II OSK 1685/12

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2013-12-09

Skład orzekający: Wojciech Mazur, Arkadiusz Despot-Mładanowicz, Mariola Kowalska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny może z urzędu uchylić decyzję administracyjną na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. (nie wzięcie udziału w postępowaniu przez stronę) w sytuacji, gdy strona ta nie zgłosiła takiego wniosku, a jedynie inne podmioty (współwłaściciele) wykazały zainteresowanie udziałem w postępowaniu?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie może z urzędu uchylić decyzji administracyjnej na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. (nie wzięcie udziału w postępowaniu przez stronę bez własnej winy), jeśli sama strona nie zgłosiła takiego wniosku. Uprawnionym do zgłoszenia takiego zarzutu jest wyłącznie osoba, której on bezpośrednio dotyczy. Sąd może uwzględnić taki zarzut z urzędu tylko w przypadku wniesienia przez taki podmiot stosownego środka zaskarżenia. Samo zainteresowanie udziałem w postępowaniu wykazane przez inne podmioty (np. współwłaścicieli) nie stanowi podstawy do uchylenia decyzji z tego powodu, jeśli te podmioty nie są stronami postępowania w rozumieniu art. 28 k.p.a. lub nie wniosły stosownego środka zaskarżenia.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Wojewody Łódzkiego od wyroku WSA w Łodzi, który uchylił decyzję Prezydenta Miasta Łodzi i Wojewody Łódzkiego o uchyleniu czynności materialno-technicznej zameldowania M.D. na pobyt stały. WSA uznał, że organy administracji błędnie ustaliły krąg stron postępowania, pomijając współwłaścicieli nieruchomości. NSA uchylił wyrok WSA, uznając, że sąd nie mógł z urzędu uchylić decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., gdyż sama strona nie zgłosiła takiego wniosku, a jedynie inne podmioty wykazały zainteresowanie udziałem w postępowaniu.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 9 grudnia 2013 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Wojciech Mazur /spr./ sędzia NSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz sędzia del. WSA Mariola Kowalska Protokolant asystent sędziego Michał Zawadzki po rozpoznaniu w dniu 9 grudnia 2013 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Wojewody Łódzkiego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 12 kwietnia 2012 r. sygn. akt III SA/Łd 1155/11 w sprawie ze skargi M.D. na decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia [...] października 2011 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia czynności materialno-technicznej zameldowania 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi do ponownego rozpoznania; 2. zasądza od M.D. na rzecz Wojewody Łódzkiego kwotę 280 (dwieście osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Zaskarżonym wyrokiem z dnia 12 kwietnia 2012 r., sygn. akt III SA/Łd 1155/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi po rozpoznaniu sprawy ze skargi M.D. na decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia [...] października 2011 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia czynności materialno-technicznej zameldowania w punkcie 1. uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Łodzi z dnia [...] sierpnia 2011 r., nr [...]; w punkcie 2. orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. W uzasadnieniu Sąd I instancji przedstawił następujący stan faktyczny i prawny sprawy. Z wnioskiem o uchylenie czynności materialno-technicznej zameldowania M.D. na pobyt stały w lokalu nr 7 przy al. K. w Łodzi wystąpił zarządca przymusowy nieruchomości przy ul. K. w Łodzi "[...]" Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w Łodzi, w imieniu której występowała I.B. Uzasadniając żądanie wnioskodawca wskazał, że M.D. nie przebywa w przedmiotowym lokalu, a wizja lokalna wykazała, że lokal ten jest niezamieszkały. Do wniosku dołączone zostało prawomocne postanowienie Sądu Rejonowego dla Łodzi Śródmieścia w Łodzi I Wydział Cywilny o ustanowieniu "[...]" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Łodzi zarządcą nieruchomości położonej w Łodzi przy ul. K. ( sygn. I Ns 338/08). Decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 r. Prezydent Miasta Łodzi orzekł o uchyleniu czynności materialno-technicznej zameldowania M.D. na pobyt stały w lokalu nr przy al. K. w Łodzi. W uzasadnieniu decyzji organ meldunkowy podniósł, że – w jego ocenie - dokonana przez M.D. czynność meldunkowa naruszała obowiązujące w tym zakresie przepisy prawa, bowiem zarówno w momencie meldowania się jak i po dokonanym meldunku M.D. nie zamieszkuje pod ww. adresem. Według organu pierwszej instancji, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie pozostawia wątpliwości co do tego, że M.D. skupia swe centrum życiowe za granicą (w Anglii), gdzie od ponad pięciu lat pracuje i zamieszkuje. Od powyższej decyzji odwołanie do Wojewody Łódzkiego złożył M.D., reprezentujący córkę M.D. w niniejszym postępowaniu. Decyzją z dnia [...] października 2011 r. Wojewoda Łódzki utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ odwołując się od orzecznictwa sądów administracyjnych wskazał, że pod pojęciem "pobytu stałego" w danym lokalu rozumie się zamieszkiwanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego lub długotrwałego przebywania, z wolą koncentracji w danym miejscu swoich spraw życiowych, w tym założenia ośrodka osobistych i majątkowych interesów. W tym też kontekście organ dokonał oceny stanu faktycznego sprawy stwierdzając, że nie ma żadnych wątpliwości, iż lokal nr [...] przy al. K. nie był miejscem, w którym M.D. skupiała swoje centrum życiowe. Tym samym, zdaniem organu, zameldowania M.D. dokonano na podstawie danych, niezgodnych z rzeczywistością. Jak podkreślił organ, czynność ewidencyjna ma potwierdzać istniejący stan faktyczny. Z tych też względów, zdaniem organu, podniesione przez odwołującą zarzuty nie mogą mieć wpływu na wynik sprawy. Wojewoda Łódzki stwierdził, że w rozpoznawanej sprawie nie doszło do naruszenia przez organ I instancji przepisów prawa materialnego, a uchylenie czynności materialno-technicznej zameldowania M.D. w lokalu nr [...] przy al. K. w Łodzi było prawidłowe i zasadne. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi złożyła M.D. W uzasadnieniu skargi zakwestionowała ustalenia organów administracji, co do faktu jej niezamieszkiwania w sporym lokalu. W odpowiedzi na skargę, Wojewoda Łódzki podtrzymał w całości swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji, wnosząc o jej oddalenie. W toku postępowania sądowoadministracyjnego do akt sprawy wpłynęło w dniu 20 grudnia 2011 r. pismo współwłaścicielki nieruchomości – Z.U., sprecyzowane następnie jako wniosek o dopuszczenie do udziału w toczącym się postępowaniu. Postanowieniem wydanym na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi dopuścił Z.U. do udziału w sprawie w charakterze uczestnika. Uczestniczka w toku rozprawy wnosiła o oddalenie skargi i wyjaśniła, że na wniosek rodziny D. zmieniony został prawdopodobnie zarządca nieruchomości i zostanie nim prawdopodobnie Maciej Niewiadomski. Nieruchomość przy ulicy K. jest współwłasnością kilku osób. Współwłaścicielka nieruchomości C.O. zmarła i sprawa o jej udziały odbędzie się w sądzie powszechnym. Termin sprawy o zasiedzenie wyznaczony jest na maj 2012 r. Poza tym udziały w nieruchomości posiada M.D., M.D. jego córka, siostra D.W. oraz M.W. oraz macocha M.D. J.W.-D. Udziały posiada również Z.U. i Julia JózefowJ.J. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 12 kwietnia 2012 r. stwierdził, iż skarga zasługuje na uwzględnienie, choć z innych przyczyn niż w niej wskazane. Sąd I instancji wskazał, iż podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tj. Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993 ze zm). W podstawie prawnej decyzji organ II instancji wskazał na art. 47 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności. Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadzała się do ustalenia, czy były podstawy do anulowania czynności materialno-technicznej zameldowania M.D. na pobyt stały w lokalu położonym w Łodzi, al. K. Sąd i instancji wyjaśnił, iż przeprowadzenie takiego postępowania wymaga jednak ustalenia kręgu podmiotów postępowania administracyjnego, którym można przypisać status strony postępowania. Zgodnie bowiem z art. 145 § 1 pkt 4 Ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r., nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej jako "k.p.a.") w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Sąd administracyjny zaś, w myśl art. 145 § 1 pkt 1 b) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz.U. z 2012 r., poz. 270, dalej jako "p.p.s.a") ma obowiązek uchylić orzeczenie organu, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania. Oznacza to, że Sąd ma obowiązek sprawdzenia, kto powinien być stroną postępowania i ustalenia, czy podmioty te były właściwie reprezentowane na etapie postępowania administracyjnego. Sąd I instancji wyjaśnił, iż podstawową przesłanką decydującą o uzyskaniu statusu strony w postępowaniu administracyjnym jest posiadanie interesu prawnego. W orzecznictwie sądów administracyjnych oraz w doktrynie prawa wskazuje się najczęściej, że posiadanie interesu prawnego w konkretnym postępowaniu administracyjnym oznacza ustalenie przepisu prawa materialnego powszechnie obowiązującego, na podstawie którego można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś własnej potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danego podmiotu - strony postępowania. Co równie istotne, tak rozumiany interes prawny może wynikać nie tylko z przepisów materialnego prawa administracyjnego, ale również z przepisów prawa cywilnego. Jak wskazał bowiem Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 16 grudnia 2006 r. (sygn. akt II OSK 106/06), w postępowaniu administracyjnym w sprawie o wymeldowanie (zameldowanie) interes prawny wnioskodawcy wywodzi się najczęściej z przysługującego mu prawa do nieruchomości o charakterze rzeczowym, tj. prawa własności, użytkowania wieczystego czy spółdzielczych praw do lokalu. W uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 grudnia 2011 r., sygn. akt II OPS 1/11 Sąd ten stwierdził jednoznacznie, że osoba dysponująca tytułem prawnym do lokalu jest stroną, w rozumieniu art. 28 k.p.a., w postępowaniu administracyjnym o zameldowanie (wymeldowanie) w tym lokalu, prowadzonym na podstawie art. 47 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Sąd I instancji przenosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy wskazał, iż jak wynika z akt administracyjnych sprawy oraz oświadczenia złożonego na rozprawie przez uczestniczkę postępowania – Z.U., sporna nieruchomość zarządzana jest przez zarządcę przymusowego, ustanowionego przez sąd cywilny na wniosek Z.U. Z dokumentów znajdujących się w aktach administracyjnych wynika, że udziały w nieruchomości posiadają: skarżąca M.D., M.D., D.W., J.W.-D., M.W., J.B., J.J. oraz Z.U. Nie jest jeszcze ustalone kto nabył prawo do udziałów po zmarłej, wg oświadczenia uczestniczki, C.O. Sprawa o jej udziały dopiero odbędzie się w sądzie powszechnym. Wszystkie wymienione osoby posiadając udziały w spornej nieruchomości, pozostają jej współwłaścicielami. Dysponują zatem tytułami prawnymi do nieruchomości, co oznacza, że w rozumieniu art. 28 k.p.a. każda z tych osób jest stroną postępowania o wymeldowanie i powinna być zawiadomiona przez organ o toczącym się postępowaniu administracyjnym. Sąd I instancji zaznaczył, iż organy administracji jako stronę postępowania wskazały jednak jedynie skarżącą M.D. oraz zarządcę nieruchomości – I.B., uznając, że ustanowienie zarządcy nieruchomości wyłącza prawa współwłaścicieli do udziału w postępowaniu. Bowiem w piśmie z dnia 9 listopada 2010 r., skierowanym do Z.U. organ stwierdził, że ustanowienie zarządu sądowego prowadzi do ograniczenia uprawnień współwłaścicieli nieruchomości wspólnej, bowiem zostają oni pozbawieni sprawowania zarządu. Wobec powyższego stronami prowadzonych postępowań są tylko ustanowiony zarządca sądowy oraz osoby, o których wymeldowanie wnioskodawczyni – I.B. występowała. W ocenie Sądu I instancji z takim rozumieniem skutków prawnych ustanowienia zarządcy nieruchomości przez sąd trudno się zgodzić. Sąd I instancji wyjaśnił, iż zarządca nieruchomości ustanowiony przez sąd posiada uprawnienie do podejmowania czynności zwykłego zarządu nieruchomością. W ramach pojęcia "czynności zwykłego zarządu" mieszczą się czynności związane ze zwykłym korzystaniem z rzeczy i utrzymaniem jej w stanie niepogorszonym ( art. 199 k.c.), a więc w kamienicy, w której są wynajmowane lokale może to uprawnienie do podejmowania czynności zwykłego zarządu obejmować zawieranie umów najmu, czy prowadzenie spraw o wymeldowanie lokatorów. Ustanowienie zarządcy nie może jednak pozbawiać współwłaścicieli prawa do udziału w postępowaniu w sprawie o uchylenie czynności zameldowania (czy wymeldowanie bądź zameldowanie) innego współwłaściciela. Zarządca nieruchomości nie jest pełnomocnikiem właścicieli i jego ustanowienie nie pozbawia współwłaścicieli praw związanych z własnością w postępowaniu administracyjnym. Sąd I instancji stwierdził, iż stanowisko organów, ograniczające krąg podmiotów, którym przypisano status strony postępowania, w świetle stanowiska NSA zawartego w uchwale z 5 grudnia 2011 r., sygn. akt II OPS 1/11, iż interes prawny wynika z przepisów prawa materialnego, w tym również przepisów prawa cywilnego, nie może być zaaprobowany. Uznanie zarządcy nieruchomości jako strony postępowania z jednoczesnym wyłączeniem współwłaścicieli i nie przyznanie im takiego statusu narusza art. 28 k.p.a. Ma to znaczenie, gdyż analizowana sprawa o uchylenie czynności materialno- technicznej zameldowania dotyczy jednego ze współwłaścicieli nieruchomości – M.D. Sąd I instancji wskazał, iż organ ponownie rozpoznając sprawę ustali, a następnie powiadomi wszystkich współwłaścicieli o toczącym się postępowaniu i o możliwości brania w nim udziału w charakterze strony. Oczywiście nic nie stoi na przeszkodzie aby ustanowili oni swoim pełnomocnikiem zarządcę nieruchomości lub innego współwłaściciela. Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i b) w zw. z art. 135 p.p.s.a. uchylił decyzję Wojewody Łódzkiego oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Łodzi z dnia [...] sierpnia 2011 r. O wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji Sąd orzekł, w oparciu o art. 152 p.p.s.a. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł Wojewoda Łódzki reprezentowany przez radcę prawnego. Wyrok zaskarżono w całości zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy tj.: - art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. poprzez nieprawidłowe przyjęcie, iż organ naruszył art. 28 k.p.a. i w konsekwencji uwzględnienie skargi, podczas gdy powinien mieć zastosowanie art. 151 p.p.s.a. oraz naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie: - art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Wskazując na powyższe zarzuty wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, iż powołana w zaskarżonym wyroku uchwała NSA sygn. akt II OPS 1/11 podjęta została w dniu 5 grudnia 2011 r., zaś decyzja Wojewody Łódzkiego została wydana w dniu [...] października 2011 r. Zatem w momencie orzekania organ kierował się dotychczasowym stanowiskiem WSA w Łodzi prezentowanym w dotychczasowych wyrokach dotyczących spraw meldunkowych m.in. w wyroku z dnia 22 kwietnia 2010 r. sygn. akt III SA/Łd 115/10. W wyroku tym WSA wskazał, iż stroną w rozumieniu art. 28 k.p.a. jest wyłącznie osoba co do wymeldowania, której z danego lokalu toczy się postępowanie. Inne osoby a zatem również takie, którym przysługują prawa do lokalu ze względu na brak interesu prawnego nie mogą zostać uznane za strony postępowania o wymeldowanie. Postępowanie w sprawie wymeldowania to jest usunięcia z ewidencji jest postępowaniem administracyjnym prowadzonym według reguł prawa administracyjnego jako prawa publicznego i ma jedynie na celu doprowadzenie stanu ewidencji ludności do stanu zgodnego ze stanem faktycznym, co niewątpliwie leży w interesie Państwa, a nie osób pozostających poza sfera organizacji państwowych osób trzecich, do których należy zaliczyć właściciela lokalu. Nadto podniesiono, iż również NSA w dacie orzekania prezentował stanowisko, że w sprawach meldunkowych właściciel nieruchomości (lokalu) ma jedynie interes faktyczny a nie prawny i z tego powodu nie jest stroną w rozumieniu art. 28 k.p.a. - wyrok z dnia 30 grudnia 2008 r., sygn. akt II OSK 1681/07, co każdorazowo podkreślał WSA w Łodzi. Zdaniem skarżącego kasacyjnie nie sposób również zgodzić się ze stwierdzeniem Sądu I instancji, iż stwierdzone naruszenie ma znaczenie szczególnie w kontekście tego, że sprawa dotyczy jednego ze współwłaściciela – M.D. Akurat ta współwłaścicielka brała czynny udział we wszystkich etapach postępowania za pośrednictwem swojego pełnomocnika ojca M.D. W niektórych czynnościach brała udział osobiście. Zdaniem skarżącego kasacyjnie ponieważ Sąd I instancji nie dopatrzył się w decyzji Wojewody Łódzkiego innych naruszeń prawa, a jedynie zasygnalizował zmianę stanowiska prawnego należy zauważyć, iż naruszenie owo nie ma charakteru który mógłby prowadzić do uchylenia przedmiotowej decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W niniejszej sprawie żadna z wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a. przesłanek nieważności postępowania nie zaistniała, wobec czego Naczelny Sąd Administracyjny przeszedł do zbadania zarzutów kasacyjnych. Skarga kasacyjna wniesiona w niniejszej sprawie jest o tyle skuteczna, iż powoduje uchylenie zaskarżonego wyroku. Zgodnie z art. 174 p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1), oraz naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2). Naczelny Sąd Administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonego orzeczenia z prawem materialnym i procesowym w granicach skargi kasacyjnej. W przedmiotowej sprawie zarzuty skargi kasacyjnej zostały oparte na obydwu podstawach wymienionych w art. 174 p.p.s.a. W pierwszej kolejności należy się odnieść do zarzutu dotyczącego naruszenia przepisów postępowania, bo w oparciu o ten zarzut uchylony został zaskarżony wyrok. Postawiony zarzut w zasadzie dotyczy prawidłowego ustalenia stron postępowania na podstawie art. 28 k.p.a. w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym. Oczywiście należy mieć uwagi do sposobu sformułowania zarzutu, gdyż nie dotyczy on istoty kwestii, która była podstawą uchylenia decyzji administracyjnych w sprawie, a mianowicie nieustalenia prawidłowego kręgu stron w postępowaniu i pominięciu w postępowaniu większości współwłaścicieli lokalu mieszkalnego położonego w Łodzi ul. K. Sąd I instancji uznał, iż w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym doszło do sytuacji, iż w postępowaniu administracyjnym nie brali udziału wszyscy współwłaściciele wyżej wymienionego lokalu, a wiec zachodzi przesłanka wznowieniowa określona w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. i w związku z powyższym zachodzi podstawa do uchylenia obydwu decyzji w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a. Z takim stanowiskiem Sądu I instancji nie można się zgodzić, gdyż jak wskazywano wielokrotnie w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego uprawnionym do zgłoszenia zarzutu nie wzięcia udziału w postępowaniu administracyjnym bez swojej winy jest wyłącznie ta osoba, która domaga się uczestnictwa w nim. Z tych też przyczyn podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., do której zmierza argumentacja analizowanego zarzutu, może skutecznie podnieść tylko osoba, której ona bezpośrednio dotyczy. Sąd może ją zaś uwzględnić z urzędu tylko w przypadku wniesienia przez taki podmiot stosownego środka zaskarżenia (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 26 stycznia 2009 r. sygn. akt II OSK 51/08; z dnia 21 października 2009 r. sygn. akt II OSK 1628/08, z dnia 18 listopada 2009 r. sygn. akt II OSK 1781/08, z dnia 10 lutego 2011 r. sygn. akt II OSK 277/10; z dnia 9 czerwca 2011 r. sygn. akt II OSK 990/10 , z dnia 9 maja 2013 r. sygn. akt II OSK 9/12 dostępne w bazie orzeczeń: http://cbois.nsa.gov.pl ). Nie może wiec sąd administracyjny w sytuacji kiedy strony nie brały udziału w postępowaniu z urzędu działać za strony, które mogą być niezainteresowane udziałem w postępowaniu, a jeżeli takie zainteresowanie wykażą, to w każdej chwili mogą złożyć stosowny wniosek tak jak to uczyniła w postępowaniu sądowoadministracyjnym współwłaścicielka przedmiotowego lokalu Z.U. Powyższe stanowisko, oczywiście nie stoi w sprzeczności z poglądem wyrażonym w uchwale NSA z dnia 5 grudnia 2011 r. sygn. akt II OPS 1/11, gdyż kiedy współwłaściciel wyrazi wolę brania udziału w postępowaniu to może do niego przystąpić. Aktualnie nie ma przeszkód, ażeby postępowanie toczyło się z udziałem zarządcy przymusowego ustanowionego przez sąd powszechny, gdyż w jego kompetencjach jak to słusznie zauważył Sąd I instancji mieszczą się kwestie zameldowania i wymeldowania lokatorów w przedmiotowym lokalu i jego udział w postępowaniu nie pozbawia prawa udziału współwłaścicieli przedmiotowego lokalu. Dlatego tez uchylenie obydwu decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a. było nieuzasadnione. Natomiast zarzut naruszenia art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych jest całkowicie chybiony, gdyż przepis ten w ogóle nie miał zastosowania w sprawie, organy bowiem orzekały na podstawie art. 47 ust. 2 powołanej ustawy. Z uwagi na powyższe na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi. Ponownie rozpoznając sprawę Sąd I instancji merytorycznie rozpozna skargę M.D. w granicach określonych przez art. 134 § 1 p.p.s.a. i oceni legalność wydanych w sprawie decyzji pod względem ich zgodności z prawem. O kosztach postępowania Naczelny Sad Administracyjny orzekł na podstawie art. 203 pkt 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło