowości, a organ formalnie już wszczął postępowanie - winien umorzyć postępowanie. W przypadku gdy kontrola nie wykazała nieprawidłowości, organ nie jest uprawniony do wydania decyzji o odmowie wstrzymania świadczenia usług hotelarskich, gdyż takiego rozstrzygnięcia nie przewiduje ustawa. Art. 42 ustawy o usługach turystycznych pozwala na wydanie decyzji tylko i wyłącznie nakazującej wstrzymanie świadczenia usług hotelarskich. Przepis ten nie zawiera ogólnego upoważnienia "w sprawie wstrzymania świadczenia usług hotelarskich wydaje się decyzję", zatem niedopuszczalne jest wydanie decyzji odmawiającej wstrzymania świadczenia usług hotelarskich. Organ I instancji podjął więc niewłaściwe rozstrzygniecie i dlatego decyzja podlega uchyleniu. Podkreślono, że postępowanie podlega umorzeniu, gdyż kontrola przedsiębiorcy została wszczęta z urzędu i kontrola ta wykazała, iż gospodarstwo turystyczne spełnia minimalne wymagania co do wyposażenia, przewidziane dla innych obiektów świadczących usługi hotelarskie wymienione w załączniku nr 7 do rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy oraz spełnia wymagania określone w art. 54 i 57 Prawa budowlanego. Postępowanie podlega zatem umorzeniu z przyczyn formalnych i merytorycznych.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie wnieśli na powyższą decyzję I. i M. C. Zaskarżonej decyzji zrzucili naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 28 k.p.a. poprzez ustalenie, iż nie są stroną postępowania, gdyż nie posiadają interesu prawnego w jego rozstrzygnięciu oraz art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niewłaściwą ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego przez uznanie, że budynek w którym jest prowadzone gospodarstwo [...] spełnia warunki przewidziane dla prowadzenia działalności polegającej na świadczeniu usług hotelarskich w gospodarstwie agroturystycznym, podczas gdy osoba prowadząca tę działalność nie jest rolnikiem i takiego rodzaju działalności nie może prowadzić. Zarzucili też naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 8 k.p.a. dotyczącego zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa, art. 59 ust. 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez niewstrzymanie użytkowania terenu pomimo, że świadczenie usług hotelarskich jest niezgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego uchwalonym dla miejscowości O., art. 35 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 2-3 ustawy o usługach turystycznych poprzez uznanie, iż A. S. spełnił wszystkie przewidziane prawem warunki do świadczenia usług hotelarskich w obiekcie, gdy nie jest rolnikiem.
W uzasadnieniu skargi skarżący podnieśli, że mają interes prawny w rozstrzygnięciu, gdyż są najbliższymi sąsiadami nieruchomości, na której jest prowadzona działalność zatem korzystanie z nieruchomości niezgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego jest istotną okolicznością naruszającą ich prawa.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie.
Wyrokiem z dnia 9 września 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę.
W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji uznał, że co prawda działanie SKO podjęte na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. było wadliwe, gdyż skoro organ I instancji prowadził postępowanie administracyjne z udziałem stron postępowania, których interesu prawnego nie zakwestionował, to zasadnie, zgodnie z art. 104 § 1 i 2 k.p.a. wydał decyzję rozstrzygającą sprawę co do istoty. Zdaniem Sądu I instancji okoliczność, że organ I instancji uznał, iż nie ma podstaw do wstrzymania świadczenia usług hotelarskich nie może być utożsamiana z brakiem podstawy prawnej do wydania decyzji w tym przedmiocie.
Natomiast, jeżeli organ II instancji stwierdził brak interesu prawnego odwołujących, nawet jeżeli brali udział w postępowaniu przed organem I instancji, to powinien rozstrzygnąć o umorzeniu postępowania, ale tylko odwoławczego, na zasadzie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. Omawiana wadliwość pozostawała jednak zdaniem Sądu I instancji bez istotnego wpływu na wynik postępowania administracyjnego.
