II OSK 1751/20
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2023-05-23
Skład orzekający: Grzegorz Czerwiński, Robert Sawuła, Marta Laskowska - Pietrzak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej może ingerować w zapisy projektu budowlanego dotyczące parametrów technicznych anten (mocy, pochylenia) w postępowaniu o pozwolenie na budowę, jeśli projektant oświadczył, że projekt jest zgodny z przepisami i zasadami wiedzy technicznej, a dane zawarte w projekcie wskazują, że przedsięwzięcie nie jest znacząco oddziałujące na środowisko?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że organy administracji architektoniczno-budowlanej nie mogą ingerować w zapisy projektu budowlanego dotyczące parametrów technicznych anten, za które odpowiada projektant. W postępowaniu o pozwolenie na budowę organy opierają się na oświadczeniu projektanta o zgodności projektu z przepisami i zasadami wiedzy technicznej. Jeśli projekt budowlany, wraz z analizą oddziaływania na środowisko i kwalifikacją przedsięwzięcia, wskazuje, że przedsięwzięcie nie jest znacząco oddziałujące na środowisko, organy nie dopuszczają się naruszenia prawa, uznając projekt za zgodny z przepisami o ochronie środowiska.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej. Organy administracji wydały pozwolenie, uznając inwestycję za zgodną z przepisami, w tym środowiskowymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargi skarżących, którzy zarzucali naruszenie przepisów dotyczących oceny oddziaływania na środowisko, w szczególności nieokreślenie maksymalnej mocy i pochylenia anten. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Stowarzyszenia, które podnosiło zarzuty dotyczące m.in. naruszenia przepisów Prawa budowlanego i Prawa ochrony środowiska.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Robert Sawuła Sędzia del. WSA Marta Laskowska - Pietrzak Protokolant asystent sędziego Tomasz Muszyński po rozpoznaniu w dniu 23 maja 2023 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 27 stycznia 2020 r. sygn. akt II SA/Gl 869/18 w sprawie ze skarg P. C. i Z. G. na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia 31 sierpnia 2018 r. nr IFXIV.7840.11.62.2017 w przedmiocie pozwolenia na budowę oddala skargę kasacyjną.
Wyrokiem z dnia 27 stycznia 2020 r., sygn. II SA/Gl 869/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargi P. C. i Z. G. na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia 31 sierpnia 2018 r., nr IFXIV.7840.11.62.2017 w przedmiocie pozwolenia na budowę.
Powyższy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Starosta Będziński decyzją z 21 listopada 2017 nr 1262.2017, na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4, art. 36, art. 80 ust. 1 pkt 1, art. 81, art. 82 ust. 1 i 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2017 r., poz. 1332) oraz art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę [...] S.A. Budowa stacji bazowej telefonii komórkowej w postaci wieży kratowej H - 53,5 m na fundamencie żelbetonowym wraz z instalacją anten sektorowych i urządzeń radiowych na wysokości 49 m n.p.m., anteny RL na wysokości 46 m.n.p.m. oraz szaf technicznych na ramie stalowej posadowionej na płycie u podstawy wieży wraz z wewnętrzną linią zasilającą. Inwestycja ta realizowana ma być na działce o numerze geodezyjnym [...] obręb Ż. adres Ż. ul. [...].
Organ przedstawił przebieg prowadzonego postępowania, złożone w jego toku pisma uczestników i wskazał, że planowana inwestycja jest zgodna z ustaleniami i warunkami zawartymi w decyzji Burmistrza Miasta i Gminy S. z 28 kwietnia 2017 r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Obszar oddziaływania inwestycji ustalony został zgodnie z przepisami aktu wykonawczego z 30 października 2003 r., wyznaczony w oparciu o sumaryczny obszar pola elektromagnetycznego o gęstości mocy większych niż 0,1 W/m² występujących w poziomie instalacji anten i zlokalizowany jest nad działkami o podanych w decyzji numerach, w miejscach niedostępnych dla ludzi na wysokości ponad 30 m. Ponadto podkreślił, że nie przewiduje się negatywnego wpływu inwestycji na najbliższe wyznaczone i proponowane obszary Natura 2000. Wykonanie robót budowlanych nie spowoduje zmiany zagospodarowania terenu. Stwierdzono, że występuje zgodność projektu budowlanego z ustaleniami decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz wymaganiami ochrony środowiska. Projekt budowlany jest kompletny, posiada wymagane opinie, uzgodnienia, pozwolenia i sprawdzenia, informacje dotyczące bezpieczeństwa i ochrony zdrowia oraz informacje o osobie będącej projektantem przedsięwzięcia.
Odrębne odwołania od powyższej decyzji złożyli A. G., Państwo J. i A. S., P. C. oraz Z. G. reprezentowany przez Z. G..
Wojewoda Śląski decyzją z 31 sierpnia 2019 r. nr IFXIV.7840.11.62.2017, utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Organ przedstawił podstawowe zastrzeżenia sformułowane we wniesionych odwołaniach, a następnie przybliżył swoją korespondencję z inwestorem. W dalszej części uzasadnienia przybliżono istotę spornej inwestycji, aby w dalszej kolejności przybliżyć treść przepisów ustawy Prawo budowlane, mających zastosowanie w sprawie. Organ odwoławczy dokonał analizy czy projektowana inwestycja wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i stwierdził, że z załączonej do wniosku kwalifikacji przedsięwzięcia ze stycznia 2017 r. wynika, że planowane przedsięwzięcie nie osiąga progów wymienionych w przepisach i z tego powodu uznano, że projektowane przedsięwzięcie nie wymaga decyzji środowiskowej. Następnie przybliżono problematykę dotyczącą nakładania się fal emitowanych przez anteny i stanowisko inwestora zawarte w piśmie z 4 czerwca 2018 r. kwestionujące zasadność takich badań w sytuacji, gdy anteny skierowane są w różnych kierunkach i ich pola nie nakładają się na siebie. Organ podzielił stanowisko inwestora zaprezentowane w przywołanym piśmie i zaznaczył, że dokumentacja projektowa inwestycji potwierdza spełnianie przez inwestora wymogów wynikających z przepisów ochrony środowiska, w sposób umożliwiający wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę. Wobec powyższego uznano argumenty podniesione w odwołaniach za nietrafne. Zdaniem organu odwoławczego, projekt zagospodarowania terenu inwestycji odpowiada przepisom, w tym techniczno-budowlanym. Inwestycja została zlokalizowana z poszanowaniem występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich. Projekt sporządzony został przez osoby legitymujące się stosownymi uprawnieniami i spełnia wymogi w zakresie kompletności projektu budowlanego i posiadania wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń.
P. C. oraz Z. G. (dalej jako skarżący) wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach odrębne skargi na powyższą decyzję. Zarzucili jej naruszenie art. 7, art. 87 ust. 1 w związku z art. 79 ust. 1 Konstytucji RP poprzez sporządzenie decyzji bez podania konkretnej jednostki redakcyjnej rozporządzenia Rady Ministrów z 9 listopada 2010 r., co uniemożliwia złożenie ewentualnej skargi kasacyjnej albowiem Trybunał Konstytucyjny kontroluje naruszenie konkretnego zastosowanego przepisu, a nie całości aktu normatywnego, art. 64 ust. 3 Konstytucji RP w związku z art. 135 ustawy Prawo ochrony środowiska poprzez nieustalenie czy inwestycja ograniczy zabudowę na sąsiednich nieruchomościach do konkretnej wysokości w przyszłości, § 2 ust. 1 pkt 7 lit. b w związku z § 3 ust. 1 pkt 8 lit. d rozporządzenia Rady Ministrów z 9 listopada 2010 r. poprzez przyjęcie, iż ocena oddziaływania na środowisko nie jest przeprowadzona dla całości przedsięwzięcia i nie wymaga oceny najgorszego wariantu, art. 63 ust. 3 pkt 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko w związku z art. 135 ustawy Prawo ochrony środowiska poprzez pominięcie faktu, iż w niniejszej sprawie dla przedsięwzięcia istnieje konieczność ustanowienia obszaru ograniczonego użytkowania i tym samym sporządzenia raportu było obligatoryjne. W motywach skargi rozwinięto postawione zarzuty i w tym zakresie odwołano się do orzecznictwa sądów administracyjnych.
W odpowiedzi na skargi Wojewoda Śląski wniósł o ich oddalenie, uznając prawidłowość swojej dotychczasowej argumentacji.
Wnioskiem z 20 października 2019 r. O. z siedzibą w R. (dalej jako Stowarzyszenie) wystąpiło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach o dopuszczenie go jako organizacji społecznej do udziału w sprawie w charakterze uczestnika. We wskazanym piśmie zamieszczono także argumentację przemawiającą za uwzględnieniem wniesionych skarg z odwołaniem się do orzecznictwa sądów administracyjnych. Na posiedzeniu 13 stycznia 2020 r. Sąd dopuścił Stowarzyszenie do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika.
Podczas rozprawy pełnomocnik Stowarzyszenia zakwestionował decyzje organów administracji i podnosił, że nie określono w nich maksymalnej mocy anten oraz maksymalnego ich pochylenia. Nadto akcentował, że ustalenie maksymalnych tiltów ma znaczenie z punktu widzenia niezbędności wydania decyzji środowiskowej na realizację inwestycji.
Wskazanym na wstępie wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił skargi skarżących bowiem nie zasługiwały one na uwzględnienie.
Sąd zauważył, że decyzja organu pierwszej instancji poprzedzona została decyzją Burmistrza Miasta i Gminy S. z 28 kwietnia 2017 r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, która w dniu podejmowania decyzji przez organ pierwszej instancji nie utraciła mocy obowiązującej. Nadto w uzasadnieniu decyzji organu pierwszej instancji wskazano na kompletność projektu budowlanego, posiadającego wymagane opinie, uzgodnienia, pozwolenia i sprawdzenia. Sąd zwrócił uwagę, iż do złożonego projektu budowlanego dołączono "Analizę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko" opracowaną w styczniu 2017 r., w którym na s. 3 zamieszczono tabelę nr 1 Zestawienie anten dyfuzyjnych, w której zamieszczono dane trzech anten i wskazano ich wysokość, pasmo i minimalny oraz maksymalny tilt, a także maksymalne EIRP na pasmo i na antenę. W tabeli nr 2 Zestawienie anten parabolicznych zawarto dane dla dwóch takich anten zlokalizowanych na wysokości 46 m i mocy EIRP, a w dalszej części tego opracowania wyznaczono obszary występowania pól elektromagnetycznych o gęstości mocy większej lub równej 0,1 W/m², przy uwzględnieniu pochylenia 0 i maksymalnego. Ponadto do dokumentacji o wydanie pozwolenia na budowę spornej inwestycji dołączona została "Kwalifikacja przedsięwzięcia" sporządzona także w styczniu 2017 r., która również zawiera maksymalne ustawienia anten w zakresie tiltu oraz EIRP na antenę. Sąd uznał to za istotne bowiem w ramach postępowania odwoławczego organ wyższego stopnia pismem z 7 maja 2018 r. wystąpił do inwestora o uzupełnienie projektu o szereg informacji dotyczących: określenia równoważnej mocy promieniowania izotropowego nie tylko dla poszczególnych anten wchodzących w skład stacji bazowej, ale również rozważenie ewentualnego nakładania się wiązek promieniowania emitowanego przez poszczególne anteny. Organ wskazał, że w kwalifikacji przedsięwzięcia powinna zostać uwzględniona zsumowana równoważna moc promieniowania anten oraz podniósł, że projekt budowlany winien zawierać specyfikację techniczną projektowanych anten w postaci kart katalogowych poszczególnych modeli anten, z których wynikać będą maksymalne możliwe do uzyskania pochylenia osi głównych wiązek promieniowania anten sektorowych (tilt). Nadto wskazano na konieczność przedłożenia analizy rozkładu pól uwzględniającej maksymalne możliwe pochylenie elektryczne i mechaniczne anten wynikające z ich specyfikacji.
W odpowiedzi udzielonej przez inwestora 4 czerwca 2018 r. wynika, że wszystkie żądane informacje zamieszczone są w "Analizie środowiskowej" oraz w "Kwalifikacji przedsięwzięcia", nadto odwołano się do wyjaśnień udzielanych przez naczelne organy państwa funkcjonujące w omawianym zakresie.
Sąd uznał za istotne przywołanie powyższych informacji bowiem główne zarzuty formułowane w skardze, zwłaszcza przez Stowarzyszenie [...] koncentrowały się na tym, że w kwestionowanej decyzji nie określono maksymalnej mocy anten oraz maksymalnego ich pochylenia. Nadto akcentowało ono, że ustalenie maksymalnych tiltów ma znaczenie z punktu widzenia niezbędności wydania decyzji środowiskowej na realizację inwestycji. Z punktu widzenia tak stawianych zarzutów, Sąd stwierdził, że w rozpoznawanej sprawie są one bezzasadne. Wskazał, że w wielu wcześniej rozpoznawanych sprawach w tym także przed tutejszym Sądem okoliczności te stanowiły podstawę uwzględniania wnoszonych skarg, natomiast w rozpoznawanej sprawie brak jest podstaw dla uwzględnienia wniesionych skarg, albowiem w ramach postępowania zmierzającego do wydania pozwolenia na budowę inwestor uzyskał już stosowne analizy zawierające te dane, które są sygnalizowane przez Stowarzyszenie jak również przez skarżących. Z uzasadnienia decyzji organu pierwszej instancji wynika, że "Analiza oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko" oraz "Kwalifikacja przedsięwzięcia" stanowią integralną część decyzji o pozwoleniu na budowę i dokumentacji związanej z jej realizacją.
Z uwagi na powyższe ustalenia Sąd uznał, że zarzuty podnoszone przez Stowarzyszenie [...] w realiach rozpoznawanej sprawy nie zasługują na uwzględnienie.
Skarżący w swoich skargach zarzucili obu kwestionowanym decyzjom naruszenie postanowień art. 7 i art. 87 w związku z art. 79 Konstytucji RP poprzez sporządzenie decyzji bez podania konkretnej jednostki redakcyjnej rozporządzenia Rady Ministrów z 9 listopada 2010 r. Tak sformułowany zarzut nie został uznany za trafny, ponieważ w decyzji organu pierwszej instancji brak jest odwoływania się do wskazanego aktu, a w uzasadnieniu decyzji organu odwoławczego występuje odwołanie się do konkretnych jednostek redakcyjnych tego rozporządzenia. Kolejny zarzut sformułowany w skardze sprowadza się do naruszenia art. 64 ust. 3 Konstytucji RP związku z art. 135 ustawy Prawo ochrony środowiska poprzez nieustalenie, czy inwestycja ograniczy zabudowę na sąsiednich nieruchomościach do konkretnych wysokości w przyszłości. Podniesiony zarzut, w ocenie Sądu, także nie zasługiwał na uwzględnienie, ponieważ przywoływana już "Analiza oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko" zawiera stosowne informacje w tym zakresie. Sąd zauważył, że obecnie tereny położone w pobliżu realizowanej inwestycji nie mają planu zagospodarowania przestrzennego i obecnie wykorzystywane są na cele rolnicze. Odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z 9 listopada 2010 r. Sąd stwierdził, że został on oceniony w ramach rozpoznawania zarzutów formułowanych przez przywoływane powyżej Stowarzyszenie. Na marginesie Sąd zauważył, że w omawianym zakresie kluczową rolę pełni decyzja Burmistrza Miasta i Gminy S. z 28 kwietnia 2017 r., o lokalizacji inwestycji celu publicznego, albowiem podnoszone przez skarżących argumenty winny być sygnalizowane w ramach tego postępowania, a nie na etapie wydawania decyzji o pozwoleniu na budowę, która bazuje na przywołanej powyżej decyzji. Przechodząc do oceny zarzutu skarżących związanego z naruszeniem art. 63 ust. 3 pkt 1 ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko w związku z art. 135 ustawy o ochronie środowiska Sąd stwierdził, że nie zasługiwało on na uwzględnienie, ponieważ w ramach przedmiotowego postępowania inwestor przedłożył dwa dokumenty ("Analiza oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko" i "Kwalifikacja przedsięwzięcia"), które w tym zakresie posiadają kluczową rolę i wynika z nich, że podnoszony tu zarzut nie jest zasadny.
Stowarzyszenie reprezentowane przez profesjonalnego pełnomocnika wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę kasacyjną od powyższego wyroku, zaskarżając go w całości i podnosząc zarzuty naruszenia:
1) art. 141 § 4 oraz 3 § 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) w związku z art. 7, art. 8 § 1, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 kodeksu postępowania administracyjnego poprzez przyjęcie, iż organy obu instancji nie miały prawa ingerować w projekt budowlany oraz dokumentację techniczną i tym samym uwzględniać maksymalnej mocy oraz pochyleń anten. W istocie zdaniem sądu oraz organów nie ma znaczenia, jaka jest faktycznie moc EIRP planowanych anten.
2) art. 6 ust. 2 ustawy z 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r. poz. 519 ze zm. dalej: p.o.ś.) w związku z art. 72 ust 1 pkt. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. 2008 nr 199 poz. 1227) w powiązaniu § 2 ust. 1 pkt 7 a-d w związku z § 3 ust. 8 pkt 1 a-g rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w związku z art. 174 pkt 1 p.p.s.a. poprzez ich błędną interpretację z uwagi na nie uwzględnienie maksymalnych mocy, tiltów anten oraz możliwej w przyszłości zabudowy na danym terenie.
3) art. 35 ust 1 pkt 1 ustawy prawo budowlane w związku z art. 55 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w związku z art. 174 pkt 1 p.p.s.a. poprzez przyjęcie, iż decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego ma bezwzględnie charakter wiążący nawet w przypadku, w którym organ ma pełną świadomość, iż planowane urządzenia mogą pracować z wielokrotnie większą mocą.
Na podstawie tak sformułowanych zarzutów skarżące kasacyjnie Stowarzyszenie wniosło o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, zasądzenia zwrotu kosztów postępowania i rozpoznania sprawy na rozprawie.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawione zostały argumenty mające, zdaniem skarżącego kasacyjnie Stowarzyszenia, potwierdzać zasadność podniesionych zarzutów. Wystąpiło z wnioskiem o podjęcie uchwały w trybie art. 187 P.p.s.a. w zakresie przesądzenia czy analizie organów powinny podlegać faktyczne maksymalne parametry czy tylko te określone przez inwestora.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tekst jedn. Dz.U. z 2023 r., poz. 259, dalej jako "P.p.s.a."), z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania, co oznacza związanie przytoczonymi w skardze kasacyjnymi jej podstawami, określonymi w art. 174 P.p.s.a. Nadto, zgodnie z treścią art. 184 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.
Zgodnie z treścią art. 193 P.p.s.a. zdanie drugie uzasadnienie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego oddalającego skargę kasacyjną ogranicza się do oceny zarzutów skargi kasacyjnej.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarga kasacyjna wniesiona przez O. z siedzibą w R. nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Naczelny Sąd Administracyjny na wstępie zauważa, że zgodnie z aktualnie obowiązującą uchwałą NSA z dnia 7 listopada 2022 r., sygn. akt III OPS 1/22, przy kwalifikacji instalacji radiokomunikacyjnych, radionawigacyjnych i radiolokacyjnych na podstawie § 3 ust. 1 pkt 8 i § 3 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2016 r. poz. 71, z późn. zm.), jako inwestycji mogącej potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, należy brać pod uwagę równoważną moc promieniowaną izotropowo wyznaczoną dla pojedynczej anteny także wówczas, gdy w skład instalacji wchodzi kilka anten.
Jak wskazano w uzasadnieniu przytoczonej uchwały, parametr z § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia ani się nie sumuje, ani nie kumuluje, gdyż nie ma ku temu podstaw. Potwierdza to wnioski wynikające z wykładni językowej, a dodatkowo podważa argument tezy przeciwnej, odwołujący się do wykładni funkcjonalnej, że za koniecznością sumowania i stosowania § 3 ust. 2 pkt 3 do instalacji określonych w § 3 ust. 1 pkt 8 przemawiać miałby wzgląd na ochronę zdrowia i życia człowieka. Zapewnienie tej ochrony jest bowiem gwarantowane innymi przepisami.
Twierdzenie, że parametr EIRP (W) odnosi się do pojedynczej anteny potwierdza nie tylko samo użycie w § 3 ust. 1 pkt 8 ww. rozporządzenia takich sformułowań jak "wyznaczona dla pojedynczej anteny", czy "w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny", ale również cel posłużenia się tą wielkością w konstrukcji przepisu, jego wewnętrzna budowa i zakodowany w nim sposób wyznaczania obszaru (patrz: uzasadnienie uchwały NSA z dnia 7 listopada 2022 r., sygn. akt III OPS 1/22).
Z art. 269 § 1-3 P.p.s.a. wynika moc ogólnie wiążąca zarówno uchwał abstrakcyjnych, jak i uchwał konkretnych. Istota owej mocy ogólnie wiążącej uchwał sprowadza się do tego, że stanowisko zajęte w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego wiąże pośrednio wszystkie składy orzekające sądów administracyjnych. Dopóki więc nie nastąpi zmiana tego stanowiska, dopóty sądy administracyjne powinny je respektować (patrz m.in.: Andrzej Kabat (w:) B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz", LEX/el 2021, pkt 3 do art. 269).
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w świetle przywołanej powyżej uchwały NSA z dnia 7 listopada 2022 r., sygn. akt III OPS 1/22, w kwalifikacji instalacji radiokomunikacyjnej, z punktu widzenia przepisów naruszenia § 2 ust. 1 pkt 7 oraz § 3 ust. 1 pkt 8, a także § 3 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, istotne są dane wymagane hipotezami tych przepisów. W rozpatrywanej sprawie z przedstawionej przy wniosku o udzielenie pozwolenia na budowę dokumentacji w postaci Kwalifikacji przedsięwzięcia ze stycznia 2017 r. (załącznik nr 9) i Analizy oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko ze stycznia 2017 r. (załącznik nr 10) wynika, że rozpatrując moc pojedynczej anteny EIRP pracującej w danym paśmie i maksymalnym planowanym przez inwestora zakresie odchylenia (tilt) miejsca dostępne dla ludności nie występują w zasięgu do 200 m od osi wiązki głównej promieniowania emitowanego przez poszczególną antenę i jej listki bowiem promieniowanie tych pojedynczych anten występuje na wysokości 49 m, 49 m i 41,7 m (pochylenie minimalne), 20,7 m, 17,4 m i 16,9 m (pochylenie maksymalne). Warto zauważyć, że inwestor wykonywał powyższe wyliczenia sumując moc EIRP poszczególnej anten przyjmując jej moc 8436 W (suma mocy pojedynczej anteny w paśmie 800 MHz– 3027 W i paśmie 900 MHz – 5409 W). Nie sumował mocy 3 anten (3 x 8436 W) bowiem tego nie wymagały przepisy rozporządzenia co potwierdziła jeszcze ww. uchwała NSA.
Ponownie należy podkreślić, że inwestor nie miał obowiązku przedstawiania maksymalnego możliwego technicznie pochylenia anten i wyznaczania miejsc dostępnych dla ludności przy takim maksymalnie technicznie możliwym pochyleniu anten. Jak słusznie wskazano w uzasadnieniu przywoływanej już uchwały NSA z 7 listopada 2022 r. nie ma nic niewłaściwego w projektowaniu takiego wariantu przedsięwzięcia, który nie będzie narażał ludzi na działanie pola elektromagnetycznego, a tym samym omijał miejsca dostępne dla ludności w osiach głównych wiązek ich promieniowania. Nie ma zatem podstaw do rozpatrywania przedsięwzięcia w innym zakresie, tj. innym układzie i nachyleniu do gruntu anten niż wskazuje inwestor w karcie przedsięwzięcia czy dokumentacji projektowej. Podane parametry są wiążące zarówno dla organów, jak i inwestora na wszystkich dalszych etapach realizacji inwestycji.
Wobec tego domaganie się przez Stowarzyszenie wyliczeń oddziaływania promieniowania anten przy maksymalnych możliwych do ustawienia ich odchyleniach, maksymalnej możliwej skumulowanej mocy anten czy biorąc pod uwagę możliwą w przyszłości zabudowy na danym terenie nie było uzasadnione.
Jest niewątpliwe, że obowiązkiem organów było zbadanie zgodności projektu budowlanego z wymaganiami ochrony środowiska.
Zgodnie bowiem z art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza:
1. zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko;
2. zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi.
Według art. 35 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, organ jest uprawniony do sprawdzenia kompletności projektu budowlanego i posiadania wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, oraz zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7.
Zakres badania projektu architektoniczno-budowlanego, został znacznie ograniczony. Ograniczenie zakresu oceny projektu architektoniczno-budowlanego nastąpiło m.in. w rezultacie uchylenia przez ustawę z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw ust. 2 komentowanego przepisu, który uprawniał (nie zobowiązywał) organ do badania zgodności projektu architektoniczno-budowlanego z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi i obowiązującymi Polskimi Normami, w zakresie określonym w art. 5 Prawa budowlanego.
Na mocy art. 1 pkt 28 lit. b ustawy z dnia 27 marca 2003 r. do Prawa budowlanego wprowadzono natomiast zasadę, zgodnie z którą, odpowiedzialność za merytoryczną zawartość projektu architektoniczno-budowlanego ponoszą wyłącznie projektant oraz - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu - sprawdzający projekt, którzy mają obowiązek dołączyć do projektu budowlanego oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej (art. 20 ust. 4 Prawa budowlanego) - patrz: Anna Ostrowska (w:) "Prawo budowlane. Komentarz", pod red. A. Glinieckiego, WK 2016, pkt 7 do art. 35; orzecznictwo sądów administracyjnych: w tym m.in. wyrok NSA z dnia 23 kwietnia 2020 r., sygn. akt II OSK 1949/19).
Podane w projekcie budowlanym oraz w Kwalifikacji przedsięwzięcia oraz Analizie oddziaływania na środowisko ustalenia w zakresie mocy oraz oddziaływania pola elektromagnetycznego należą do tej części projektu budowlanego, za którą odpowiada projektant. Zatem organy architektoniczno-budowlane prowadząc postępowanie o udzielenie pozwolenia na budowę nie mogły ingerować w ich zapisy.
Natomiast zagadnienie wpływu tych ustaleń na zgodność projektu budowlanego z wymogami ochrony środowiska jest kompetencją organów administracji architektoniczno-budowlanej i w tym zakresie organy słusznie uznały, że inwestycja nie wymagała przeprowadzenia oddziaływania na środowisko bo stacja bazowa o wskazanych parametrach nie była przedsięwzięciem znacząco zawsze czy potencjalnie znacząco oddziałującym na środowisko.
Oczywiście w niektórych przypadkach nie można wykluczyć dokonania przez organ weryfikacji projektu budowlanego w odniesieniu do oczywistych omyłek, niejasności, czy nawet oczywistych nieprawidłowości merytorycznych ustaleń i rozwiązań zawartych w projekcie budowlanym, mających charakter techniczny. Jest to dopuszczalne bowiem organy administracji architektoniczno-budowlanej są organami specjalistycznymi powołanymi do rozstrzygania spraw z zakresu szeroko rozumianego prawa budowlanego. Co do zasady jednak, organy opierają się w tym zakresie na oświadczeniu o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej.
Skoro zatem z Kwalifikacji przedsięwzięcia, Analizy oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko i z projektu budowlanego wynika, że uwzględniając równoważną moc promieniowania izotropowo wyznaczoną dla pojedynczej anteny, planowane przedsięwzięcie nie zalicza się do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, w rozumieniu rozporządzenia RM z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, to organy nie dopuściły się naruszenia prawa uznając projekt budowlany za zgodny z przepisami o ochronie środowiska.
Nie doszło do naruszenia art. 35 ust 1 pkt 1 ustawy prawo budowlane w związku z art. 55 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w związku z art. 174 pkt 1 p.p.s.a. poprzez przyjęcie, iż decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego ma bezwzględnie charakter wiążący nawet w przypadku, w którym organ ma pełną świadomość, iż planowane urządzenia mogą pracować z wielokrotnie większą mocą. Skoro decyzja o lokalizacji inwestycji warunkuje wydanie pozwolenia na budowę, to inwestycja spełniająca jej wymogi przy spełnieniu wymogów z Prawa budowlanego musi uzyskać pozwolenia na budowę. Twierdzenie o wielokrotnie większej mocy stacji bazowej z którą rzekomo miałaby ona pracować w przyszłości jest bezpodstawne. Inwestor dysponując decyzją o lokalizacji inwestycji zaprojektował takie przedsięwzięcie, które będzie mieścić się w ustalonych przez tę decyzję ramach a nie po to by narażać się na zarzut niezgodności z nim np. poprzez przekroczenie tychże ustaleń. Mógłby narazić się na zarzut zmiany sposobu użytkowania bez wymaganego prawem pozwolenia.
Uwzględniając poprzedzające rozważania skonstatować należy, że brak było podstaw do odmowy udzielenia pozwolenia na budowę.
Z przytoczonych wyżej względów Naczelny Sąd Administracyjny, uznał postawione w skardze kasacyjnej zarzuty za niezasadne i na podstawie art. 184 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło