II GZ 363/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Joanna Sieńczyło-Chlabicz po rozpoznaniu w dniu 26 września 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia E.R. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 29 czerwca 2023 r. sygn. akt III SA/Łd 283/23 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi E.R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 3 marca 2023 r. nr SKO.4130.3.2023 w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 29 czerwca 2023 r., sygn. akt III SA/Łd 283/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, po rozpoznaniu wniosku E. R. (dalej: skarżąca), odmówił wstrzymania wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 3 marca 2023 r. w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych. Według Sądu I instancji wniosek skarżącej nie został poparty żadnymi dowodami (dokumentami), które pozwoliłyby dać wiarę twierdzeniom, że wykonanie zaskarżonej decyzji rodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Brak ten uniemożliwia ustalenie wpływu wykonania zaskarżonej decyzji na sytuację materialną (finansową) skarżącej. Przedmiotem skargi jest decyzja w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych o zawartości do 4,5% alkoholu oraz piwa przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży. Oczywistym jest fakt, że konsekwencją takiej decyzji jest brak możliwości sprzedaży tego rodzaju napojów oraz okoliczność, że jej wykonanie może doprowadzić do powstania pewnych strat finansowych po stronie przedsiębiorcy – skarżącej. Sam brak możliwości sprzedaży alkoholu nie uzasadnia jednak automatycznie wstrzymania wykonania decyzji orzekających o cofnięciu zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych. Skarżąca nie wykazała zatem, że w sprawie zachodzą okoliczności, które wskazują na niebezpieczeństwo zaistnienia trudnych do odwrócenia skutków lub niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącej znacznej szkody w rozumieniu art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 259 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła skarżąca, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a. podnosząc, że pozbawienie jej możliwości prowadzenia sprzedaży towarów, których sprzedaż składa się na większość uzyskiwanego przychodu spowoduje wyrządzenie znacznej szkody i będzie prowadziło do konieczności zamknięcia działalności gospodarczej. To zaś spowoduje trudne do odwrócenia skutki. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Z art. 61 § 3 p.p.s.a. wynika, że katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zamknięty. Sąd uprawniony jest do uwzględnienia wniosku, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Warunkiem udzielenia ochrony tymczasowej jest uprawdopodobnienie przez stronę wystąpienia przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Stwierdzić przy tym należy, że za wyrządzenie znacznej szkody należy rozumieć taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia ani nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Trudnymi do odwrócenia skutkami są zaś takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Zauważyć należy, że w sprawach, w których rozstrzygane są kwestie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji ciężar dowodzenia okoliczności wskazanych w art. 61 § 3 p.p.s.a. zdecydowanie przesuwa się na stronę wnioskującą, gdyż tylko ona posiada w tym zakresie stosowną wiedzę. Na wnioskodawcy ciąży obowiązek uprawdopodobnienia, że jego wniosek zasługuje na uwzględnienie. W judykaturze dominuje stanowisko – akceptowane przez Naczelny Sąd Administracyjny w rozpatrywanej sprawie – kładące nacisk na obowiązek uprawdopodobnienia przez stronę okoliczności uzasadniających przyznanie tymczasowej ochrony sądowej (por. np. postanowienia NSA: z dnia 26 listopada 2007 r., II FZ 338/07; z dnia 10 maja 2011 r., II FZ 106/11; z dnia 9 września 2011 r., II FSK 1501/11; z dnia 28 września 2011 r., I FZ 219/11). Nie powinno budzić wątpliwości stwierdzenie, że to w interesie tej strony leży podanie do wiadomości sądu wszystkich istotnych okoliczności sprawy i utrwalenia ich w dokumentach. Aby wniosek mógł być rozpatrzony pozytywnie, strona musi go poprzeć stosownymi twierdzeniami i dokumentami na okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. Konieczne jest zatem wykazanie we wniosku szczegółowych przyczyn uzasadniających możliwość wystąpienia sytuacji, która spowoduje zajście choćby jednej z przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Argumentacja wniosku o wstrzymanie wykonania aktu musi w sposób przekonujący przedstawiać konkretne relacje między brakiem wstrzymania zaskarżonej decyzji a wystąpieniem zagrożeń z art. 61 § 3 p.p.s.a. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, zasadnie Sąd I instancji stwierdził, że w złożonym wniosku skarżąca nie wykazała takiego związku. Skarżąca nie poparła bowiem wniosku o udzielenie ochrony tymczasowej stosownymi dokumentami, obrazującymi jej sytuację finansową. Powołała jedynie normalne konsekwencje wydania decyzji cofającej zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych, tj. niemożność ich sprzedawania i obniżenie z tego tytułu dochodów. Same te okoliczności nie świadczą zaś o tym, że na skutek wykonania ww. decyzji ziszczą się przesłanki określone w art. 61 § 3 p.p.s.a. (zob. postanowienie NSA z dnia 27 sierpnia 2020 r., sygn. akt II GZ 244/20). W konsekwencji Sąd I instancji, badając wniosek skarżącej, nie mógł odnieść skutków wykonania zaskarżonej decyzji do sytuacji majątkowej skarżącej. Nie miał więc możliwości ocenienia, czy wykonanie decyzji sprowadzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wobec tego zasadnie uznał, że skarżąca nie uprawdopodobniła przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Autor zażalenia nie dostrzega, że to sama skarżąca, wobec braku przedstawienia dokumentów przedstawiających jej sytuację finansową, pozbawiła Sąd I instancji możliwości oceny, czy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sąd, podejmując rozstrzygnięcie, musi opierać się na materiale pozwalającym zająć stanowisko, co do zaistnienia przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Takiego materiału strona nie przedstawiła. Wraz z zażaleniem skarżąca także nie przedstawiła jakiegokolwiek dokumentu przedstawiającego jej sytuację finansową. Twierdzenia skarżącej przedstawione w zażaleniu są ogólnikowe i nie mogą być wystarczającą podstawą dla oceny wystąpienia przesłanek o jakich mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a. w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.