Sąd wskazał, że wydając zaskarżoną decyzję SKO prawidłowo ponownie zweryfikowało interes prawny skarżących do żądania wstrzymania świadczenia usług hotelarskich w kwestionowanym pensjonacie. Krąg adresatów decyzji administracyjnej określa art. 28 k.p.a., który stanowi, iż stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. W orzecznictwie prezentowany jest jednolicie pogląd, że tylko przepis prawa materialnego stanowiący podstawę interesu prawnego stwarza dla określonego podmiotu legitymację procesową strony.
Sąd wskazał, że istotą sporu jest rozstrzygnięcie, czy skarżący mają interes prawny we wszczętym z urzędu, na skutek ich wniosku, postępowaniu administracyjnym prowadzonym w trybie art. 42 ust. 1 ustawy o usługach turystycznych.
W ocenie Sądu I instancji, organ trafnie uznał, że skarżący interesu prawnego do wskazanego postępowania nie mają. Sąd wyjaśnił, że interes prawny musi być indywidualny, konkretny, aktualny, sprawdzalny obiektywnie. Jego istnienie musi znajdować potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd przywołał wyrok NSA z dnia 10 czerwca 2011 r., (sygn. akt II OSK 1059/10), w którym wskazano, że postępowanie administracyjne dotyczy interesu prawnego konkretnej osoby wówczas, gdy w tym postępowaniu wydaje się decyzję, która rozstrzyga o prawach i obowiązkach tej osoby lub gdy rozstrzygnięcie o prawach i obowiązkach innego podmiotu wpływa na prawa i obowiązki tej osoby. Przymiot strony w postępowaniu administracyjnym ma osoba, której dotyczy bezpośrednio to postępowanie lub w którym może być wydane orzeczenie godzące w jej prawem chronione interesy poprzez ograniczenie lub uniemożliwienie korzystania z przysługujących jej praw (por. wyrok NSA z 9 grudnia 2005 r., sygn. akt II OSK 310/05).
Fakt posiadania przez skarżących nieruchomości gruntowej, stanowiącej działkę nr [...], znajdującą się po drugiej stronie drogi w stosunku do nieruchomości nr [...] należącej do A. S. nie jest źródłem ich interesu prawnego w rozpoznawanej sprawie. Z załączonych do skargi kopii map wynika bezspornie, że nieruchomość skarżących nie graniczy bezpośrednio z działką uczestnika postępowania, na której funkcjonuje pensjonat. Sygnalizowane przez skarżących uciążliwości związane z planowanym w przyszłości zamieszkaniem w sąsiedztwie oraz podniesione zarzuty, że funkcjonowanie pensjonatu pozbawia ich działkę walorów estetycznych i powoduje spadek jej wartości mają charakter tylko subiektywny, co nie pozwala na uznanie, że mają oni interes prawny w żądaniu wstrzymania świadczenia usług hotelarskich w spornym pensjonacie wpisanym już do ewidencji obiektów, w których są świadczone usługi hotelarskie.
Sąd wskazał, że treść art. 28 k.p.a. nie stanowi samoistnej normy prawnej dla wywodzenia przysługującego przymiotu strony postępowania. Ustalenie interesu lub obowiązku prawnego może nastąpić jedynie w związku z konkretną normą prawa materialnego. Zgłaszając zarzut naruszenia art. 28 k.p.a. należy wskazać dodatkowo przepis prawa materialnego, z którego podmiot wprost wywodzi się swój interes prawny (por. wyrok NSA z dnia 12 marca 2008 r., sygn. akt I OSK 401/07). W rozpoznawanej sprawie skarżący tego nie uczynili, a Sąd nie znajduje również podstaw do domagania się przez skarżących nakazania wstrzymania świadczenia usług hotelarskich w kwestionowanym obiekcie.
Mimo stwierdzenia braku uzasadnienia dla wydania przez organ odwoławczy decyzji kasacyjnej w oparciu o art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.
II
Skargę kasacyjną złożyli I. C. i M. C.
Wyrok zaskarżyli w całości i wnieśli o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
Na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U z 2012 r. poz. 270 ze zm.; powoływanej dalej jako: p.p.s.a.) zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, poprzez naruszenie przepisu:
1. art. 134 p.p.s.a. polegające n przyjęciu, iż skarżący jako właściciele działki nr [...] graniczą z działką będącą własnością A. S. o nr [...] jedynie przez drogę oznaczoną w planie symbolem [...], podczas gdy w rzeczywistości skarżący są również właścicielami działki nr [...], która bezpośrednio graniczy z będącą własnością A. S. działką nr [...], a ponadto działka, na którą powołuje się Sąd, oznaczona jako droga, symbol [...], która oddziela nieruchomość skarżących od nieruchomości będącej własnością A. S. w istocie jest nieruchomością stanowiącą współwłasność skarżących i A. S.;
2. art. 133 § 1 p.p.s.a. poprzez oparcie wyroku jedynie na dokumentach dołączonych do skargi, pomijając dokumenty znajdujące się już wcześniej w aktach sprawy administracyjnej, z których bezspornie wynika, że skarżący są również właścicielami nieruchomości stanowiącej działkę [...], w związku z czym ich nieruchomość graniczy bezpośrednio z nieruchomością uczestnika A. S.;
3. art. 106 § 4 p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie okoliczności, iż skarżący są również właścicielami działki nr [...], która to okoliczność wynikała wprost z przekazanych Sądowi akt sprawy i powinna być Sądowi znana, a co za tym idzie nie było konieczności powoływania się na nią w toku prowadzonego postępowania.
Szczegółową argumentację na poparcie zarzutów postawionych w petitum skargi kasacyjnej przedstawiono w jej uzasadnieniu.
III
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, zatem podlega oddaleniu.
Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę przyczyny nieważności postępowania sądowoadministracyjnego, które w sprawie niniejszej nie występują.
Zgodnie z art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na naruszeniu prawa materialnego, które może polegać na błędnej wykładni lub niewłaściwym zastosowaniu albo na naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.
Skarga kasacyjna w sprawie niniejszej oparta została wyłącznie na naruszeniu przepisów postępowania, a więc na podstawie z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. W takim przypadku skuteczne zbudowanie zarzutu kasacyjnego wymaga nie tylko wskazania naruszonych przez Sąd I instancji przepisów procesowych, ale także wyjaśnienia na czym naruszenie polegało i jaki mogło mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, bo tylko w takim przypadku można przyjąć, że naruszenie przepisów postępowania powinno skutkować uwzględnieniem skargi kasacyjnej. Zauważyć trzeba, że skarga kasacyjna jest środkiem prawnym sformalizowanym i profesjonalnym, dlatego na stronie skarżącej ciąży obowiązek wypełnienia prawem określonych wymagań, jakim powinna ona odpowiadać.
Rozpoznawana skarga kasacyjna nie realizuje tych warunków, co ogranicza możliwość dokonania kontroli skarżonego wyroku, bo Sąd II instancji może przyjąć tylko takie kierunki jego weryfikacji, które zostały wyraźnie i prawidłowo wskazane w zarzutach kasacyjnych. Naczelny Sąd Administracyjny nie może także, bez stosownego zarzutu kasacyjnego, weryfikować błędów uzasadnienia wyroku sporządzonego przez Sąd I instancji.
Wszystkie trzy zarzuty kasacyjne, wskazujące na naruszenie przez Sąd I instancji przepisów prawa procesowego, tj. art. 134 p.p.s.a. (obowiązek wydania wyroku na podstawie akt sprawy), art. 133 § 1 p.p.s.a. (obowiązek rozstrzygania w granicach danej sprawy) oraz art. 106 § 4 p.p.s.a. (obowiązek brania z urzędu pod uwagę faktów powszechnie znanych), w istocie rzeczy dotyczą jednej tylko kwestii, tj. przedstawienia w uzasadnieniku wyroku w sposób niepełny stanu faktycznego sprawy, co do położenia działek stron. Sąd I instancji nie dostrzegł, mimo, że wynika to z dokumentacji znajdującej się w aktach sprawy, że skarżący, oprócz działki nr [...], która graniczy z działką A. S. nr [...] “przez drogę", są także właścicielami innych działek, w tym działki nr [...], która graniczy bezpośrednio z działką nr [...].
Skarżący kasacyjnie nie wyjaśnili jednak w żaden sposób, jaki wpływ na rozstrzygnięcie w przedmiocie wstrzymania świadczenia usług hotelarskich przez A. S. ma bliskość położenia działek należących do stron. Wykazanie tego związku warunkuje skuteczność postawionych zarzutów kasacyjnych i ma szczególne znaczenie w sytuacji, kiedy, zgodnie z art. 41 ust. 2 ustawy o usługach turystycznych, jedyną podstawą wstrzymania świadczenia usług hotelarskich w tzw. “innych obiektach" jest niespełnianie przez obiekt wymagań określonych w art. 35 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 w zw. z art. 45 pkt 4 ustawy, tj. braki wyposażenia, a w sprawie jest niesporne, że wymagania te były spełnione.
W rozpatrywanej sprawie z całokształtu okoliczności wynika, że skarżący nie są zadowoleni, że na działce [...] położonej w sąsiedztwie ich nieruchomości, powadzona jest działalność gospodarcza polegająca na wynajmowaniu wczasowiczom 5 pokojów, wyposażonych w 11 miejsc do spania. Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje jednak, że samo niezadowolenie z bliskiego nawet sąsiedztwa jest tylko okolicznością faktyczną, która nie rodzi uprawnienia do żądania nakazania zaniechania prowadzenia opisanej dzialalności gospodarczej, brak bowiem przepisu prawa, który ustanawiałby taką zależność.
Zgodnie z art. 28 k.p.a. źródłem uprawnienia do zainicjowania każdej sprawy administracyjnej jest tzw. interes prawny. Zatem, aby skutecznie wszcząć sprawę administracyjną należy wykazać, że sfera prawna podmiotu występującego z żądaniem wymaga ochrony w postaci przeprowadzenia sprawy i wydania rozstrzygnięcia oraz, że istnieje przepis prawa materialnego, z którego wynika prawo do uzyskania takiej ochrony.
Źródłem interesu prawnego jest norma prawa materialnego, na podstawie której w postępowaniu administracyjnym określony podmiot, w określonym stanie faktycznym, może domagać się ochrony prawnej. Interes prawny musi być bezpośredni, konkretny i realny.
W sytuacji, kiedy skarżący zarzucają niedostrzeżenie przez Sąd, iż działka [...] sąsiaduje bezpośrednio z ich działką [...], należało wykazać, jaki wpływ na wynik sprawy o wstrzymanie świadczenia usług hotelarskich w tzw. "innym obiekcie" z powodu braku wyposażenia, ma ta bezpośrednia bliskość obu działek i co za tym idzie, jaki wpływ na rozstrzygnięcie ma jej niedostrzeżenie.
W badanej skardze kasacyjnej nie wskazano także, jakie wynikające z prawa materialnego uprawnienie skarżących jest naruszone faktem bliskiego sąsiedztwa działki nr [...], na której prowadzone są usługi hotelarskie w tzw. "innym obiekcie". Zatem nie wykazano, jaki wpływ na wynik sprawy miało niedostrzeżenie tej okoliczności przez Sąd I instancji. Skoro zaś jakikolwiek wpływ naruszenia prawa procesowego na wynik sprawy nie został wykazany, omawiany zarzut kasacyjny musi być nieskuteczny.
Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło